Het boek ‘Bevindelijke prediking’ laat diversiteit aan visies op bevinding zien

Recensie 23 februari 2024 Ds. A. L. van Zwet
Bevindelijke prediking

De reacties op het boek 'Bevindelijke prediking' worden over het algemeen als ‘vriendelijk vrijblijvend’ getypeerd. Maar mogen bevindelijke preken op de snijtafel worden gelegd van zelfreflectie en wetenschap? Zo ja, dan komen er drie vragen aan de orde: Hoe, door wie en waartoe?

Het boek Bevindelijke prediking is het gevolg van een studiedag, die werd gehouden op 16 november 2019. Deze studiedag was weer het vervolg op het proefschrift van dr. A. van der Knijff met als titel: Bevindelijke preken. Een empirisch-homiletisch onderzoek naar bevinding in de prediking binnen de Gereformeerde Gemeenten. Dit onderzoek was een steen in de vijver van het genoemde kerkverband en riep reacties op. Niet allerlei heftige golven, maar wel rimpelingen. Trage rimpelingen weliswaar, want de verschijning van Bevindelijke prediking is bijna vier jaar later. Er zijn soms stenen in de vijver van de bevindelijk gereformeerden die snellere reacties oproepen, zoals de discussie rond de lezingen van dr. G.A. van den Brink over de Dordtse Leerregels.

Gevoelig
Het doel van het boek is duidelijk: Wat is schriftuurlijk-bevindelijke prediking? Verschillende auteurs komen aan het woord. Ds. A. Schot (predikant van de gereformeerde gemeente te Nunspeet) belicht de legitimiteit van de bevindelijke prediking. Een aantal wezenlijke kenmerken wordt daarvan gegeven, maar het zijn wel kenmerken die als normatief worden gezien voor de bevindelijke prediking binnen zijn eigen kerkverband.

Er wordt grote nadruk gelegd op de beleving van de predikers, die bepalend is voor hun prediking. Dat maakt de zaak uitermate gevoelig en lastig. Want wie mag een door God bekeerde en geroepen dienaar van het Woord op de ‘snijtafel’ leggen en kritisch reageren op zijn prediking? Daar zit mijns inziens de gevoelige snaar, die steeds meetrilt in dit boek. Kritiek wordt afgewezen als een verkeerde kritische geest, terwijl sympathieke woorden worden omhelsd.

Humor
Prof. dr. P. M. Wisse (hoogleraar Dogmatiek) trekt het veld breder dan de Gereformeerde Gemeenten en zet de bevindelijke prediking in het licht van de veranderingen in de cultuur. ‘Doen’ stereotype preken het nog waarin altijd hetzelfde stramien van de geloofservaring aan de orde komt? Gemeenteleden willen zeker ervaringsgerichte preken horen, maar dan moeten ze wel authentiek zijn. Ze moeten doorleefd zijn en niet plichtmatig (dus geen rem op charisma en humor). Belangrijk is een duidelijke boodschap, die dicht bij het geleefde leven staat. Het hart van de gereformeerde (bevindelijke) prediking blijft voluit staan: het wonder van gered worden.

Ds. A. L. van Zwet is predikant van de hervormde gemeente te Putten. Lees de volledige tekst van dit artikel in De Waarheidsvriend van donderdag 15 februari 2024. Neem een jaarabonnement(€ 53). Als welkomstgeschenk ontvangt u De Waarheidsvriend twee maanden gratis. Of maak gebruik van deze actie en lees De Waarheidsvriend vier maanden voor € 10,-!

Praatmee

Beluister onze podcast

Van Hart tot Hart #8 : Jafeth en Sifra Bekx over aanbidding als levensstijl
Of beluister op:

Meerartikelen

jordaan
Nieuws

Israël verwacht miljoenen pelgrims bij 2000 jaar sinds de doop van Jezus

De Israëlische regering is begonnen met de voorbereidingen voor 2030, wanneer christenen wereldwijd stilstaan bij het feit dat het dan ongeveer tweeduizend jaar geleden is dat Jezus werd gedoopt in de Jordaan. Het ministerie van Buitenlandse Zaken he

ACN
Nieuws

Kerk biedt hoop in ‘apocalyptisch’ Venezuela

Tussen ingestorte gebouwen, tentenkampen en onvoorstelbaar verdriet blijft de Kerk in Venezuela dicht bij de slachtoffers. Dankzij haar sterke netwerk kan zij snel hulp bieden. Kerk in Nood ondersteunt priesters, religieuzen en leken die dag en nacht

Ds. W. Pieters
Video

HHK-predikant: "De Heilige Geest leert beloften én beschuldigingen persoonlijk lezen”

In een recente preek over Handelingen 3 benadrukte ds. W. Pieters, hersteld hervormd emerituspredikant, dat de Heilige Geest de mens leert de Bijbel persoonlijk te lezen. Wie zichzelf leert herkennen in Gods Woord, ontkomt niet aan de aanklacht van z

ds. A.T. Vergunst
Dagelijks leven

Ds. Vergunst beantwoordt Refoweb-vraag: 'Bij God is altijd een nieuw begin mogelijk'

'Ik heb door eigen schuld een zwaar leven. Zou God nog één keer naar mij willen omzien?' Met die indringende vraag wendt een vrouw uit de Gereformeerde Gemeenten zich via Refoweb tot ds. A.T. Vergunst. De predikant uit het Nieuw-Zeelandse Carterton r

Gert van Hoef
Video

Prachtig: Gert van Hoef brengt improvisatie Willem Hendrik Zwart over Psalm 116 ten gehore

'Ik zal Uw naam met dankerkentenis; Verheffen, U al mijn geloften brengen; 'k Zal liefd' en lof voor U ten offer mengen, In 't heiligdom, waar 't volk vergaderd is', zo luidt het tiende vers van Psalm 116. Organist Gert van Hoef bracht onlangs een pr

Hoorn van Afrika
Nieuws

SDOK-event: Ex-moslims vertellen over evangelisatie onder doodsbedreiging

Twee christenen uit de Hoorn van Afrika vertellen op zaterdag 10 oktober in Veenendaal hoe zij ondanks bedreigingen en vervolging het Evangelie blijven delen met moslims. Tijdens het gratis najaarsevent 'Getuigen met lef' van SDOK staan hun persoonli

Oeganda
Nieuws

Oegandese predikant (25) vermoord na debat over christendom en islam

Een openbare discussie over christendom en islam heeft een jonge predikant in Oeganda vermoedelijk het leven gekost. Enkele uren nadat dominee Bernard Mulongo had deelgenomen aan een interreligieus debat, werd hij op weg naar zijn verblijfplaats aang

Ds. Maarten van Loon
Column

De kunst van het zwijgen en het stellen van goede vragen

Spreken is zilver en zwijgen is goud, zo luidt een bekend spreekwoord. Daar zit veel waars in. Maar er valt ook het nodige op af te dingen. Dat doe ik verderop. Nu eerst even over het gelijk van dit spreekwoord. Hoe vaak wordt er immers niet te snel

Meerartikelen

abdij
Nieuws

Machtsstrijd in Franse abdij escaleert: pater ontvoerd en mishandeld

Een interne machtsstrijd in een benedictijner abdij in Midden-Frankrijk is uitgelopen op een ontvoering en mishandeling van de overste van het klooster. Pater Placide, overste van de Abdij Notre-Dame de Bellaigue in het departement Puy-de-Dôme, verdw

irak
Nieuws

Iraakse premier roept gevluchte christenen op terug te keren

De Iraakse premier Mohammed Shia al-Sudani heeft christenen die hun land de afgelopen jaren hebben verlaten opgeroepen om terug te keren. Volgens hem zijn christenen een onmisbaar onderdeel van de Iraakse samenleving en zet de regering zich in om hun

Pakistan
Nieuws

Ontvoerde christelijke tiener in Pakistan mag niet terug naar haar ouders

Een rechtbank in Pakistan heeft bepaald dat de 16-jarige christelijke Mehnaz Nadeem voorlopig wordt ondergebracht bij een moslima die geen familie van haar is. De tiener werd eind mei bevrijd uit een hotel, waar zij samen met een man verbleef die wor

Jongere met smarthpone
Nieuws

Onderzoek: Steeds meer jonge christenen geven AI voorkeur boven predikant

Steeds meer christenen van in de twintig en dertig jaar stellen hun vragen over de Bijbel, geloofstwijfels en belangrijke levenskeuzes eerst aan kunstmatige intelligentie (AI) in plaats van aan een predikant of oudste. Dat signaleren verschillende Zu

Robert Sarah
Nieuws

Kardinaal Sarah waarschuwt EU: "Leg Afrika geen abortus- en genderideologie op"

De Guinese kardinaal Robert Sarah heeft de Europese Unie opgeroepen te stoppen met het opleggen van abortus- en genderbeleid aan Afrikaanse landen. Volgens de voormalige prefect van Congregatie voor Goddelijke Eredienst gebruikt de EU verdragen, ontw

Jin
Nieuws

Bekende Chinese voorganger blikt terug op maandenlange gevangenschap

Na 266 dagen in een Chinese gevangenis is voorganger Ezra Jin voor het eerst naar buiten getreden met een persoonlijke getuigenis over zijn gevangenschap. De leider van de ondergrondse Zion Church in Peking vertelt hoe hij maandenlang in onzekerheid

Nigeria
Nieuws

Miljoen vrouwen bidden voor Nigeria na golf van geweld tegen christenen

Christelijke vrouwen uit heel Nigeria en andere landen bidden zaterdag 25 juli samen voor Nigeria. De organisatoren roepen op tot gebed en vasten na een jaar waarin duizenden christenen om het leven kwamen door aanvallen van islamitische extremisten.

india
Nieuws

Zes predikanten krijgen vijf jaar cel onder omstreden anti-bekeringswet in India

Wat begon als een verjaardagsfeestje voor een kind, eindigde twee jaar later met gevangenisstraffen voor zes predikanten en een andere christen. De zeven zijn in de Indiase deelstaat Madhya Pradesh veroordeeld tot vijf jaar cel op grond van de omstre

Ron van der Spoel
Video

Ron van der Spoel over Psalm 95: "De Schepper vraagt ons om te luisteren"

God is niet alleen Koning en Rechter, maar ook Schepper. Dit stelt dominee Ron van der Spoel in een gebedsvlog van de IZB, waarin hij stilstaat bij Psalm 95. Volgens hem nodigt de schepping christenen uit om Gods grootheid te ontdekken, maar roept de

Marijke
Video

Marijke Gootjes is zondag te gast in de zomerherhaling van Hour of Power

Zondag is Marijke Gootjes te gast in Hour of Power. Zij worstelde met mentale klachten. Ze vertelt hierover vanuit persoonlijke ervaring, met name om anderen te helpen die hiermee kampen. Marijke worstelde met een burn-out. Op de vraag waar God was i

Patrick Simons / Silvan Bruinstroop
Opinie

De satan profiteert van een bomvolle agenda

Vaak denken we dat de satan ons alleen door allerlei zonden wil laten struikelen en ons daarmee bij God vandaan probeert te trekken. Maar zijn strategie is vaak veel subtieler dan we ons realiseren. Soms gebruikt hij daarvoor juist de meest alledaags

Ds. M. van Reenen
Interview

Ds. Van Reenen verruilde Biblebelt voor Drenthe: "Zien we de nood van de wereld?"

Ds. M. van Reenen verruilde vorig jaar het christelijke Urk voor het seculiere Drenthe. Na ruim twee jaar als predikant van de hersteld hervormde Moriagemeente wist hij zich geroepen om de overstap te maken naar het Drentse Vledderveen. Van Reenen is