Bij noodhulporganisatie Medair is Eline actief als ‘Program Funding Manager.’ Concreet betekent dit dat ze achter de schermen gestalte geeft aan noodhulprojecten die Medair in verschillende delen van Oekraïne uitvoert of wil uitvoeren. “Voor mijn werk hoef ik niet per se naar ‘het veld’ toe te gaan. Maar dat probeer ik wel. Ook om de feeling te houden met de mensen voor wie ik dit werk mag doen.”

Het leven in het door oorlog geteisterde land is vaak onvoorspelbaar, geeft Eline te kennen. Van het luchtalarm dat dagelijks afgaat, kijkt ze nog maar nauwelijks op. “Als je daar bent, schakel je het een beetje uit”, vertelt Eline die doorgaans in Kiev te vinden is. “Want als je je elke dag druk zou maken dat je misschien om het leven komt, kan je je werk niet meer uitvoeren. Je ontwikkelt een soort cynisme, juist om door te kunnen gaan.”

Toch herinnert ze zich een moment waarbij het oorlogsgeweld heel dichtbij kwam. “Ik was op de badkamer van ons teamhuis in Kiev (hier woont Eline met een per dag variërend aantal collega’s van Medair, red.) toen het luchtalarm afging. Vrij snel daarna hoorde ik een enorme klap. Ik stuurde een berichtje naar een collega of het een explosie was of dat er iets bij de buren aan de hand was. Die kunnen best wel wat herrie maken”, lacht Eline. “Maar dit keer was dat niet zo. Een raket was behoorlijk dichtbij ingeslagen. In een reflex rende ik naar buiten waar een collega mij kalmeerde.”

Tegelijkertijd nuanceert Eline het voorval ook weer. “Het is een risico wat ik van tevoren incalculeerde. De kans is groter dat je in Nederland bij een auto-ongeluk om het leven komt dan bij een raketinslag in Kiev.”

Eline vertelt dat ze niet alleen in Kiev verblijft, maar regelmatig afreist naar andere delen van Oekraïne. Waaronder het oosten waar de situatie zorgelijk is. Hier verleent Medair verschillende soorten noodhulp. “Wij delen geen voedsel uit. Dat doen andere noodhulporganisaties. Een van de dingen die wij daar doen is het herstellen van beschadigde woningen. Dan moet je niet denken dat we woningen compleet opknappen of van een hele make-over voorzien. We zorgen ervoor dat de basics aanwezig zijn, zoals een dak, ramen en deuren. Daarbij zorgen we ervoor dat mensen tenminste één warme kamer in huis hebben. Dat project noemen wij ‘shelter’. 

Dat is niet het enige project dat Medair in Oekraïne uitvoert. “We verstrekken ook ‘non-food items’. Dat klinkt misschien wat vaag, maar dat gaat om dozen met spullen waar voornamelijk mensen aan de Russische grens of frontlinie een gebrek aan hebben. Dat kan bijvoorbeeld keukengerei zijn, maar ook shampoo of waspoeder. Er zijn mensen die geen pannen of potten meer in huis hebben, omdat alles weggeroofd is. Ook ligt de markt in die delen stil waardoor zulke producten moeilijk verkrijgbaar zijn. Op basis van wat mensen nodig hebben, stellen we vast welke kits mensen nodig hebben," legt Eline uit.

Naast deze goederen, levert Medair ook hulp aan mensen die gedurende de oorlog trauma’s hebben meegemaakt. “Wat je merkt is dat het best een taboe is om over te spreken. Ook geven we training aan medisch personeel om mensen met trauma’s bij te kunnen staan. Ze zijn daar lang niet altijd in opgeleid.”

Eline beschrijft haar dagelijkse leven in Oekraïne als een mix van routine en onvoorspelbaarheid. Met kantoren verspreid over het land, pendelt ze tussen locaties, soms dicht bij de frontlinie en de Russische grens. “Ik ben soms uren onderweg om van locatie A naar B te komen”, zegt ze. “Als ik van Polen naar Kiev ga, want dat doe ik iedere acht weken, zit ik twaalf uur in de trein. Vliegtuigen komen in Oekraïne niet meer aan. Als ik van Kiev naar Charkov ga, kost mij dat vijf uur. Dan spreken we hier van een ‘korte afstand’.”

Eline’s dagen zijn gevuld met het coördineren van en schrijven aan projectplannen en rapporten voor grote donoren zoals overheden en VN organisaties, en het bijdragen aan de communicatie-inspanningen van Medair. Daarmee is ze vooral achter de schermen bezig. Toch komt ze nu en dan ook in het ‘veld.’ 

“Afgelopen lente was ik in een dorpje in de omgeving Donetsk, op ongeveer 20 kilometer van de frontlinie. We waren daar om non-food items te leveren. Voor de kinderen in het dorpje had ik een springtouw meegenomen. Dat is iets wat heel verbindend werkt en waar je geen taal voor nodig hebt. Dus dan sta je daar dan op 20 kilometer van de frontlinie met elkaar touwtje te springen. Als ik zie welke impact zoiets heeft, geeft mij dat steeds weer nieuwe energie om door te gaan.”

Eline vertelt welke factoren het werk van noodhulpmedewerker soms lastig maken. “Je bent vaak op plekken waar de dingen vaak niet van een leien dakje gaan en waar een heleboel kan tegenzitten. Je verliest veel comfort, hoewel dat in Oekraïne nog best meevalt. Al heb ik wel heel wat nachten onder de trap geslapen met drie mensen op één matras of in een treincoupé. Dat is niet echt comfortabel. Maar denk ook aan logistieke problemen rond projecten of het weer dat een negatieve invloed op de hulpverlening heeft.”

Wat maakt het dat Eline specifiek voor Medair koos? “Enerzijds wilde God mij daar hebben, maar zelf wilde ik ook graag voor een christelijke noodhulporganisatie werken. Ik vind het belangrijk om in mijn werk ook iets van mijn geloof te kunnen delen. Het mooie aan werken bij Medair is dat we al onze noodhulpprojecten uitvoeren vanuit een christelijke insteek. Als collega’s wonen we met elkaar in een teamhuis. Dat is vrij uniek. Daardoor hechten we erg aan elkaar en gaan collega’s op den duur als familieleden aanvoelen.”

Het zaadje voor de noodhulpverlening wordt bij Eline geplant als ze 11 jaar oud is. “Ik woonde toen met mijn ouders in Tsjaad. Dat voelde soms alsof ik op een andere planeet beland was. Jaren later kwam ik in Israël terecht waar ik op de universiteit ging studeren (hier volgde ze een studie over de geschiedenis van het Midden-Oosten en Afrika studeerde, red.), want ik bleef geïnteresseerd in die regio.”

Tijdens haar stage op de Nederlandse ambassade in Sudan, komt ze iemand tegen die haar wijst op een traineeship bij ZOA. “Dat leek mij heel interessant, maar ik moest mijn studie in Israël nog afmaken." In de tijd dat ze haar studie afrondt, breekt de coronapandemie uit. “Mijn visa liep af en ik keerde terug naar mijn ouders in Nederland. Ik had absoluut geen idee wat ik in de toekomst wilde gaan doen, totdat ik besloot om toch een traineeship bij ZOA te gaan volgen."

Namens ZOA komt ze weer in Sudan terecht, maar daar vertrekt ze noodgedwongen nadat er een militaire coup uitbreekt. Van een aantal collega’s bij ZOA hoort ze positieve geluiden over Medair. “De wereld van de christelijke ngo’s is heel klein. Veel van mijn collega’s hadden ook in het verleden voor Medair gewerkt. In die zin is het eigenlijk ook weer niet heel verrassend dat ik daar ook terecht zou komen.”

Voor Eline is haar werk bij Medair meer dan alleen een baan. "Ik geloof dat we als christenen geroepen zijn om Gods liefde uit te dragen en dat kan ik op deze manier doen. Natuurlijk zijn er ook een hoop niet-christelijke organisaties die ook prachtig werk verrichten. Daar wil ik niets van zeggen. Maar alles wat we doen, doen we vanuit een diepgeworteld geloof in God. Als collega’s bidden we ook voor elkaar. Vooral voor die collega’s die op de meest afgelegen plekken komen.”

Ik heb al heel vaak geprobeerd om mijn vrienden over te halen, maar die twijfelen nog”, zegt ze lachend als haar gevraagd waarom mensen noodhulpmedewerker zouden moeten worden. “Wat ik vaak tegenkom is dat veel mensen denken dat ze alleen nuttig zijn als ze een medische achtergrond hebben. Maar ook als je in de financiën, bouw of logistiek werkt, ben je van harte welkom. Sterker nog: We need you!"

Ten slotte deelt Eline een leuk feitje wat Medair echt Medair maakt. “Ik vind Medair best wel een persoonlijke organisatie. Want onze collega’s die iedere dag naar  de mensen toe gaan om het werk te doen, kennen hen ook echt. 'Oh dat is Olga uit die en die straat!' Dat vind ik wel heel mooi aan Medair. We helpen duizenden mensen, maar proberen ook oog te hebben voor ieder individu.”

Op dinsdag 26 maart organiseert Medair een informatieavond over werken als noodhulpmedewerker bij Medair. De avond vindt plaats in kerkgebouw Kruispunt Vathorst te Amersfoort en vangt om 19:30 uur aan en eindigt om 21:30 uur. Is je interesse gewekt en wil je de avond bijwonen? Stuur dan een mail naar nederland@medair.org.