Waar komt de tomeloze haat tegen de God van Israël en Joden vandaan?

Verdieping 9 januari 2024 6 minuten Ton Stier
antisemitisme

De gruwelijke pogrom van Hamas op 7 oktober 2023 zal Israëls geschiedenis ingaan als de - tot dan toe - zwartste dag sinds haar oprichting in 1948. De Israëlische bevolking is nog steeds in shock, die ongetwijfeld voor velen in een levenslang trauma zal uitmonden. Wie had trouwens kunnen bevroeden dat de veilige thuishaven, waar het volk na de Sjoa zo naar hunkerde, in existentieel gevaar zou kunnen komen?

Anti-Israëlisme
Inmiddels breidt het anti-Israëlisme zich als een olievlek uit over de hele wereld. Kritische kanttekeningen bij het Israëlische regeringsbeleid zijn legitiem, maar het begrip anti-Israëlisme raakt aan Israëls bestaansrecht. Hoe vaak wordt bij protestdemonstraties niet de leus gescandeerd “From the river to the sea Palestine will be free”? Anders gezegd, Israël zou ‘Judenfrei’ gemaakt moeten worden.

En dat brengt ons bij de islamitische visie op het land, waar Joden hooguit kunnen worden gedoogd als dhimmi’s, een onderworpen status met verplichting tot belastingbetaling waarmee de niet-islamitische inwoner een zekere mate van bescherming koopt. De religieuze component van anti-Israëlisme, blijkt ook uit artikel 6 van de Hamas’ doelstellingen: “Hamas streeft ernaar Allahs vaandel te planten op elke centimeter van Palestina, want onder de vleugels van de islam kunnen de volgelingen van alle religies samenleven in veiligheid en geborgenheid.” Maar dan natuurlijk met dhimmi-status met beperkte houdbaarheidsdatum.

In artikel 7 citeert Hamas namelijk een overlevering van de profeet: “De Dag des Oordeels zal pas komen als de moslims de Joden bevechten en doden. Wanneer de Jood zich verschuilt achter stenen en bomen, zullen deze zeggen: “O dienaar van Allah, er zit een Jood achter mij. Kom, dood hem.” Was die ‘dag des oordeels’ tijdens de gruwelijke slachtpartij op 7 oktober in de perceptie van Hamasbeulen reeds aangebroken? Was het bedoeld om een mondiale chaos uit te lokken die de komst van de Mahdi moest bespoedigen? Deze sjiitische eindtijdverwachting van de Iraanse ayatollahs, waarin de Mahdi als messiasfiguur het wereldtoneel betreedt, behoort tot de apocalyptische ideeën die in het Midden-Oosten worden rondgepompt.

Antisemitisme is blinde haat tegen het volk, aan wie de God van de Bijbel Zich geopenbaard en verbonden heeft, met als dieptepunt: de openbaring van ‘de mens van de wetteloosheid.

Geheim van de wetteloosheid
Als Paulus waarschuwt dat het geheimenis van de wetteloosheid reeds werkzaam is en uitmondt in de openbaring van de wetteloze (2 Thess. 2:7,8), lijken enkele contouren daarvan al op te lichten. Daniël 11 gaat over een koning, die tegen de God der goden wonderlijke (lees: blasfemische) dingen zal spreken. Hij zal ook het sieraadland (aanduiding voor Israël) binnentrekken en “de tenten van zijn paleis tussen de zeeën opzetten, bij de berg van het heilig sieraad” (vs. 36, 41, 45). En ja, wellicht begeleid door een mondiaal scanderende massa: “From the river to the sea Palestine will be free”. Want Israëls profeten zijn er duidelijk over: alle heidenvolken zullen eens tegen Jeruzalem optrekken (zie o.a. Joël 3:2; Zach. 12:2,3,9; 14:2).

Antisemitisme
Antisemitisme heeft echter nog een dimensie. Want hoe kan het Israëlisch-Palestijns conflict wereldwijd de gemoederen, ongeacht religieus of politiek engagement, zo in beroering brengen? Laat zich dat verklaren als massaal medeleven met de Palestijnse bevolking in Gaza? Als dat zo was, wat heel terecht zou zijn, hoe verhoudt die intense betrokkenheid en vermeend gekrenkt rechtsgevoel zich dan tot andere conflicten in de wereld?

Denk aan regeringsleiders als Bashar al-Assad en Vladimir Poetin die duizenden onschuldige burgers de dood injagen? Waar waren de mondiale protestacties toen steden als het Syrische Aleppo of het Oekraïense Marioepol grotendeels in de as werden gelegd? Werden in het buitenland woonachtige Syriërs of Russen op daden van deze regeringsslagers afgerekend?

“Zolang Joden slachtoffer zijn, kunnen mensen daar prima mee omgaan, maar zodra ze terugslaan, verdwijnt de sympathie”, aldus de Joodse historicus Simon Schama in NRC. Vanwaar dat meten met twee maten?

Antisemitisme is dus meer dan alleen haat tegen het volk van Israël, het is bovenal haat tegen de God van Israël.

Het antwoord op die vraag is dat antisemitisme zich niet beperkt tot protest tegen een bepaalde religie, ideologie of regeringsbeleid. Antisemitisme is de blinde haat tegen het volk, aan wie de God van de Bijbel Zich geopenbaard en verbonden heeft, met als dieptepunt: de openbaring van ‘de mens van de wetteloosheid, de zoon van het verderf, de tegenstander, die zich ook verheft boven al wat God genoemd of als God vereerd wordt, zodat hij als God in de tempel van God (in Jeruzalem) gaat zitten en zichzelf als God voordoet’ (2 Thess. 2:3-4). Dat verklaart in belangrijke mate de opmars van tomeloze haat tegen de God van Israël, het volk van Israël en het land van Israël.

De engelvorst van Perzië
Het is duidelijk dat voor anti-Israëlisme en antisemitisme geen logische verklaring te vinden is, tenzij we oog hebben voor de metafysische, oftewel de onzienlijke werkelijkheid achter de strijd. Hier en daar licht de Bijbel een tipje van de sluier op, zoals de strijd van Michaël, de grote (engel)vorst van Israël, die het volk in haar benauwde tijd zal bijstaan (Dan. 12:1), zoals hij ook een hemelse boodschapper in een 21 dagen durende strijd tegen de engelvorst van Perzië (het huidige Iran) bijstond (Dan. 10:13). En dat brengt ons wederom bij de intense verbondenheid tussen God en Israël.

De Naam
Die verbondenheid blijkt namelijk ook uit de vele beloften die God nog aan Zijn volk heeft uitstaan en in het land Israël hun vervulling gaan krijgen. Ook blijkt Zijn verbondenheid uit de eeuwige liefde Die Hij voor hen koestert (Jer. 31:3). Maar zeker zo belangrijk is het feit dat Hij Zich met Zijn Naam, en daarmee Zijn Wezen, aan Israël heeft verbonden. Behalve dat de Heere zo’n 200 keer in de Bijbel ‘de God van Israël’ wordt genoemd, krijgen Aäron en zijn zonen ook de opdracht om Zijn Naam op de Israëlieten te leggen (Num. 6:23-27; zie ook Dan. 9:19).

Laten we bidden dat die dag spoedig mag aanbreken en Israël als volk de Naam van de HEERE in hun benauwdheid zal aanroepen.

En dat brengt ons bij het begrip ‘antisemitisme’, dat in feite anti sem is. Sem, in de betekenis van ‘naam’. Niet zomaar een naam, maar de godsnaam, JHWH. Religieuze Joden zullen die nooit uitspreken, maar aanduiden als Hasjem, de Naam. Antisemitisme is dus meer dan alleen haat tegen het volk van Israël, het is bovenal haat tegen de God van Israël. Asaf onthult dat glashelder in Psalm 83, waarin Hij smeekt:

  • “…wees niet stil, o God! Want zie, Uw vijanden tieren, wie U haten, steken hun hoofd omhoog” (vs. 2-3).
  • Met als gevolg: “Zij beramen listig een heimelijke aanslag tegen Uw volk en beraadslagen tegen Uw beschermelingen” (vs. 4).
  • Met als doel: “Kom, zeiden zij, laten wij hen uitroeien, zodat zij geen volk meer zijn en aan de naam van Israël niet meer gedacht wordt” (vs. 5).
  • Met als beweegreden: “… dezen hebben een verbond tegen U gesloten…” (vs. 6).
  • En dan eindigt de psalmist met de woorden: “Laten zij beschaamd en door schrik overmand zijn tot in eeuwigheid, laten zij rood van schaamte worden en omkomen. Dan zullen zij weten, dat U – Uw Naam is HEERE! – U alleen de Allerhoogste bent over de hele aarde” (vs. 18-19).

Laten we bidden dat die dag spoedig mag aanbreken en Israël als volk de Naam van de HEERE in hun benauwdheid zal aanroepen. Dan zal Joëls heerlijke profetie in vervulling gaan: “Het zal geschieden dat ieder die de Naam van de HEERE zal aanroepen, behouden zal worden. Want op de berg Sion en in Jeruzalem zal ontkoming zijn, zoals de HEERE gezegd heeft, namelijk bij hen die ontkomen zijn, die de HEERE roepen zal” (Joël 2:32).

Bovenstaand artikel verscheen eerder in het magazine van Stichting Israël en de Bijbel en is met toestemming overgenomen door Cvandaag. Klik hier om het magazine te ontvangen.

Praatmee

Beluister onze podcast

#394 Jeffrey & Erik Bakker over huiskerken en de Nederlandse kerkcultuur
Of beluister op:

Meerartikelen

Vader en kind
Nieuws

Tweede Kamer stemt in met motie CU en SGP: vaderbetrokkenheid prominent op agenda

De Tweede Kamer heeft een motie van Don Ceder (ChristenUnie) en Chris Stoffer (SGP) aangenomen die het kabinet oproept om actief werk te maken van het vergroten van vaderbetrokkenheid in de eerste 1000 dagen van een kind. Dat meldt het ChristenUnie-K

Catholicos Karekin II
Nieuws

Armenië start rechtszaak tegen hoofd Armeens-Apostolische Kerk

In Armenië is een strafzaak gestart tegen Catholicos Karekin II, het hoofd en hoogste geestelijke leider van de Armeens-Apostolische Kerk. Dat schrijft The Christian Post. De stap vergroot de spanningen tussen de regering en de kerk. Mensenrechtenorg

Felix Ngole
Nieuws

Christen wint hoger beroep nadat werkgever baan introk om berichten op social media

Maatschappelijk werker en christen Felix Ngole heeft een belangrijke overwinning behaald in de rechtbank. Ngole zag een baanaanbod ingetrokken worden nadat hij via sociale media zijn visie op huwelijk en seksualiteit had uitgesproken. De rechtbank oo

Christelijk Koor Jigdaljahu
Video

Christelijk Koor Jigdaljahu zingt het prachtige 'Leid mij Heer, o machtig Heiland'

'Laat mij zijn een Godsgetuige, sprekend van U meer en meer. Leid mij steeds door Uwe liefde, groeiend naar Uw beeld, o Heer’, deze woorden zijn afkomstig uit het prachtige lied Leid mij Heer, o machtig Heiland. Het lied, dat een vertaling is van het

Ds. M. Karens
Video

Terugkijken: Ds. Karens (GerGem) vertelt over zijn bijzondere route tot het ambt

Ds. M. Karens is sinds 1994 predikant binnen de Gereformeerde Gemeenten (GG). Waar sommige predikanten al van jongs af aan zich tot het ambt geroepen weten, ontstond dat bij Karens later. Voordat Karens zich geroepen wist om dominee te worden, had hi

kerk
Nieuws

Wantrouwen en onveiligheid: de lastige positie van bekeerlingen in Egypte

In Egypte staat iemands religie zwart op wit op de identiteitskaart. Dat gegeven heeft grote gevolgen voor christenen die zich vanuit de islam tot Christus hebben bekeerd. Kerken vragen bij de ingang vaak om een identiteitsbewijs. Niet uit wantrouwen

Samyn
Nieuws

Vlaams Belang wil dat België steviger optreedt tegen christenvervolging Iran

De Belgische politieke partij Het Vlaams Belang dringt aan op een steviger optreden van België tegen de vervolging van christenen in Iran. Kamerlid Ellen Samyn uit haar bezorgdheid over de gevangenschap van minstens 26 christenen die in Iran gevangen

Pro Life
Persbericht

Eerste Pro Life Dag in Putten: ‘Sta op voor het ongeboren leven’

Op zaterdag 28 februari vindt in Putten voor het eerst een Pro Life Dag plaats. De organisatie, stichting Powerful Woman, wil christenen inspireren en informeren over de bescherming van het ongeboren leven. Aanleiding is volgens de initiatiefnemers d

Meerartikelen

kerk
Persbericht

Groep linkse christenen lanceert vlak voor lokale verkiezingen nieuw initiatief: de Linkse Kerk

Vlak voor de gemeenteraadsverkiezingen lanceert een groep linkse, politiek betrokken christenen een nieuw initiatief: de Linkse Kerk. Met dit initiatief willen de initiatiefnemers christenen in Nederland uitdagen om linkse politiek met nieuwe ogen te

GlobalRize
Persbericht

Mijlpaal voor GlobalRize: Duizendste vrijwilliger verwelkomd

GlobalRize heeft een bijzondere mijlpaal bereikt. Op vrijdag 6 februari verwelkomde de christelijke zendingsorganisatie haar duizendste vrijwilliger. De 23-jarige Cristian van der Jagt uit Kruiningen werd door directeur Frans de Lange en teamleider E

Rab
Column

Het glas is helemaal niet halfvol...

Vandaag deelt opperrabbijn Jacobs een belangrijke les die hij recent leerde. Hij vertelt onder meer dat we allemaal te maken krijgen met beproevingen in dit leven. Egoïsme is bijvoorbeeld een belangrijke beproeving, maar ook dagelijkse irritaties kun

Gerdien Lassche
Opinie

De vrijheid van onderwijs: ons verhaal mag niet verstommen

Wat jarenlang vanzelfsprekend leek, vraagt nu om uitleg, betrokkenheid en moed. Steeds minder mensen weten bijvoorbeeld waar 'christelijk-reformatorisch onderwijs' voor staat. In een samenleving waarin overtuigingen onder druk staan en de vrijheid va

Theo de Koning
Opinie

Asielzoekers en onze Bijbelse opdracht: wat vraagt God van ons?

Als je het woord noemt, gebeurt er van alles om je heen: asielzoekers. Op basis van één enkele zin word je al veroordeeld tot links of rechts. En helaas blijft het daar vaak niet bij. Regelmatig zorgt het andere kamp dan waar je op lijkt er dan wel v

Near East Ministry
Nieuws

Tegen polarisatie in: Hemelvaartconferentie voor Joden, Arabieren en Iraniërs

Het thema Israël polariseert en het Midden-Oosten is verscheurd door oorlog. De Near East Ministry gelooft dat alleen Jezus Messias eenheid en vrede kan brengen. Deze eenheid wordt zichtbaar van 13 tot en met 17 mei tijdens hun unieke interculturele

Jesse Jackson
Nieuws

Bekende Amerikaanse dominee en activist Jesse Jackson (84) overleden

De Amerikaanse predikant en burgerrechtenactivist Jesse Jackson is op 84-jarige leeftijd overleden. Zijn familie maakte bekend dat hij vredig is ingeslapen, omringd door zijn dierbaren. Jackson verwierf bekendheid door zijn onvermoeibare inzet voor g

Mirjam Bikker
Nieuws

Kabinet ziet geen reden tot actie na Kamervragen CU over klacht van vrouw na abortus

CU-leider Mirjam Bikker stelde onlangs Kamervragen over de zorgvuldigheid rond abortusuitvoeringen. Aanleiding daarvoor was berichtgeving over een vrouw die in paniekerige toestand bij een abortuskliniek aanklopte en, terwijl ze nog twijfelde, direct

Kerk-onderzoek
Nieuws

Bible Society verdedigt rapport over stille opwekking onder Britse jongeren

De resultaten van het rapport 'Quiet Revival', waarin een toegenomen interesse in het christendom binnen de seculiere samenleving wordt geschetst, worden door de onderzoeksleiders verdedigd. Rhiannon McAleer, directeur Research en Impact bij de Bible

Hugo de Jonge
Interview

Hugo de Jonge over roeping en verantwoordelijkheid: “Geboren worden is een opdracht”

“Mijn vader was dominee. De kerk hoorde bij ons leven.” Met die woorden blikt voormalig vicepremier Hugo de Jonge afgelopen zondag in Hour of Power terug op zijn jeugd. Hij groeit op in een pastorie waar geloof en kerkelijk leven vanzelfsprekend zijn

Dia Moodley
Nieuws

Britse straatpredikant aangehouden na 'beledigende uitspraken' over islam

Een Britse straatpredikant is in Bristol aangehouden nadat omstanders hadden geklaagd over uitspraken die hij tijdens een evangelisatieactie over de islam gedaan zou hebben. De politie hield hem aan op verdenking van 'religieus beledigende intimidati

Ds. L. A. den Butter
Video

CGK-predikant waarschuwt vaders die mogelijk misbruik van hun kinderen maken

Veel christenen kennen God als hun Vader, maar er zijn er ook die door diverse redenen het moeilijk vinden om deze aanspreektitel te gebruiken. Denk maar aan mensen die door hun vader lichamelijk, geestelijk of mentaal misbruikt zijn. Ds. L. A. den B