Seksueel grensoverschrijdend gedrag: wat David en Bathseba tot ons te zeggen hebben

God 15 februari 2022 Dirk van Genderen
Dirk van Genderen

Seksueel grensoverschrijdend gedrag. Mannen die zich ongewenst opdringen aan vrouwen. Vaak vanuit een machtspositie. En grenzen overgaan, waardoor vrouwen zich niet veilig meer voelen. De ene onthulling volgt momenteel op de andere. Ik denk dat heel wat mannen zich zorgen maken. Hoelang duurt het nog voordat er ook tegen hen aanklachten worden ingediend? En laten we maar niet denken dat het kerken voorbij zal gaan. Koning David kende ook die angst. Hoe lang kon hij zijn overspel met Bathseba verborgen houden? Hij dacht slim te werk te gaan, maar de Heere zag het. En confronteerde hem ermee.

Een oude zendeling keerde terug van het zendingsveld. In een kerk vertelde hij over zijn leven. Mensen keken tegen hem op en beschouwden hem als een bijna-heilige. Hij was zo door de Heere gebruikt! Een paar jongeren vroegen aan hem of hij nog wel eens last had van verleidingen tot zonde. "Wat dachten jullie", reageerde hij. "Ook al ben ik al ver in de zeventig, als ik een mooie vrouw zie, begint mijn hart nog steeds sneller te kloppen. Voortdurend moet ik dicht bij de Heere blijven en mijn ogen afwenden van de zonde."

Brandt er ook zo’n vuur in jouw hart voor een andere vrouw dan je eigen vrouw, wellicht de vrouw van een ander? In Gods naam, roep ik je toe: Blus dat vuur, in Gods kracht!

Laten wij mannen ons maar niets verbeelden. In 1 Korinthe 10:12 klinkt de waarschuwing: ‘Wie denkt te staan, laat hij oppassen dat hij niet valt.’
Veel mannen zullen als ze eerlijk zijn, erkennen dat zij dit soort gevoelens herkennen. Het kan zomaar gebeuren. En mogelijk geef je die gevoelens nog wel de ruimte ook. Misschien wel als een spannende ontsnapping uit een saaie alledaagse werkelijkheid. En ook incest is grensoverschrijdend seksueel gedrag, het is misdadig! Daarnaast kan de wijdverbreide verslaving aan porno net dat laatste zetje zijn om grenzen op te zoeken en over te gaan. Je geniet van wat je ziet op het scherm. Vergeleken daarmee is je eigen leven maar saai en is het nu echt zo erg om daarover te fantaseren?

Ik denk dat er heel wat gelovige mannen de Heere dankbaar zijn dat het (nog) niet daadwerkelijk tot seksueel grensoverschrijdend gedrag in hun leven is gekomen. Maar juich niet te snel. Weet u wat de Heere Jezus hierover zegt in de Bergrede? ‘Wie naar een vrouw kijkt om haar te begeren, heeft in zijn hart reeds overspel met haar gepleegd’ (Mattheus 5:28).
En zeg ook niet te snel: ‘De satan verleidt mij telkens weer.’ Dat zal waar zijn, maar we zijn zelf verantwoordelijk voor onze daden. De dichter van Psalm 119 had dit begrepen: ‘Wend mijn ogen af, zodat zij niet zien wat nutteloos is’ (vers 37).

David was één van deze mannen. Terwijl zijn leger in de strijd was, bleef hij thuis, in Jeruzalem. Nadat David overdag op bed had gelegen, zegt 2 Samuel 11, ging hij tegen de avond naar het dak van zijn huis. Hij keek rond en zag een vrouw die zich aan het wassen was.
Er ontvlamt een begeerte in zijn hart. Wat een mooie vrouw… Wie zou het zijn? Hij geeft één van zijn knechten opdracht na te gaan wie zij is. Hij krijgt snel antwoord: ‘Het is Bathseba, de vrouw van Uria.’

Hier had David het vuur dat in zijn hart was ontbrand, nog kunnen blussen. Deze vrouw was van een ander, daar mocht hij niet aan komen.
Hoe is dat bij ons, mannen? Hoe is dat bij jou? Brandt er ook zo’n vuur in jouw hart voor een andere vrouw dan je eigen vrouw, wellicht de vrouw van een ander? In Gods naam, roep ik je toe: Blus dat vuur, in Gods kracht! Vlucht weg! Neem een vriend in vertrouwen, wees open over je worsteling, over je zondige begeerten, breng het in het licht, vraag om steun, om gebed.

Zo ver kan een kind van God in zonde vallen. Laten we ons maar niet wijsmaken, dat ons nooit zoiets zal overkomen.

Maar David zet door. Hij geeft opdracht die vrouw te halen. Misschien denkt hij: ‘Die vrouw is zo alleen, ik zal haar wat gezelschap bieden.’ Maar hij begeeft zich in een levensgevaarlijke situatie.
Vers 4 zegt: ‘Toen zij bij hem was gekomen, sliep hij met haar.’ Duidelijker gezegd: hij had seks met haar. Of Bathseba ermee instemde, wordt niet vermeld. Er was in ieder geval sprake van een machtsrelatie. Als de koning iets wil, zo’n man van God, dan ben je niet in staat weerstand te bieden…

Bathseba staat op, wast zich en gaat terug naar haar huis. Enkele weken later stuurt ze een bericht naar David: ‘Ik ben zwanger.’
David raakt in paniek. Wat moet hij doen? Dit mag niet bekend worden. Je leest niet ergens dat hij op dit moment zijn zonde aan de Heere belijdt en Gods weg zoekt in wat hij moet doen.

Er gebeurt nu bij David wat Jakobus 1:15 zegt – ‘Wanneer de begeerte bevrucht is, baart ze zonde. Wanneer de zonde volgroeid is, baart ze de dood.’
David ziet nog maar één uitweg. Uria, de man van Bathseba, moet zo snel mogelijk naar huis komen, om de nacht met zijn vrouw door te brengen. In een poging het te laten lijken dat zijn vrouw zwanger zal zijn van hem.

Zo ver kan een kind van God in zonde vallen. Laten we ons maar niet wijsmaken, dat ons nooit zoiets zal overkomen. Uria wordt door legeraanvoerder Joab met spoed naar huis gestuurd. David doet alsof hij geïnteresseerd is in de voortgang van de strijd, maar zijn doel is helder: ‘Ga naar uw huis en was uw voeten’ (vers 8). Hij moet naar Bathseba, dan is het kind van Uria. David laat zelfs een lekkere maaltijd voor hen bezorgen.

David is opgelucht. Uria is dood. Nergens lees je dat David in deze weken de Heere heeft gezocht om wijsheid, om bescherming, om zijn zonde te belijden.

David had het precies uitgedacht. Maar hij rekent buiten de trouw van Uria. Die weigert naar zijn huis te gaan en gaat in de poort van het paleis slapen. Als David het nog een keer probeert, antwoordt Uria: ‘De ark en Israël en Juda verblijven in tenten, en mijn heer Joab en de manschappen van mijn heer hebben in het open veld hun kamp opgeslagen; zou ik dan naar mijn huis gaan om te eten en te drinken en met mijn vrouw te slapen? Zo waar u leeft en uw ziel leeft, dat zal ik niet doen.’

Het gaat van kwaad tot erger met David. Zijn overspel mag niet openbaar worden. Hij bedenkt een nieuw plan. Nadat hij eerst Bathseba bij hem in huis had uitgenodigd, doet hij dat nu met Uria. ‘Hij maakt hem dronken.’ Dan zal hij wel naar zijn huis gaan. Maar ook dat plan mislukt.
David ziet nog maar één uitweg: Uria moet dood. Maar hoe? Hij geeft hem een brief mee als hij teruggaat naar het leger, met daarin zijn eigen doodvonnis.

Het is gruwelijk om te lezen: ‘Plaats Uria vooraan in de strijd, waar deze het hevigst is, trek dan van achter hem terug, zodat hij getroffen wordt en sterft’ (vers 15).
Zo sterft Uria. Als Joab aan David laat weten dat Uria dood is, reageert die, in een nieuwe boodschap aan Joab: ‘Laat deze zaak niet kwalijk zijn in uw ogen, want het zwaard verslindt zowel de één als de ander.’

David is opgelucht. Uria is dood, nu staat het hem vrij met Bathseba te trouwen. Nergens lees je dat David in deze weken de Heere heeft gezocht om wijsheid, om bescherming, om zijn zonde te belijden. Wel zegt vers 27: ‘Maar wat David gedaan had, was slecht in de ogen van de HEERE.’

Hoewel de Heere hem zijn zonde na de erkenning en belijdenis ervan volkomen vergeeft, is zijn leven erna nooit meer geweest zoals ervoor.

Uiteindelijk is het de Heere Zelf Die via Zijn knecht Nathan de koning confronteert met zijn zonde. En hoewel de Heere hem zijn zonde na de erkenning en belijdenis ervan volkomen vergeeft, is zijn leven erna nooit meer geweest zoals ervoor. Er komt strijd in zijn huis, David moet zelfs vluchten voor zijn eigen zoon.

Dat kan ervan komen als we eigen wegen gaan. Veel mannen, vaders hebben dit ervaren in hun eigen leven. Als seksueel grensoverschrijdend gedrag en/of overspel bekend wordt, betekent dat vaak het einde van hun huwelijk, hun relatie met hun kinderen, hun werk…

Moeten we nu met de veroordelende en beschuldigende vinger naar al die mannen gaan wijzen die gevallen zijn in deze zonde? Nee, ik denk dat het noodzakelijk is dat heel veel mannen hun hoofd buigen, in het besef dat ze ook niet vrijuit gaan.
Denk eens aan Johannes 8, waar de Schriftgeleerden en de Farizeeën een vrouw bij de Heere Jezus brengen, die op overspel is betrapt. Als Hij tegen hen zegt: ‘Wie van u zonder zonde is, laat die als eerste de steen op haar werpen,’ dan is er niemand die dat doet. Ze gaan allen weg, te beginnen bij de oudsten, tot de laatsten. Ze beseffen welke gedachten er in hun eigen hart zijn, wat ze zelf misschien wel gedaan hebben.

Mannen die grenzen over zijn gegaan, hebben zoveel pijn en leed veroorzaakt bij vrouwen. Vrouwen die zich er misschien zelf schuldig over voelen.
Laat elk bedrijf, elke organisatie, elke kerk ervoor zorgen dat slachtoffers in een veilige omgeving, binnen de organisatie, maar ook daarbuiten, hun verhaal kwijt kunnen. En neem dat serieus. En zorg voor begeleiding.

En hoewel we daar momenteel niets over horen, gebeurt het ook andersom. En zijn er mannen die het slachtoffer zijn van vrouwen die de grens zijn overgegaan. Al in Genesis 39 lezen we over de vrouw van Potifar, die haar ‘slaaf’ Jozef bij zich op de bank trekt om met hem te ‘slapen’. Wat een les leert Jozef ons hier: Hij vlucht bij haar vandaan, weg van de zonde, hoewel het hem onterecht jaren in de gevangenis brengt.

Misschien is het vandaag de dag dat je in actie moet komen. Om schoon schip te maken. Stel het niet uit. En ik hoop en bid dat, als je grenzen bent overgaan, je de stem van de Heere, van de Heilige Geest, zult horen. Dat je beseft: Er is er Eén Die precies weet wat ik doe, wat ik heb gedaan. En misschien klinkt het wel, zoals ooit tegen David: ‘U bent die man!’.
Kom dan tot bekering, kom tot inkeer, stop er vandaag nog mee, bied excuses aan, wees bereid de consequenties op je te nemen en vraag de Heere om vergeving. In oprechtheid.

Dirk van Genderen is Bijbelleraar. Klik hier om zijn website te bezoeken.

Praatmee

Beluister onze podcast

Onder de Kansel #2: Ds. Van Reenen verruilde christelijk Urk voor 'seculier' Drenthe
Of beluister op:

Meerartikelen

Lindsey Graham
Nieuws

Lindsey Graham (1955-2026): een voorvechter van ongeboren leven en vervolgde christenen

De Amerikaanse senator Lindsey Graham is zaterdag onverwacht overleden. Hij werd 71 jaar. Volgens zijn kantoor overleed hij na een 'korte en plotselinge ziekte'. De officiële doodsoorzaak is nog niet bekend. Graham was ruim twintig jaar senator namen

India
Nieuws

Aanvallen op christenen nemen toe na verkiezingsoverwinning BJP in Indiase deelstaat

Sinds de verkiezingsoverwinning van de hindoe-nationalistische BJP in de Indiase deelstaat West-Bengalen zijn christenen op meerdere plaatsen het doelwit geworden van geweld en intimidatie. Dat meldt The Christian Post op basis van berichten van loka

Restanten christelijke nederzetting Egypte
Nieuws

Archeologen ontdekken resten van oude christelijke nederzetting in Egyptische woestijn

Archeologen hebben in de Egyptische woestijn de resten ontdekt van een goed bewaarde christelijke nederzetting uit de Byzantijnse tijd. Dat schrijft Christian Today. De vondst laat zien dat ruim 1.600 jaar geleden ook in afgelegen delen van Egypte bl

Church of England synode
Nieuws

Discussie in Anglicaanse Kerk over omstreden document Israël-Gaza

De generale synode, de landelijke vergadering van de Church of England, boog zich vorige week over een omstreden document van Palestijnse christenen over het conflict tussen Israël en de Palestijnen. Het voorstel leidt volgens Christian Today tot fel

Ds. Joh Post
Video

Hoe weet ik zeker of ik Gods kind ben? HHK-predikant beantwoordt vraag in preekfragment

Hoe weet ik zeker of ik Gods kind ben en dat Hij mijn Vader is? Het is zijn vragen die veel christenen zullen herkennen én die ds. Joh. Post onlangs in een preek behandelde. De hersteld hervormde predikant wees in zijn preek op verschillende gedachte

Stichting Gave
Persbericht

Gave organiseert zomerkampen waar Nederlandse en vluchtelingenjongeren elkaar ontmoeten

Jongeren uit verschillende culturen en achtergronden samenbrengen rondom geloof. Dat is het doel van de zomerkampen die stichting Gave ook in 2026 organiseert voor Nederlandse jongeren en jongeren met een vluchtelingenachtergrond. Tijdens de kampweke

Week van gebed
Persbericht

‘Wees niet bang’ is het thema van de Week van gebed voor eenheid 2027

Van 17 tot en met 25 januari 2027 vindt de Week van gebed voor eenheid van christenen plaats. Met het thema ‘Wees niet bang’ (Lucas 12 vers 32) worden christenen uitgenodigd om in een tijd van onzekerheid samen te vertrouwen op God en te bidden voor

Henk Jochemsen
Column

Wilskracht is niet genoeg: zelfbeheersing als vrucht van de Geest

Zelfbeheersing lijkt misschien een ouderwetse deugd, maar onderzoek laat zien hoe vormend zij is voor een mensenleven. Henk Jochemsen verbindt de bekende marshmallowtest, de Dunedin-studie en neurowetenschappelijke inzichten in deze bijdrage met Bijb

Meerartikelen

strand van Bournemouth
Positief nieuws

Meer dan 130 mensen laten zich dopen op strand van Bournemouth

Op het strand van Bournemouth in Zuid-Engeland zijn onlangs meer dan 130 mensen gedoopt. De doopdiensten trokken in totaal ongeveer 2.700 bezoekers en werden georganiseerd door veertien evangelische kerken uit de regio. De stranddopen zijn een initia

Israël
Opinie

Waarom Israël een theologische bedreiging vormt voor Iran

In het conflict in het Midden-Oosten spelen diepere geestelijke krachten mee. Israëls terugkeer naar het land is niet alleen een geopolitieke gebeurtenis, maar ook als een bevestiging van Bijbelse profetieën. In dit artikel leg ik uit waarom Jeruzale

OMF
Levensverhaal

Tera: “God heeft mij geroepen toen ik nog gebroken en beschadigd was.”

Het is de droom van iedere zendingswerker: als je mag toekijken vanaf de eerste rij hoe God mensen aanraakt, en als je de vrucht van je werk kan zien terwijl je nog op het veld zit. Tera van Twillert is één van die gelukkigen. Het werk onder vrouwen

nigeria
Nieuws

Nigeria: Hoogzwangere christen verliest man bij aanval en bevalt tijdens vlucht

Een 22-jarige christelijke vrouw is in de Nigeriaanse deelstaat Plateau gevlucht nadat Fulani-militanten haar dorp aanvielen en haar man doodschoten. Slechts enkele uren later bracht zij haar eerste kind ter wereld. Dat meldt International Christian

pakistan
Nieuws

Woedende menigte eist arrestatie van christen in Pakistan

Een valse beschuldiging van godslastering tegen een christen heeft in de Pakistaanse stad Karachi geleid tot massale protesten en grote onrust. Volgens Morning Star News moest de politie ingrijpen nadat honderden moslims zich hadden verzameld om de a

GZB
Video

Aftermovie: GZB viert 125-jarig jubileum met feestelijke dag in Beesd

De Gereformeerde Zendingsbond (GZB) bestaat dit jaar 125 jaar. Daarom belegde de organisatie afgelopen zaterdag een feestelijk jubileumevent op landgoed Mariënwaerdt in Beesd. Tijdens de drukbezochte dag, waarbij er voor jong en oud van alles te bele

Mannenzang Katwijk
Video

Schitterend: 1700 mannen zingen uit volle borst 'Ik wil zingen van mijn Heiland' in bomvolle kerk

Jaarlijks verzorgen dirigent Bert Noteboom en organist Marco den Toom meerdere mannenzangavonden in Katwijk aan Zee. De avonden, waarbij onder meer psalmen, gezangen en geestelijke liederen gezongen worden, vinden jaarlijks plaats in de Nieuwe Kerk e

Bert Noteboom
Video

Bert Noteboom vertelt hoe hij ooit gevraagd werd of hij de Katwijkse Mannenzang wilde leiden

]De Mannenzang in Katwijk is onder veel christenen zeer geliefd. Elk jaar worden in het voor- en najaar meerdere zangavonden georganiseerd. Die zijn steevast in een mum van tijd uitverkocht en trekken mannen uit binnen- en buitenland. Tijdens de avon

kinderwerk
Persbericht

Kinderwerkersconferentie keert na bijna tien jaar terug

Na bijna tien jaar afwezigheid keert de landelijke kinderwerkersconferentie dit najaar terug. Op 31 oktober 2026 komen kinderwerkers uit heel Nederland bijeen in Harderwijk voor een dag vol ontmoeting, inspiratie en praktische toerusting. De conferen

Ds. A. Simons
Interview

Ds. Simons over prediking die hem wanhopig maakte: "Ik dacht dat ik gek werd in mijn hoofd"

Hoe weet ik of de Heere Jezus voor mijn zonden stierf? Ben ik Gods kind? En ben ik wel uitverkoren? Het zijn vragen waar veel gelovigen mee worstelen. Waar komt die worsteling vandaan en wat zegt de Bijbel er zelf over? Over dat en meer spreken we me

Gor Khatchikyan
Preekverslag

Volgens Gor Khatchikyan is luisteren naar een preek iets anders dan Jezus volgen

“Er zit een groot verschil tussen iets horen van God en Hem dagelijks volgen”, zei Gor Khatchikyan tijdens een dienst in de Levend Evangelie Gemeente. Hij sprak over Lukas 5, waar Jezus Simon Petrus roept na de wonderlijke visvangst. Volgens Khatchik

Marijn Burkunk
Column

Manosfeer in opmars: zoekt God sterke mannen of zachtmoedige volgelingen?

Dagelijks komen er nieuwe woorden bij. Onlangs kwam ik een nieuw woord tegen dat direct mijn aandacht trok. Het bleek al enige tijd rond te zoemen op het wereldwijde wwweb, maar het was mij tot dan toe ontgaan. Het woord boeide me, omdat ik wel iets