Al bijna tien jaar werkt Elianne in de humanitaire hulpverlening. Eerst bij ZOA, later bij Medair. Ze werkte in Azië, Afrika, Oekraïne en verschillende andere crisisgebieden. Tegenwoordig is ze projectcoördinator in Madagaskar. Vanuit een lokale veldbasis stuurt ze teams aan die noodhulp bieden aan mensen die getroffen zijn door natuurrampen en andere crises.

Haar werk bestaat vooral uit het creëren van de voorwaarden waardoor anderen hun werk kunnen doen. “We bouwen waterputten, leveren medische hulp, distribueren noodhulppakketten en ondersteunen mensen bij het wederopbouwen van hun huis en bestaan. Daarachter zit een enorme organisatie van logistiek, financiën, internationale inkoop en contacten met overheden.”

Van commerciële carrière naar roeping
De weg naar de humanitaire sector begon niet vanzelfsprekend. Voordat ze voor hulporganisaties ging werken, had Elianne een commerciële carrière in Nederland. Toch begon er iets te knagen. “Ik had altijd een blik over de grens. Mijn ouders reisden veel met missionaire doelen en dat heeft ergens diep in mij een zaadje geplant dat de wereld groter is dan alleen Nederland.” Dat verlangen bracht haar ertoe internationale betrekkingen te studeren, met als doel om ooit werkzaam te zijn in de humanitaire hulpverlening.

Terugkijkend ziet ze hoe haar motivatie in de loop der jaren veranderde. “Toen ik jonger was dacht ik vooral na over de grote problemen van de wereld. Hoe los je oorlogen op? Hoe bestrijd je armoede? Maar uiteindelijk ontdekte ik dat ik die grote problemen niet kan oplossen. Een cycloon hou je niet tegen en een oorlog ook niet.” Een gesprek met een vriendin gaf haar destijds een nieuw perspectief. “Wat mij echt hielp was het besef: ik hoef niet de wereld te veranderen, maar ik kan wel iemands wereld veranderen.”

Die gedachte helpt haar nog steeds wanneer ze geconfronteerd wordt met de enorme nood die ze in haar werk tegenkomt. “Natuurlijk zijn er momenten waarop ik gefrustreerd raak. De problemen zijn altijd groter dan de oplossingen. Maar als je kijkt naar één persoon of één gezin, dan zie je dat jouw hulp daadwerkelijk verschil maakt. Die kleinschaligheid van mijn betrokkenheid maakt dat ik niet moedeloos word. Er is altijd iets waar je aan kunt bijdragen.”

Dat betekent niet dat cynisme nooit op de loer ligt. Juist hulpverleners kunnen soms worstelen met de vraag of hun inspanningen voldoende zijn. “Als ik merk dat ik cynisch word of het gevoel krijg dat het allemaal geen zin heeft, dan neem ik bewust afstand. Dan trek ik me terug en stel ik mezelf de vraag: wie is hier eigenlijk de baas? Hoe komt het dat God niet moedeloos wordt van deze wereld? Wanneer ik daar over nadenk, vind ik weer de kracht om verder te gaan. Het is uiteindelijk Zijn wereld en Zijn plan. Ik mag daar alleen maar aan deelnemen.”

De extra mile voor vergeten mensen
In Madagaskar werkt Medair op twee fronten. In het zuiden van het land richt de organisatie zich op langdurige droogte, voedseltekorten en problemen rond watervoorziening. Daarnaast is er de acute noodhulp na cyclonen. Dat laatste is de crisis waar Elianne momenteel middenin staat. “Wij onderscheiden eigenlijk twee vormen van noodhulp. Je hebt de langdurige crisis van droogte en voedselonzekerheid. Maar je hebt ook de acute rampen, zoals de cycloon die in februari aan land kwam en enorme ravage veroorzaakte.”

Volgens Elianne onderscheidt Medair zich doordat de organisatie bewust kiest voor mensen die gemakkelijk vergeten worden. “Ons mandaat is: we gaan the extra mile. We gaan verder dan andere organisaties. Dat betekent dat we juist de plekken opzoeken waar anderen niet komen en de mensen bereiken die zichzelf niet kunnen vertegenwoordigen.”

In sommige regio’s betekent dat dagenlang reizen over moeilijk begaanbare wegen. Teams leggen grote afstanden af om dorpen te bereiken waar nauwelijks hulporganisaties komen. “Soms reizen ze eerst met auto's, daarna met motoren en vervolgens nog te voet of met een ezel naar afgelegen gebieden. Dat zijn juist de plekken waar de nood vaak het hoogst is.”

Ook in de grotere steden zoekt Medair bewust naar de meest kwetsbare groepen. Alleenstaande moeders, ouderen zonder netwerk en mensen met een handicap krijgen bijzondere aandacht. “Dat zijn vaak mensen die zichzelf niet goed kunnen vertegenwoordigen. Voor ons is dat ook de extra mile. De mensen die net iets meer nodig hebben en anders gemakkelijk vergeten raken.”

Een bezoek dat ze onlangs bracht aan een getroffen gemeenschap maakte diepe indruk. Samen met collega’s bezocht ze vrouwen die hulp hadden ontvangen na de cycloon. Een lokale vrouw had een vereniging opgericht om vrouwen uit haar buurt te vertegenwoordigen en hulp te vragen aan organisaties als Medair. “Zelf had ze ook vrijwel alles verloren, maar toch zette ze zich in voor anderen. Ze was degene die de kracht had om zichzelf sterk te maken, maar ook haar vriendinnen en buren te helpen.

De hulp die Medair kon bieden was beperkt. Complete huizen herbouwen zat er zo snel na de cycloon nog niet in. Toch zag Elianne wat zelfs een relatief kleine bijdrage kan betekenen. “De materialen die we konden geven maakten zichtbaar verschil. Die vrouwen kregen weer iets van perspectief terug. De gastvrijheid, de dankbaarheid en de groepsfoto aan het einde spraken boekdelen. Ondanks alles stonden daar lachende gezichten.”

Juist op zulke momenten ziet ze waarom noodhulp belangrijk blijft. “Je kunt niet de wereld veranderen, maar die vrouwen hebben wel degelijk iets gekregen waardoor ze weer hoop kregen. Dat is ontzettend bemoedigend.” Volgens haar wordt de impact van noodhulp soms onderschat. “Mensen denken soms: wat maakt één maand voedselhulp nou uit? Maar die ene maand kan het verschil maken tussen leven en dood. Het kan het verschil maken tussen wanhoop en hoop.”

Gods kracht houdt nooit op
Voor Elianne staat haar werk niet los van haar geloof. Integendeel. Ze noemt gebed de dragende factor onder alles wat ze doet. Meerdere keren per week komen medewerkers van Medair samen om te bidden. “Twee of drie keer per week komen we als collega's bij elkaar om samen te bidden en onze focus op God te richten in plaats van op de taken van de dag. Het helpt om te beseffen dat we uiteindelijk hetzelfde doel dienen. Het werk is voor Hem.”

Ook persoonlijk probeert ze alles wat ze doet in gebed te brengen. “Ik vraag God om leiding bij elke stap die ik zet. En ik zie ook dat Hij dingen leidt. Dat Hij mensen op mijn pad brengt of op de juiste manier voorziet in de noden die we hebben.” Een voorbeeld daarvan zag ze tijdens de financiële crisis die de humanitaire sector de afgelopen jaren trof. Terwijl veel organisaties moesten inkrimpen, bleef het werk van Medair grotendeels doorgaan. “Soms voelde dat als het wonder van de broden en de vissen. Het lijkt weinig wat je hebt, maar toch blijkt het genoeg om veel mensen te bereiken.”

Overgave
Een lied dat vaak gezongen wordt tijdens de gezamenlijke devoties in Madagaskar vat dat vertrouwen volgens haar treffend samen: Un jour à la fois, één dag tegelijk. “Dat lied gaat over de overgave van je leven aan God. Geef ons vandaag wat we nodig hebben en help ons vandaag te doen wat we moeten doen. Morgen is aan Hem.” Juist die houding heeft haar geloof verdiept. “Ik ben steeds meer gaan beseffen dat de rijkdom die ik ontvangen heb niet bedoeld is om voor mezelf te houden, maar om te delen. Dat is misschien wel een van de belangrijkste lessen die ik heb geleerd.”

Terugkijkend ziet Elianne Gods hand niet alleen in grote gebeurtenissen, maar juist ook in de kleine dingen van alledag. “Het geloof is voor mij steeds meer het leren herkennen van Gods wonderen: Zijn vingerafdruk zien in Zijn voorzienigheid, zowel in grote als kleine dingen. Ik zie dat Gods kracht nooit ophoudt.”

Voor de lezers van Cvandaag heeft ze tot slot een concreet gebedsverzoek. “Bid voor onze mensen. Bid voor bescherming, gezondheid en motivatie. Onze collega's werken vaak op moeilijke plekken en onder uitdagende omstandigheden. Maar bid vooral voor de mensen van Madagaskar, voor de gezinnen die alles kwijt zijn geraakt en opnieuw moeten beginnen. Dat zij hoop mogen houden, ook als hun situatie uitzichtloos lijkt.”