De vrolijke ruil van Maarten Luther

God 2 november 2017 Albert van der Heide
Maarten Luther

Van ruilen komt huilen. Tenminste dat zei mijn moeder altijd. En in veel ruiltechnische gevallen heeft ze helemaal gelijk. Maar Maarten Luther ontdekte iets wat hij ‘de vrolijke ruil’ noemde. Een concept waarbij mijn moeders uitspraak, over ruilen en huilen, niet van toepassing is.

Want een vrolijke ruil is dat je schuld ruilt voor bezit. Dat je simpelweg krijgt wat je niet hebt, niet verdiend en ook niet kan verdienen. Dat je niets geeft en er alles voor terug krijgt. De vrolijke ruil, noemt Maarten Luther dat. Het is de kern van zijn ontdekking, de kern van zijn theologie en de kern van het evangelie.

Als het evangelie geen vrolijke ruil meer is dan heb je een probleem. Dan wordt het een ruil vanuit prestatie. Of die prestatie nou bestaat uit goede werken, wettisch leven, veel geld geven of zelfkastijding op vele manieren. Het is een ruil geworden waarbij we iets aan willen bieden.

Als het evangelie geen vrolijke ruil meer is dan heb je een probleem. Dan wordt het een ruil vanuit prestatie.

Maar dat soort ruiltjes, zijn meer dealtjes. Voor wat hoort wat. Dat soort ruiltjes, daar word je niet vrolijk van. Dat soort ruiltjes geeft je huiltjes. Dat soort ruiltjes legt je een juk op wat je nooit kan dragen. Dat soort ruiltjes gaan uiteindelijk om jouw geweldige inzet. En daarmee heb je een probleem. Wat als een ruil is gebaseerd op jouw inzet, dan heb je altijd een probleem. Want wat als je tekortschiet, wat als je faalt? Dan valt de ruil in duigen en zit je alsnog met je hele schuld opgezadeld.

Nee, God biedt een ‘vrolijke ruil’. Jij geeft Hem je fouten en Hij geeft jouw gerechtigheid. Jij geeft Hem je onreinheid, Hij geeft jouw Zijn heiligheid. Jij geeft jouw totale mislukking en Hij maakt je tot meer dan overwinnaar. Jij biedt Hem je pijn en Hij geeft jouw Zijn vreugde. Gevangenschap tegen vrijheid, vaderloosheid tegen zoon- en dochterschap, moedeloosheid tegen visie, zwakte tegen macht, gebrokenheid tegen heelheid. Zo kan ik nog wel even doorgaan.

Dat is een ‘vrolijke ruil’. Dat is de ontdekking van Maarten Luther. Dat was de schat die hij ontdekte. De parel van grote waarde, waarvoor hij bereid was alles te doorstaan, alles op te geven. En terecht, want het is de allermooiste ruil van de hele wereldgeschiedenis.

Dank U Jezus voor ‘de vrolijke ruil’. Alles van U voor niets van mij. Mijn zonden voor Uw rechtvaardigheid. Mijn onvolmaaktheid voor Uw volmaaktheid. Wat een wonder, wat een boodschap. Dank U Jezus dat dit evangelie nog klinkt over de hele wereld. Dat deze heerlijke boodschap verkondigd zal worden totdat U komt. Kom spoedig. Amen.

Heb je een vraag of opmerking voor Albert? Bezoek hier zijn Facebookpagina.

Praatmee

Beluister onze podcast

#403 Jeffrey & Alie Hoek over medische verrassingen in de Bijbel
Of beluister op:

Meerartikelen

Bobby Schuller
Preekverslag

Bobby Schuller: “We hebben weer glimmende christenen nodig die schitteren”

“De kerk biedt de aanwezigheid van de Heer aan. En waar de Geest van de Heer is, is vrijheid.” Tijdens Opwekking 2026 sprak Bobby Schuller zaterdagavond over het thema The presence that makes the difference. Vanuit Exodus 33 hield hij zijn gehoor voo

Mark Stoorvogel
Preekverslag

Mark Stoorvogel ziet Mozes roeping ontvluchten: "Wat houdt jou tegen om Jezus te volgen?"

"God kiest ervoor om door gewone, gebroken en vertwijfelde mensen zoals jij en ik in deze wereld vernieuwing en verandering te brengen. Als Hij je roept, maak dan geen bezwaar. Wat houdt jou tegen om Jezus te volgen?", aldus Mark Stoorvogel. De pasto

Israël
Nieuws

Christenen blij met vrijlating Palestijnse Anglicaanse vrouw uit Israëlische gevangenis

Christelijke leiders reageren opgelucht op de vrijlating van Layan Nasir, een Palestijnse christelijke vrouw die maandenlang vastzat in Israëlische detentie. Nasir is lid van St Peter’s Anglican Church in Birzeit op de Westelijke Jordaanoever. De vro

Bevrijdingsconcert Katwijk aan Zee
Video

Nederland Zingt-video: koor- en samenzang vanuit Katwijk aan Zee

Nederland Zingt heeft een nieuwe muziekvideo gepubliceerd met koor- en samenzang vanuit de Nieuwe Kerk in Katwijk aan Zee. De opname is gemaakt tijdens het Bevrijdingsconcert op 2 mei en staat volledig in het teken van Gods trouw, hoop en aanbidding.

Veilige kerk
Persbericht

Lotgenotendag ‘Veilige Kerk’ biedt ruimte voor herstel en ontmoeting

Op zaterdag 30 mei 2026 organiseert Veilige Kerk een bijzondere lotgenotendag voor mensen die seksueel misbruik hebben meegemaakt. Onder het thema ‘Mozaïek van verhalen’ staat ontmoeting, erkenning en herstel centraal. De initiatiefnemers merken dat

Pinksteren
Verdieping

Pareltjes van het Pinksterfeest

Het Pinksterfeest vieren we elk jaar op een andere datum. Dat komt omdat Pinksteren altijd vijftig dagen na Pasen wordt gevierd – en de datum van Pasen hangt af van de maanstand: de eerste zondag na de eerste volle maan van de lente. Maar waarom vijf

afghaan
Nieuws

Gevluchte Afghaanse gelovigen in angst door deportaties Tadzjikistan

Open Doors bevestigt recente nieuwsberichten die stellen dat Tadzjikistan ongeveer 250 Afghaanse vluchtelingen heeft opgepakt en het land uitgezet. Onder geheime gelovigen die Afghanistan zijn ontvlucht veroorzaken de deportaties veel angst. Bij teru

Ds. P. J. (Paul) Visser
Interview

Ds. Visser over zijn weg naar het ambt: “Ik had helemaal niets met God"

Voor ds. P. J. (Paul) Visser begon zijn weg naar het predikantschap niet met de wens om dominee te worden. Integendeel, Visser wilde de zending in. Maar toen een zendingsorganisatie hem vertelde dat zijn spraakgebrek een belemmering vormde, ging daar

Meerartikelen

Ds. Marien Kollenstaart
Opinie

Pinksteren ontmaskert onze angst voor asielzoekers

De komst van een azc of noodopvanglocatie zorgt voor veel maatschappelijke onrust. Ook in kerkelijke dorpen verzetten inwoners zich. Volgens Marien Kollenstaart vraagt het Pinksterfeest om anders naar onze zorgen en angsten te kijken. Met de spreidin

Maarten de Jong
Column

Pinksteren leert christenen anders kijken naar angst en vrede

Hoe leven we als kerk in deze tijden van grote geopolitieke spanningen? Velen onderkennen het menselijk onvermogen om echte vrede op aarde te bewerkstelligen en zien de wereld steeds meer in een kolk van chaos raken. Dat maakt mensen angstig, christe

Frank Visser
Opinie

Radicaal in het midden: ChristenUnie zoekt naar uitvoerbaar asielbeleid

De aangescherpte visie van de ChristenUnie op asielbeleid zorgt voor stevige discussie binnen en buiten de partij. Oud-partijleider Leen van Dijke sprak zelfs van een beweging richting rechtsradicaal gedachtegoed. In deze column pleit Frank Visser, v

Stockholm
Nieuws

Zweedse kerken spreken zich nauwelijks uit over abortus en euthanasie richting verkiezingen

Veel kerken in Zweden zijn bezorgd over abortus en euthanasie, maar spreken zich daar in het openbaar nauwelijks over uit. Dat stelt Olof Edsinger van de Swedish Evangelical Alliance in aanloop naar de landelijke verkiezingen van 13 september. Volgen

Wilfred Kols
Preekverslag

Wilfred Kols opent Opwekking 2026: “De Ik Ben spreekt in de stilte”

“Wij denken vaak dat God luid spreekt op de berg van overwinning,” zegt Wilfred Kols tijdens de avonddienst op Opwekking 2026. “Maar juist in de stilte van gebrokenheid spreekt Hij soms het duidelijkst”. De profeet Elia komt, kort na een geestelijke

China vlag
Nieuws

Zes christenen in China opgepakt wegens zondagsschool en kinderwerk

In de Chinese provincie Guizhou zijn zes christenen gearresteerd vanwege hun betrokkenheid bij gewone kerkelijke activiteiten. Volgens mensenrechtenorganisatie Weiquanwang worden zij beschuldigd van fraude en het 'organiseren van minderjarigen voor a

SGP'er Diederik van Dijk
Video

SGP'er Diederik van Dijk ziet paralellen tussen sciencefictionroman en onze wereld

SGP'er Diederik van Dijk ziet zorgwekkende overeenkomsten tussen de huidige ontwikkelingen rond embryotechnologie en de wereld uit Brave New World. In die sciencefictionwereld worden baby’s gecreëerd met behulp van genetische manipulatie, biotechnolo

vluchtelingen en asiel
Nieuws

Moslims bedreigen Syrische christenen in Zeeuws azc na doop

Enkele Syrische bekeerlingen in een asielzoekerscentrum (azc) in Vlissingen zouden ernstig zijn bedreigd door moslims nadat zij zondag werden gedoopt. Dat meldt het Reformatorisch Dagblad. Volgens betrokkenen gaat het om intimidatie, fysieke bedreigi

Kerk in Actie
Nieuws

CIDI kritisch op steun Kerk in Actie aan omstreden organisaties

Het Centrum Informatie en Documentatie Israël (CIDI) bekritiseert de financiële steun die Kerk in Actie de afgelopen jaren gaf aan Israëlische en Palestijnse organisaties. In een nieuw rapport stelt CIDI dat sommige van deze organisaties bijdragen aa

Kerkbank
Nieuws

Onderzoek: bij kerk aangesloten gelovigen hebben vaak betere mentale gezondheid

Mensen die actief betrokken zijn bij een kerk of geloofsgemeenschap hebben vaker een betere mentale gezondheid dan mensen zonder geloofsovertuiging. Dat blijkt uit een groot onderzoek van het Amerikaanse Wheatley Institute. Onderzoekers bekeken meer

Hans Maat
Video

Komende zondag is Hans Maat te gast in Hour of Power

Met Pinksteren in zicht staat zondag bij Hour of Power het werk van de Heilige Geest centraal. Theoloog en tekstschrijver Hans Maat vertelt hoe het bekende lied ‘Ik zal er zijn’ ontstond nadat hij hoorde dat zangeres Kinga Bán ongeneeslijk ziek was.

Daan Lensink
Video

Moet thuisonderwijs vanwege geloof verdwijnen? Vereniging voor Thuisonderwijs reageert

De staatssecretaris van Onderwijs wil de uitzondering voor thuisonderwijs vanwege geloofs- en levensovertuiging schrappen. In Nederland krijgen bijna 2.500 kinderen thuis les omdat hun ouders niet tevreden zijn over de identiteit van scholen in de bu