Braziliaanse presidentscampagne intensiveert: "Charismatisch christelijke 'first lady' geheim wapen"

Nieuws 28 september 2022
Bolsonaro

De rol van evangelicals bij de op handen zijnde presidentsverkiezingen in Brazilië lijkt groter te worden dan ooit. Hun aantal is namelijk in de afgelopen twintig jaar verdubbeld en betreft nu een derde van de totale bevolking. De katholieke president Bolsonaro hoopt dan ook op "een religieuze oorlog" tijdens de verkiezingscampgne meldt Religion News. Niet alleen omdat zijn tegenstander scheiding van kerk en staat predikt, maar ook omdat zijn vrouw de taal van de populaire pinksterbeweging spreekt.

Michelle Bolsonaro vermeed de schijnwerpers tijdens het grootste deel van het presidentschap van haar man, hoewel er op één moment een glimp van haar geloof te zien was. Een video toonde hoe ze herhaaldelijk "eer aan God" bad, in tongen sprak en vreugdevol dansde, nadat de Senaat een orthodox protestantse rechter die Bolsonaro had voorgedragen goedkeurde.

In de afgelopen twee maanden is ze echter de leidende evangelische stem uit het kamp van Bolsonaro geworden. Ze heeft gezegd dat ze bidt op de presidentsstoel van Bolsonaro en dat het paleis vóór zijn presidentschap aan demonen toebehoorde.

De populariteit van de president nam de laatste tijd wat af in de peilingen omdat vooral sommige gematigde evangelicals het idee hadden dat ze gebruikt werden door de president. Sommigen denken dat hij geen echte christen is.

Volgens Esther Solano, een socioloog aan de Federale Universiteit van Sao Paulo, die peilingen houdt onder Bolsonaro-kiezers en evangelicals, herinneren veel arme evangelicals zich ook de regeringsperiode van 2003-2010 van da Silva nog maar al te goed. Met een gevoel van weemoed kijken ze terug op de tijd dat ze hun rekeningen konden betalen en vlees konden kopen. 

Sinds mei hebben verschillende peilingen echter uitgewezen dat veel evangelicals weer van da Silva naar Bolsonaro zijn overgestapt. Het betreft een verschuiving die wordt toegeschreven aan de campagne van de zittende president om Brazilië af te schilderen als 'geestelijk ziek'. Ook beweert de president dat alleen hij het christelijk geloof kan beschermen. Over het algemeen leidt da Silva wel nog steeds alle peilingen, maar ook zijn partij heeft nu toegegeven dat hij stemmen aan het verliezen is.

Reden voor president Bolsonaro om zijn vrouw optimaal in te zetten. Tijdens een recente 'Mars voor Jezus' in Rio pompte ze een menigte op die bruiste van de energie. Ze bracht gospelliederen uit, maakte hartjesgebaren en blies mensen kusjes toe. "We zullen de aanwezigheid van de Heere Jezus naar de regering brengen en verklaren dat deze natie de Heer toebehoort", zei ze. "De deuren van de hel zullen onze familie, de Braziliaanse kerk of ons Brazilië niet overwinnen."

Dat soort vurige uitingen van haar geloof resoneren bij veel evangelicals. Politicoloog Bruno Carazza ziet de inzet van Michelle Bolsonaro dan ook als een 'geheim wapen'. "Ze communiceert heel goed met het publiek omdat ze authentiek evangelisch is, in tegenstelling tot Bolsonaro die zegt dat hij katholiek is en het evangelicalisme omarmt vanwege politiek opportunisme", aldus Carazza. “Ze spreekt letterlijk de taal van de evangelicals.”

Demograaf José Eustáquio Diniz Alves, een voormalig onderzoeker aan de nationale school voor statistische wetenschappen, voorspelt dat tegen 2032 40 procent van de totale bevolking zal bestaan uit evangelicals, waarmee ze de katholieken overtreffen.

Volgens Religion News spelen de 'toetsenbord kruisvaarders' onder de evangelicals daarom ook een belangrijke rol in deze verkiezingscampagne. Conservatieve evangelicals gebruikten sociale media om opmerkingen van presidentskandidaat da Silva namelijk af te schilderen als een aanval op christelijke kerken.

Da Silva vertelde eerder deze maand tijdens een grote bijeenkomst met evangelicals dat zijn weg van armoede tot president een bewijs is van Gods bestaan, maar hij ging niet verder op zijn eigen spiritualiteit in. Hij zei dat hij alle religies met respect wil behandelen, inclusief Afro-Braziliaanse religies, en hij verwerpt religieuze rivaliteit of iets dat lijkt op een heilige oorlog. Dat wekt achterdocht op bij sommige evangelicals. 

“Ik heb geleerd dat de staat geen religie mag hebben, de staat is geen kerk. Het moet wel de vrijheid en mogelijkheid garanderen van het organiseren van welke kerk dan ook”, aldus da Silva.

Praatmee

Beluister onze podcast

#397 Patrick, Jeffrey & Bart Bolhuis over De Linkse Kerk: is links stemmen Bijbelser dan rechts?
Of beluister op:

Meerartikelen

Ds. E. Bakker
Nieuws

Nieuwe predikant voor gereformeerde gemeente Oosterend: ds. E. Bakker

De gereformeerde gemeente te Oosterend (Texel) beschikt binnenkort weer over een eigen herder en leraar. Ds. E. Bakker (foto) kon het op hem uitgebrachte beroep aannemen. In Oosterend volgt de predikant ds. A. Vermeij op. Laatstgenoemde predikant gin

Ds. N. P. J. Kleiberg
Video

Ds. Kleiberg vertelt over de bekering van zijn opa: "Hij groeide op in de kroeg"

"'Als opa sterft en die kist gaat naar beneden, dan moet je niet naar het graf maar boven kijken. Want daar is opa'", aldus ds. N. P. J. Kleiberg. De hersteld hervormde emerituspredikant vertelde in een recente preek op indrukwekkende wijze over zijn

Kerk Duitsland
Nieuws

Onderzoek: verdeeldheid over geloof in drie-eenheid in Duitsland

Een nieuw onderzoek in Duitsland laat zien dat veel mensen onzeker zijn over een kernelement van het christelijk geloof. Slechts 35 procent van de ondervraagden zegt te geloven dat God bestaat als Vader, Zoon en Heilige Geest. Daartegenover zegt 34 p

Amerikaans Hooggerechtshof
Nieuws

Amerikaanse rechter geeft straatprediker nieuwe kans

Het Hooggerechtshof van de Verenigde Staten heeft unaniem beslist dat een rechtszaak van een straatprediker door mag gaan. De zaak draait volgens de Christian Post om de vraag of hij vrij over zijn geloof mag spreken in het openbaar. Evangelist Gabri

Iran
Nieuws

Christelijke activisten vragen aandacht voor gevangenen in Iran

Een groep christelijke activisten roept de internationale gemeenschap op om meer te doen voor gevangenen in Iran. Volgens hen worden veel mensen slachtoffer van ernstige mensenrechtenschendingen. De organisatie Christian Activists for a Free Iran zeg

 Arie de Paauw
Nieuws

Project ‘365 x Vrees Niet’ wil christenen helpen angst te doorbreken

Te midden van toenemende maatschappelijke onzekerheid is een nieuw initiatief gestart dat christenen wil helpen omgaan met angst. Stichting Arbeiders in de Oogst lanceert het project ‘365 x Vrees Niet’, een gratis e-mailprogramma dat Bijbelteksten co

Joanneke en Jobke
Interview

Christelijke vriendinnen blikken terug op Israël-reis: “Veerkracht Joodse volk is jaloersmakend”

“We hebben zoveel heftige dingen gezien. De eerste weken was ik niet met mijn hoofd in Nederland”, zegt Joanneke Koster, nog steeds onder de indruk van haar solidariteitsreis naar Israël. Samen met haar vriendin Jobke van 't Hof deelden ze met Cvanda

Ds. M. Messemaker
Preekverslag

Ds. Messemaker zoomt in op Jezus' laatste avondmaal: "Zelfs Judas wordt genodigd"

"Eén voor één nemen die mannen hun plekje aan tafel in. Alle twaalf? Dus Judas ook? Ja, zelfs Judas wordt genodigd en zelfs voor hem is er plek aan tafel. De Heere sluit hem niet buiten. Aan het avondmaal is het nooit de Heere die buitensluit", aldus

Meerartikelen

André Flach
Nieuws

SGP wil christelijke feestdagen beschermen in cao’s

De SGP heeft een motie ingediend waarin de regering wordt opgeroepen om christelijke feestdagen te beschermen binnen cao’s. Volgens de partij komen deze feestdagen in toenemende mate onder druk te staan doordat ze worden ingewisseld voor andere, bijv

Kerk&Ruimte
Persbericht

Nieuw verhuurplatform Kerk&Ruimte gelanceerd op Kerkenbeurs

Deze week is op de Kerkenbeurs in Houten het gloednieuwe platform Kerk&Ruimte gelanceerd. Via dit platform kunnen kerken in heel Nederland hun ruimten eenvoudig verhuren. Kerk&Ruimte ontzorgt kerken in de presentatie, marketing en administratie. Zo w

CU-Tweede Kamerlid Don Ceder
Nieuws

CU-Kamerlid over kritiek op kerkdienst in Eindhovens jeugdhonk: “Religieus analfabetisme”

Een aangekondigde kerkdienst in een Eindhovens jeugdhonk heeft voor flink wat ophef gezorgd. In een artikel van Omroep Brabant klinkt er kritiek op het feit dat er zondag in een door de gemeente gesubsidieerd jongerencentrum een kerkdienst plaatsvind

Hubert Smeets
Nieuws

Journalist stelt refodominees in kwaad daglicht na verkiezingswinst FVD

De winst van Forum voor Democratie (FVD) in verschillende Biblebelt-gemeenten heeft op sociale media geleid tot een felle reactie over de rol van predikanten binnen reformatorische kerken. Journalist Hubert Smeets (foto) schreef op X dat de verkiezin

Pakistan
Nieuws

Christelijke man vrijgesproken van godslastering in Pakistan

Een 62-jarige christen in Pakistan is vrijgesproken van beschuldigingen van godslastering. De aanklager gaf aan dat hij de man had “vergeven” en de zaak wilde intrekken. De man, Shoukat Javed, werd ervan beschuldigd beledigende uitspraken te hebben g

Cuba vlag
Nieuws

Zoon van Cubaanse voorganger vast na protesten

Een 16-jarige jongen uit Cuba zit nog altijd vast nadat hij is opgepakt tijdens onrust in het land. Het gaat om Jonathan Muir Burgos, de zoon van een evangelische voorganger. Jonathan werd samen met zijn vader opgepakt toen zij reageerden op een opro

Aanhangers CVO
Nieuws

Ex-SGP'er zorgt voor politieke aardverschuiving in Oldebroek en kiest opvallende informateur

Tom de Nooijer boekte met zijn Christelijk Verbond Oldebroek (CVO) een zeer overtuigende overwinning in Oldebroek. De partij van De Nooijer steeg van drie naar zeven zetels en liet daarmee de overige partijen ver achter zich. De Nooijer schuift Richa

Marije Janmaat-Versteeg
Video

Familierechercheur Marije Janmaat-Versteeg zondag te gast in Hour of Power

Ze stond jarenlang naast mensen op de meest rauwe momenten van hun leven, tot het haar zelf te zwaar werd en ze moest loslaten. Familierechercheur Marije Janmaat-Versteeg vertelt zondag in Hour of Power openhartig over rouw, verlies en de kracht van

Ds. M. van Kooten
Video

Ds. Van Kooten stelt dat elk mens ten diepste als God wil zijn

"Ik kom het zo vaak tegen dat ik zelf de touwtjes in handen wil hebben en Gods beleid wil bepalen. Dat ik wel eens denk: Heere, waarom treedt U hier niet op en waarom gebeurt dit niet? Of kunt u zich altijd onderwerpen aan Gods leiding in het leven?"

Tearfund
Persbericht

Christelijke organisatie en Zwartekoffie slaan handen ineen

Tearfund en specialty coffee brand Zwartekoffie startten onlangs een samenwerking en introduceren Tearfund Koffie: koffie die niet alleen goed smaakt, maar ook bijdraagt aan een eerlijker wereld. Met de verkoop van deze koffie krijgen koffieboeren ee

Mariana en gezin
Dagelijks leven

Groentekas geeft toekomst aan gezinnen in Moldavië

Leven in een land waar de werkloosheid hoog is, vraagt veel van inwoners. Ook van de 40-jarige Mariana uit Moldavië. Ze is echtgenoot, moeder van drie kinderen en kleuterjuf. Op het eerste gezicht lijkt dit normaal. Toch staat deze veerkrachtige vrou

Peter Sinia
Interview

Hoe Peter Sinia zijn roeping ervaart: “God zette een streep door mijn plannen”

Dominee Peter Sinia wilde techneut in het leger worden. “Maar God had iets anders in gedachten. Hij zette een streep door mijn plannen”, zo vertelt de Nederlandse gereformeerde predikant. Zeventien jaar lang was hij woon- en werkzaam in Ede. Daar is