Theologen hekelen toon SGP in Israël-debat: 'Bevindelijk populisme'

Nieuws 28 oktober 2025 2 minuten Redactie
SGP-partijdag
ANP / Robin Utrecht

De felle kritiek van SGP-Kamerlid Diederik van Dijk op de Israël-uitspraken van CDA-leider Henri Bontenbal zorgt voor verdeeldheid binnen christelijke kring. Terwijl veel gelovigen de vergelijking die Bontenbal maakte tussen Israël en Rusland 'onbegrijpelijk' noemen, pleiten anderen juist voor meer nuance en respect.

Theoloog Arnold Huijgen (linksboven op de foto) reageert op X dat de toon van de SGP 'te ver' gaat. 'Volgens mij houdt de SGP het echt langer vol in de Tweede Kamer wanneer haar vertegenwoordigers anderen niet framen, maar de beste versie van het argument van hun tegenstanders bestrijden', schrijft hij. 'Ik vond de uitspraak van Bontenbal ook niet gelukkig, maar dit gaat wel ver.'

Ook communicatieadviseur Jan-Willem Wits, voormalig woordvoerder van de Nederlandse bisschoppen, sluit zich daarbij aan. Hij spreekt van 'bevindelijk populisme' en stelt dat de partij 'willens en wetens de integriteit van een andere politicus in twijfel trekt vanwege een ongelukkige formulering'. 'Ik begrijp niet waarom de SGP dit soort populisme omarmt', aldus Wits.

Radiopresentator en theoloog Elsbeth Gruteke is eveneens kritisch op de koers van de partij. 'Ik ben echt zeer teleurgesteld in de SGP in deze campagne; van staatsrechtelijk geweten naar ultra-conservatief populisme. Het kan zoveel beter.'

Aanleiding: Israël-uitspraken van Bontenbal
Aanleiding voor de ophef zijn uitspraken van CDA-leider Henri Bontenbal tijdens een verkiezingsuitzending van het Jeugdjournaal. In een gesprek met een leerling met Palestijnse achtergrond zei hij: 'Als je kritisch bent op Rusland dat Oekraïne binnenvalt, dan moet je ook kritisch zijn op Israël, dat echt veel te erge dingen heeft gedaan in Gaza.'

Daarbij sprak Bontenbal over het 'Joodse volk' in plaats van 'de Joodse staat', wat door velen als ongelukkig werd opgevat. Op sociale media reageerden verschillende christelijke opiniemakers en politici verontwaardigd. SGP’er Van Dijk noemde de vergelijking 'ongelooflijk' en vond dat Bontenbal 'alle grenzen overschreed' door Israëls verdediging te vergelijken met Russische agressie. Maar volgens Huijgen en anderen overschrijdt juist de toon van de reacties een grens. 

Populisme in de SGP: oud verwijt, nieuw gezicht
De verwijten van Huijgen en Wits raken aan een oud debat binnen de SGP: de partij wordt vaker beschuldigd van populisme. Al in 2018 stelde jurist Dirk Vergunst in een lezing dat de SGP 'moet waken voor ferme taal en gemakkelijke oneliners die geen recht doen aan de complexiteit van maatschappelijke vraagstukken'. Volgens hem is populisme 'het inspelen op gevoelens van onbehagen, zonder de feiten serieus te nemen'.

Opiniemaker Mathijs van der Tang schreef in 2022 dat de SGP zich juist niet hoeft te schamen voor wat hij noemt 'gekerstend populisme'. Volgens hem mag de partij soms 'krachtig opkomen voor gewone mensen en vergeten groepen in de samenleving'. 'Christelijk populisme is meer dan gepast als we moeten opkomen voor de plek waar warmte en naastenliefde nog bloeien', aldus Van der Tang.

Wij vragen ons af...

Vindt u dat de SGP zich schuldig maakt aan populisme?

Praatmee

Beluister onze podcast

#392 Jeffrey & mr. Lineke Blijdorp over Tom de Wal, Onno Hoes en godsdienstvrijheid
Of beluister op:

Meerartikelen

SGP-partijdag
Nieuws

Steeds meer vrouwen verkiesbaar voor SGP bij gemeenteraadsverkiezingen

Bij de komende gemeenteraadsverkiezingen op 18 maart staan in zeker negen gemeenten voor het eerst vrouwen op de kandidatenlijst van de SGP. In totaal zijn in achttien gemeenten één of meer vrouwelijke kandidaten verkiesbaar namens de partij. Daarmee

Adriënne Mendrik
Interview

Wat betekent het om een neurodiverse christen te zijn? Adriënne vertelt

Van jongs af aan kijkt Adriënne Mendrik al naar Hour of Power. Het programma vormt een rode draad in haar geloofsleven, juist in de jaren waarin ze ontdekte dat ze leeft met kenmerken van ADHD, dyslexie en hoogsensitiviteit. Die combinatie brengt uit

Don Ceder
Nieuws

ChristenUnie wil scherpere inzet tegen christenvervolging en voor geloofsvrijheid

De ChristenUnie presenteert vandaag een uitgebreide initiatiefnota waarin zij pleit voor een versterkte Nederlandse inzet tegen christenvervolging en voor de vrijheid van religie en levensovertuiging wereldwijd. Aanleiding is de zorgwekkende toename

Ds. V. S. van der Meer
Video

HHK-predikant vertelt hoe hij als puber het uitgaansleven van Rotterdam ontdekte

Ds. V. S. van der Meer is sinds 2021 predikant binnen de Hersteld Hervormde Kerk. Maar zijn weg naar het predikantschap was zeker niet zonder obstakels. In de serie Getuigend Gesprek vertelt hij hoe hij als puber het uitgaansleven van Rotterdam ontde

Wilkin van de Kamp
Video

Wilkin van de Kamp vertelt over vriendin die een zwaar auto-ongeluk meemaakte

Soms lijkt het alsof God zwijgt en de hemel van koper is, terwijl we juist om een antwoord verlegen zijn. Dat wordt indringend zichtbaar in het verhaal van een vriendin van Wilkin van de Kamp die na een zwaar auto-ongeluk in shock lag en niet merkte

Shawn Bolz
Nieuws

Leiding Bethel Church erkent fouten rond 'profeet' Shawn Bolz

De leiding van Bethel Church in de Amerikaanse stad Redding heeft publiekelijk schuld bekend na nieuwe onthullingen over 'profeet' Shawn Bolz. Volgens de kerk hebben leiders te laat en te onduidelijk gehandeld bij ernstige signalen over misleiding en

Jood in Jeruzalem
Interview

Messiasbelijdende Israëliër over 7 oktober, verdeeldheid en gemeenschap

“Israël is mijn thuisland, en ik zou echt nergens anders willen wonen,” zegt Tuvia Pollack en eigenlijk vindt hij de situatie in Europa veel enger. “Er zijn daar rellen, protesten en openlijke steunbetuigingen voor Hamas. De Europeanen die rond Oekra

Carolien Pape
Interview

Carolien Pape over haar eetstoornis: “Jezus nam mijn angst niet weg, maar was wel nabij”

Wat begint als een verlangen om kleiner te worden, kan uitgroeien tot een allesoverheersende strijd. Dat weet Carolien Pape als geen ander. In de Cvandaag podcast deelt zij haar persoonlijke verhaal over verstoord eetgedrag, schuld en schaamte, maar

Meerartikelen

JD Vance
Nieuws

JD Vance noemt abortusstrijd geestelijke keuze tussen God en heidendom

Tijdens de jaarlijkse March for Life in Washington heeft de Amerikaanse vicepresident JD Vance scherpe woorden gebruikt over het abortusdebat. Volgens hem gaat het niet alleen om politiek, maar om een fundamentele keuze. Het is een keuze tussen leven

Whitechapel
Nieuws

Vrees voor confrontaties met moslims: christelijke mars in Londen verplaatst

Een geplande christelijke mars met de naam Walk with Jesus mag eind januari niet doorgaan in de Londense wijk Whitechapel. De Metropolitan Police verbood het evenement op die locatie vanwege zorgen over mogelijke geweldsincidenten en ernstige verstor

Pakistan vlag
Nieuws

Christelijke verpleegkundigen in Pakistan vrijgesproken na jaren van angst en onderduiken

Twee christelijke verpleegkundigen in Pakistan zijn na meer dan vier jaar vrijgesproken van godslastering. Daarmee komt een einde aan een zaak die hun leven volledig ontwrichtte en hen dwong onder te duiken uit angst voor geweld, laat Kerk in Nood we

Ds. C. Harinck
Video

GerGem-predikant vertelt met welke uitspraak van Jezus calvinisten moeite hebben

'Komt in, gij gezegenden Mijns Vaders.' Veel calvinisten hebben moeite met deze woorden van de Heere Jezus. Dat stelde ds. C. Harinck, emerituspredikant binnen de Gereformeerde Gemeenten, onlangs in een preek. Volgens Harinck verloopt het eindoordeel

Peter Drost
Interview

Ds. Peter Drost keert terug uit Oostenrijk: “We leerden dat God ons niet nodig heeft”

Na zes jaren in Oostenrijk is ds. Peter Drost met zijn gezin teruggekeerd naar Nederland. In de zomer van 2024 verhuisde het gezin naar Wenen om vanuit daar het werk in Graz voort te zetten. “Dat was een grote verandering.” Inmiddels is duidelijk gew

André Flach
Video

Terugkijken: SGP-Kamerlid André Flach over recente politieke ontwikkelingen

De kans is groot dat het langverwachte regeerakkoord al deze week wordt gepresenteerd. Enkele weken later zou dan een nieuw kabinet kunnen aantreden, al moeten kandidaat-bewindspersonen eerst nog worden gescreend en bereid gevonden worden om hun taak

Zin op School
Persbericht

'Evert de Ezel' brengt het Paasverhaal dichtbij voor kinderen

Een vrolijk ezeltje dat kinderen meeneemt naar het hart van Pasen. Met Evert de Ezel verschijnt voor het eerst een deel uit de bekende Lost Sheep-serie in een Nederlandse mini editie. Het boekje is vertaald en uitgegeven door Zin op School en bedoeld

Licht in duisternis
Positief nieuws

Lichtheid in crisis: vreugde die blijft als alles wankelt

Ik kan me voorstellen dat mensen niet begrijpen waarom “vreugde” een waarde kan zijn van een humanitaire organisatie. We werken toch in gebieden die getroffen worden door een oorlog of ramp? We zien toch mensen in de meest verschrikkelijke omstandigh

Lineke Blijdorp
Podcast

Vrijheid van christenen onder druk? Advocaat waarschuwt voor gevaarlijk precedent

Is de vrijheid van godsdienst in Nederland nog vanzelfsprekend of schuift er ongemerkt iets? Die vraag staat centraal in het publieke debat dat is losgebarsten na het ingrijpen van de gemeente Tilburg bij een genezingsdienst van Frontrunners. De gebe

Cors Visser
Column

Hypernerveuze samenleving zoekt rust: kan de kerk een oase zijn?

Wat zegt onze tijd over wat mensen werkelijk bezighoudt? Een blik op populaire boeken, media en cijfers laat een samenleving zien die zoekt naar houvast, kracht en verbondenheid. Therapeutisering, de roep om weerbaarheid en een toenemend wij-zij-denk

Kenneth Kühn
Interview

Kenneth dient Iraanse kerk: "Bid niet voor een nieuw regime, maar voor het Koninkrijk van God"

Terwijl Iran opnieuw wordt overspoeld door geweld en grootschalige repressie, klinkt vanuit de ondergrondse kerk een oproep die er haaks op staat. “Mijn diepste gebed is niet in de eerste plaats dat het regime valt”, zegt Kenneth Kühn. “Mijn gebed is

Doopdienst
Positief nieuws

Geestelijke doorbraak tijdens dakdekkersconferentie: tientallen direct gedoopt

Begin januari vond er een opvallende gebeurtenis plaats tijdens een grote vakbeurs voor dakdekkers in de Verenigde Staten. Aan het einde van de conferentie kwamen meer dan tweehonderd mannen en vrouwen tot geloof na een heldere verkondiging van het E