Terug naar de basis: laten we onze veilige kerkstructuur loslaten

God 31 maart 2023 Willem Lingeman
Willem Lingeman

In de afgelopen jaren werden we zo nu en dan geconfronteerd met verschillende enquêtes over de kerk. Wat is kerk zijn, wat verwacht je ervan, wat verwacht je van je predikant en welk cijfer geef je jouw kerk.

De vraag dringt zich al snel op, waarom onder andere de PKN al eens naar het middel van een landelijke enquête heeft gegrepen, om een aantal zaken duidelijk te krijgen.

Wat kan de reden zijn?
Misschien het teruglopend aantal bezoekers van de zondagse diensten? Of is het een tekort aan financiën, waardoor veel kerken noodgedwongen moeten sluiten? Was een en ander trouwens niet bespreekbaar binnen de kerkmuren, bijvoorbeeld na een dienst of tijdens een gemeenteavond?
Vragen te over...

Natuurlijk is het interessant om te weten wat mensen van de/hun kerk verwachten. Zien ze haar als een soort sociaal maatschappelijke instelling, waar het tussen gelijkgestemden goed toeven is, of zoekt men naar iets anders? Iemand anders?
Er zijn kerken die predikanten aanstellen, van wie bekend is dat zij openlijk het bestaan van de Heere Jezus ontkennen. Ook zijn er gezindten die claimen het Lichaam van Christus te zijn, omdat bij hen de 'zuivere' leer verkondigt wordt.

Hebben kerken, reformatorisch en evangelisch, echt niet in de gaten dat de structuren, die ze hanteren, hun basis vinden in de kerk van Rome?

Naast verscheidenheid, hebben de meeste groeperingen wel de organisatorische structuur gemeenschappelijk. Bij de één gaat het iets soepeler dan bij de ander, maar over het algemeen hecht men toch aan regels voor bijvoorbeeld ordelijke samenkomsten.
Op zich niet zo heel erg. Leert de Bijbel ons niet dat onze God een God van orde is?
Maar... moeten we daarvoor wereldse modellen kiezen, waarbij de hoogste in rang, zeg maar de baas van het bedrijf, het laatste woord heeft?
Waarom is het laatste woord van een oudsten-, kerkenraad of synode altijd bepalend voor het reilen en zeilen binnen de gemeente?
Omdat God hen deze autoriteit gegeven heeft? Of omdat we als mensen afgesproken hebben dat we die raden zien als door God gegeven en hen ook zo benaderen?

Hebben kerken, reformatorisch en evangelisch, echt niet in de gaten dat de structuren, die ze hanteren, hun basis vinden in de kerk van Rome? Luther en Calvijn zijn er uitgestapt, maar via de achterdeur kwamen Roomse invloeden terug. Denk hierbij onder andere aan de zwarte pakken waardoor men zich, zeer ten onrechte, onderscheidt van andere gemeenteleden. Vertegenwoordigen zij een hogere geestelijke stand ten opzichte van de 'leken'? Allen zijn broeders/zusters en de één zal zich niet boven de ander verheffen, ook niet door speciale kleding! Hedentendage zien we dat ook de liturgische gewaden en bepaalde rituelen hun intrede weer hebben gedaan.

Handelingen 2: 42-47
Zij nu bleven volharden in de leer van de apostelen en in
de gemeenschap, in de breking van het brood en in de
gebeden.
En er kwam vrees over elke ziel, en vele wonderen en
tekenen gebeurden door de apostelen in Jeruzalem, en
er was grote vrees over allen,
en allen nu die geloofden, waren bijeen en hadden alle
dingen gemeenschappelijk,
en zij verkochten hun goederen en bezittingen en
deelden ze uit aan allen, naardat iemand nodig had.
En met volharding waren zij dagelijks eendrachtig in de
tempel en braken brood aan huis en namen samen
voedsel met vreugdegejuich en eenvoud van hart,
terwijl zij God prezen en gunst hadden bij het hele volk.
En de Heer voegde dagelijks bijeen die behouden
werden.

Laten we de 'veiligheid' van de kerkelijke organisaties loslaten en ons voor wat betreft het gemeente zijn, weer richten naar de eenvoud van onze broeders en zusters zoals beschreven in Handelingen...

In Handelingen lezen we dat de gelovigen bij elkaar kwamen in hun huizen. Dan waren ze hier en dan waren ze daar. Je kunt je voorstellen dat ze opvielen in hun straat. Dat hun gezang ook de huizen van de buren bereikte. Menig wandelaar hief misschien luisterend z'n hoofd op en stond even stil, wanneer het zingen van de liederen over de Verlosser op straat te horen was...Wat zou het geweldig zijn als dat in onze tijd ook weer gebeurde!
Maar nee, wij doen dat anders. Wij richten (grote) kerkgebouwen in en zeggen vervolgens dat iedereen daarin welkom is.

En als er al iemand de moed heeft om de drempel over te stappen, dan delen we die persoon mee dat hij, om lid te worden van ‘onze’ club, eerst een discipelschapstraining, fundamentencursus of welke naam men hiervoor ook heeft bedacht, moet volgen.
Nee, met alle respect voor diegenen die hechten aan grote en vaak dure kerkgebouwen, oudsten- en kerkenraden, systemen en organisaties, het lijkt me beter om nog maar eens naar de broeders en zusters in Handelingen te kijken.

Ook Paulus verwijst aan het slot van de Romeinenbrief naar meerdere huisgemeenten. Waarom is dit Bijbels model verlaten?
Zou 'de kerk' niet terug moeten keren naar de Bijbelse basis omtrent het gemeente zijn? Samenkomen in de huizen van gelovigen, dicht bij de ongelovigen, geen hoge drempel en direct aanspreekbaar?

Zijn er niet velen die nog bereikt moeten worden met het verlossend evangelie van onze Heere Jezus? Hij die een steen voldoende vond om Zijn hoofd op te leggen, zou Hij blij zijn met een giga kerk, waarin structuren, trainingen en cursussen bepalend zijn?
Liggen wij er wakker van dat onze, op de kerk afgeknapte, buurman en buurvrouw verloren gaan, als ze Hem niet aannemen als hun Verlosser? Of blijven we geloven in ons eigen gestichte Jeruzalem, met de gedachte dat ze daar maar naar toe moeten komen?

Laten we de 'veiligheid' van de kerkelijke organisaties loslaten en ons voor wat betreft het gemeente zijn, weer richten naar de eenvoud van onze broeders en zusters zoals beschreven in Handelingen...

Back to the basics; terug naar de basis, terug naar de Bijbel.

Bovenstaande column van schrijver Willem Lingeman verscheen in zijn recente boek 'Gelovigen | Gespiegeldt'. Klik hier voor meer informatie over het boek en om de uitgave te bestellen.

ChristenvervolgingDuurzaamheidOpvoedenIsraëlGeloofszekerheid

Praatmee

Beluister onze podcast

Onder de Kansel #6: Schuldbelijdenis van reformatorische christenen over kerkelijke verdeeldheid
Of beluister op:

Meerartikelen

kamp
Nieuws

Twee voorgangers gewond bij aanval op kerkdienst in vluchtelingenkamp Zuid-Soedan

Islamitische vluchtelingen uit Soedan hebben zondag 15 november een kerkdienst in het Zuid-Soedanese vluchtelingenkamp Gorom aangevallen, zeggen de getroffen voorgangers tegen Morning Star News. Twee voorgangers en verschillende gemeenteleden raakten...

Red Light District Amsterdam
Nieuws

SGP en ChristenUnie willen structureel geld voor vrouwen die uit prostitutie willen stappen

De SGP en ChristenUnie willen dat er structureel geld beschikbaar komt voor vrouwen die uit de prostitutie willen stappen. De partijen hebben daarvoor samen een amendement ingediend bij de begroting van Justitie en Veiligheid. Ook wil...

Pakistan
Nieuws

Als tiener opgepakt voor godslastering, negen jaar later dreigt nog altijd de strop

Hij was zestien toen hij werd opgepakt wegens godslastering. Inmiddels zit de Pakistaanse christen Shahzad Masih al ruim negen jaar gevangen en hangt hem de doodstraf boven het hoofd. Zijn advocaten vragen opnieuw om ingrijpen: het hoger beroep tegen...

Duitsland
Nieuws

Duitse vreemdelingendienst breekt kerkelijk gebouw open om vrouw uit kerkasiel te halen

In het Duitse Bremerhaven hebben medewerkers van de vreemdelingendienst woensdagmorgen een deur van een kerkelijk gebouw laten openbreken om een 62-jarige Syrische vrouw uit kerkasiel te halen. De vrouw moest naar Polen worden overgebracht, maar werd...

Oud-president George W. Bush
Nieuws

George Bush steunt vertrek gemeente uit methodistenkerk en krijgt lof

De Amerikaanse evangelist Franklin Graham prijst oud-president George W. Bush vanwege zijn steun voor het vertrek van een kerkelijke gemeente uit de United Methodist Church. Dat meldt Baptist News Global. Volgens Graham is de kerk daarmee 'trouw...

Europees Parlement
Nieuws

Ruim miljoen handtekeningen voor vervolgde christenen aangeboden aan Europarlementariërs

Een petitie met meer dan een miljoen handtekeningen voor vervolgde christenen in Afrika is woensdag aangeboden aan Europarlementariërs in Brussel. Onder de ontvangers was SGP’er Bert-Jan Ruissen. De oproep van Open Doors vraagt om bescherming,...

Brooke Rollins
Nieuws

Rechter tikt Amerikaanse minister op de vingers: geen e-mails over Jezus naar personeel

De Amerikaanse landbouwminister Brooke Rollins mag haar medewerkers niet langer via officiële kanalen religieuze boodschappen sturen. Dat heeft een federale rechter donderdag bepaald, meldt Politico. De minister stuurde eerder kerst- en paasmails...

Taybeh
Nieuws

Priester waarschuwt voor vertrek christenen uit Westelijke Jordaanoever door kolonistengeweld

De Palestijnse priester Bashar Fawadleh vreest dat het christelijke leven op de Westelijke Jordaanoever langzaam verdwijnt. Door aanhoudend geweld van Israëlische kolonisten en toenemende onveiligheid verlaten steeds meer christelijke families hun...

Meerartikelen

Kerkgebouw
Nieuws

Protestantse Kerk verwacht kwart minder kerkgebouwen binnen tien jaar

De Protestantse Kerk in Nederland (PKN) staat voor ingrijpende keuzes over de toekomst van haar kerkgebouwen. Naar verwachting zal over tien jaar een kwart van de kerkgebouwen verdwenen zijn. Een landelijke projectgroep werkt daarom aan een...

Slachtoffer van misbruik
Nieuws

Twee arrestaties bij politieonderzoek naar seksueel misbruik in Presbyteriaanse Kerk Ierland

Bij een politieonderzoek naar seksueel misbruik binnen de Presbyterian Church in Ireland (PCI) hebben zich inmiddels 168 mensen gemeld. Ook zijn twee verdachten aangehouden. Dat meldt de BBC. Het onderzoek startte een jaar geleden, nadat er binnen de...

begrafenis
Persbericht

Verandert de reformatorische begrafenis? Biblebelt-bijeenkomst bespreekt opvallende ontwikkeling

Binnen bevindelijk-gereformeerde kringen staat bij een begrafenis van oudsher niet de overledene centraal, maar de ernst van de dood en de oproep tot bekering. Toch lijken persoonlijke wensen en herinneringen aan de overledene steeds vaker een plaats...

Hour of Power
Nieuws

Strafrechtadvocaat Willem Jan Ausma te gast bij Hour of Power

Een zeer gevreesde strafrechtadvocaat, die criminelen verdedigde tot de laatste snik toe. Willem Jan Ausma veranderde echter. Wat is voor hem Bijbelse rechtvaardigheid? "Ook als mensen vreselijke dingen hebben gedaan, kunnen ze verder met hun leven."...

Berg
Nieuws

SGP-wethouder Wouter van den Berg voorgedragen als burgemeester van Reimerswaal

Wouter van den Berg (40) is voorgedragen als nieuwe burgemeester van Reimerswaal. De gemeenteraad koos donderdagavond tijdens een besloten vergadering voor de SGP-wethouder uit Houten. Als de benoemingsprocedure volgens planning verloopt, wordt hij...

Brink
Nieuws

Minister Van den Brink wil snelrecht inzetten tegen religieus geweld in azc’s

Minister Bart van den Brink van Asiel en Migratie wil de bestaande mogelijkheden voor snelrecht gebruiken bij religieus geweld in de asielopvang. Ook steunt hij betere kennis van religie bij COA-medewerkers. Dat zei hij donderdag tijdens het...

Christian Verwoerd
Video

Christian Verwoerd schrijft zegenlied voor gezin dat naar Israël vertrekt

Hoe wens je vrienden Gods zegen toe wanneer zij met hun gezin naar Israël verhuizen om daar hun geloof in de praktijk te brengen? Zanger Christian Verwoerd besloot er een lied voor te schrijven. Speciaal voor de uitzenddienst van Gert en Janine van...

Eunice van Zomeren en Tobias Cinjee
Interview

Auteurs over de toekomst van christelijke zorg: "De zorg is eigenlijk 'gekaapt' van de kerk"

Veel Nederlandse ziekenhuizen en zorginstellingen hebben christelijke wortels. Maar wat betekent die identiteit nog in een tijd van secularisatie, personeelstekorten en toenemende werkdruk? In het boek Blijvend Bezield onderzoeken Eunice van...

Gerrit Jan en Shannon Dekker
Column

Een gemeente kan zich familie noemen, maar functioneren als een personeelsbestand

Na 28 jaar actief gemeenteleven gingen Gerrit Jan en Shannon Dekker op zoek naar een eenvoudigere vorm van kerk-zijn. Minder nadruk op programma's en structuren, meer ruimte voor gemeenschap en gedeelde verantwoordelijkheid. Maar hun onderzoek...

Reinier Blijleven
Persbericht

Compassion Nederland krijgt nieuwe COO: Reinier Blijleven volgt Wietse Kooistra op

Per 1 december 2026 treedt Reinier Blijleven toe tot het leiderschapsteam van Compassion Nederland als Chief Operating Officer (COO). Hij volgt Wietse Kooistra op die per 1 januari 2027, na tien jaar, afscheid neemt van de christelijke...

André Flach
Nieuws

SGP-Kamerlid André Flach: "Islam eist steeds meer publieke ruimte op"

Volgens SGP-Kamerlid André Flach eist de islam steeds meer publieke ruimte op in Nederland. Dat stelde de christenpoliticus maandag tijdens een debat over integratie in de Tweede Kamer. Hij wees daarbij op de versterkte islamitische gebedsoproep in...

Krakau
Nieuws

Schutter van Krakau krijgt mogelijk kerkelijke begrafenis: 'Hij was gedoopt'

De 24-jarige Michał Oksiński, die begin november negen mensen doodschoot in Krakau, krijgt mogelijk een kerkelijke begrafenis. Priester en hoogleraar ethiek Andrzej Kobyliński vindt dat de kerk de overleden schutter niet mag uitsluiten. Volgens de...