Waar komt de tomeloze haat tegen de God van Israël en Joden vandaan?

Verdieping 9 januari 2024 6 minuten Ton Stier
antisemitisme

De gruwelijke pogrom van Hamas op 7 oktober 2023 zal Israëls geschiedenis ingaan als de - tot dan toe - zwartste dag sinds haar oprichting in 1948. De Israëlische bevolking is nog steeds in shock, die ongetwijfeld voor velen in een levenslang trauma zal uitmonden. Wie had trouwens kunnen bevroeden dat de veilige thuishaven, waar het volk na de Sjoa zo naar hunkerde, in existentieel gevaar zou kunnen komen?

Anti-Israëlisme
Inmiddels breidt het anti-Israëlisme zich als een olievlek uit over de hele wereld. Kritische kanttekeningen bij het Israëlische regeringsbeleid zijn legitiem, maar het begrip anti-Israëlisme raakt aan Israëls bestaansrecht. Hoe vaak wordt bij protestdemonstraties niet de leus gescandeerd “From the river to the sea Palestine will be free”? Anders gezegd, Israël zou ‘Judenfrei’ gemaakt moeten worden.

En dat brengt ons bij de islamitische visie op het land, waar Joden hooguit kunnen worden gedoogd als dhimmi’s, een onderworpen status met verplichting tot belastingbetaling waarmee de niet-islamitische inwoner een zekere mate van bescherming koopt. De religieuze component van anti-Israëlisme, blijkt ook uit artikel 6 van de Hamas’ doelstellingen: “Hamas streeft ernaar Allahs vaandel te planten op elke centimeter van Palestina, want onder de vleugels van de islam kunnen de volgelingen van alle religies samenleven in veiligheid en geborgenheid.” Maar dan natuurlijk met dhimmi-status met beperkte houdbaarheidsdatum.

In artikel 7 citeert Hamas namelijk een overlevering van de profeet: “De Dag des Oordeels zal pas komen als de moslims de Joden bevechten en doden. Wanneer de Jood zich verschuilt achter stenen en bomen, zullen deze zeggen: “O dienaar van Allah, er zit een Jood achter mij. Kom, dood hem.” Was die ‘dag des oordeels’ tijdens de gruwelijke slachtpartij op 7 oktober in de perceptie van Hamasbeulen reeds aangebroken? Was het bedoeld om een mondiale chaos uit te lokken die de komst van de Mahdi moest bespoedigen? Deze sjiitische eindtijdverwachting van de Iraanse ayatollahs, waarin de Mahdi als messiasfiguur het wereldtoneel betreedt, behoort tot de apocalyptische ideeën die in het Midden-Oosten worden rondgepompt.

Antisemitisme is blinde haat tegen het volk, aan wie de God van de Bijbel Zich geopenbaard en verbonden heeft, met als dieptepunt: de openbaring van ‘de mens van de wetteloosheid.

Geheim van de wetteloosheid
Als Paulus waarschuwt dat het geheimenis van de wetteloosheid reeds werkzaam is en uitmondt in de openbaring van de wetteloze (2 Thess. 2:7,8), lijken enkele contouren daarvan al op te lichten. Daniël 11 gaat over een koning, die tegen de God der goden wonderlijke (lees: blasfemische) dingen zal spreken. Hij zal ook het sieraadland (aanduiding voor Israël) binnentrekken en “de tenten van zijn paleis tussen de zeeën opzetten, bij de berg van het heilig sieraad” (vs. 36, 41, 45). En ja, wellicht begeleid door een mondiaal scanderende massa: “From the river to the sea Palestine will be free”. Want Israëls profeten zijn er duidelijk over: alle heidenvolken zullen eens tegen Jeruzalem optrekken (zie o.a. Joël 3:2; Zach. 12:2,3,9; 14:2).

Antisemitisme
Antisemitisme heeft echter nog een dimensie. Want hoe kan het Israëlisch-Palestijns conflict wereldwijd de gemoederen, ongeacht religieus of politiek engagement, zo in beroering brengen? Laat zich dat verklaren als massaal medeleven met de Palestijnse bevolking in Gaza? Als dat zo was, wat heel terecht zou zijn, hoe verhoudt die intense betrokkenheid en vermeend gekrenkt rechtsgevoel zich dan tot andere conflicten in de wereld?

Denk aan regeringsleiders als Bashar al-Assad en Vladimir Poetin die duizenden onschuldige burgers de dood injagen? Waar waren de mondiale protestacties toen steden als het Syrische Aleppo of het Oekraïense Marioepol grotendeels in de as werden gelegd? Werden in het buitenland woonachtige Syriërs of Russen op daden van deze regeringsslagers afgerekend?

“Zolang Joden slachtoffer zijn, kunnen mensen daar prima mee omgaan, maar zodra ze terugslaan, verdwijnt de sympathie”, aldus de Joodse historicus Simon Schama in NRC. Vanwaar dat meten met twee maten?

Antisemitisme is dus meer dan alleen haat tegen het volk van Israël, het is bovenal haat tegen de God van Israël.

Het antwoord op die vraag is dat antisemitisme zich niet beperkt tot protest tegen een bepaalde religie, ideologie of regeringsbeleid. Antisemitisme is de blinde haat tegen het volk, aan wie de God van de Bijbel Zich geopenbaard en verbonden heeft, met als dieptepunt: de openbaring van ‘de mens van de wetteloosheid, de zoon van het verderf, de tegenstander, die zich ook verheft boven al wat God genoemd of als God vereerd wordt, zodat hij als God in de tempel van God (in Jeruzalem) gaat zitten en zichzelf als God voordoet’ (2 Thess. 2:3-4). Dat verklaart in belangrijke mate de opmars van tomeloze haat tegen de God van Israël, het volk van Israël en het land van Israël.

De engelvorst van Perzië
Het is duidelijk dat voor anti-Israëlisme en antisemitisme geen logische verklaring te vinden is, tenzij we oog hebben voor de metafysische, oftewel de onzienlijke werkelijkheid achter de strijd. Hier en daar licht de Bijbel een tipje van de sluier op, zoals de strijd van Michaël, de grote (engel)vorst van Israël, die het volk in haar benauwde tijd zal bijstaan (Dan. 12:1), zoals hij ook een hemelse boodschapper in een 21 dagen durende strijd tegen de engelvorst van Perzië (het huidige Iran) bijstond (Dan. 10:13). En dat brengt ons wederom bij de intense verbondenheid tussen God en Israël.

De Naam
Die verbondenheid blijkt namelijk ook uit de vele beloften die God nog aan Zijn volk heeft uitstaan en in het land Israël hun vervulling gaan krijgen. Ook blijkt Zijn verbondenheid uit de eeuwige liefde Die Hij voor hen koestert (Jer. 31:3). Maar zeker zo belangrijk is het feit dat Hij Zich met Zijn Naam, en daarmee Zijn Wezen, aan Israël heeft verbonden. Behalve dat de Heere zo’n 200 keer in de Bijbel ‘de God van Israël’ wordt genoemd, krijgen Aäron en zijn zonen ook de opdracht om Zijn Naam op de Israëlieten te leggen (Num. 6:23-27; zie ook Dan. 9:19).

Laten we bidden dat die dag spoedig mag aanbreken en Israël als volk de Naam van de HEERE in hun benauwdheid zal aanroepen.

En dat brengt ons bij het begrip ‘antisemitisme’, dat in feite anti sem is. Sem, in de betekenis van ‘naam’. Niet zomaar een naam, maar de godsnaam, JHWH. Religieuze Joden zullen die nooit uitspreken, maar aanduiden als Hasjem, de Naam. Antisemitisme is dus meer dan alleen haat tegen het volk van Israël, het is bovenal haat tegen de God van Israël. Asaf onthult dat glashelder in Psalm 83, waarin Hij smeekt:

  • “…wees niet stil, o God! Want zie, Uw vijanden tieren, wie U haten, steken hun hoofd omhoog” (vs. 2-3).
  • Met als gevolg: “Zij beramen listig een heimelijke aanslag tegen Uw volk en beraadslagen tegen Uw beschermelingen” (vs. 4).
  • Met als doel: “Kom, zeiden zij, laten wij hen uitroeien, zodat zij geen volk meer zijn en aan de naam van Israël niet meer gedacht wordt” (vs. 5).
  • Met als beweegreden: “… dezen hebben een verbond tegen U gesloten…” (vs. 6).
  • En dan eindigt de psalmist met de woorden: “Laten zij beschaamd en door schrik overmand zijn tot in eeuwigheid, laten zij rood van schaamte worden en omkomen. Dan zullen zij weten, dat U – Uw Naam is HEERE! – U alleen de Allerhoogste bent over de hele aarde” (vs. 18-19).

Laten we bidden dat die dag spoedig mag aanbreken en Israël als volk de Naam van de HEERE in hun benauwdheid zal aanroepen. Dan zal Joëls heerlijke profetie in vervulling gaan: “Het zal geschieden dat ieder die de Naam van de HEERE zal aanroepen, behouden zal worden. Want op de berg Sion en in Jeruzalem zal ontkoming zijn, zoals de HEERE gezegd heeft, namelijk bij hen die ontkomen zijn, die de HEERE roepen zal” (Joël 2:32).

Bovenstaand artikel verscheen eerder in het magazine van Stichting Israël en de Bijbel en is met toestemming overgenomen door Cvandaag. Klik hier om het magazine te ontvangen.

ChristenvervolgingIsraëlDuurzaamheidOpvoedenGeloofszekerheid

Praatmee

Beluister onze podcast

Van Hart tot Hart #18: SGP-Kamerlid Diederik van Dijk over zijn geloof in God
Of beluister op:

Meerartikelen

Woord en Daad
Persbericht

Woord en Daad steunt advies voor nieuwe aanpak bij internationale samenwerking

Ontwikkelingssamenwerking moet volgens de Adviesraad Internationale Vraagstukken (AIV) worden vernieuwd om aan te sluiten bij een veranderende wereldorde. Woord en Daad steunt deze koers en roept de sector op om de aanbevelingen om te zetten in...

Johan den Hartogh
Dagelijks leven

Nieuwe website helpt iedereen aan passende Bijbel: ‘We gunnen iedereen de rijkdom van Gods Woord’

Welke Bijbel past bij mij? Waar begin ik met lezen? En wat is eigenlijk het verschil tussen de verschillende Bijbelvertalingen? Het zijn vragen waar veel mensen mee rondlopen. Met het nieuwe initiatief Ikzoekeenbijbel.nl wil ondernemer en uitgever...

trein
Nieuws

Spaanse kerken roepen op nabestaanden bij te staan na treinramp met zeker 68 doden

De Spaanse evangelische kerken willen nabestaanden en overlevenden van de treinramp bij Urda bijstaan. Bij de botsing tussen twee hogesnelheidstreinen kwamen woensdag zeker 68 mensen om het leven. De landelijke evangelische koepel FEREDE vraagt...

Ds. Harold Schorren
Opinie

Halloween is niet mijn feestje, maar christelijke verontwaardiging ook niet

Op zaterdag 31 oktober is er een Halloweenparty in de Laurenskerk die voor veel ophef zorgt. Er zijn 26.000 handtekeningen binnengehaald van bezorgde christenen die vragen het feest te annuleren. De pers is natuurlijk meteen wakker. Zelfs met een...

ICE
Nieuws

Zoon Cubaanse predikant dreigt Amerika uitgezet te worden: 'We blijven op God vertrouwen'

De 19-jarige zoon van een Cubaanse baptistenpredikant zit sinds juni vast bij de Amerikaanse immigratiedienst ICE. Daniel Arcadis Solano Jaume kwam in 2023 legaal Amerika binnen, nadat zijn familie Cuba was ontvlucht vanwege intimidatie door de...

Vermeer
Nieuws

BBB sluit aan bij SGP en JA21: ook late abortus en draagmoederschap op onderhandelingstafel

BBB trekt samen met SGP en JA21 op in de onderhandelingen met het kabinet. De drie partijen bieden steun aan het belastingplan, maar vragen daarvoor onder meer een pas op de plaats bij late abortussen, thuisabortus en draagmoederschap. Dat staat in...

krk in nood
Nieuws

Miljoenen christenen verdreven: nieuw rapport waarschuwt voor verdwijnen van gemeenschappen

Miljoenen christenen moeten hun huis verlaten door oorlog, terreur en geloofsvervolging. Daardoor komt het voortbestaan van christelijke gemeenschappen onder druk te staan. Daarvoor waarschuwt de katholieke hulporganisatie Kerk in Nood in haar...

Abortus
Nieuws

Ruim elf miljoen ongeboren kinderen geaborteerd sinds invoering Britse abortuswet

Sinds de invoering van de Britse abortuswet in 1967 zijn naar schatting ruim elf miljoen ongeboren kinderen door abortus om het leven gekomen. Dat meldt de Britse prolifeorganisatie Right To Life UK. De organisatie maakte de cijfers bekend ter...

Meerartikelen

John Lennox
Nieuws

John Lennox waarschuwt: AI kan Bijbellezen onder jongeren verdringen

De Britse wiskundige en christelijke apologeet John Lennox waarschuwt dat kunstmatige intelligentie ertoe kan leiden dat vooral jongeren minder gaan lezen. Daardoor dreigt ook het lezen en overdenken van de Bijbel naar de achtergrond te verdwijnen,...

talita
Nieuws

Nigeriaanse voorganger mist vrouw en dochter al bijna een jaar: "Help hen vrij te krijgen"

Een Nigeriaanse voorganger vraagt de regering om zijn ontvoerde vrouw Mercy en hun jonge dochter Talita te bevrijden. Zij worden sinds november vorig jaar vastgehouden door vermoedelijke Boko Haram-terroristen. “Ik smeek de president en de...

Taybeh
Nieuws

Pastoor vreest leegloop christelijk dorp Taybeh: "Op een dag zijn hier geen christenen meer"

De christelijke gemeenschap van Taybeh op de Westelijke Jordaanoever dreigt te verdwijnen als inwoners blijven vertrekken. Daarvoor waarschuwt de plaatselijke pastoor Bashar Fawadleh tijdens een bezoek aan Londen. Tegen journalisten beschrijft hij...

 There is more!
Persbericht

There is more! viert tienjarig bestaan: 'We verlangen naar een nieuwe doorbraak'

De christelijke conferentie There is more! viert dit jaar haar tienjarige bestaan. Van donderdag 19 tot en met zaterdag 21 november komen gelovigen en kerkleiders samen in Ede voor een jubileumeditie met als thema Greater Works. Met internationale...

Halloween
Analyse

Halloween: onschuldig griezelfeest of meer dan dat? Waarom veel christenen kritisch zijn

Voor veel Nederlanders is Halloween vooral een avond vol griezelen, verkleden en snoep. Toch hebben veel christenen moeite met het feest. Zij wijzen op de historische banden met geesten en de dood, en op Bijbelse waarschuwingen tegen occulte...

Arida Nelemans
Interview

Arida Nelemans brengt psalmen tot leven met kleurplaten: “Ik wil zichtbaar maken wat we zingen”

Psalmen zingen én ondertussen kleuren. Met haar project PsalmPlaten wil Arida Nelemans kinderen helpen de eeuwenoude woorden van de Psalmen beter te begrijpen en te onthouden. Het idee ontstond na een preek over het doorgeven van het geloof aan...

Judith Fanto
Column

Wat geloven Joden eigenlijk? Het antwoord is ingewikkelder dan je denkt

“Wat geloven jullie eigenlijk?” vraagt de moeder op het schoolplein. We staan te wachten tot onze kinderen uit school komen. “Ik bedoel, jullie zijn toch Joods? Wat geloven Joden eigenlijk?” Ik staar de vrouw aan, die vriendelijk terugkijkt, en...

Geert Wilders
Nieuws

Wilders wil kerken verbieden statushouders op te vangen

PVV-leider Geert Wilders wil voorkomen dat kerken in Nederland tijdelijk onderdak gaan bieden aan statushouders. Samen met partijgenoot Marina Vondeling heeft hij Kamervragen gesteld aan de minister van Asiel en Migratie over de landelijke oproep aan...

Renzo Merbis
Nieuws

ChristendomNL wil documentaire over islam maken: "We willen moeilijke vragen niet uit de weg gaan"

ChristendomNL werkt aan een nieuwe documentaire over de islam en de invloed van deze religie op de Nederlandse samenleving. Initiatiefnemer Renzo Merbis wil daarvoor in gesprek gaan met moslims, imams, ex-moslims en deskundigen op het gebied van...

Kerk in Stockholm
Nieuws

Ophef in Zweden om getuigenis van bekeerde politiemoordenaar in kerk

Een Zweedse kerk krijgt veel kritiek omdat een veroordeelde politiemoordenaar tijdens een kerkdienst over zijn bekering mocht vertellen. Tony Olsson, tegenwoordig Tony Byström, zat jarenlang vast voor de moord op twee politieagenten in 1999....

moslims en christenen herdenken slachtoffers
Nieuws

Jordanië beveiligt kerken na dodelijke aanslag: moslims en christenen herdenken slachtoffers

Koning Abdullah II van Jordanië laat kerken beveiligen na de aanslag op een Grieks-orthodoxe kerk, waarbij negen mensen omkwamen. Ook worden straten vernoemd naar de slachtoffers. In de hoofdstad Amman staken moslims en christenen samen kaarsen...

bijbel
Nieuws

Chinese huiskerkleider vast na bijbelcursus in Indonesië

De Chinese huiskerkleider Ding Xing’an zit vast na een inval tijdens een samenkomst in Pingxiang. Zijn detentie houdt volgens mensenrechtenorganisatie ChinaAid verband met een bijbelcursus in Indonesië. Ding en zijn vrouw gaven in 2022 hun banen op...