Het wetsvoorstel, officieel de Wet kind, draagmoederschap en afstamming, werd in 2023 ingediend door het kabinet-Rutte IV. Het moet regelen hoe juridisch ouderschap wordt vastgesteld na draagmoederschap, zowel in Nederland als in het buitenland. Maar volgens ChristenUnie-leider Mirjam Bikker zit er een fundamenteel probleem in de praktijk van draagmoederschap.

“Draagmoederschap heeft de kiem van misstanden in zich, omdat het leven van een kind wordt gelijkgesteld met een bepaald geldbedrag”, aldus Bikker. Zij wees daarbij op ervaringen in Canada, waar draagmoederschap legaal is.

Volgens de ChristenUnie ontstaat er bij draagmoederschap gemakkelijk een markt waarin kinderen, draagmoeders en wensouders tegenover elkaar komen te staan. De partij verzet zich daarom tegen draagmoederschap waarbij een kind niet of slechts gedeeltelijk genetisch verwant is aan de wensouders.

Ook SGP-Kamerlid Diederik van Dijk sprak harde woorden. Volgens hem is de manier waarop het kabinet omgaat met het wetsvoorstel een “lakmoesproef”. “Als het kabinet dit voorstel niet wil wijzigen, dan is het ons kwijt”, zei Van Dijk na afloop van het debat.

Commissie waarschuwde eerder voor marktwerking
Tijdens het debat verwees Bikker naar de bevindingen van de commissie-Joustra. Die concludeerde eerder dat misstanden bij adoptie en draagmoederschap vaak ontstaan zodra kinderen “verhandelbaar” worden gemaakt.

De commissie waarschuwde voor het gebruik van termen als “vraag en aanbod”, “tussenpersonen” en “vergunningen”. Volgens de onderzoekers ontstaat zo een markt rond kinderen. Voor zowel de ChristenUnie als de SGP is dat onaanvaardbaar. Beide partijen vinden dat het belang van het kind centraal moet staan en niet de wens van volwassenen.

De ChristenUnie pleit daarom voor een verbod op internationaal draagmoederschap en op commerciële spermadonatie. De partij wil voorkomen dat familiebanden worden verbroken en dat kinderen opgroeien zonder duidelijkheid over hun afkomst.

Ook de SGP is fel tegen verdere legalisering. De partij vindt dat kinderen nooit het resultaat mogen zijn van een commercieel project. Volgens de SGP leidt draagmoederschap in het buitenland vaak tot uitbuiting van vrouwen en tot het verbreken van de band tussen moeder en kind.

Staatssecretaris wil voorstel niet aanpassen
Staatssecretaris Claudia van Bruggen liet weten dat zij het wetsvoorstel voorlopig niet wil wijzigen. Volgens haar kunnen eventuele bezwaren later nog worden besproken, wanneer de Kamer het voorstel inhoudelijk behandelt. Dat debat staat voorlopig gepland voor mei.