Braziliaanse presidentscampagne intensiveert: "Charismatisch christelijke 'first lady' geheim wapen"

Nieuws 28 september 2022
Bolsonaro

De rol van evangelicals bij de op handen zijnde presidentsverkiezingen in Brazilië lijkt groter te worden dan ooit. Hun aantal is namelijk in de afgelopen twintig jaar verdubbeld en betreft nu een derde van de totale bevolking. De katholieke president Bolsonaro hoopt dan ook op "een religieuze oorlog" tijdens de verkiezingscampgne meldt Religion News. Niet alleen omdat zijn tegenstander scheiding van kerk en staat predikt, maar ook omdat zijn vrouw de taal van de populaire pinksterbeweging spreekt.

Michelle Bolsonaro vermeed de schijnwerpers tijdens het grootste deel van het presidentschap van haar man, hoewel er op één moment een glimp van haar geloof te zien was. Een video toonde hoe ze herhaaldelijk "eer aan God" bad, in tongen sprak en vreugdevol dansde, nadat de Senaat een orthodox protestantse rechter die Bolsonaro had voorgedragen goedkeurde.

In de afgelopen twee maanden is ze echter de leidende evangelische stem uit het kamp van Bolsonaro geworden. Ze heeft gezegd dat ze bidt op de presidentsstoel van Bolsonaro en dat het paleis vóór zijn presidentschap aan demonen toebehoorde.

De populariteit van de president nam de laatste tijd wat af in de peilingen omdat vooral sommige gematigde evangelicals het idee hadden dat ze gebruikt werden door de president. Sommigen denken dat hij geen echte christen is.

Volgens Esther Solano, een socioloog aan de Federale Universiteit van Sao Paulo, die peilingen houdt onder Bolsonaro-kiezers en evangelicals, herinneren veel arme evangelicals zich ook de regeringsperiode van 2003-2010 van da Silva nog maar al te goed. Met een gevoel van weemoed kijken ze terug op de tijd dat ze hun rekeningen konden betalen en vlees konden kopen. 

Sinds mei hebben verschillende peilingen echter uitgewezen dat veel evangelicals weer van da Silva naar Bolsonaro zijn overgestapt. Het betreft een verschuiving die wordt toegeschreven aan de campagne van de zittende president om Brazilië af te schilderen als 'geestelijk ziek'. Ook beweert de president dat alleen hij het christelijk geloof kan beschermen. Over het algemeen leidt da Silva wel nog steeds alle peilingen, maar ook zijn partij heeft nu toegegeven dat hij stemmen aan het verliezen is.

Reden voor president Bolsonaro om zijn vrouw optimaal in te zetten. Tijdens een recente 'Mars voor Jezus' in Rio pompte ze een menigte op die bruiste van de energie. Ze bracht gospelliederen uit, maakte hartjesgebaren en blies mensen kusjes toe. "We zullen de aanwezigheid van de Heere Jezus naar de regering brengen en verklaren dat deze natie de Heer toebehoort", zei ze. "De deuren van de hel zullen onze familie, de Braziliaanse kerk of ons Brazilië niet overwinnen."

Dat soort vurige uitingen van haar geloof resoneren bij veel evangelicals. Politicoloog Bruno Carazza ziet de inzet van Michelle Bolsonaro dan ook als een 'geheim wapen'. "Ze communiceert heel goed met het publiek omdat ze authentiek evangelisch is, in tegenstelling tot Bolsonaro die zegt dat hij katholiek is en het evangelicalisme omarmt vanwege politiek opportunisme", aldus Carazza. “Ze spreekt letterlijk de taal van de evangelicals.”

Demograaf José Eustáquio Diniz Alves, een voormalig onderzoeker aan de nationale school voor statistische wetenschappen, voorspelt dat tegen 2032 40 procent van de totale bevolking zal bestaan uit evangelicals, waarmee ze de katholieken overtreffen.

Volgens Religion News spelen de 'toetsenbord kruisvaarders' onder de evangelicals daarom ook een belangrijke rol in deze verkiezingscampagne. Conservatieve evangelicals gebruikten sociale media om opmerkingen van presidentskandidaat da Silva namelijk af te schilderen als een aanval op christelijke kerken.

Da Silva vertelde eerder deze maand tijdens een grote bijeenkomst met evangelicals dat zijn weg van armoede tot president een bewijs is van Gods bestaan, maar hij ging niet verder op zijn eigen spiritualiteit in. Hij zei dat hij alle religies met respect wil behandelen, inclusief Afro-Braziliaanse religies, en hij verwerpt religieuze rivaliteit of iets dat lijkt op een heilige oorlog. Dat wekt achterdocht op bij sommige evangelicals. 

“Ik heb geleerd dat de staat geen religie mag hebben, de staat is geen kerk. Het moet wel de vrijheid en mogelijkheid garanderen van het organiseren van welke kerk dan ook”, aldus da Silva.

Praatmee

Beluister onze podcast

Studio C: Patrick & Jeffrey over de Opwekkingsconferentie, asielkoers ChristenUnie en Nigeriaanse christenen
Of beluister op:

Meerartikelen

Chris Stoffer
Nieuws

Chris Stoffer tijdens SGP-partijdag in Nieuwegein: "Kabinet kan niet tot 76 tellen"

“Ik betwijfel of D66, VVD en CDA zich voldoende realiseren dat ze niet tot 76 kunnen tellen.” Dat zei SGP-leider Chris Stoffer zaterdag tijdens de partijdag van de SGP in Nieuwegein. Volgens hem is het huidige minderheidskabinet zich te weinig bewust

Yvonne Koopman
Video

Alarmerend onderzoek: bijna de helft van alle Nederlandse ouders ervaren stress

Bijna de helft van alle Nederlandse ouders zou stress ervaren. Dat blijkt uit de vijfde editie van het onderzoeksrapport Staat van Gezinnen. Ouders zouden zich 'voortdurend overweldigd' voelen en 'angst voor de toekomst' zou zwaar op het gezinsleven

Ds. W. P. Emaus
Video

Ds. Emaus: "Jezus zoekt mensen waar keurige kerkgangers de neus voor ophalen"

De Heere Jezus is gekomen voor zondaren, voor mensen waar wij als keurige kerkgangers misschien wel zelfs de neus voor ophalen. Dat zei ds. W. P. Emaus onlangs in een preek over Mattheüs 4. De hervormde predikant uit Oud-Beijerland wees erop dat de H

CU-leider Mirjam Bikker
Podcast

Terugkijken: Augustinus-expert Paul van Geest schuift aan tafel bij Mirjam Bikker

CU-leider Mirjam Bikker lanceerde begin deze maand een nieuwe podcast: Aan tafel met.. Daarin gaat de christelijke politica in gesprek met interessante gasten die op de fractiegang voorbijkomen. In de podcast worden deze gesprekken voortgezet én verd

Willem Lingeman
Video

Videoboodschap Willem Lingeman: heeft God echtscheiding verboden?

'Gij zult niet echtbreken.' Op basis van deze woorden uit de Bijbel trekken veel christenen de conclusie dat echtscheiding door God is verboden. Willem Lingeman, auteur van 'Verbonden voor het Leven', behandelt deze kwestie in onderstaande video. Bek

Constant van den Heuvel
Podcast

Terugluisteren: historicus Constant van den Heuvel over de opkomst van Nazi-Duitsland

Begin deze maand was het 81 jaar geleden dat de Tweede Wereldoorlog ten einde kwam. In deze oorlog kwamen naar schatting tussen de zeventig en 85 miljoen mensen om het leven, meer dan zes miljoen Joden werden op afschuwelijke wijze gedood in de nazi-

Hessel en Coby Visser
Video

Hessel en Coby Visser nemen na 35 jaar afscheid van zendingswerk Botswana

De Christelijke Gereformeerde Kerken (CGK) hebben een bijzondere afscheidsvideo gepubliceerd van Hessel en Coby Visser, die na tientallen jaren zendingswerk afscheid namen van Botswana. Het echtpaar werkte sinds 1991 in het Afrikaanse land, waar zij

aartsbisschop
Interview

Libanese Kerk biedt hoop tussen oorlog, vluchtelingen en crisis

Aartsbisschop Hanna Rahme van Baalbek Deir El-Ahmar in Libanon blijft zich inzetten voor evangelisatie. Daarnaast verwelkomt hij vluchtelingen, leeft hij naast de sjiieten en moedigt hij hoop aan. Hij doet dat te midden van voortdurende crises en ope

Meerartikelen

Kazachstan
Nieuws

Orthodoxe priester gedwongen opgenomen in inrichting in Kazachstan

Een geschorste orthodoxe priester uit Kazachstan werd begin dit jaar gearresteerd en isolement gevangen gehouden. Hij wordt beschuldigd van misdrijven, vermoedelijk vanwege zijn kritische houding tegenover de Russische inval in Oekraïne. Lokale media

indonesie
Nieuws

Moslims verstoren Indonesische kerkdienst en bedreigen kerkgangers

Een kerkdienst van de Prosperous Mission Church (GMS) in Indonesië is op zondag 24 mei verstoord door een groep boze moslims, waaronder leden van het Islamitische Jihad Front (FJI). Dat meldt Morning Star News. Het incident vond plaats in het nieuwe

Carla Dik-Faber
Interview

GroeneKerken lanceert Beginnersgids: "Duurzaamheid is geen bijzaak, maar de missie van de kerk"

Een kleine stap in de kerk kan een grote sprong zijn voor Gods schepping. Dat stelt Carla Dik-Faber, projectleider van GroeneKerken. Deze organisatie introduceert de Beginnersgids, een praktische handleiding om kerkgemeenschappen te mobiliseren voor

Dineke
Column

Wanneer 70 x 7 keer vergeven?

Vergeving is een krachtig begrip! Het is een groot geschenk, maar niet in elke relatie kan of mag dat geschenk op dezelfde manier gegeven worden. In sommige verhoudingen werkt het zelfs verstorend wanneer vergeving wordt gevraagd of verwacht, omdat h

Willem Schutte
Opinie

Jezus’ moeilijkste gelijkenis en de blinde vlek van christenen

Waarom prijst Jezus in Lucas 16 een onrechtvaardige rentmeester? Volgens Willem Schutte ligt in deze vaak onbegrepen gelijkenis een confronterende boodschap verborgen voor christenen van vandaag. Aan de hand van de gelijkenissen in Lucas 15 en 16 hou

Prop. dr. M. van Ittersum
Nieuws

Dr. M. van Ittersum treedt toe als krijgsmachtpredikant binnen PKN

Dr. M. (Matthijs) van Ittersum uit Markelo heeft een beroep aanvaard als krijgsmachtpredikant binnen de Protestantse Kerk in Nederland (PKN). Van Ittersum is sinds 2021 verbonden aan de Twentse School voor Theologie, waar hij als voorzitter actief is

Gereformeerde Bond verhuist
Nieuws

Gereformeerde Bond verhuist komende maand van Voorthuizen naar Ede

De Gereformeerde Bond binnen de Protestantse Kerk in Nederland (PKN) verhuist de komende maand van Voorthuizen naar Ede. Dat maakte de organisatie eerder deze week zelf bekend. De Gereformeerde Bond was sinds 2024 gevestigd in Voorthuizen, maar moet

Canada
Nieuws

Onderzoek stelt dat veel Canadese evangelicals afwijken van Bijbelse kernwaarheden

Veel Canadese evangelicals hebben opvattingen die niet overeenkomen met belangrijke Bijbelse leerstellingen. Dat zou blijken uit nieuw onderzoek van Ligonier Ministries Canada en Lifeway Research. Met de term evangelicals bedoelen de onderzoekers een

Clive Johnston
Nieuws

Noord-Ierse predikant gaat in hoger beroep na veroordeling om preek bij ziekenhuis

De Noord-Ierse predikant Clive Johnston (78) werd begin deze maand veroordeeld vanwege een openluchtpreek die hij in 2024 hield binnen de bufferzone van een ziekenhuis waar abortussen plaatsvinden. Johnston werd veroordeeld op basis van de zogeheten

cairo
Nieuws

Egyptische regering erkent 191 kerken, maar zorgen over ongelijke behandeling blijven

De Egyptische regering heeft op 19 mei de status van 191 kerken en aanverwante christelijke gebouwen officieel erkend. Met dit besluit, genomen tijdens een kabinetsvergadering onder leiding van premier Mustafa Madbouli, komt het totale aantal gelegal

Oscar Lohuis
Video

Komende zondag is evangelist Oscar Lohuis te gast in Hour of Power

Aanstaande zondag in Hour of Power staat de Zondag van de Vervolgde Kerk centraal, een bijzondere dag waarop veel kerken in Nederland en Vlaanderen aandacht besteden aan christenvervolging. Wereldwijd worden 386 miljoen christenen vervolgd om hun gel

Ds. P. den Ouden
Video

Ds. Den Ouden: "Ons tobben en twijfelen kan soms te maken hebben met eigenwijsheid"

"Ons tobben en twijfelen kan soms ook wel een beetje te maken hebben met eigenwijsheid. Dat je zegt: 'Als de Heere gaat werken, dan moet het wel zus en zo. Als het niet zus of zo gaat, dan houdt het op voor mij.' Dat is eigenwijsheid en laten we daar