Braziliaanse presidentscampagne intensiveert: "Charismatisch christelijke 'first lady' geheim wapen"

Nieuws 28 september 2022
Bolsonaro

De rol van evangelicals bij de op handen zijnde presidentsverkiezingen in Brazilië lijkt groter te worden dan ooit. Hun aantal is namelijk in de afgelopen twintig jaar verdubbeld en betreft nu een derde van de totale bevolking. De katholieke president Bolsonaro hoopt dan ook op "een religieuze oorlog" tijdens de verkiezingscampgne meldt Religion News. Niet alleen omdat zijn tegenstander scheiding van kerk en staat predikt, maar ook omdat zijn vrouw de taal van de populaire pinksterbeweging spreekt.

Michelle Bolsonaro vermeed de schijnwerpers tijdens het grootste deel van het presidentschap van haar man, hoewel er op één moment een glimp van haar geloof te zien was. Een video toonde hoe ze herhaaldelijk "eer aan God" bad, in tongen sprak en vreugdevol dansde, nadat de Senaat een orthodox protestantse rechter die Bolsonaro had voorgedragen goedkeurde.

In de afgelopen twee maanden is ze echter de leidende evangelische stem uit het kamp van Bolsonaro geworden. Ze heeft gezegd dat ze bidt op de presidentsstoel van Bolsonaro en dat het paleis vóór zijn presidentschap aan demonen toebehoorde.

De populariteit van de president nam de laatste tijd wat af in de peilingen omdat vooral sommige gematigde evangelicals het idee hadden dat ze gebruikt werden door de president. Sommigen denken dat hij geen echte christen is.

Volgens Esther Solano, een socioloog aan de Federale Universiteit van Sao Paulo, die peilingen houdt onder Bolsonaro-kiezers en evangelicals, herinneren veel arme evangelicals zich ook de regeringsperiode van 2003-2010 van da Silva nog maar al te goed. Met een gevoel van weemoed kijken ze terug op de tijd dat ze hun rekeningen konden betalen en vlees konden kopen. 

Sinds mei hebben verschillende peilingen echter uitgewezen dat veel evangelicals weer van da Silva naar Bolsonaro zijn overgestapt. Het betreft een verschuiving die wordt toegeschreven aan de campagne van de zittende president om Brazilië af te schilderen als 'geestelijk ziek'. Ook beweert de president dat alleen hij het christelijk geloof kan beschermen. Over het algemeen leidt da Silva wel nog steeds alle peilingen, maar ook zijn partij heeft nu toegegeven dat hij stemmen aan het verliezen is.

Reden voor president Bolsonaro om zijn vrouw optimaal in te zetten. Tijdens een recente 'Mars voor Jezus' in Rio pompte ze een menigte op die bruiste van de energie. Ze bracht gospelliederen uit, maakte hartjesgebaren en blies mensen kusjes toe. "We zullen de aanwezigheid van de Heere Jezus naar de regering brengen en verklaren dat deze natie de Heer toebehoort", zei ze. "De deuren van de hel zullen onze familie, de Braziliaanse kerk of ons Brazilië niet overwinnen."

Dat soort vurige uitingen van haar geloof resoneren bij veel evangelicals. Politicoloog Bruno Carazza ziet de inzet van Michelle Bolsonaro dan ook als een 'geheim wapen'. "Ze communiceert heel goed met het publiek omdat ze authentiek evangelisch is, in tegenstelling tot Bolsonaro die zegt dat hij katholiek is en het evangelicalisme omarmt vanwege politiek opportunisme", aldus Carazza. “Ze spreekt letterlijk de taal van de evangelicals.”

Demograaf José Eustáquio Diniz Alves, een voormalig onderzoeker aan de nationale school voor statistische wetenschappen, voorspelt dat tegen 2032 40 procent van de totale bevolking zal bestaan uit evangelicals, waarmee ze de katholieken overtreffen.

Volgens Religion News spelen de 'toetsenbord kruisvaarders' onder de evangelicals daarom ook een belangrijke rol in deze verkiezingscampagne. Conservatieve evangelicals gebruikten sociale media om opmerkingen van presidentskandidaat da Silva namelijk af te schilderen als een aanval op christelijke kerken.

Da Silva vertelde eerder deze maand tijdens een grote bijeenkomst met evangelicals dat zijn weg van armoede tot president een bewijs is van Gods bestaan, maar hij ging niet verder op zijn eigen spiritualiteit in. Hij zei dat hij alle religies met respect wil behandelen, inclusief Afro-Braziliaanse religies, en hij verwerpt religieuze rivaliteit of iets dat lijkt op een heilige oorlog. Dat wekt achterdocht op bij sommige evangelicals. 

“Ik heb geleerd dat de staat geen religie mag hebben, de staat is geen kerk. Het moet wel de vrijheid en mogelijkheid garanderen van het organiseren van welke kerk dan ook”, aldus da Silva.

Praatmee

Beluister onze podcast

#395 Jeffrey & ds. Bas van der Graaf over een stille opwekking: zijn kerken er klaar voor?
Of beluister op:

Meerartikelen

Ds. W. M. Mulder
Nieuws

HHG Nijkerk brengt beroep uit op ds. W. M. Mulder uit Springford

De hersteld hervormde gemeente te Nijkerk, in combinatie met Hoevelaken en Nijkerkerveen, heeft een beroep uitgebracht op ds. W. M. Mulder (foto). In de Veluwse gemeente moet Mulder ds. N. A. Donselaar opvolgen. Laatstgenoemde predikant nam in 2021 a

Iraanse vlag leeuw en zon
Nieuws

Christelijke organisatie Transform Iran hoopt op regimechange: "Gebeden worden verhoord"

De spanningen in het Midden-Oosten zijn opnieuw geëscaleerd nadat Amerikaanse en Israëlische strijdkrachten gecoördineerde aanvallen uitvoerden op Iraanse doelen. Israëlische functionarissen omschrijven de operatie als een preventieve actie, bedoeld

Iran-oorlog
Nieuws

Christenen bidden voor vrijheid na dood Iraanse leider Khamenei

Christenen over de hele wereld bidden voor een nieuwe en betere toekomst voor Iran, een toekomst die religieuze vrijheid garandeert. Aanleiding is de dood van de Opperste Leider van het land, ayatollah Ali Khamenei. Hij werd gedood tijdens een milita

Jan Pool
Podcast

Jan Pool over leven en sterven: "Ik ben voorbereid als genezing niet komt"

Zijn ziekte heeft Jan Pool geleerd om meer te relativeren. Hij leeft alsof hij nog een hele toekomst voor zich heeft, maar weet ook dat die zekerheid er niet is, zo maakt de spreker duidelijk in de Cvandaag podcast. "Ik ben voorbereid als genezing ni

dr. Munther Isaac
Nieuws

Palestijnse predikant kritisch op PKN-bezoek aan Israël

De Palestijnse predikant dr. Munther Isaac (foto) uit scherpe kritiek op de Protestantse Kerk in Nederland (PKN). In een opiniebijdrage stelt hij dat Europese kerken, waaronder de PKN, wel spreken over luisteren, maar weigeren de werkelijkheid in Gaz

Canadese vlag
Nieuws

Christen krijgt torenhoge boete na online berichten over verschillen man en vrouw

Een christelijke man uit Canada heeft een flinke boete opgelegd gekregen nadat hij zich via sociale media uitsprak over de verschillen tussen man en vrouw. Volgens het tribunaal, die deze kwestie beoordeelde, zou de man met zijn uitspraken meerdere c

Ds. P. de Vries
Video

HHK-predikant wijst op noodzaak avondmaalsdeelname: "Je hebt de Dokter nodig"

"De gang naar het avondmaal is een belijdenis waarmee je belijdt dat je de Heere toekomt. Maar er is ook een andere belijdenis die nog wel eens vergeten wordt: je gaat naar de Dokter", aldus ds. P. de Vries. De emerituspredikant uit de HHK schoof onl

Pakistan
Nieuws

14-jarige christelijke jongen in Pakistan ontvoerd en gedwongen bekeerd

In de Pakistaanse hoofdstad Lahore is een 14-jarige christelijke jongen vermoedelijk gedwongen bekeerd tot de islam en tegen zijn wil in vastgehouden. Dat melden bronnen aan Morning Star News. Jameel Masih werd het slachtoffer van zijn eigen baas.   

Meerartikelen

prof. dr. M. J. Paul
Nieuws

Refoweb-vragensteller wijst op 'vermoeiende discussie' rondom (Herziene) Statenvertaling

De discussie over Bijbelvertalingen blijft sommige christenen bezighouden. Vooral het gebruik van de Statenvertaling en de Herziene Statenvertaling roept vragen op. Op Refoweb kwam onlangs een vraag binnen van iemand die vermoeid raakt van deze voort

Farshid Seyed Mehdi
Opinie

Nu Khamenei dood is, begint de echte strijd om Iran

De dood van ayatollah Ali Khamenei voelt voor veel mensen als een eindpunt. Voor mij niet. Voor mij is het het begin van iets dat veel dieper gaat. De luchtaanvallen die hem en andere topfiguren van het regime hebben uitgeschakeld, hebben wereldwijd

Rashid
Getuigenis

Rashid verliest moslimfamilie na keuze voor Christus: "Ik had alleen Jezus"

Een twaalfjarige jongen die tijdens de ramadan aan de radio draait om de honger te vergeten. Wat begint als nieuwsgierigheid, verandert in een levensveranderende zoektocht naar waarheid. Dit is het verhaal van Rashid, zoon van een imam uit een klein

Jeffrey Schipper
Hoofdredactioneel commentaar

Duivels regime in Iran onder vuur: wat betekent dit voor christenen?

De militaire escalatie in Iran heeft het Midden-Oosten opnieuw in vuur en vlam gezet. De gezamenlijke operatie van Israël en de Verenigde Staten roept politieke én geestelijke vragen op. Voor veel gelovigen raakt dit conflict meer dan alleen geopolit

Oorlog Iran
Nieuws

Hoe ChristenUnie en SGP reageren op oorlog in Iran

De plotselinge militaire escalatie in Iran houdt ook Nederlandse christelijke politici bezig. ChristenUnie-leider Mirjam Bikker en SGP-Kamerleden Diederik van Dijk en Chris Stoffer spraken zich vandaag uit over de situatie, nadat de Verenigde Staten

Martin Mans - ds. K. H. Bogerd - ds. E. Boogert
Video

Zangmiddag voor Jeruzalem met Martin Mans en ds. Bogerd trekt volle kerk in Jaarsveld

Begin deze maand vond in de hervormde kerk van Jaarsveld een zangmiddag plaats voor jong en oud. Tijdens de middag stond het thema 'De vrede van Jeruzalem/Jaarsveld' centraal. Ds. E. Boogert vertelde over zijn werkzaamheden voor de CAMA Zending in Is

Donald Trump
Nieuws

Trump aangespoord tot actie nu Armeense regering druk op Apostolische Kerk opvoert

Internationale mensenrechtenorganisaties roepen president Donald Trump en zijn regering op om in actie te komen tegen de Armeense regering. Zij maken zich zorgen over de toenemende druk op de Armeens-Apostolische Kerk en waarschuwen dat Armenië een a

Jonathan (HVC)
Video

Terugkijken: HVC-medewerker Jonathan over de actie 'Plant een Bijbel'

Ondanks alle fysieke en digitale evangelisatie zijn er nog altijd miljoenen mensen die nog nooit van het evangelie gehoord hebben. Daarom organiseert Stichting Hulp Vervolgde Christenen de actie 'Plant een Bijbel'. Met deze actie worden Bijbels versp

Ds. D. J. Diepenbroek
Video

Ds. Diepenbroek (HHK) vraagt toehoorders of ze een groot ego hebben

Mensen met grote ego's kunnen soms enorme schade aanrichten, zo stelde ds. D. J. Diepenbroek (HHK) in een preek over Richteren 12. Aan de hand van de botsing tussen Jefta en de stam van Efraïm waarschuwde hij voor de gevolgen van gekrenkte eer en tro

Ds. Ron van der Spoel
Video

Ron van der Spoel wijst in gebedsvlog op de aanwezigheid van engelen in ons leven

In deze gebedsvlog behandelt Ron van der Spoel Psalm 91. Deze psalm typeert hij 'als een lied voor onderweg.' De predikant vertelt onder meer dat zijn vader de psalm altijd las voordat het gezin op vakantie ging en hoe de woorden uit diezelfde psalm

Psalm 13
Video

Luister naar deze prachtige pianobewerking van Psalm 13 door Gerrit Koele

'Neen, 't zal zich in Uw heil verblijden. Ik zal den HEER mijn lofzang wij - den, Die mij genadig bijstand biedt.' Deze woorden zijn afkomstig uit het vijfde vers van Psalm 13. Organist, pianist en componist Gerrit Koele deelde onlangs op zijn YouTub

Arida Nelemans
Video

Arida Nelemans zoomt in op Bijbels voor kinderen en jongeren

Welke Bijbel past bij een kind of jongere van vandaag? In een extra aflevering van het Family7-programma Uitgelicht! schuift boekenrecensent Arida Nelemans aan om te praten over kinder en jongerenbijbels. Ze laat zien hoe verschillende uitgaven kunne