ETF Leuven start grote onderzoeksprojecten over technologie en hoop

Nieuws 2 april 2024 ETF Leuven
ETF Leuven

Deze week starten twee grote nieuwe onderzoeksprojecten aan de Evangelische Theologische Faculteit (ETF), Leuven. Het gaat om theologisch-ethisch onderzoek over de thema’s ‘technologie’ en ‘hoop’. De projecten worden uitgevoerd door het Institute of Leadership and Social Ethics (ILSE) van de ETF Leuven, in samenwerking met andere partners. In beide projecten speelt Bijbels-theologische reflectie een cruciale rol. De onderzoeken vinden plaats in de technologiesector, de sector gezondheidszorg en de sector landbouw.

Verantwoordelijkheidsethiek als vernieuwend moreel kompas voor ingenieurs
Ethiek van de technologie krijgt vaak de vorm van morele reflectie achteraf, als de 
technologie eenmaal ontwikkeld is. Belangrijk is echter om al tijdens de technologieontwikkeling zelf ethiek aan de orde te stellen. Dit geldt bijvoorbeeld voor het ontwerp van Automated Driving Systems, in nieuwe auto’s. Het nieuwe onderzoeksproject over technologie wordt georganiseerd rond de morele vorming van ingenieurs. Doel van het project is het ontwikkelen van een vorm van verantwoordelijkheidsethiek, waarin wordt erkend dat morele beslissingen vaak onvolmaakte afwegingen zijn tussen gerechtvaardigde belangen die met elkaar botsen, maar waarin toch gekozen moet worden. In het vormen van een dergelijk moreel kompas zijn Bijbels-theologische inzichten cruciaal. Eén van de concrete uitkomsten van het project is vervolgens om ingenieurs toe te rusten in het hanteren van dit moreel kompas. 

Hoop als drijfveer, in de landbouw en de gezondheidszorg
‘Hoop’ is een cruciale motivatie voor het handelen van mensen; zowel individueel als in de samenleving als geheel. Het nieuwe onderzoeksproject draagt bij aan meer inzicht in de wijze waarop ‘hoop’ precies functioneert in twee concrete sectoren van de samenleving: die van de landbouw en die van de gezondheidszorg. Over beide sectoren wordt in het publieke debat gesproken in termen van crisis. Als je nauwkeurig kijkt spelen zowel hoop als wanhoop een prominente rol in praktijken in deze sectoren. Meer inzicht in hoe met name ‘hoop’ in deze contexten functioneert levert niet alleen belangrijke informatie op voor verantwoordelijken in deze sectoren maar ook voor een vernieuwende Bijbels-theologische exploratie van het christelijke thema van de hoop. 

Bijbels-theologische reflectie als dialogisch proces
De Bijbels-theologische reflectie in beide onderzoeksprojecten is een dialogisch proces: nieuwe inzichten over morele oordeelsvorming het functioneren van hoop kunnen leiden tot een nieuwe wijze van Bijbellezen. De beweging geldt ook andersom: de Bijbel en theologische tradities bevatten belangrijke en normerende inzichten voor de sectoren van technologie, landbouw en gezondheidszorg. 

Nieuwe groeimogelijkheden voor het ETF onderzoeksinstituut ILSE Beide projecten – die extern gefinancierd zijn – worden uitgevoerd door het Institute of Leadership and Social Ethics (ILSE) – één van de onderzoeksinstituten van de ETF Leuven; ILSE directeur dr. Steven C. van den Heuvel is projectleider van beide projecten. Van den
Heuvel: “Ik zie erg uit naar het vernieuwende onderzoek van deze twee projecten. We bouwen daarin welbewust voort op eerder onderzoek van ILSE rond de thema’s ‘hoop’ en ‘technologie’. Deze nieuwe projecten zijn grote onderzoeksprojecten waarbinnen diverse onderzoekers aan de slag zullen gaan. Dit is een belangrijke impuls voor de groei van ons onderzoeksinstituut.”

Meerjarig onderzoek in samenwerking met partners
De beide onderzoeksprojecten worden uitgevoerd in samenwerking met partners. In het technologie-project wordt samengewerkt met prof. dr. Michel Verhaegen, van de Technische Universiteit Delft. Ook stichting Christelijke Filosofie is een partner in dit project met het oog op valorisatie van de onderzoeksresultaten. In het kader van het hoop-project wordt samengewerkt met prof. dr. Erik Olsman, van de Protestantse Theologische Universiteit. 

Beide projecten hebben een looptijd van vier jaar. Voor beide projecten wordt een aantal promovendi aangeworven om het onderzoek vorm te geven.

Praatmee

Beluister onze podcast

#395 Jeffrey & ds. Bas van der Graaf over een stille opwekking: zijn kerken er klaar voor?
Of beluister op:

Meerartikelen

Pakistan
Nieuws

Pakistaanse christenen strijden voor democratische vertegenwoordiging in parlement

Christenen in Pakistan voeren opnieuw actie voor hervorming van het kiesstelsel. Zij vinden dat hun stem nu onvoldoende doorklinkt in de politiek en pleiten voor een systeem waarin zij zelf hun vertegenwoordigers kunnen kiezen. In Pakistan zijn er sp

Amerikaans klaslokaal
Nieuws

Amerikaanse rechter heft verbod op tien geboden in klaslokalen op: staat krijgt groen licht

Een rechter heeft bepaald dat de Amerikaanse staat Louisiana de tien geboden in openbare schoolklassen mag laten ophangen. Dat meldt The Christian Post. Het gaat om een voorlopige beslissing van een federale rechtbank die onder meer rechtszaken uit L

Mariam
Interview

Mariam verliet de islam en koos voor Jezus: "Ik ontving een overvloed van liefde die ik niet kende"

"Het was chaos in mijn leven, maar toen Hij zei: ‘Ik ben er en Ik ga voor je zorgen’, wist ik: oké dan, let’s go!" Met die woorden blikt Mariam Emers-Atya afgelopen zondag in Hour of Power terug op het moment waarop zij, geboren in Mekka en opgegroei

Ds. S. Dierx
Nieuws

Nieuwe dominee voor hervormde gemeente Nieuwendijk: ds. S. Dierx

De hervormde gemeente te Nieuwendijk (in samenwerking met Sleeuwijk) beschikt binnenkort weer over een eigen herder en leraar. Ds. S. Dierx (foto) nam het op hem uitgebrachte beroep aan. De predikant volgt in Nieuwendijk ds. N. M. van Ommeren op. Sin

Ds. G. J. Baan
Video

GerGem-predikant vertelt over zijn broer die als zendeling vermoord werd

"Hij zei: 'Waar Jan Peter is, daar wil ik ook zijn.' Aan John werd gevraagd: 'Kun je sterven?' Hij antwoordde: 'Ja, want ik heb dat kind Jezus, net als Simeon, in mijn armen gehad'", aldus ds. G. J. Baan. In een recente preek vertelde de GerGem-predi

Wilkin van de Kamp
Video

Wilkin van de Kamp moedigt je aan volop te genieten van wat God geeft

In een nieuwe aflevering van de serie 'Begin je dag met God' staat het thema 'genieten' centraal. Spreker Wilkin van de Kamp merkt op dat genieten een gave Gods is. Op basis van Prediker moedigt hij de kijker aan om bewust te genieten van het goede d

Rechtszaak kerk
Nieuws

Kort geding Driedorp: gemeenteleden verliezen zaak tegen kerkenraad

De voorzieningenrechter heeft de vorderingen van 23 gemeenteleden uit de vrije hervormde gemeente (VHG) in Driedorp afgewezen. Zij wilden via een kort geding afdwingen dat het stichtingsbestuur een specifiek accountantskantoor opdracht zou geven tot

TUA
Persbericht

TUA-dag 2026 in teken van ‘Wandelen met God’

De Theologische Universiteit Apeldoorn (TUA) opent op vrijdag 6 maart 2026 haar deuren voor iedereen die zich betrokken weet bij de universiteit. Tijdens de jaarlijkse TUA-dag staat dit keer het thema ‘Wandelen met God’ centraal; een Bijbels motief d

Meerartikelen

Jelte Alma
Interview

Jelte Alma stopte als gemeentepredikant: “Veel kerken willen iedereen binnenboord houden”

Wat gebeurt er wanneer geestelijke groei van een predikant botst met de structuren van een klassieke kerk? Voor voormalig PKN-gemeentepredikant Jelte Alma leidde dat tot een ingrijpende beslissing: hij vroeg zelf om een losmaking. Niet vanwege een co

Annelies van Walsem-Hoogenboom
Column

Een toevallige ontmoeting: iemand kwam voor een waslijn, maar vond een nieuw hart

Op een gewone, drukke werkdag zegt Annelies van Walsem-Hoogenboom bijna gedachteloos dat een klant zijn bestelling mag omruilen. Wat volgt, blijkt geen toevallige ontmoeting. Een man rijdt twee uur voor een waslijn, maar blijkt terminaal ziek te zijn

Jan-Willem Grievink
Opinie

Stopwoorden in de kerk: christenen hollen kostbare Bijbelwoorden uit

Stopwoorden. We hebben ze allemaal. Vraag het maar eens aan je kinderen. Ze gaan vooral opvallen wanneer je vaak publieke toespraken houdt. Soms zijn ze vermakelijk, maar vaak worden ze irritant. Als toehoorder ga je er opeens op letten. Wat is een s

Jan Pool
Podcast

Jan Pool in Cvandaag podcast: "Deze ziekte komt niet van God"

“Ik heb tegen God gezegd: deze ziekte komt niet van U”, zegt de bekende spreker Jan Pool. Volgens Pool is ziekte het gevolg van een gebroken wereld en van het rijk van de duisternis, niet van God zelf. In de Cvandaag podcast wijst hij op Romeinen 8,

India
Nieuws

India: christelijk gezin afgeslacht door eigen familie na bekering tot christendom

Drie leden van een christelijke familie, waaronder een 15-jarig meisje, zijn vorige maand gedood in de Indiase deelstaat Odisha. Familieleden geloofden dat hun bekering tot het christendom de oorzaak was van ziekte binnen de familie en pleegden de mo

Mexico onrust
Nieuws

Mexicaanse kerkleiders roepen op tot gebed na geweld en onrust

De Mexicaanse bisschoppenconferentie heeft gelovigen opgeroepen tot gebed, voorzichtigheid en onderlinge solidariteit na de recente geweldsgolf in verschillende delen van het land. Aanleiding is de militaire operatie waarbij drugsbaron Nemesio Osegue

Turkije
Nieuws

Kritiek op Turkije na uitzetten christenen zwelt aan

De christelijke mensenrechtenorganisatie ADF International heeft kritiek geuit op de reactie van Turkije, inzake een resolutie van het Europees Parlement over de uitzetting van buitenlandse christenen. Volgens critici betreft het Turkse beleid een "a

Pro-abortusdemonstranten
Nieuws

Christelijke organisatie waarschuwt tegen gesubsidieerd abortustoerisme

Een christelijke juridische organisatie is bezorgd over het Europese burgerinitiatief My Voice, My Choice. Dit plan moet vrouwen de mogelijkheid geven om in een ander EU-land een abortus te ondergaan wanneer dat in eigen land niet of alleen onder bep

Ds. A. A. Egas
Video

Ds. Egas vreest dat de christelijke gemeente gewend raakt aan seksuele zonden

'Raakt de christelijke gemeente niet gewend aan seksuele zonden?' Die indringende vraag stelde ds. J. A. W. Verhoeven in een recente lezing. Volgens hem heeft de kerk de strijd tegen de seksuele moraal van deze tijd mogelijk zelfs al 'half verloren'.

Anouk Dorfmann
Video

Anouk Dorfmann zingt het prachtige 'Met open armen'

In een recente uitzending van Petrus in het land op KRO-NCRV sloot zangeres Anouk Dorfmann af met het lied 'Met open armen'. Het lied, dat in 2013 werd uitgebracht door het christelijke gelegenheidscollectief Schrijvers Voor Gerechtigheid, nodigt je

Petrina Haak
Interview

Petrina Haak had van kinds af aan een trauma: “Ik dacht dat God nooit voor mij zou kiezen”

Jarenlang geloofde ze niet dat God haar zou kiezen. Het gevoel nooit goed genoeg te zijn wortelde in een jeugd zonder veiligheid, waarin ze te vroeg verantwoordelijkheid droeg. In 'Voorbij de schaduw van mijn jeugd' vertelt Petrina Haak over het opgr

Ethische dilemma's
Verdieping

Wat als de Bijbel embryoselectie niet expliciet verbiedt?

In elke generatie wordt de kerk geconfronteerd met specifieke uitdagingen. In onze tijd draaien de grote vragen om nieuwe technologieën en hun betekenis voor wat het is om mens te zijn. Gesprekken onder christenen richten zich terecht op digitale tec