Afgelopen maandag was het wereldvluchtelingendag. Naar verluidt zijn er momenteel zo'n 100 miljoen mensen om allerlei redenen op de vlucht. De hulporganisatie Open Doors verrichte in aanloop naar deze dag onderzoek naar vervolgde christenen die op de vlucht zijn. Daaruit blijkt dat in tientallen landen christenen vanwege hun geloof uit hun huizen verdreven worden. Dit zou zelfs een doelbewuste strategie zijn om christelijke bevolkingsgroepen te verzwakken en vervolgens uit te roeien. Dat vertelt Wiebe Strikwerda, voorlichter van Open Doors, in gesprek met presentator Youri van der Geest van Groot Nieuws Radio.

“Op dit moment is een recordaantal van 100 miljoen mensen op de vlucht, is het ook bekend hoeveel mensen daarvan christen zijn?”, luidt de eerste vraag van Youri van der Geest. Daarop antwoordt Strikwerda: “Dat is heel lastig om precies vast te stellen. Het zijn 100 miljoen mensen die allemaal om verschillende redenen gevlucht zijn. De een vanwege een conflict, de ander vanwege klimaatproblematiek en weer een ander op basis van persoonlijke vervolging. Soms zie je hele bevolkingsgroepen die op de vlucht geslagen zijn, maar het betreft soms ook individuen.”

“Wanneer spreek je eigenlijk van een vluchteling”, is de volgende vraag die aan de voorlichter van Open Doors gesteld wordt. “We spreken van een vluchteling als iemand uit zijn huis verdreven wordt of waar er sprake is van persoonlijke vervolging. Persoonlijke vervolging kan bijvoorbeeld te maken hebben met politieke voorkeur, etniciteit of ras. In het vluchtelingenverdrag van 1951 is vastgelegd dat wanneer je op basis van geloof vervolgd wordt, dat ook een aanleiding is om als een vluchteling aangeduid te worden. Wanneer je je buiten de landsgrenzen verplaatst, is dat ook een criteria waarbij je een vluchteling genoemd wordt.”

Open Doors verrichte in aanloop naar de wereldvluchtelingendag onderzoek naar vervolgde christenen die op de vlucht zijn. Daaruit blijkt dat er in tientallen landen doelbewust christenen uit hun huizen verdreven worden. Van der Geest vraagt Strikwerda hoe die strategie er concreet uitziet. “Als we denken aan de vluchtelingen, denken we vaak dat ze op de vlucht zijn door grote rampen of conflicten. Maar wat we bij christenen zien is dat zij met unieke situaties te maken hebben, zijn worden weggejaagd van hun wortels. Mensen die zich tot het christendom bekeren, worden namelijk gezien als mensen die de eer van de familie aantasten. Dat zorgt ervoor dat ze vervreemd raken van hun eigen familie en omgeving. Veelal gaat dat met veel agressie en geweld gepaard. Het begint dus soms al in kleine kring.”

“En soms worden deze tactieken, in bepaalde situaties, ook op grotere schaal toegepast”, vertelt Strikwerda vervolgens. “Dan is de overheid er ook bij betrokken. De kerkelijk leider van een bepaald gebied wordt dan bijvoorbeeld aangevallen. Dat kan zowel fysiek als psychologisch van aard zijn. Zo`n leider wordt ertoe aangezet om dan eigenlijk te vertrekken. Wat je dan ziet is dat er vervolgens twijfel bij de christelijke gemeenschap ontstaat, waardoor deze langzamerhand eigenlijk uit elkaar dreigt te vallen. Dat zijn doelbewuste strategieen om de christelijke gemeenschap te verzwakken en hen uiteindelijk weg te krijgen.”

Volgens Strikwerda komen dergelijke situaties in liefst 58 landen wereldwijd voor. “Van de 76 landen die wij volgen op onze ranglijst christenvervolging, hebben we dat kunnen concluderen. Het gebeurt van Zuid-Amerika tot aan Azië toe.”

Er zouden dus naar schatting zo'n 100 miljoen mensen op de vlucht zijn, Strikwerda plaatst er echter wel een kanttekening bij. “Dat zijn niet allemaal vluchtelingen. In het begin van het gesprek vroeg jij mij al wat de definitie van een vluchteling is. Daar hoort onder andere bij dat je een landsgrens passeert. Van de 100 miljoen mensen zijn er ongeveer 60 miljoen die in eigen land blijven hangen. Volgens de jargon zijn dat de ontheemden. Zo`n 30 procent vlucht daadwerkelijk naar een ander land.”

Als christenen vervolgens besluiten te vluchten en in een ander land terechtkomen, houden de problemen daar nog niet op, vertelt Strikwerda. “Om het even oneerbiedig te zeggen: binnen de hele keten van een vluchteling wordt er eigenlijk maar heel weinig rekening gehouden met de religieuze achtergrond van een persoon. Dus ook niet van een christen. Dat betekent dus dat als je in een vluchtelingenkamp terechtkomt en de overgrote meerderheid van het kamp nog steeds een andere religie aanhangt, dat je nog steeds met vervolging te maken kan hebben of krijgen.”

Benieuwd naar de volledige uitzending? Deze is hieronder terug te luisteren.