De actuele boodschap van Jona: leven we anno 2023 middenin Ninevé?

God 29 augustus 2023 Dirk van Genderen
Dirk van Genderen

‘Predik tegen haar, want haar boosheid is opgestegen voor Mijn aangezicht.’ Zo’n 2800 jaar geleden kreeg de profeet Jona van God deze opdracht om naar Ninevé te gaan, om tegen haar te prediken vanwege haar boosheid (Jona 1:2). Het zijn woorden, die ook vandaag gesproken kunnen worden en wellicht ook gesproken moeten worden.

Jona werd door God geroepen naar Ninevé te gaan, de hoofdstad van Assyrië. Het was op dat moment Israels meest gevreesde vijand. Moreel was dat rijk door en door slecht.
Stel je voor dat God je roept om naar je meest gevreesde vijanden te gaan, naar degenen die in jouw ogen de grootste zondaren zijn, en dat je hun Gods oordeel moet aankondigen. Laten we maar niet te snel met de vinger naar deze profeet wijzen, die vluchtte voor Gods opdracht. Wat zouden wij gedaan hebben? Ja, wat doen wij nu?

Jona sloeg op de vlucht voor God. Waarom eigenlijk? Hij zal bang geweest zijn voor de reactie van de Ninevieten. Wie weet, zouden ze hem oppakken. Het kon hem zijn leven wel kosten. Dat zal meegespeeld hebben, maar de echte reden vinden we in hoofdstuk 4. Daar zegt Jona, nadat de mensen in Nineve zich verootmoedigden en berouw hadden over hun zonden, waarop God afzag van het oordeel: ‘Daarom heb ik het willen voorkomen door naar Tarsis te vluchten, want ik wist, dat Gij een genadig en barmhartig God zijt, lankmoedig, groot van goedertierenheid en berouw hebbend over het kwaad’.

Jona was bang geweest dat hij af zou gaan. Dat God het oordeel niet zou voltrekken en dat de mensen zouden zeggen: ‘Jona roept maar wat, het gebeurt toch niet…’ Het zou zijn prestige niet ten goede komen.

De Bijbel kondigt Gods oordelen aan als we doorleven in onze zonden. Maar nooit mag de aankondiging van Gods oordelen ons laatste woord zijn.

Zit ik er ver naast wanneer ik stel dat wij middenin Ninevé leven? Zeker, er zijn nog rechtvaardigen, en - ik geloof zeker - meer dan destijds in Ninevé. Maar roepen ook hier de zonden niet tot God in de hemel? Je hoeft maar een poosje naar de tv te kijken, of het internet op te gaan. Kijk om je heen. Zonden op seksueel en materieel gebied. Denk eens aan de echtscheidingen, ook onder christenen, terwijl het huwelijk voor de Heere heilig is. Hij haat de echtscheiding (Maleachi 2:16). En vraagt u zich wel eens af hoe God zal toornen over abortus, het bewust doden van leven, misschien wel het grootste kwaad in onze tijd? Ook de kritische houding tegenover Israël staat haaks op Gods oproep om Israel en het Joodse volk te zegenen.

En hoe staat het ervoor in ons eigen leven? Moeten ook wij wellicht beschaamd het hoofd buigen? Hoe is de situatie in onze kerk, onze gemeente? De onderlinge verdeeldheid is volkomen in strijd met het gebed van de Heere Jezus om eenheid onder degenen die in Hem geloven (Johannes 17).

Houden we nog vast aan de HELE Bijbel, van het eerste tot het laatste woord, als het absoluut betrouwbare en gezaghebbende Woord van de levende God? Of worden er misschien leringen verkondigd die de toets van het Woord van God niet kunnen doorstaan? 1 Johannes 4:1 roept ons op alle geesten te toetsen aan Gods Woord. Doen we dat? Wanneer bijvoorbeeld wordt verkondigd dat in Gods gemeente geen ziekte voorkomt, is dat een dwaalleer. En wie de mensen materiële voorspoed belooft als ze geloven en maar grote giften overmaken, is een valse prediker.

En wel heel gemakkelijk worden al jaren grote opwekkingen en doorbraken van Gods Koninkrijk op aarde aangekondigd - ook in Nederland en West-Europa - door mensen die zich profeten noemen, terwijl de vervulling uitblijft… Wees hier voorzichtig mee. Dat iemand zich profeet noemt, wil nog niet zeggen dat diegene ook werkelijk een profeet van God is…

Sommigen hebben het steeds maar weer over gebedslegers die de overwinning gaan behalen. Zij lijken uitsluitend oog te hebben voor de satan en de demonen en verliezen uit het oog dat de mens die zondigt daarvoor door God verantwoordelijk gehouden zal worden. Ook zij wijken af van de waarheid.

Wie teveel gericht is op het oordeel en te weinig op de genade, wijkt af van de waarheid.

Terug naar de opdracht van Jona. Het oordeel dat Jona aankondigde tegen Ninevé, wordt ons ook aangekondigd. De valse profeten zeggen: ‘Leef maar rustig door, het is vrede, vrede en geen gevaar. God zal ons Zijn zegen geven en grote geestelijke doorbraken zijn al zichtbaar aan de horizon.’
De Bijbel kondigt Gods oordelen aan als we doorleven in onze zonden. Maar nooit - en ik zeg dit met grote nadruk - mag de aankondiging van Gods oordelen ons laatste woord zijn. Je komt ze wel tegen, zogenaamde profeten die altijd maar weer alleen de oordelen aankondigen. Overstromingen, hongersnoden, oorlogen, verwoestingen en ga zo maar door. In die zin zat ook Jona fout. Dat blijkt wel uit zijn al geciteerde reactie in Jona 4:2. Jona had dolgraag gezien dat God Ninevé totaal had verwoest, inclusief al haar inwoners. En zelf zou hij natuurlijk de oordelen ontlopen zijn. God zou hem gespaard hebben.

Allerlei ‘hedendaagse’ profeten kondigen - soms al jarenlang - de oordelen aan, maar - zo stellen zij vaak - de gelovigen zullen de dans ontspringen. Ik las het onlangs nog in een recent boek van een bekende voorganger: ‘Het goud en het zilver van de zondaars zal God geven aan de gelovigen’. Ja, ja, ga dat maar eens verkondigen in Noord-Korea, of in China. En zeker, God zal voor de Zijnen zorgen als de tijden moeilijker gaan worden. Op Hem kunnen we aan. Te veel christenen laten zich van alles wijsmaken, omdat ze de Bijbel onvoldoende kennen. Lees de Bijbel, neem tijd om samen met de Heere Jezus te zijn, laat je leiden door de Heilige Geest.

De aanzegging van Gods oordeel over onze zonden moet altijd gepaard gaan met de oproep tot bekering, tot verootmoediging. God is rechtvaardig, jazeker. En eenmaal is Zijn maat vol. Maar tegelijk is Hij vol van genade en barmhartigheid. Ook al geloof ik dat Zijn wederkomst dichtbij is, die vooraf gegaan zal worden door de laatste grote en verschrikkelijke oordelen die over de aarde zullen gaan, weten wij niet hoe laat het exact op Gods klok is. Wie teveel gericht is op het oordeel en te weinig op de genade, wijkt af van de waarheid.

De Heere wil niet dat sommigen verloren gaan, maar dat allen tot bekering komen, zegt 2 Petrus 3:9 met grote nadruk. Daarom heeft de wederkomst nog niet plaatsgevonden. Die boodschap moet vandaag met kracht worden gebracht. Zolang de Heere Jezus nog niet is teruggekomen, mag nooit de aanzegging van de oordelen ons laatste woord zijn. Omdat we weten dat God genadig en barmhartig is, lankmoedig en groot van goedertierenheid en berouw hebbend over het kwaad (Jona 4:2).
‘Toen God zag wat zij deden, hoe zij zich bekeerden van hun boze weg, berouwde het God over het kwaad dat Hij gedreigd had hun te zullen aandoen, en Hij deed het niet’ (Jona 3:10).

Laat Gods volk zich verootmoedigen en hun zonden en de zonden van land en volk belijden en de Heere smeken ons genadig te zijn.

Ruim honderd jaar later kwam het oordeel alsnog over Ninevé. Ten tijde van Jona hadden de Ninevieten zich van het kwaad afgekeerd en was de Heere hun genadig geweest. Maar het ging weer mis met Ninevé. Lees het boek Nahum er maar op na.
Vele jaren had de Heere de Ninevieten nog de kans gegeven, maar ze kozen toch weer voor het kwaad, voor de zonden. En opnieuw riep het kwaad van de stad tot God in de hemel. In Nahum lezen we niet dat het volk zich nogmaals bekeerde. Nu komt het oordeel definitief over de stad, die wordt veroverd en verwoest (Nahum 3:7).

Deze geschiedenis bepaalt ons ook bij de ernst van de huidige situatie, anno 2023. Nederland bevindt zich in een grote crisis: politiek, moreel en economisch. Juist nu is het belangrijk te bidden voor de huidige politieke situatie. We hebben een grote verantwoordelijkheid om bij de komende verkiezingen in november aanstaande onze stem uit te brengen voor Gods aangezicht. Speciaal gebed wil ik u vragen voor allen die in hun politieke werk de Heere willen dienen en zich willen laten leiden door Hem en door Zijn Woord.

En laten we ons volk dringend oproepen tot bekering, tot terugkeer naar God. Verzwijg daarbij Gods oordelen niet, die zullen komen als we ons niet bekeren. En laat Gods volk zich verootmoedigen en hun zonden en de zonden van land en volk belijden en de Heere smeken ons genadig te zijn. Opdat nog velen tot geloof in Hem zullen komen en gered zullen worden. God verlangt ernaar ons genadig te zijn (Jesaja 30:18).

Dirk van Genderen is Bijbelleraar. Klik hier om zijn website te bezoeken.

Praatmee

Beluister onze podcast

#397 Patrick, Jeffrey & Bart Bolhuis over De Linkse Kerk: is links stemmen Bijbelser dan rechts?
Of beluister op:

Meerartikelen

 Arie de Paauw
Nieuws

Project ‘365 x Vrees Niet’ wil christenen helpen angst te doorbreken

Te midden van toenemende maatschappelijke onzekerheid is een nieuw initiatief gestart dat christenen wil helpen omgaan met angst. Stichting Arbeiders in de Oogst lanceert het project ‘365 x Vrees Niet’, een gratis e-mailprogramma dat Bijbelteksten co

Logos Hope
Nieuws

Zendingsschip Logos Hope na 17 jaar terug in Scheveningen

Na zeventien jaar keert het zendingsschip Logos Hope terug naar Nederland. Van 20 tot en met 31 mei meert het 132 meter lange schip aan in de haven van Scheveningen, dezelfde plek vanwaar het in 2009 aan zijn wereldwijde missie begon. De Logos Hope,

Mariana en gezin
Dagelijks leven

Groentekas geeft toekomst aan gezinnen in Moldavië

Leven in een land waar de werkloosheid hoog is, vraagt veel van inwoners. Ook van de 40-jarige Mariana uit Moldavië. Ze is echtgenoot, moeder van drie kinderen en kleuterjuf. Op het eerste gezicht lijkt dit normaal. Toch staat deze veerkrachtige vrou

Bryce Crawford
Getuigenis

Jonge christen ziet groeiende honger naar geloof: “Alleen Jezus vervult echt”

Steeds meer jonge Amerikanen keren terug naar het christelijk geloof. Dat zegt de 22-jarige christelijke influencer Bryce Crawford tegenover FOX News. Volgens hem zijn jongeren moe van oppervlakkigheid en zoeken zij naar een echt betekenisvol leven.

René Millenaar
Nieuws

Evangelische gemeenten in Brabant en Limburg bouwen aan nieuw netwerk

Een aantal evangelische gemeenten in Brabant en Limburg werkt aan een nieuw netwerk om elkaar te versterken en te investeren in leiderschap en gemeenteontwikkeling. Initiatiefnemer is René Millenaar (foto), die al jarenlang betrokken is bij het gemee

Hans Borghuis
Column

De perfecte kerk bestaat niet (en dat is misschien maar goed ook)

Onlangs realiseerde ik me dat ik de afgelopen jaren in bijna tweehonderd verschillende kerken en christelijke contexten heb gesproken of ben voorgegaan. In Nederland, maar ook in andere Europese landen. In dorpen en in steden. In kerken met nog geen

Kees Postma
Column

Wat doen we bij kerkverlating: afwachten of werken aan wederopstanding?

Kerksluitingen zijn in Nederland geen uitzondering meer. In dorpen en steden verdwijnen kerkgebouwen of krijgen ze een nieuwe bestemming. Vaak klinkt de verzuchting dat het nu wachten is op een wonder. Maar is dat werkelijk de weg die de kerk moet ga

Hadja Lahbib
Nieuws

EU financierde organisatie achter abortusinitiatief: SGP stelt vragen

De Europese Commissie heeft financiële steun verleend aan de organisatie achter het omstreden burgerinitiatief My Voice, My Choice. Dat blijkt uit antwoorden van Eurocommissaris Hadja Lahbib (foto) op vragen van SGP-Europarlementariër Bert-Jan Ruisse

Meerartikelen

Chris Stoffer
Opinie

De maat is vol: grijp in tegen Iraanse dreiging in Nederland

Iran is verwikkeld in een oorlog die de hele regio ontwricht. VS en Israël voeren oorlog tegen een radicaalislamitisch regime dat zijn bevolking hardhandig onderdrukt, een kernwapen nastreeft en volhardt in het steunen van terreurorganisaties als Hez

Duitsland kerk
Nieuws

Aantal kerkleden in Duitsland blijft dalen

Het aantal christenen in Duitsland is in 2025 opnieuw gedaald. Dat blijkt uit nieuwe cijfers van de Evangelische Kerk in Duitsland (EKD). Eind 2025 waren ongeveer 17,4 miljoen mensen lid van een protestantse kerk. Dat is een daling van ruim drie proc

Schots parlement
Nieuws

Schotse christenen dankbaar: parlement verwerpt wet voor hulp bij zelfdoding

Het Schotse parlement heeft een voorstel voor hulp bij zelfdoding verworpen. Na een lang en emotioneel debat stemden 69 parlementsleden tegen en 57 voor. Eén lid onthield zich van stemming. Het wetsvoorstel was ingediend door politicus Liam McArthur.

Nigeria jihadisten
Nieuws

Predikant gedood en tientallen christenen ontvoerd in Nigeria

In de Nigeriaanse staat Kaduna is opnieuw een christelijke gemeenschap aangevallen. Daarbij werd een predikant gedood en zijn tientallen gelovigen ontvoerd. De aanval vond eind februari plaats in het dorp Dorowa, in het district Sanga. Volgens lokale

Ds. G. J. Baan
Video

Dit is wat GerGem-predikant G. J. Baan verbaast als hij op de Veluwe komt

Ds. G. J. Baan, predikant van de gereformeerde gemeente te Rotterdam-Zuidwijk, komt regelmatig op de Veluwe. De predikant verbaast zich dan over iets wat hij vaak tegenkomt wanneer hij een bezoekje brengt aan het onder Nederlanders populaire gebied.

Prestonwood Baptist Church
Nieuws

Onrust tijdens kerkdienst in Texas na verstoring door bezoeker

Een kerkdienst in een grote gemeente in de Amerikaanse staat Texas is afgelopen zondag verstoord. Een man begon luid te roepen tijdens de preek. Beveiligers hebben hem uiteindelijk uit de zaal verwijderd. Het incident vond volgens de Christian Post p

Ds. Alfred van de Weg
Column

Zoektocht van dj schudt christenen wakker

Wat gebeurt er wanneer een dominee en een dj samen op een podium staan? Tijdens een Jij daar-avond met dj Sefa en ds. G. van Zanden kwamen honderden jongeren samen om na te denken over muziek, geloof en levensvragen. De avond werd een inkijkje in een

Joan
Interview

Van toegewijd hervormd ouderling naar bevlogen katholiek: de geloofsreis van Joan Lindhout

Een toegewijd ouderling in de hervormde kerk die jarenlang wantrouwend is over de Rooms-Katholieke Kerk, maar dan zelf katholiek wordt. Het klinkt als het verhaal uit een boek. En dat is het ook. Alleen in dit geval is dit het waargebeurde verhaal va

Jeffrey Schipper
Hoofdredactioneel commentaar

Cvandaag en Raad voor de Journalistiek: reflectie op werkwijze in kwestie-Paul Visser

De Raad voor de Journalistiek heeft geoordeeld dat een klacht tegen Cvandaag gegrond is naar aanleiding van het artikel “Kerkstrijd in Rotterdam: ‘Klachten waren middel om ds. Paul Visser te cancelen’”. Die uitspraak nemen wij serieus. Tegelijk vinde

Marco van Putten
Column

Is vergeving wel de kern van het evangelie? Een andere kijk op Jezus' boodschap

Veel christenen zien vergeving van zonden als de kern van het evangelie. Volgens Marco van Putten is dat echter te eenvoudig. In deze bijdrage onderzoekt hij wat de Bijbel zegt over zonde, verlossing en de rol van de Torah. Daarbij stelt hij de vraag

Douwe Scheepsma Szn
Opinie

Een christen stemt niet: een vergeten overtuiging uit de broederbeweging

Moet een christen stemmen en politieke verantwoordelijkheid nemen? Voor veel gelovigen is dat vanzelfsprekend. Toch bestaat er binnen delen van de christelijke traditie een andere overtuiging. In de broederbeweging gold lange tijd het motto: no ballo

Sam en Kely
Interview

Als het wonder uitblijft: leven met een onvervulde kinderwens

Huisje, boompje, beestje, kindje. Bij veel christenen ziet het ideaalbeeld er ongeveer zo uit: je ontmoet ergens in je jongvolwassen jaren een leuke jongen of een lief meisje. Je vindt een baan, koopt samen een huis en beleeft een prachtige bruiloft.