Wycliffe Bijbelvertalers wil in elke taal een Bijbelvertaling: “Het is werk in uitvoering”

Gesponsord 20 maart 2025 4 minuten Sjoukje Dijkstra
Anke Plange

In de jaren 90 werd een grootschalige visie gelanceerd: in 2025 zou in elke taal ter wereld een Bijbelvertaalproject gestart moeten zijn. Een ambitieus streven, dat inmiddels realiteit zou moeten zijn. Maar hoe staat het er daadwerkelijk voor? Anke Plange-van Well, directeur internationale partnerschappen bij Wycliffe Bijbelvertalers, vertelt over de mijlpalen, uitdagingen en de weg vooruit. "Bijbelvertaling gaat niet alleen over woorden op papier, maar over mensen die hun geloof in hun eigen taal mogen ervaren", zegt Anke.

Allereerst benadrukt ze dat het nooit een doel op zich was om in 2025 voor elke taal een Bijbelvertaalproject te hebben, maar een visie: "Je stelt natuurlijk doelen binnen een visie, maar het werk van Bijbelvertaling kent geen eindpunt. Er is altijd meer te doen, altijd nieuwe taalgroepen die bereikt kunnen worden. Het is werk in uitvoering.”

Meer talen dan gedacht
De lijst van alle talen wereldwijd blijkt niet zo statisch als men misschien zou denken. "Ongeveer zeven jaar geleden kwamen we tot de conclusie dat gebarentalen ook meegeteld moeten worden. Wereldwijd zijn er ruim 300 gebarentalen, waardoor de lijst van benodigde vertalingen opeens fors groeide. Het voelde een beetje als een stap terug: eerst dachten we dat we richting de 1.600 talen gingen (van de 7000 bestaande talen) waarin nog geen Bijbelvertaalwerk was gestart, en ineens zaten we weer ruim boven de 2.000."

Daarnaast speelt meertaligheid een rol. "In Papoea-Nieuw-Guinea, het land met de meeste talen ter wereld, spreken mensen vaak meerdere talen. Sommigen hebben een nationale- of handelsstaal zoals Tok Pisin, maar de geloofsbeleving zit vaak diepgeworteld in de moedertaal. Voor theologische concepten en geloofservaringen maakt dat echt een verschil."

Hoe staat het ervoor?
Het aantal talen waarin momenteel aan Bijbelvertaling wordt gewerkt is nog nooit zo groot geweest, zegt Anke. “Dat ligt rond de 3500. Daarnaast zijn er nog zo’n 810 talen waarin nog niks gestart is. En dat zijn meteen de moeilijkste talen. Het zijn vaak kleine taalgroepen, talen in gebieden waar veel geweld of politieke instabiliteit is, of talen in gesloten landen waar christendom onder druk staat."

Technologische ontwikkelingen hebben het proces wel versneld. "Er zijn bijvoorbeeld experimenten met AI om een eerste versie van een vertaling te genereren op basis van bestaande teksten. Maar de menselijke factor blijft cruciaal. De vertaling moet aansluiten bij de cultuur en beleving van een gemeenschap. Het moet echt iets zijn wat mensen begrijpen en omarmen."

De uitdagingen van nu
Volgens Anke is de grootste uitdaging dat het laaghangend  fruit al geplukt is. "In de talen waar vertalingen relatief eenvoudig te realiseren waren, is het Bijbelvertaalwerk al opgepakt of zelfs afgerond. Wat nu overblijft, zijn taalgroepen die moeilijk te bereiken zijn. Dat kan zijn vanwege oorlog, maar ook het ontbreken van een sterke christelijke gemeenschap. In Congo zijn we heel actief, we werken daar met zo’n 50 talen. Maar door de oorlog daar zijn onze uitgezonden medewerkers geëvacueerd. Toch gaat het werk, met lokale krachten, door."

"We krijgen weleens de vraag: ‘Denk je dat Jezus terugkomt als het laatste vertaalproject is afgerond?’"

Daarnaast moet elke Bijbelvertaling ook een gedragen project zijn. "Soms klopt een individu bij ons aan met de vraag of we een vertaling in een bepaalde taal kunnen maken. Maar we willen zeker weten dat het echt een breed gedragen behoefte is binnen een gemeenschap. Daarom beginnen we vaak met een mobilisatieperiode met de kerken in de betreffende taalgemeenschap, waarin we laten zien wat Bijbelvertaling kan betekenen. Dan merken we vaak dat mensen geraakt worden en zich realiseren: dit willen we echt."

Probeert Wycliffe Gods komst dichterbij te brengen?
Sommige christenen geloven dat de verspreiding van de Bijbel de wederkomst van Christus versnelt. "We krijgen weleens de vraag: ‘Denk je dat Jezus terugkomt als het laatste vertaalproject is afgerond?’ Dat weet ik niet", zegt Anke nuchter. "Maar we hebben wél een opdracht. Jezus gaf ons de opdracht om zijn Woord aan alle volken te brengen. Dat is wat we doen. Of en wanneer dat Gods komst dichterbij brengt, dat laten we aan Hem over."

"Het gaat niet alleen om een Bijbel in een taal, maar om een Bijbel die ook daadwerkelijk gebruikt wordt." (foto: Marc Ewell)

De toekomst: 2033 en verder
Nu 2025 in zicht is, wordt er internationaal al nagedacht over de volgende stap: een nieuw streven voor 2033. "Dit plan stelt voor dat alle talen met meer dan 500.000 sprekers minstens één volledige Bijbelvertaling hebben, talen met meer dan 5.000 sprekers een volledig Nieuw Testament, en talen onder de 5.000 sprekers in ieder geval een aantal hoofdstukken relevant voor de (betreffende) taalgemeenschap."

Maar Wycliffe Nederland committeert zich niet zomaar aan een nieuw getal. "Voor ons draait het niet om een checklist afvinken. We willen dat elke vertaling echt betekenis heeft en dat gemeenschappen zich erin herkennen. Het gaat niet alleen om een Bijbel in een taal, maar om een Bijbel die ook daadwerkelijk gebruikt wordt."

Voor Anke is dat het mooiste aan haar werk. "De veelkleurigheid van de kerk wereldwijd is zo prachtig. We werken met partners uit tientallen landen, allemaal gedreven door hetzelfde verlangen: dat mensen Gods Woord in hun eigen taal kunnen begrijpen. Dat maakt dit werk zo bijzonder."

Het streven van 2025 is nog niet helemaal bereikt, maar de beweging die het op gang heeft gebracht, heeft impact. De Bijbel komt in steeds meer talen beschikbaar en bereikt zo steeds meer harten. Hoe dat precies in Gods tijdlijn past? "Dat laten we aan Hem over", glimlacht Anke. "Wij blijven gewoon doorgaan."

Praatmee

Beluister onze podcast

Van Hart tot Hart #3: Dominee David bezocht Nigeria
Of beluister op:

Meerartikelen

Donald Trump in een speech
Nieuws

Trump haalt in speech over geloof uit naar 'goddeloze' Democraten

De Amerikaanse president Donald Trump heeft in een speech deze week verklaard dat de Verenigde Staten altijd een "natie onder God" zullen blijven. Hij waarschuwde ook voor de dreiging van Democraten, "goddeloze communisten", voor de toekomst van het

oegandese vlag
Nieuws

Oegandese evangelist toegetakeld na evangelisatie

In de Oost-Oegandese plaats Mayuge is twee weken geleden een christen zwaar toegetakeld nadat ze meededen met een evangelisatieactiviteit. De 37-jarige David Musobya, die er samen met zijn echtgenote was, wordt nog steeds medisch behandeld voor zijn

De aanval in Sadrapal op 31 mei
Nieuws

Aangevallen Indiase christenen komen thuis en treffen het geplunderd aan

Negen mensen in India zijn twee weken na een vergrijp op borgtocht vrijgelaten. Ze verwondden dertien christenen zozeer dat ze naar het ziekenhuis moesten. De christelijke families durfden pas na de vrijlating terug te keren naar hun huizen in het do

Ds. V. S. van der Meer
Video

HHK-predikant vertelt waar echte zekerheid te vinden is als we zalig willen worden

"Onze tekst wil zeggen dat in die ene Naam onder de hemel gegeven, door welke wij zalig moeten worden, volkomen zekerheid ligt voor een ieder die Hem aanroept", aldus ds. V. S. van der Meer. De hersteld hervormde predikant vertelde tijdens een recent

vluchtelingenkamp
Persbericht

ZOA: miljoenen vluchtelingen blijven buiten beeld in Nederlandse media

Terwijl de oorlog in Oekraïne dagelijks het nieuws haalt, krijgen andere grote vluchtelingencrises nauwelijks aandacht in Nederlandse media. Dat blijkt uit de nieuwe editie van De Vergeten Lijst van christelijke hulporganisatie ZOA. Volgens het onder

Internationaal Orgelfestival Haarlem
Persbericht

Blinde oud-organist van Notre-Dame hoofdgast op Internationaal Orgelfestival Haarlem

De wereldberoemde Franse organist Jean-Pierre Leguay komt deze zomer naar Nederland als een van de hoofdgasten van het Internationaal Orgelfestival Haarlem. De 87-jarige musicus, voormalig organist van de Notre-Dame in Parijs, verzorgt tijdens het fe

Centraal-Java
Nieuws

Opnieuw protest tegen bouw van kerk in Indonesië: vrees voor evangelisatie

In de Indonesische provincie Centraal-Java is opnieuw protest ontstaan tegen de geplande bouw van een christelijke kerk. Een groep moslims demonstreerde op 11 juni in het dorp Banyuanyar, nabij de stad Solo, uit onvrede over de plannen van de Java Ch

Prof. dr. W.A. Zondag
Persbericht

Prof. W.A. Zondag benoemd tot hoogleraar Kerkrecht aan TUA

Prof. dr. W.A. Zondag is per 1 september benoemd tot hoogleraar Kerkrecht aan de Theologische Universiteit Apeldoorn (TUA). Met de aanstelling bereidt de universiteit zich voor op het toekomstige emeritaat van prof. dr. H.J. Selderhuis en wordt tegel

Meerartikelen

Reddingswerkers in Venezuela
Nieuws

ZOA in actie voor slachtoffers aardbeving Venezuela

Venezuela is getroffen door twee zware aardbevingen kort na elkaar. Vooral de hoofdstad Caracas is zwaar geraakt. Gebouwen zijn ingestort, wegen beschadigd en de stroomvoorziening is op veel plaatsen uitgevallen. Hulpdiensten zoeken naar overlevenden

Ghana voetbalteam
Verdieping

Van gebed tot Bijbelteksten: WK-spelers Ghana maken hun geloof zichtbaar

Wanneer Ghana vandaag op het WK tegenover Kroatië staat, gaat het niet alleen om voetbal. De Black Stars vertegenwoordigen een land waar het christelijk geloof diep verweven is met het dagelijks leven. In Ghana komt het geloofsleven tot uiting op str

Bidden voor de overheid
Opinie

Bidden voor de overheid, doen we dat ook echt?

We worden opgeroepen om te bidden voor de overheid, maar doen we dat ook echt? HGJB-jongerenwerker Bert, bibliotheekvrijwilliger Jolanda en gepensioneerd leraar Albert geven hun mening over de volgende stelling: We worden opgeroepen om te bidden voor

discipelschap
Boekfragment

Het stof van je voeten schudden: een vergeten les van Jezus

Wat doe je als je graag mensen over Jezus wilt vertellen, maar niemand open lijkt te staan voor het evangelie? Volgens David en Paul Watson worstelen veel christenen met die vraag. In dit boekfragment laten zij zien dat Jezus daar verrassend duidelij

Anne Borkent
Column

Wanneer de kerkdienst belangrijker wordt dan de mensen

Het was weer code oranje in Nederland. Zware sneeuwval, gladde wegen en het advies om thuis te blijven. Mijn vrouw en ik woonden in de regio Amsterdam en reisden elke zondag naar Arnhem voor de kerkdienst. Anderhalf tot twee uur rijden, enkele reis,

Arnold Huijgen
Video

Theoloog der Nederlanden Arnold Huijgen komende zondag te gast in Hour of Power

Aanstaande zondag is theoloog der Nederlanden en predikant Arnold Huijgen te gast in Hour of Power. Hij wil mensen vooral met elkaar in gesprek brengen over de grote vragen van het leven. "Dat mensen het gaan hebben over waar ze hun hoop vandaan hale

Don Ceder
Nieuws

Don Ceder fel over Utrechts prostitutiebeleid: 'Moderne slavernij wordt gefaciliteerd'

ChristenUnie-Kamerlid Don Ceder heeft scherpe kritiek geuit op het nieuwe coalitieakkoord van de gemeente Utrecht. Volgens hem presenteert het stadsbestuur prostitutie als een normale vorm van werk en wordt sekswerk zelfs behandeld als een basisvoorz

Besmeurde Israël-vlag
Nieuws

OM eist boete na bekladden Israëlische vlag tijdens Chanoekaviering

Tijdens een Chanoekamanifestatie op de Dam werden in december 2025 Israëlische vlaggen met rode verf besmeurd. De 27-jarige Al-B, die voor het bekladden terechtstaat, ontkent dat hij de verf gooide. Camerabeelden en verklaringen van agenten lijken ec

aardbeving Venezuela
Nieuws

Kerken roepen op tot gebed na zware aardbevingen in Venezuela

Twee zware aardbevingen hebben woensdag grote delen van Venezuela getroffen. Volgens de laatste officiële cijfers zijn minstens 180 mensen omgekomen en raakten meer dan 1.500 mensen gewond. Deskundigen vrezen dat het uiteindelijke dodental kan oplope

ZERA Worship
Persbericht

ZERA worship festival verhuist naar Zeewolde

Het ZERA Worship Festival verhuist deze zomer van Renswoude naar Zeewolde. Dat heeft de organisatie bekendgemaakt. Het festival blijft plaatsvinden van 21 tot en met 23 augustus en alle reeds gekochte tickets blijven geldig. Volgens de organisatie ka

kinderkamer
Nieuws

Zweedse zaak rond christelijk gezin leidt tot internationale ophef

De zaak van de Roemeense zussen Sara en Tiana Samson zorgt voor groeiende spanningen tussen Roemenië en Zweden. De twee meisjes werden ruim drieënhalf jaar geleden door de Zweedse jeugdzorg uit huis geplaatst. Ondanks het intrekken van de oorspronkel

abortus
Nieuws

Evangelische Alliantie Duitsland waarschuwt voor versoepeling abortuswet

De Evangelische Alliantie in Duitsland waarschuwt dat plannen om abortus uit het Duitse strafrecht te halen ten koste kunnen gaan van de bescherming van zowel ongeboren kinderen als zwangere vrouwen. Volgens directeur Reinhardt Schink staat de mensel