De Heilige Geest is geen vreemd object dat ons huis binnendringt

God 17 mei 2023 Jan-Jaap van Peperstraten
Jan-Jaap van Peperstraten

We leven in de dagen voor Hemelvaart en Pinksteren. We lezen in het Evangelie over de Heer die zijn leerlingen voorbereid op wat komen gaat, of béter: wíe er komt. De Heilige Geest.

Jezus blijft na zijn Verrijzenis niet eindeloos onder de leerlingen. Hij moet de leerlingen de ruimte geven dat zij in vrijheid kerk kunnen zijn zonder verweesd achter te blijven. Maar hoe gaat dat in zijn werk? Hoe blijf je verbonden met God als Jezus hier niet meer rondloopt?

Een woord dat direct opvalt is ‘liefde’. De Helper, de Heilige Geest komt als antwoord op ónze liefde voor Jezus, de liefde waardoor wij in de wereld kunnen blijven staan en waardoor wij zijn geboden onderhouden. Dat is een hele Bijbelse gedachte. Alles draait hier om het verbond.

De Geest is geen vreemd object dat ons huis binnendringt en ons confronteert met iemand aan wie we niet herinnerd willen worden.

Het thema dat je liefde - voor God en de naaste - niet los verkrijgbaar is maar altijd verbonden moet zijn met wat je doet heeft hele oude Bijbelse papieren. In Exodus en Deuteronomium lezen we al dat God zijn zegen schenkt aan mensen die “Mij lief hebben en mijn geboden onderhouden”. Liefhebben en geboden onderhouden: dát is het kenmerk van het verbond. Net zoals dat bij het oude verbond van Sinaï hoorde, zo hoort dat nu bij het vernieuwde verbond dat zichtbaar wordt in Jezus.

De Heilige Geest die ons gegeven wordt, komt dus niet als ongewenst en ongemakkelijk cadeau. Als een raar geschenk van een beetje vreemde tante. Zo`n cadeau dat veel ruimte inneemt en je niet stilletjes naar de kringloopwinkel kan brengen. De Geest is geen vreemd object dat ons huis binnendringt en ons confronteert met iemand aan wie we niet herinnerd willen worden. Nee, zo iets is het niet.

De Heilige Geest is een geschenk van God. De Geest is Gods aanwezigheid in de kerk en de wereld. En Gods aanwezigheid borgt de aanwezigheid van liefde en waarheid. De Geest is zegel van het vernieuwde verbond.

Nu zal Jezus’ vernieuwde verbond niet van de één op de andere dag overal werkzaam zijn. Zelfs na tweeduizend jaar niet. In het Evangelie staat immers ook dat 'de wereld' de waarheid van Jezus niet kent.

Met 'de wereld' wordt echter niet alles en iedereen op deze planeet bedoeld, maar de mensen met een wereldse mentaliteit. Die zijn de wereld voor Johannes. Deze wereld is 'de wereld van markt en strijd' waarin je alleen kan overleven als je elke dag opnieuw het gevecht om status en macht aangaat. Die strijd loopt nooit af, die race wordt nooit écht door iemand gewonnen. Dat is 'de wereld'.

Als je de geest van de wereld in de kerk laat waaien - zelfs met goede bedoelingen - dan win je misschien de wereld voor je, eventjes dan toch, maar wat heb je daaraan als je je ziel verliest?

Paus Franciscus waarschuwt vaak tegen deze “geest van de wereld”, en dit is dan wat hij bedoelt. Hij waarschuwt tegen een liefdeloze wereld waarin eigenbelang heerst en de ‘verliezers’ van het spel worden afgeschreven en buitengeworpen. Een wereld waarin je niks krijgt maar naar alles moet streven.

Paus Franciscus waarschuwt zo vaak tegen de geest van de wereld. Omdat die nooit heel erg ver weg is. Die kan ook in de kerk gaan heersen. Sterker nog. De deuren van de kerk staan vaak wijd open voor die geest. En dat is niks nieuws. Dat was er vroeger toen bisschoppen zich gedroegen als vorsten en ministers en de telefoon konden oppakken en gingen vertellen naar welke zender je (niet) mocht luisteren, en dat je de fractie van de RK Staatspartij moest stemmen.

Díe tijd is gelukkig voorbij, maar de geest van de wereld is nooit weg. Die is er ook nu nog. Hij ziet er alleen anders uit. Die geest kun je bijvoorbeeld zien als priesters en leken onderling en tegen anderen gaan vechten om status, invloed en macht.

De geest van de wereld toont zich ook als je denkt dat als je maar goede bedoelingen hebt, zelfs als je vertrekt vanuit je inspiratie vanuit het christelijk geloof je dan in de eerste plaats naar macht moet streven of zelfs geweld mag gebruiken om andere mensen te dwingen het goede doen. Het doel is immers goed! “Je bent toch niet voor het kwaad? Dan moet je wel met ons meedoen! Wie niet voor ons is, is voor het kwaad!” Dat soort slogans hoor je dan.

Als we zoiets tegenkomen is het niet altijd makkelijk om daar de geest van de wereld in te zien. Want zulke denkbeelden, zulke groepen kunnen mensen heel erg enthousiasmeren. Ze kunnen daar werkelijk in vuur en vlam van geraken. Ze krijgen enorm veel energie!

Daarmee vergeleken ziet onze kerk er soms maar afgemat uit!

Paus Franciscus waarschuwt zo vaak tegen de geest van de wereld. Omdat die nooit heel erg ver weg is.

Dat soort enthousiasme zie je dan makkelijk aan voor heilig vuur! Maar zulk soort vlammen, dat komt niet per se van de Heilige Geest.

En als we de Heilige Geest, Gods cadeau aan de Kerk, het teken van zijn verbond met ons in Jezus Christus inruilen voor iets anders - hoe goed onze bedoelingen ook zijn - dan raken we onszelf kwijt. En dat is erg.

Daarmee wordt ook het getuigenis van de kerk onwaarachtig. Alles wat de kerk aan de wereld kan geven - en wat is dat toch veel! - wordt dan één product onder velen op de grote marktplaats van alledag. En hoe aantrekkelijk en nuttig dat product ook is, en hoe geweldig de slogan gaat zijn om het aan de man te brengen… het wordt wat anders dan het had moeten zijn.

Als je de geest van de wereld in de kerk laat waaien - zelfs met goede bedoelingen - dan win je misschien de wereld voor je, eventjes dan toch, maar wat heb je daaraan als je je ziel verliest? Dat wil zeggen: je kern verliest, datgene waar het werkelijk om draait. En dát is waar de Heilige Geest voor is, waarom wij de Heilige Geest ontvangen. Zodat we onze ziel niet kwijtraken en altijd voor ogen houden wat de kern van het geloof is.

Laten we dus maar blijven wie we zijn. De familie van de Heer, door de Heilige Geest verbonden met Gods Liefde en Gods Waarheid.

De Geest biedt immers ook geen excuus om de wereld maar te laten zoals zij is.

Dan worden we ook niet moe het goede te doen. De Geest biedt immers ook geen excuus om de wereld maar te laten zoals zij is. Wij zijn niet vrijgesteld van Gods geboden: dat wil zeggen om Hem en de naaste lief te hebben, naar vermogen moeten wij de zorg voor de naaste op ons nemen.

Vanuit die houding kunnen we er in vrijheid zijn voor alle mensen om ons heen - zonder bijgedachte aan macht of rendement. Zo blijven we door de Geest die wij delen verbonden met God door Jezus Christus.

Zo zullen wij dan leven. Wij in Hem, en Hij in ons.

Amen.

Bovenstaande boodschap is afkomstig van priester Jan-Jaap van Peperstraten en is met toestemming overgenomen door Cvandaag. Klik hier om de website van Jan-Jaap van Peperpstraten te bezoeken.

ChristenvervolgingDuurzaamheidGeloofszekerheidIsraëlOpvoeden

Praatmee

Beluister onze podcast

Onder de Kansel #6: Schuldbelijdenis van reformatorische christenen over kerkelijke verdeeldheid
Of beluister op:

Meerartikelen

Kerkasiel Kampen
Analyse

Twee jaar kerkasiel in Kampen: hoe lang kan een kerk een gezin blijven beschermen?

Al twee jaar klinkt er dag en nacht gezang, gebed en Bijbellezing in de Open Hof in Kampen. Niet alleen om God te eren, maar ook om te voorkomen dat een Oezbeeks gezin wordt uitgezet. Voor de betrokken kerk is het een kwestie van christelijke...

Jonathon van Maren
Preekverslag

Jonathon van Maren wijst op pornogebruik binnen refogezindte: “Dit is een noodsituatie”

Een jongen van vijftien die al tien jaar worstelt met pornografie. Meisjes die nauwelijks nog vertrouwen hebben in een toekomstig huwelijk. Echtparen bij wie jarenlang verborgen pornogebruik diepe wonden heeft geslagen. De Canadese schrijver en...

Ds. G.J. Baan
Preekverslag

Ds. G.J. Baan over Christus' offer: “Beperkte verzoening houdt geen beperkte vrijmoedigheid in”

Voor wie stierf Christus? Als Zijn bloed niet voor iedereen is vergoten, hoe kan het Evangelie dan toch aan iedereen worden aangeboden? Tijdens een bijeenkomst in het Hoornbeeck College in Amersfoort ging ds. G.J. Baan op die vraag in. De predikant...

kamp
Nieuws

Twee voorgangers gewond bij aanval op kerkdienst in vluchtelingenkamp Zuid-Soedan

Islamitische vluchtelingen uit Soedan hebben zondag 15 november een kerkdienst in het Zuid-Soedanese vluchtelingenkamp Gorom aangevallen, zeggen de getroffen voorgangers tegen Morning Star News. Twee voorgangers en verschillende gemeenteleden raakten...

Red Light District Amsterdam
Nieuws

SGP en ChristenUnie willen structureel geld voor vrouwen die uit prostitutie willen stappen

De SGP en ChristenUnie willen dat er structureel geld beschikbaar komt voor vrouwen die uit de prostitutie willen stappen. De partijen hebben daarvoor samen een amendement ingediend bij de begroting van Justitie en Veiligheid. Ook wil...

Pakistan
Nieuws

Als tiener opgepakt voor godslastering, negen jaar later dreigt nog altijd de strop

Hij was zestien toen hij werd opgepakt wegens godslastering. Inmiddels zit de Pakistaanse christen Shahzad Masih al ruim negen jaar gevangen en hangt hem de doodstraf boven het hoofd. Zijn advocaten vragen opnieuw om ingrijpen: het hoger beroep tegen...

Duitsland
Nieuws

Duitse vreemdelingendienst breekt kerkelijk gebouw open om vrouw uit kerkasiel te halen

In het Duitse Bremerhaven hebben medewerkers van de vreemdelingendienst woensdagmorgen een deur van een kerkelijk gebouw laten openbreken om een 62-jarige Syrische vrouw uit kerkasiel te halen. De vrouw moest naar Polen worden overgebracht, maar werd...

Oud-president George W. Bush
Nieuws

George Bush steunt vertrek gemeente uit methodistenkerk en krijgt lof

De Amerikaanse evangelist Franklin Graham prijst oud-president George W. Bush vanwege zijn steun voor het vertrek van een kerkelijke gemeente uit de United Methodist Church. Dat meldt Baptist News Global. Volgens Graham is de kerk daarmee 'trouw...

Meerartikelen

Europees Parlement
Nieuws

Ruim miljoen handtekeningen voor vervolgde christenen aangeboden aan Europarlementariërs

Een petitie met meer dan een miljoen handtekeningen voor vervolgde christenen in Afrika is woensdag aangeboden aan Europarlementariërs in Brussel. Onder de ontvangers was SGP’er Bert-Jan Ruissen. De oproep van Open Doors vraagt om bescherming,...

Brooke Rollins
Nieuws

Rechter tikt Amerikaanse minister op de vingers: geen e-mails over Jezus naar personeel

De Amerikaanse landbouwminister Brooke Rollins mag haar medewerkers niet langer via officiële kanalen religieuze boodschappen sturen. Dat heeft een federale rechter donderdag bepaald, meldt Politico. De minister stuurde eerder kerst- en paasmails...

Taybeh
Nieuws

Priester waarschuwt voor vertrek christenen uit Westelijke Jordaanoever door kolonistengeweld

De Palestijnse priester Bashar Fawadleh vreest dat het christelijke leven op de Westelijke Jordaanoever langzaam verdwijnt. Door aanhoudend geweld van Israëlische kolonisten en toenemende onveiligheid verlaten steeds meer christelijke families hun...

Kerkgebouw
Nieuws

Protestantse Kerk verwacht kwart minder kerkgebouwen binnen tien jaar

De Protestantse Kerk in Nederland (PKN) staat voor ingrijpende keuzes over de toekomst van haar kerkgebouwen. Naar verwachting zal over tien jaar een kwart van de kerkgebouwen verdwenen zijn. Een landelijke projectgroep werkt daarom aan een...

Slachtoffer van misbruik
Nieuws

Twee arrestaties bij politieonderzoek naar seksueel misbruik in Presbyteriaanse Kerk Ierland

Bij een politieonderzoek naar seksueel misbruik binnen de Presbyterian Church in Ireland (PCI) hebben zich inmiddels 168 mensen gemeld. Ook zijn twee verdachten aangehouden. Dat meldt de BBC. Het onderzoek startte een jaar geleden, nadat er binnen de...

begrafenis
Persbericht

Verandert de reformatorische begrafenis? Biblebelt-bijeenkomst bespreekt opvallende ontwikkeling

Binnen bevindelijk-gereformeerde kringen staat bij een begrafenis van oudsher niet de overledene centraal, maar de ernst van de dood en de oproep tot bekering. Toch lijken persoonlijke wensen en herinneringen aan de overledene steeds vaker een plaats...

Hour of Power
Nieuws

Strafrechtadvocaat Willem Jan Ausma te gast bij Hour of Power

Een zeer gevreesde strafrechtadvocaat, die criminelen verdedigde tot de laatste snik toe. Willem Jan Ausma veranderde echter. Wat is voor hem Bijbelse rechtvaardigheid? "Ook als mensen vreselijke dingen hebben gedaan, kunnen ze verder met hun leven."...

Berg
Nieuws

SGP-wethouder Wouter van den Berg voorgedragen als burgemeester van Reimerswaal

Wouter van den Berg (40) is voorgedragen als nieuwe burgemeester van Reimerswaal. De gemeenteraad koos donderdagavond tijdens een besloten vergadering voor de SGP-wethouder uit Houten. Als de benoemingsprocedure volgens planning verloopt, wordt hij...

Brink
Nieuws

Minister Van den Brink wil snelrecht inzetten tegen religieus geweld in azc’s

Minister Bart van den Brink van Asiel en Migratie wil de bestaande mogelijkheden voor snelrecht gebruiken bij religieus geweld in de asielopvang. Ook steunt hij betere kennis van religie bij COA-medewerkers. Dat zei hij donderdag tijdens het...

Christian Verwoerd
Video

Christian Verwoerd schrijft zegenlied voor gezin dat naar Israël vertrekt

Hoe wens je vrienden Gods zegen toe wanneer zij met hun gezin naar Israël verhuizen om daar hun geloof in de praktijk te brengen? Zanger Christian Verwoerd besloot er een lied voor te schrijven. Speciaal voor de uitzenddienst van Gert en Janine van...

Eunice van Zomeren en Tobias Cinjee
Interview

Auteurs over de toekomst van christelijke zorg: "De zorg is eigenlijk 'gekaapt' van de kerk"

Veel Nederlandse ziekenhuizen en zorginstellingen hebben christelijke wortels. Maar wat betekent die identiteit nog in een tijd van secularisatie, personeelstekorten en toenemende werkdruk? In het boek Blijvend Bezield onderzoeken Eunice van...

Gerrit Jan en Shannon Dekker
Column

Een gemeente kan zich familie noemen, maar functioneren als een personeelsbestand

Na 28 jaar actief gemeenteleven gingen Gerrit Jan en Shannon Dekker op zoek naar een eenvoudigere vorm van kerk-zijn. Minder nadruk op programma's en structuren, meer ruimte voor gemeenschap en gedeelde verantwoordelijkheid. Maar hun onderzoek...