Snelle afname van het katholicisme
In 1950 was maar liefst 93 procent van de Brazilianen katholiek. Maar volgens socioloog dr. José Alves daalt dat aantal de laatste decennia steeds sneller. “Tot 1991 verloor de Rooms-Katholieke Kerk ongeveer 1 procent van haar volgelingen per decennium. Daarna ging het veel sneller: jaarlijks verloor de kerk 1 procent", zegt hij.

Ondanks historische katholieke symbolen zoals het iconische Christus de Verlosser-beeld in Rio de Janeiro en de prachtige kathedralen, verliezen de katholieke kerken terrein. Tegelijkertijd schieten evangelische gemeenten als paddenstoelen uit de grond.

Groei van megakerken en huisgemeenten
De evangelische opwekking is zichtbaar in de vele snelgroeiende kerken in heel Brazilië. Pastor Andre Fernandes uit São Paulo ziet hierin de vervulling van een belofte. “Al tientallen jaren horen we dat er een opwekking zou komen die zich over de wereld zou verspreiden. We geloven dat we dat nu meemaken.”

De groei beperkt zich niet tot grote steden. In de Amazone-regio leidt Lourival Pereira een kerk met meer dan 10.000 leden, verdeeld over zo’n 600 huisgemeenten. “De echte opwekking vindt plaats buiten de kerkgebouwen”, zegt hij. “Elke dag komen mensen samen in kleine groepen thuis – net zoals in de vroege kerk.”

Andere bekende leiders, zoals J.B. Carvalho en Silas Malafaia, zien hun kerken explosief groeien. Malafaia, voorganger van de Assembleia de Deus Vitória em Cristo in Rio de Janeiro, voorspelt dat evangelischen binnen zeven jaar de meerderheid van de bevolking zullen vormen. “Nu zijn we al zo’n 35 procent van de bevolking, en Gods Koninkrijk heeft invloed in alle hoeken van de Braziliaanse samenleving”, zegt hij.

Evangelischen in de politiek
De groei van de evangelische beweging beperkt zich niet tot de kerk. Steeds meer christenen spelen een actieve rol in de Braziliaanse politiek. De evangelische politicus Marcelo Crivella en oud-burgemeester van Rio de Janeiro zegt dat christenen vroeger terughoudend waren, maar dat die tijd voorbij is.

Momenteel is meer dan 30 procent van de parlementsleden evangelisch, en er zijn inmiddels meer dan 20 evangelische senatoren. Iedere woensdag komen veel van hen samen in het parlement om te bidden en te zingen. Ook op andere niveaus groeit de invloed. Celina Leão, vice-gouverneur van Brasília, zegt dat er maandelijks gebedsbijeenkomsten worden gehouden in het kantoor van de gouverneur.

Nieuwe kerken en invloed van aanbidding
De eerste evangelische kerk in Brazilië werd gesticht in 1922. Tegen 1990 waren er meer dan 7.000 evangelische kerken. Vandaag de dag zijn dat er meer dan 550.000, en elke dag worden er 17 nieuwe kerken geopend.

Veel van deze groei wordt toegeschreven aan gebed en aanbidding. Ana Paula Valadão, een invloedrijke Braziliaanse aanbiddingsleider, heeft met haar muziek miljoenen mensen aangeraakt. “Mijn liederen waren altijd gericht op transformatie, op het veranderen van de natie”, zegt ze. Haar concerten, soms in voetbalstadions of op carnavalslocaties, trekken massa’s mensen, waaronder veel katholieken.

De opmars van de evangelische beweging in Brazilië betekent niet alleen dat katholieke kerken hun dominantie verliezen, maar ook dat de samenleving verandert. Katholieke kerken nemen steeds meer evangelische elementen over, zoals moderne aanbiddingsmuziek en een liturgie met charismatische elementen, om kerkverlaters terug te winnen.

Toch lijkt de vraag niet meer óf katholieken de meerderheid zullen verliezen, maar hoe snel.