Braziliaanse presidentscampagne intensiveert: "Charismatisch christelijke 'first lady' geheim wapen"

Nieuws 28 september 2022
Bolsonaro

De rol van evangelicals bij de op handen zijnde presidentsverkiezingen in Brazilië lijkt groter te worden dan ooit. Hun aantal is namelijk in de afgelopen twintig jaar verdubbeld en betreft nu een derde van de totale bevolking. De katholieke president Bolsonaro hoopt dan ook op "een religieuze oorlog" tijdens de verkiezingscampgne meldt Religion News. Niet alleen omdat zijn tegenstander scheiding van kerk en staat predikt, maar ook omdat zijn vrouw de taal van de populaire pinksterbeweging spreekt.

Michelle Bolsonaro vermeed de schijnwerpers tijdens het grootste deel van het presidentschap van haar man, hoewel er op één moment een glimp van haar geloof te zien was. Een video toonde hoe ze herhaaldelijk "eer aan God" bad, in tongen sprak en vreugdevol dansde, nadat de Senaat een orthodox protestantse rechter die Bolsonaro had voorgedragen goedkeurde.

In de afgelopen twee maanden is ze echter de leidende evangelische stem uit het kamp van Bolsonaro geworden. Ze heeft gezegd dat ze bidt op de presidentsstoel van Bolsonaro en dat het paleis vóór zijn presidentschap aan demonen toebehoorde.

De populariteit van de president nam de laatste tijd wat af in de peilingen omdat vooral sommige gematigde evangelicals het idee hadden dat ze gebruikt werden door de president. Sommigen denken dat hij geen echte christen is.

Volgens Esther Solano, een socioloog aan de Federale Universiteit van Sao Paulo, die peilingen houdt onder Bolsonaro-kiezers en evangelicals, herinneren veel arme evangelicals zich ook de regeringsperiode van 2003-2010 van da Silva nog maar al te goed. Met een gevoel van weemoed kijken ze terug op de tijd dat ze hun rekeningen konden betalen en vlees konden kopen. 

Sinds mei hebben verschillende peilingen echter uitgewezen dat veel evangelicals weer van da Silva naar Bolsonaro zijn overgestapt. Het betreft een verschuiving die wordt toegeschreven aan de campagne van de zittende president om Brazilië af te schilderen als 'geestelijk ziek'. Ook beweert de president dat alleen hij het christelijk geloof kan beschermen. Over het algemeen leidt da Silva wel nog steeds alle peilingen, maar ook zijn partij heeft nu toegegeven dat hij stemmen aan het verliezen is.

Reden voor president Bolsonaro om zijn vrouw optimaal in te zetten. Tijdens een recente 'Mars voor Jezus' in Rio pompte ze een menigte op die bruiste van de energie. Ze bracht gospelliederen uit, maakte hartjesgebaren en blies mensen kusjes toe. "We zullen de aanwezigheid van de Heere Jezus naar de regering brengen en verklaren dat deze natie de Heer toebehoort", zei ze. "De deuren van de hel zullen onze familie, de Braziliaanse kerk of ons Brazilië niet overwinnen."

Dat soort vurige uitingen van haar geloof resoneren bij veel evangelicals. Politicoloog Bruno Carazza ziet de inzet van Michelle Bolsonaro dan ook als een 'geheim wapen'. "Ze communiceert heel goed met het publiek omdat ze authentiek evangelisch is, in tegenstelling tot Bolsonaro die zegt dat hij katholiek is en het evangelicalisme omarmt vanwege politiek opportunisme", aldus Carazza. “Ze spreekt letterlijk de taal van de evangelicals.”

Demograaf José Eustáquio Diniz Alves, een voormalig onderzoeker aan de nationale school voor statistische wetenschappen, voorspelt dat tegen 2032 40 procent van de totale bevolking zal bestaan uit evangelicals, waarmee ze de katholieken overtreffen.

Volgens Religion News spelen de 'toetsenbord kruisvaarders' onder de evangelicals daarom ook een belangrijke rol in deze verkiezingscampagne. Conservatieve evangelicals gebruikten sociale media om opmerkingen van presidentskandidaat da Silva namelijk af te schilderen als een aanval op christelijke kerken.

Da Silva vertelde eerder deze maand tijdens een grote bijeenkomst met evangelicals dat zijn weg van armoede tot president een bewijs is van Gods bestaan, maar hij ging niet verder op zijn eigen spiritualiteit in. Hij zei dat hij alle religies met respect wil behandelen, inclusief Afro-Braziliaanse religies, en hij verwerpt religieuze rivaliteit of iets dat lijkt op een heilige oorlog. Dat wekt achterdocht op bij sommige evangelicals. 

“Ik heb geleerd dat de staat geen religie mag hebben, de staat is geen kerk. Het moet wel de vrijheid en mogelijkheid garanderen van het organiseren van welke kerk dan ook”, aldus da Silva.

Praatmee

Beluister onze podcast

#399 Jeffrey & Samuel Lee over de pinksterbeweging, leiderschap en het welvaartsevangelie
Of beluister op:

Meerartikelen

Ds. G. H. Vlijm
Nieuws

Hervormde gemeente Nijkerk hoopt op komst ds. G. H. Vlijm

De hervormde gemeente te Nijkerk (Wijk 3) hoopt op de komst van ds. G. H. Vlijm (foto). Op de predikant werd eerder deze week een beroep uitgebracht. In Nijkerk moet Vlijm ds. E. van den Noort opvolgen. Laatstgenoemde predikant nam vorig jaar een ber

Kerk Israël
Nieuws

Rooms-Katholieke Kerk in Israël waarschuwt tegen nieuwe doodstraf-wet

De Rooms-Katholieke Kerk in Israël spreekt zich duidelijk uit tegen een nieuwe wet in Israël die de doodstraf mogelijk maakt voor Palestijnse gevangenen. Kerkleiders roepen op tot respect voor het leven en barmhartigheid. De Israëlische Knesset nam d

Päivi Räsänen
Nieuws

Päivi Räsänen roept na veroordeling op tot afschaffing ‘hate speech’-wetten

De Finse politica Päivi Räsänen heeft opgeroepen tot afschaffing van Europese ‘hate speech’-wetten, nadat zij onlangs door het Finse Hooggerechtshof werd veroordeeld. Volgens haar staat de vrijheid van meningsuiting in Europa onder druk en is er spra

Demonstreren tegen conversietherapie
Nieuws

Hooggerechtshof VS: 'Verbod op conversietherapie in strijd met vrijheid van meningsuiting'

Het Amerikaans Hooggerechtshof heeft geoordeeld dat een wet uit de staat Colorado in strijd is met de vrijheid van meningsuiting. Het ging om een verbod op zogenoemde conversietherapie en vergelijkbare begeleiding voor minderjarigen. Daaronder vallen

Nigeria
Nieuws

Britse parlementsleden willen dat premier christenvervolging bespreekt met Nigeriaans president

De Nigeriaanse president Bola Tinubu bracht op 18 en 19 maart een staatsbezoek aan het Verenigd Koninkrijk, het eerste in bijna veertig jaar. Dit bezoek had als doel de economische en diplomatieke banden aan te halen. Britse christelijke organisaties

Kati Piri
Nieuws

Kati Piri (GroenLinks/PvdA) doet poging debat over christenvervolging andere kant op te sturen

GroenLinks/PvdA ziet weinig nut in een debat over de 388 miljoen vervolgde christenen in de wereld. Dat liet Kamerlid Kati Piri al meermaals duidelijk merken. Toch vindt dat debat vandaag plaats. Dinsdag deed Piri echter een opvallende poging om het

Robbert Morris
Nieuws

Oprichter Amerikaanse megakerk vrij na zes maanden celstraf voor misbruik

Robbert Morris, Amerikaans predikant en oprichter van de Amerikaanse megakerk Gateway Church, is eerder deze week vrijgelaten uit de gevangenis in Oklahoma. Hij zat daar een straf uit van zes maanden. Morris was veroordeeld voor seksueel misbruik van

Ds. A. T. Vergunst
Video

GerGem-predikant wijst op wonderlijke bekering van de moordenaar aan het kruis

Deze week gedenken we dat de Heere Jezus aan het kruishout van Golgotha de zonden van de wereld op Zich nam. Dit zodat zondige mensen niet voor eeuwig verloren gaan, maar juist eeuwig leven ontvangen. Iemand die eeuwig leven ontving, was de moordenaa

Meerartikelen

praktijkboek
Persbericht

Nieuw praktijkboek wil ambtsdragers toerusten voor leiderschap in de kerk

Op 4 februari promoveerde onderzoeker Dick Both op een studie naar ambtstheologie en leiderschap binnen reformatorische kerken. Op 22 april verschijnt een publieksversie van dit onderzoek in de vorm van een praktijkboek, bedoeld voor ambtsdragers en

Ds. Bram Beute
Interview

Amsterdamse kerk heeft met voorstelling ‘De Derde Dag’ eigen Passion: ds. Bram Beute vertelt

In de Stille Week bereiden veel christenen zich voor op Goede Vrijdag en Pasen. In de Amsterdamse wijk Nieuw-West krijgen bewoners extra gelegenheid om zich met het lijdensevangelie bezig te houden. In buurtkerk Oase/De Bron vindt namelijk vanavond d

Maryam Rostampour Keller
Getuigenis

Voormalig gevangene uit Iran is hoopvol: “Veel Iraniërs staan open voor Jezus”

Terwijl de spanningen rond Iran oplopen en militaire aanvallen het regime verzwakken, heeft Maryam Rostampour Keller, een voormalige gevangene en christen, hoop voor haar land. Ze gelooft dat veel Iraniërs zich zullen afkeren van opgelegde religie en

Erik-Jan Verbruggen
Column

Vergeten we als christenen de plegers van seksueel misbruik?

Het leed van slachtoffers van seksueel misbruik is enorm. Vaak hebben ze levenslang te maken met de gevolgen van het onrecht dat hen is aangedaan. Toch bekruipt me, bij alle terechte aandacht voor slachtoffers van seksueel misbruik, soms de vraag: ve

Dina-Perla Portnaar
Opinie

Blasfemie als machtsmiddel in het Westen: wie bepaalt wat beledigend is?

Er was een tijd waarin West-Europa dacht dat het de fase van blasfemiewetten definitief achter zich had gelaten. Religies konden worden bekritiseerd, bespot of tegengesproken, omdat vrijheid belangrijker was. De moderniteit berustte op een eenvoudig

Don Ceder
Interview

Don Ceder krijgt vandaag eindelijk felbegeerde debat over christenvervolging en blikt vooruit

Na talloze pogingen is het CU-Kamerlid Don Ceder eindelijk gelukt: vandaag debatteert de Tweede Kamer over christenvervolging wereldwijd. Ceder vindt het bijzonder dat dit debat juist in de Stille Week plaatsvindt en kijkt in gesprek met Cvandaag alv

Marina de Haan
Interview

Marina de Haan leeft met chronische ziekte: “Jezus wijst mij nooit af”

“Als ik ’s morgens in de spiegel kijk, denk ik: ik ben eigenlijk te moe.” In Hour of Power vertelde verhalenverteller en journalist Marina de Haan afgelopen zondag openhartig over haar leven met chronische ziekte. Al vanaf haar vroegste jeugd leeft z

Trump
Nieuws

Franklin Graham in brief aan Trump: 'U kunt uzelf niet redden, alleen Jezus Christus redt u van de hel'

President Donald Trump heeft op Palmzondag een brief gedeeld van evangelist Franklin Graham. In deze brief, die op 15 oktober 2025 werd verstuurd, roept Graham Trump op om zijn eeuwige bestemming serieus te overwegen, Jezus Christus als zijn redder t

taybeh
Nieuws

Priester in christelijk dorp op Westelijke Jordaanoever uit zorgen over kolonistenaanvallen

De Latijns-Amerikaanse parochiepriester van Taybeh, het enige volledig christelijke dorp op de Westelijke Jordaanoever, heeft een oproep gedaan aan christenen wereldwijd om de lokale bevolking te steunen. Dit na berichten over gewelddadige aanvallen

Mars voor Jezus
Persbericht

Mars voor Jezus 2026 naar Rotterdam: “Krachtig getuigenis van geloof en eenheid”

Op zaterdag 27 juni 2026 zal Rotterdam het decor vormen van de Mars voor Jezus, een landelijke geloofsmanifestatie waarbij christenen uit heel Nederland samenkomen. De dag staat in het teken van aanbidding, gebed, evangelisatie en zichtbare eenheid.

Stoffer
Nieuws

SGP verbijsterd: miljoenensteun omstreden Gaza-organisatie tegen Kamermeerderheid in

Nederland gaat de financiële hulp aan de omstreden VN-hulporganisatie UNRWA hervatten jaarlijks 19 miljoen euro overmaken aan de organisatie in Gaza. Dat maakte minister Sjoerd Sjoerdsma van Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking maandag be

Iran
Nieuws

Grote zorgen om gedetineerde christenen in Iran

De situatie voor christelijke gevangenen en andere gedetineerden in Iran is de afgelopen maand drastisch verslechterd. Dit volgt op de oorlog die het islamitische regime in het land voert met de Verenigde Staten en Israël. Mensenrechtenorganisaties m