Braziliaanse presidentscampagne intensiveert: "Charismatisch christelijke 'first lady' geheim wapen"

Nieuws 28 september 2022
Bolsonaro

De rol van evangelicals bij de op handen zijnde presidentsverkiezingen in Brazilië lijkt groter te worden dan ooit. Hun aantal is namelijk in de afgelopen twintig jaar verdubbeld en betreft nu een derde van de totale bevolking. De katholieke president Bolsonaro hoopt dan ook op "een religieuze oorlog" tijdens de verkiezingscampgne meldt Religion News. Niet alleen omdat zijn tegenstander scheiding van kerk en staat predikt, maar ook omdat zijn vrouw de taal van de populaire pinksterbeweging spreekt.

Michelle Bolsonaro vermeed de schijnwerpers tijdens het grootste deel van het presidentschap van haar man, hoewel er op één moment een glimp van haar geloof te zien was. Een video toonde hoe ze herhaaldelijk "eer aan God" bad, in tongen sprak en vreugdevol dansde, nadat de Senaat een orthodox protestantse rechter die Bolsonaro had voorgedragen goedkeurde.

In de afgelopen twee maanden is ze echter de leidende evangelische stem uit het kamp van Bolsonaro geworden. Ze heeft gezegd dat ze bidt op de presidentsstoel van Bolsonaro en dat het paleis vóór zijn presidentschap aan demonen toebehoorde.

De populariteit van de president nam de laatste tijd wat af in de peilingen omdat vooral sommige gematigde evangelicals het idee hadden dat ze gebruikt werden door de president. Sommigen denken dat hij geen echte christen is.

Volgens Esther Solano, een socioloog aan de Federale Universiteit van Sao Paulo, die peilingen houdt onder Bolsonaro-kiezers en evangelicals, herinneren veel arme evangelicals zich ook de regeringsperiode van 2003-2010 van da Silva nog maar al te goed. Met een gevoel van weemoed kijken ze terug op de tijd dat ze hun rekeningen konden betalen en vlees konden kopen. 

Sinds mei hebben verschillende peilingen echter uitgewezen dat veel evangelicals weer van da Silva naar Bolsonaro zijn overgestapt. Het betreft een verschuiving die wordt toegeschreven aan de campagne van de zittende president om Brazilië af te schilderen als 'geestelijk ziek'. Ook beweert de president dat alleen hij het christelijk geloof kan beschermen. Over het algemeen leidt da Silva wel nog steeds alle peilingen, maar ook zijn partij heeft nu toegegeven dat hij stemmen aan het verliezen is.

Reden voor president Bolsonaro om zijn vrouw optimaal in te zetten. Tijdens een recente 'Mars voor Jezus' in Rio pompte ze een menigte op die bruiste van de energie. Ze bracht gospelliederen uit, maakte hartjesgebaren en blies mensen kusjes toe. "We zullen de aanwezigheid van de Heere Jezus naar de regering brengen en verklaren dat deze natie de Heer toebehoort", zei ze. "De deuren van de hel zullen onze familie, de Braziliaanse kerk of ons Brazilië niet overwinnen."

Dat soort vurige uitingen van haar geloof resoneren bij veel evangelicals. Politicoloog Bruno Carazza ziet de inzet van Michelle Bolsonaro dan ook als een 'geheim wapen'. "Ze communiceert heel goed met het publiek omdat ze authentiek evangelisch is, in tegenstelling tot Bolsonaro die zegt dat hij katholiek is en het evangelicalisme omarmt vanwege politiek opportunisme", aldus Carazza. “Ze spreekt letterlijk de taal van de evangelicals.”

Demograaf José Eustáquio Diniz Alves, een voormalig onderzoeker aan de nationale school voor statistische wetenschappen, voorspelt dat tegen 2032 40 procent van de totale bevolking zal bestaan uit evangelicals, waarmee ze de katholieken overtreffen.

Volgens Religion News spelen de 'toetsenbord kruisvaarders' onder de evangelicals daarom ook een belangrijke rol in deze verkiezingscampagne. Conservatieve evangelicals gebruikten sociale media om opmerkingen van presidentskandidaat da Silva namelijk af te schilderen als een aanval op christelijke kerken.

Da Silva vertelde eerder deze maand tijdens een grote bijeenkomst met evangelicals dat zijn weg van armoede tot president een bewijs is van Gods bestaan, maar hij ging niet verder op zijn eigen spiritualiteit in. Hij zei dat hij alle religies met respect wil behandelen, inclusief Afro-Braziliaanse religies, en hij verwerpt religieuze rivaliteit of iets dat lijkt op een heilige oorlog. Dat wekt achterdocht op bij sommige evangelicals. 

“Ik heb geleerd dat de staat geen religie mag hebben, de staat is geen kerk. Het moet wel de vrijheid en mogelijkheid garanderen van het organiseren van welke kerk dan ook”, aldus da Silva.

Praatmee

Beluister onze podcast

#397 Patrick, Jeffrey & Bart Bolhuis over De Linkse Kerk: is links stemmen Bijbelser dan rechts?
Of beluister op:

Meerartikelen

Don Ceder
Nieuws

Don Ceder stelt Kamervragen over ontvoering christelijk meisje in Pakistan

Tweede Kamerlid Don Ceder (ChristenUnie) heeft schriftelijke vragen gesteld aan de minister van Buitenlandse Zaken over een rechtszaak in Pakistan. In die zaak werd een ontvoerd christelijk meisje toegewezen aan de man die haar volgens haar familie h

Tilburg
Nieuws

CBS: aantal religieuze Nederlanders in 2025 opnieuw gedaald

Het aandeel Nederlanders dat een kerkelijke of levensbeschouwelijke stroming aanhangt is vorig jaar opnieuw gedaald. Dat blijkt uit cijfers van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS). In 2024 was er nog een kleine stijging, maar die zette niet

Peter & Marie-Sophie Moerbeek
Video

Peter & Marie-Sophie brengen single over Goede Vrijdag uit: Geef Mij maar de pijn’

Vorig jaar brachten Peter en Marie-Sophie Moerbeek hun eerste aanbiddingslied uit: Alles in Allen. Vandaag verscheen hun tweede single, die specifiek gericht is op Goede Vrijdag: Geef Mij maar de pijn. Het echtpaar uit Zeewolde, dat in hun eigen kerk

Familie Samson
Nieuws

Christelijk gezin uit Zweden al bijna vier jaar gescheiden van dochters

Een christelijk echtpaar uit Zweden dat al bijna vier jaar gescheiden is van hun twee oudste dochters, kan voorlopig niet terecht bij het European Court of Human Rights. Het hof zegt dat de ouders eerst hun zaak verder moeten uitvechten bij Zweedse r

Mike Johnson
Nieuws

Politicus waarschuwt voor groeiende invloed van shariawet in Amerika

De voorzitter van het Amerikaanse Huis van Afgevaardigden, Mike Johnson, heeft gewaarschuwd voor wat hij ziet als een 'groeiende invloed van de shariawet' in de Verenigde Staten. Dat schrijft The Christian Post. Johnson deed zijn uitspraken tijdens e

Brits parlement
Nieuws

Organisatie sleept Britse overheid voor de rechter om definitie ‘anti-moslimhaat'

De Britse organisatie Free Speech Union is een rechtszaak gestart tegen de Britse overheid. Dat meldt Christian Today. De Britse regering werkt namelijk aan een nieuwe definitie van wat zij ziet als ‘anti-moslimhaat’. Diverse organisaties, waaronder

Laurentine van Landeghem
Video

Laurentine van Landeghem is zondag te gast in Hour of Power

Ze had een succesvol modemerk, een droomhuis in Spanje en duizenden volgers op social media. Toch bleef er een leegte knagen bij de van oorsprong Belgische Laurentine van Landeghem. Zondag vertelt ze over haar zoektocht in het tv-programma Hour of Po

ds. W. L. van der Staaij
Video

Ds. Van der Staaij licht voor kerkdienst aangenomen beroep naar Kerkwerve toe

Ds. W. L. van der Staaij aanvaardde onlangs het beroep van de christelijke gereformeerde kerk (CGK) te Kerkwerve en neemt daardoor binnenkort afscheid van de CGK te Scheveningen. In een preek, vlak na het aannemen van het beroep, vertelde de predikan

Meerartikelen

Ds. P. den Ouden
Video

Terugkijken: Ds. P. den Ouden over de terugkomst van Jezus

Tijdens een toerustingsavond van Geloofstoerusting in Rijssen sprak ds. P. (Pieter) den Ouden over de terugkomst van Jezus. Kort daarvoor overleed zijn moeder op 95-jarige leeftijd. Haar laatste woorden raakten hem diep. Ze sprak over het moment dat

Mauritz Vlot
Interview

"In de kerk zijn er mensen die mijn uiterlijk niet gepast vinden"

"Ik heb lang haar en tatoeages, ik rijd op een Harley Davidson en trek op met mensen die er net zo uitzien. Tegelijk ben ik een gepassioneerd gelovige, die trouw naar de kerk gaat. Voor veel mensen ben ik daardoor lastig te plaatsen." "In de kerk zij

Wat gebeurt er als je God zoekt in AI?
Verdieping

Wat gebeurt er als je God zoekt in AI? “Wat bijzonder dat je dit zo durft uit te spreken”

Steeds meer mensen stellen hun levensvragen tegenwoordig niet eerst aan een predikant, vriend of familielid, maar aan een algoritme. Kunstmatige intelligentie is voor miljoenen gebruikers het nieuwe startpunt geworden voor vragen over gezondheid, rel

Jeffrey Schipper
Hoofdredactioneel commentaar

Wat het vertrek van Daniël van Deutekom tot christenen te zeggen heeft

Het vertrek van evangelist Daniël van Deutekom bij Turning Point Nederland roept fundamentele vragen op. Van Deutekom besloot de organisatie te verlaten nadat hem werd verweten dat hij zich op sociale media uitsprak over godsdienstvrijheid in de zaak

André Flach en Diederik van Dijk
Opinie

Iftarschorsing Tweede Kamer: Wat blijft er over van onze joods-christelijke traditie?

Veel moslims houden zich aan strikte voorschriften. Ramadan en iftar zijn voor hen belangrijke islamitische rituelen. Dat is niet nieuw. Wat wel nieuw is, is dat steeds meer Nederlandse politici en bestuurders eraan meedoen, met als nieuw dieptepunt:

Ds. W. M. van der Linden
Nieuws

HHK Wezep-Wapenveld beroept ds. Van der Linden uit Ouderkerk aan den IJssel

De hersteld hervormde gemeente te Wezep-Wapenveld (in combinatie met Emst-Epe en omstreken) heeft een beroep uitgebracht op ds. W. M. van der Linden (foto). Daar zoekt men naar een nieuwe predikant vanwege het vertrek van ds. D. C. de Pater in 2023 n

CU-leider Mirjam Bikker en SP-Kamerlid
Nieuws

ChristenUnie en SP willen online gokken aan banden leggen met nieuwe initiatiefwet

De ChristenUnie en de SP presenteerden vandaag een initiatiefwetsvoorstel om mensen beter te beschermen tegen de risico's die met online gokken gepaard gaan. Volgens de twee partijen zijn de maatschappelijke problemen rond gokken sinds de legaliserin

Bert-Jan Ruissen
Nieuws

SGP stelt schriftelijke vragen over financiering abortussen door de Europese Commissie

Europarlementariër Bert-Jan Ruissen (SGP) heeft met collega’s schriftelijke vragen gesteld over het besluit van de Europese Commissie om abortussen te gaan betalen. De Commissie maakte op 26 februari bekend het Europees Sociaal Fonds (ESF+) in te zet

Koos Siegers
Nieuws

ChristenUnie-lijsttrekker schrijft open brief na omstreden uitspraken SGP'er

Een interview met de jonge SGP-lijsttrekker Tim Venekamp in het Nederlands Dagblad heeft geleid tot een open brief van ChristenUnie-lijsttrekker Koos Siegers (foto) in Westerkwartier. In de brief roept Siegers op tot meer verbinding tussen christelij

India
Nieuws

Indiase pastor zwaar mishandeld bij aanval van hindoe-menigte op huiskerk

In de Indiase deelstaat Madhya Pradesh is een kerkdienst ruw verstoord door een woedende menigte. Afgelopen februari viel een groep hindoe-nationalisten op gewelddadige wijze een huiskerk binnen. De aanwezige pastor, Ramesh Barela (42), raakte hierbi

Josh Howerton
Nieuws

Tientallen Amerikaanse stellen stappen in huwelijksbootje na oproep van predikant

Een bijzondere oproep van een Amerikaanse predikant heeft geleid tot tientallen huwelijken. Dat meldt CBN News. Maar liefst 52 stellen trouwden nadat ze in de preek werden aangesproken op het feit dat ze ongehuwd samenwoonden.  De oproep was afkomsti

Linkse Kerk
Nieuws

De Linkse Kerk gelanceerd: "Christenen moeten weer bekendstaan om barmhartigheid"

“God zal ons bij het laatste oordeel niet vragen of we geloofden dat Jezus over het water liep, of dat de vrouw in het ambt mocht. Hij zal vragen: heb je de vluchtelingen opgevangen en de armen gevoed?” Met die boodschap trapte De Linkse Kerk woensda