Een misverstand: ‘dopen’ is niet hetzelfde als onderdompelen

Nieuws 23 april 2025 3 minuten Dr. A. H. (Bert) van Veluw
Dr. A. H. (Bert) van Veluw
Youtube

Velen denken dat het woord ‘dopen’ ‘onderdompelen’ betekent. En dan is dé rituele handeling natuurlijk: kopje onder. Maar dat betekent ‘dopen’ helemaal niet. Het Nederlandse woord ‘dopen‘ betekent volgens de Van Dale ‘indompelen’. Zoals je een beschuit in de melk doopt, en een koekje in de thee. Nu kun je erover twisten of dat lekker is, maar mensen doen dit, opdat het koekje doordrenkt wordt van de thee. Dat is nu ook de hoofdbetekenis van het Griekse woord: ‘baptizo’.

Dat woord uit het Nieuwe Testament, dat wij pas sinds de Nederlandse vertalingen met dopen zijn gaan weergeven, kan in Griekse teksten uit de oudheid een aantal betekenissen hebben: ‘indopen’, ‘verven door een stof in een verfbad te dompelen’, ‘overgíeten, besproeien, besprengen, bevloeien’, maar ook ‘beïnvloeden, veranderen’ en zelfs ‘bont en blauw slaan’. Bij al deze betekenissen gaat het erom iets of iemand in de invloedsfeer brengen van iets of iemand anders.
Dat is nu ook precies de bedoeling van hetgeen waar de doophandeling symbolisch naar verwijst. De dopeling wordt in de invloedssfeer van Jezus Christus gebracht. De dopeling wordt doordrenkt van Christus. Dat het daar om gaat, lezen we zo mooi in 1 Korintiërs 12:13: ‘Wij zijn allen gedoopt in één Geest en zijn daardoor één lichaam geworden, wij zijn allen van één Geest doordrenkt’.Vanuit deze hoofdbetekenis verstaan we Paulus ook beter als hij het heeft over het ‘in Christus Jezus gedoopt zijn’. ‘Of weet u niet dat wij allen die in Christus Jezus gedoopt zijn, in Zijn dood gedoopt zijn? (Rom. 6:3) en ‘Want u allen die in Christus gedoopt bent, hebt u met Christus bekleed.’ (Gal. 3:27). Paulus heeft het bijna nooit over het van het gedoopt worden in of met water. Wel steeds over de van het ritueel: het zich laten veranderen door een Persoon, Christus Jezus. Verder zijn zijn brieven vol met passages die gaan over de beïnvloeding en verandering door de heilige Geest, die de Geest van Christus is.Vervolgens moeten we ook niet vergeten, dat het woord ‘dopen’ pas gebruikt gaat worden als de Bijbel in het Nederlands wordt vertaald. Daarvoor was het Latijn (Vulgaat) gangbaar, dat het woord ‘baptizo’ uit het Grieks onvertaald overnam.Ook de King James Version uit 1611 durfde het, vanwege die veelheid aan betekenissen, niet aan het nieuwtestamentische woord ‘baptizo’ te vertalen met bijvoorbeeld: ‘to plunze, to dip, to immerse’ of ‘to sprinkle’. In het Engels vinden we daarom nog steeds de woorden: ‘to baptize’ en ‘baptism’.De Goten kozen het woord ‘daupjan’ als vertaling voor het Griekse woord ‘baptizoo’. Van dat gotische woord ‘daupjan, dat ook ‘indompelen’ betekent, is het Duitse woord ‘taufen’ ontstaan.Kortom, dopen betekent de dopeling in de invloedsfeer brengen van de Heer Jezus Christus. Hij is Kurios. Hij mag het vanaf nu voor het zeggen hebben. Dat vroeger vaak in de rivier werd gedoopt, is vanwege het stromende, (dat is) levende water, maar niet omdat men daarin kopje onder kon. Die riviertjes waren vaak niet eens diep genoeg.

Dr. A. H. (Bert) van Veluw is godsdienstfilosoof, theoloog, publicist en predikant.

Wil je verder lezen?

Als lid krijg je onbeperkt toegang tot cvandaag.nl

Praatmee

Beluister onze podcast

Van Hart tot Hart #6: Danny groeide op in 'Maasbachsekte'
Of beluister op:

Meerartikelen

Zuid-Soedan
Persbericht

EO Metterdaad vraagt aandacht voor vergeten crisis in Zuid-Soedan

Terwijl Zuid-Soedan aanstaande donderdag vijftien jaar bestaat als onafhankelijke natie, staat het land volgens hulporganisatie ZOA bovenaan de 'Vergeten Lijst 2026'. Daarmee is Zuid-Soedan de grootste vergeten humanitaire crisis ter wereld. EO Mette

Mirjam Bikker
Persbericht

ChristenUnie wil af van tussentijdse Tweede Kamerverkiezingen: "Neem kiezersmandaat weer serieus"

De ChristenUnie wil af van de gewoonte dat een kabinetsval automatisch leidt tot nieuwe Tweede Kamerverkiezingen. In de initiatiefnota ‘Gekozen om te dienen’ met vier voorstellen voor staatsrechtelijke vernieuwing pleit de partij voor een vaste zitti

Indonesie
Nieuws

Indonesische militairen doden evangelist in onrustig Papoea

Een christelijke evangelist is in de Indonesische provincie Papoea doodgeschoten tijdens een militaire operatie. Dat meldt The Christian Post. Volgens lokale kerkleiders en mensenrechtenorganisaties gaat het om Esau Magai, die actief was als evangeli

Ds. P. de Vries
Nieuws

Dr. P. de Vries over aanbod van genade: 'Prediking is allereerst proclamatie van Christus'

De recente overeenstemming tussen de Gereformeerde Gemeenten (GerGem) en de Gereformeerde Gemeenten in Nederland (GGiN) over het aanbod van genade blijft de gemoederen bezighouden. Na de kritische reactie van emeritus-predikant C. Harinck spreekt nu

Donald Trump
Nieuws

Trump verdiende ruim 200.000 dollar aan verkoop van eigen Bijbel

De Amerikaanse president Donald Trump heeft vorig jaar 208.000 dollar (182.146 euro) verdiend aan de verkoop van een Bijbel die onder zijn naam wordt verkocht. Dat blijkt volgens Premier Christian News uit nieuwe financiële documenten die zijn vrijge

Israëlisch vliegtuig
Video

Expert zoomt in op groeiend aandeel westerse Joden dat aliyah maakt

Steeds meer Joden die aliyah maken, zijn afkomstig uit westerse landen. Volgens de meest recente cijfers van het Israëlische ministerie van Aliyah en Integratie komt 38 procent van de nieuwe immigranten uit landen als de Verenigde Staten, het Verenig

Zwangere vrouw
Nieuws

Madrid eerste regio in Spanje die ongeboren kind als gezinslid erkent

De regio Madrid is de eerste regio in Spanje die een ongeboren kind tijdens de zwangerschap wettelijk erkent als gezinslid. Het regionale parlement nam onlangs een wet aan die gezinnen eerder toegang geeft tot verschillende overheidsregelingen. Volge

Hour of Power LIVE event
Dagelijks leven

Bobby Schuller: “De kerk van vandaag heeft dezelfde kracht als tweeduizend jaar geleden”

Afgelopen zondag ging de zomerprogrammering van Hour of Power van start met een feestelijke registratie van het Hour of Power LIVE-event dat eerder dit jaar in Nederland werd gehouden. Muziek, aanbidding en gebed vormden het decor voor een krachtige

Meerartikelen

Ds. J. M. Molenaar
Nieuws

Hervormde gemeente Apeldoorn brengt beroep uit op ds. J. M. Molenaar

De hervormde gemeente te Apeldoorn (Eben-Haëzerkerk) heeft een beroep uitgebracht op ds. J. M. Molenaar (foto). De predikant moet in Wijk Oost ds. H. I. Methorst opvolgen. Laatstgenoemde predikant nam vorig jaar een beroep aan vanuit de hervormde gem

Awake & Revival Nederland
Nieuws

Awake & Revival Nederland gaat ondanks tegenslagen door

Ondanks internationale tegenslagen en persoonlijke beproevingen gaat Awake & Revival Nederland 2026 zaterdag 11 juli gewoon door. Volgens de organisatie is dat een getuigenis van Gods trouw en een bemoediging dat het Evangelie zich niet laat tegenhou

Mithras
Nieuws

1.700 jaar oude inscriptie toont opkomst christendom in Romeinse Rijk

Een 1.700 jaar oude inscriptie in het zuidoosten van Turkije geeft nieuw inzicht in de opkomst van het christendom in het Romeinse Rijk. Volgens archeologen laat de tekst zien dat een tempel van de Mithras-cultus werd gesloten toen het christendom st

Kruis, Bijbel en tarotkaarten
Getuigenis

Populaire tarot-influencer kiest voor Jezus: "Hij heeft mijn leven gered"

De populaire TikTok-influencer Alexandra Ashcroft heeft afscheid genomen van haar werk als tarotkaartlezer. De Britse, die ruim 933.000 volgers en meer dan 52 miljoen likes had, zegt dat ze tot geloof in Jezus Christus is gekomen en haar leven volled

eu
Nieuws

Christenen bezorgd nu EU banden met Armenië verder aanhaalt

De Europese Unie en Armenië hebben hun samenwerking verder uitgebreid. Volgens de christelijke waakhond International Christian Concern (ICC) gebeurt dat op een moment waarop de zorgen over de godsdienstvrijheid in het land toenemen, met name door de

Pakistan
Nieuws

Christelijke families slaan op de vlucht na beschuldiging van godslastering in Pakistan

Meer dan 25 christelijke families zijn gevlucht uit hun woningen in de Pakistaanse provincie Punjab nadat een voorganger is beschuldigd van godslastering. Volgens Morning Star News ontstond grote vrees voor geweld door een woedende moslimmenigte, zoa

Arie-Jan Mulder
Column

Wie is de grootste? Jezus geeft een verrassend antwoord

Gods liefde, het zaad van het Koninkrijk, is overal gezaaid en komt op in de kwetsbaarheid van ons bestaan. Maar wie zich kwetsbaar durft op te stellen, kan inderdaad ook gekwetst worden. En wat dan? Voor volgelingen van Jezus is dat iets om zich op

Danny
Interview

Danny groeide op in Maasbach-familie en werd verstoten: "100 procent sektarisch"

Voor Danny Grootveld was de Maasbach-beweging niet zomaar een kerk. Hij werd erin geboren, groeide er op en werkte jarenlang in de directe omgeving van leider David Maasbach. Als familielid én vertrouweling maakte hij de organisatie van dichtbij mee.

Bart Visser
Nieuws

Directeur Bart Visser vertrekt na 22 jaar bij New Wine

Na ruim 22 jaar betrokken te zijn geweest bij New Wine Nederland neemt directeur Bart Visser afscheid van de organisatie. Met ingang van het nieuwe schooljaar maakt hij de overstap naar de Christelijke Hogeschool Ede, waar hij aan de slag gaat als do

Zuid-Libanon
Nieuws

Netanyahu: Christelijke dorpen in Libanon vroegen Israël om bescherming

De Israëlische premier Benjamin Netanyahu zegt dat verschillende christelijke dorpen in Zuid-Libanon Israël hebben gevraagd om bescherming tegen Hezbollah. Volgens hem zouden sommige dorpen zelfs hebben gevraagd om bij Israël te worden gevoegd. Een b

Jennifer Melle
Nieuws

Christelijke verpleegkundige volledig vrijgepleit na weigering voornaamwoorden te gebruiken

De Britse toezichthouder voor verpleegkundigen heeft besloten geen maatregelen te nemen tegen de christelijke verpleegkundige Jennifer Melle. Zij kwam onder vuur te liggen nadat zij tijdens haar werk weigerde de vrouwelijke voornaamwoorden te gebruik

Pakistan
Nieuws

Blinde christen na tien maanden cel vrijgesproken van godslastering in Pakistan

Een rechtbank in de Pakistaanse stad Lahore heeft de blinde christen Nadeem Masih vrijgesproken van godslastering. De 49-jarige man zat bijna tien maanden vast op beschuldiging van het beledigen van de profeet Mohammed, een misdrijf waarop in Pakista