Braziliaanse presidentscampagne intensiveert: "Charismatisch christelijke 'first lady' geheim wapen"

Nieuws 28 september 2022
Bolsonaro

De rol van evangelicals bij de op handen zijnde presidentsverkiezingen in Brazilië lijkt groter te worden dan ooit. Hun aantal is namelijk in de afgelopen twintig jaar verdubbeld en betreft nu een derde van de totale bevolking. De katholieke president Bolsonaro hoopt dan ook op "een religieuze oorlog" tijdens de verkiezingscampgne meldt Religion News. Niet alleen omdat zijn tegenstander scheiding van kerk en staat predikt, maar ook omdat zijn vrouw de taal van de populaire pinksterbeweging spreekt.

Michelle Bolsonaro vermeed de schijnwerpers tijdens het grootste deel van het presidentschap van haar man, hoewel er op één moment een glimp van haar geloof te zien was. Een video toonde hoe ze herhaaldelijk "eer aan God" bad, in tongen sprak en vreugdevol dansde, nadat de Senaat een orthodox protestantse rechter die Bolsonaro had voorgedragen goedkeurde.

In de afgelopen twee maanden is ze echter de leidende evangelische stem uit het kamp van Bolsonaro geworden. Ze heeft gezegd dat ze bidt op de presidentsstoel van Bolsonaro en dat het paleis vóór zijn presidentschap aan demonen toebehoorde.

De populariteit van de president nam de laatste tijd wat af in de peilingen omdat vooral sommige gematigde evangelicals het idee hadden dat ze gebruikt werden door de president. Sommigen denken dat hij geen echte christen is.

Volgens Esther Solano, een socioloog aan de Federale Universiteit van Sao Paulo, die peilingen houdt onder Bolsonaro-kiezers en evangelicals, herinneren veel arme evangelicals zich ook de regeringsperiode van 2003-2010 van da Silva nog maar al te goed. Met een gevoel van weemoed kijken ze terug op de tijd dat ze hun rekeningen konden betalen en vlees konden kopen. 

Sinds mei hebben verschillende peilingen echter uitgewezen dat veel evangelicals weer van da Silva naar Bolsonaro zijn overgestapt. Het betreft een verschuiving die wordt toegeschreven aan de campagne van de zittende president om Brazilië af te schilderen als 'geestelijk ziek'. Ook beweert de president dat alleen hij het christelijk geloof kan beschermen. Over het algemeen leidt da Silva wel nog steeds alle peilingen, maar ook zijn partij heeft nu toegegeven dat hij stemmen aan het verliezen is.

Reden voor president Bolsonaro om zijn vrouw optimaal in te zetten. Tijdens een recente 'Mars voor Jezus' in Rio pompte ze een menigte op die bruiste van de energie. Ze bracht gospelliederen uit, maakte hartjesgebaren en blies mensen kusjes toe. "We zullen de aanwezigheid van de Heere Jezus naar de regering brengen en verklaren dat deze natie de Heer toebehoort", zei ze. "De deuren van de hel zullen onze familie, de Braziliaanse kerk of ons Brazilië niet overwinnen."

Dat soort vurige uitingen van haar geloof resoneren bij veel evangelicals. Politicoloog Bruno Carazza ziet de inzet van Michelle Bolsonaro dan ook als een 'geheim wapen'. "Ze communiceert heel goed met het publiek omdat ze authentiek evangelisch is, in tegenstelling tot Bolsonaro die zegt dat hij katholiek is en het evangelicalisme omarmt vanwege politiek opportunisme", aldus Carazza. “Ze spreekt letterlijk de taal van de evangelicals.”

Demograaf José Eustáquio Diniz Alves, een voormalig onderzoeker aan de nationale school voor statistische wetenschappen, voorspelt dat tegen 2032 40 procent van de totale bevolking zal bestaan uit evangelicals, waarmee ze de katholieken overtreffen.

Volgens Religion News spelen de 'toetsenbord kruisvaarders' onder de evangelicals daarom ook een belangrijke rol in deze verkiezingscampagne. Conservatieve evangelicals gebruikten sociale media om opmerkingen van presidentskandidaat da Silva namelijk af te schilderen als een aanval op christelijke kerken.

Da Silva vertelde eerder deze maand tijdens een grote bijeenkomst met evangelicals dat zijn weg van armoede tot president een bewijs is van Gods bestaan, maar hij ging niet verder op zijn eigen spiritualiteit in. Hij zei dat hij alle religies met respect wil behandelen, inclusief Afro-Braziliaanse religies, en hij verwerpt religieuze rivaliteit of iets dat lijkt op een heilige oorlog. Dat wekt achterdocht op bij sommige evangelicals. 

“Ik heb geleerd dat de staat geen religie mag hebben, de staat is geen kerk. Het moet wel de vrijheid en mogelijkheid garanderen van het organiseren van welke kerk dan ook”, aldus da Silva.

ChristenvervolgingOpvoedenDuurzaamheidGeloofszekerheidIsraël

Praatmee

Beluister onze podcast

Van Hart tot Hart #18: SGP-Kamerlid Diederik van Dijk over zijn geloof in God
Of beluister op:

Meerartikelen

RD-hoofdredacteuren
Nieuws

Reformatorisch Dagblad krijgt twee hoofdredacteuren

Het Reformatorisch Dagblad (RD) krijgt vanaf 1 januari 2027 twee hoofdredacteuren. De huidige adjunct-hoofdredacteuren Pieter Ariese (48) en Gijsbert Bouw (43) volgen samen Steef de Bruijn op. Het duo wil de reformatorische identiteit van de krant...

Gerald Troost
Nieuws

Gerald Troost trekt ‘blauwe lijn’ tegen Jodenhaat: ‘Durf ik naast hen te staan?’

De christelijke zanger Gerald Troost spreekt zich uit tegen antisemitisme in Nederland. In een bericht op Facebook vraagt hij aandacht voor de onveiligheid die Joodse Nederlanders ervaren. Hij sluit zich aan bij de actie Trek de blauwe lijn,...

Felix Nmecha
Nieuws

Ophef bij Duitse voetbalclub over christelijk juichgebaar van Felix Nmecha

De Duitse international Felix Nmecha heeft Borussia Dortmund met twee schitterende doelpunten aan een overwinning geholpen, maar zijn manier van juichen zorgt voor discussie. De 26-jarige middenvelder verwees met zijn gebaren naar Jezus Christus en...

Gedenkteken voor de vermoorde Joden van Europa
Nieuws

Duitse christenen vragen Joden om vergeving voor steun aan Hitler

De Duitse Evangelische Alliantie heeft het Joodse volk om vergeving gevraagd voor de houding van haar leiders tijdens het naziregime. De christelijke organisatie erkent dat christelijke voorgangers Adolf Hitler in 1933 verwelkomden en de vervolging...

Päivi Räsänen
Nieuws

Päivi Räsänen waarschuwt voor gevolgen van Europese haatzaaiwetten voor christenen

De Finse christelijke politica Päivi Räsänen waarschuwt dat Europese wetten tegen haatzaaien de vrijheid van meningsuiting en godsdienst onder druk zetten. Volgens haar dreigt Europa zelfs af te glijden naar 'ideologisch totalitarisme', waarbij...

Donald Trump
Nieuws

Trump erkent dat uitzettingsbeleid mogelijk te ver ging: christelijke organisatie reageert hoopvol

De Amerikaanse president Donald Trump erkent dat zijn harde immigratiebeleid mogelijk grenzen heeft overschreden. In een interview met CBS-programma 60 Minutes liet hij weten bereid te zijn met de Democraten te onderhandelen over hervormingen. De...

Ds. C. R. van der Toorn
Nieuws

Ds. C. R. van der Toorn aanvaardt beroep hersteld hervormde gemeente Rotterdam (Kralingse Veer)

De hersteld hervormde gemeente te Rotterdam (Kralingse Veer) mag een nieuwe predikant verwelkomen. Ds. C. R. van der Toorn (foto) volgt in de Laankerk ds. F. van Binsbergen op. Laatstgenoemde predikant is sinds september 2025 predikant van de...

Ds. Dirk de Bree
Nieuws

Dirk de Bree hoofdspreker New Wine Zomerconferentie 2027

Ds. Dirk de Bree, predikant van de Nieuwe Kerk in Utrecht en bekend van de dagelijkse christelijke podcast Eerst Dit, is volgend jaar de hoofdspreker van de New Wine Zomerconferentie. Dat heeft New Wine Nederland bekendgemaakt. De organisatie is...

Meerartikelen

Logos Conferentie Vlaanderen
Persbericht

Logos Conferentie brengt geloof en wetenschap samen: ‘Wandel in het licht’

Hoe verhouden de Bijbel en de wetenschap zich tot elkaar? En hoe kunnen christenen het gesprek over schepping en evolutie aangaan? Die vragen staan centraal tijdens de zesde Logos Conferentie Vlaanderen, die op zaterdag 14 november 2026 plaatsvindt...

 Wilkin van de Kamp
Video

Wilkin van de Kamp over de kracht van woorden: "Je tong is je identiteitskaart"

"Waar het hart vol van is, daar loopt de mond van over." Aan de hand van deze woorden van Jezus uit Lukas 6:45 legt Wilkin van de Kamp uit hoe onze gedachten en woorden met elkaar verbonden zijn. In een aflevering van Begin je dag met God benadrukt...

Stichting De Haven
Persbericht

Christelijke hulporganisatie De Haven bestaat 30 jaar: "Trouw blijven is het belangrijkste"

Wat dertig jaar geleden begon met gesprekken op de hoek van een prostitutiestraat in Den Haag, is uitgegroeid tot een christelijke hulporganisatie die wekelijks mannen en vrouwen in de seksbranche opzoekt. Stichting De Haven viert dit jaar haar...

Dirk-Jan de Jeu
Opinie

We praten over de toon van de SGP, maar vergeten waar het werkelijk om gaat

Afgelopen week las ik het opiniërende artikel van professor Arnold Huijgen over de provocerende politieke stijl van de SGP. Zijn pleidooi voor wijsheid, liefde en de radicaliteit van het Evangelie onderschrijf ik van harte. Juist in een tijd van...

Johan Schep
Video

Johan Schep: "Het is gevaarlijk om nee te zeggen tegen de uitnodiging van Jezus"

De uitnodiging van Jezus Christus geldt voor iedereen, maar vraagt wel om een antwoord. Dat benadrukt evangelist Johan Schep in een videoboodschap van Growing Faith. Aan de hand van de gelijkenis van de grote maaltijd uit Lukas 14 staat hij stil...

Ds. A. M. van Mourik
Nieuws

Nieuwe predikant voor hervormde gemeente Waddinxveen: ds. A. M. van Mourik

De hervormde gemeente te Waddinxveen mag binnenkort een nieuwe predikant verwelkomen. Ds. A. M. van Mourik (foto) nam het onlangs op hem uitgebrachte beroep aan. In de Hoeksteen volgt de predikant ds. R. W. de Koeijer op. Laatstgenoemde predikant nam...

paus
Nieuws

Paus Leo XIV noemt ongeboren kinderen, armen en ouderen in toespraak voor Argentijnse leiders

“Welke plaats hebben ongeboren kinderen in onze besluiten?” Die vraag stelde paus Leo XIV zondag 8 november in het Palacio Libertad in Buenos Aires. President Javier Milei zat in de zaal, samen met andere bestuurders, diplomaten en vertegenwoordigers...

Pastorie gereedgemaakt voor opvang statushouders
Nieuws

Apeldoornse kerk maakt pastorie binnen enkele dagen klaar voor opvang statushouders

De protestantse wijkgemeente De Hofstad in Apeldoorn (PKN) heeft binnen enkele dagen een leegstaande pastorie omgebouwd tot een tijdelijk thuis voor een gezin van vijf statushouders. Vrijwilligers zorgden voor meubels, schilderwerk en andere...

Paypal
Nieuws

PayPal schrapt ‘haat’ en ‘intolerantie’ uit Amerikaanse voorwaarden na bezwaar christelijke juristen

PayPal heeft de woorden ‘haat’ en ‘intolerantie’ geschrapt uit een bepaling in zijn Amerikaanse gebruiksvoorwaarden. De christelijke juridische organisatie Alliance Defending Freedom (ADF) had bij een Amerikaanse toezichthouder bezwaar gemaakt...

Deelnemers Mars voor het Leven
Nieuws

Week van het Leven van start met campagne over abortusverdriet, zaterdag Mars voor het Leven

Zaterdag is de Week van het Leven van start gegaan. Dit jaar vraagt Platform Zorg voor Leven met de campagne 'Ik rouw om mijn abortus' aandacht voor vrouwen die na een abortus verdriet en gemis ervaren. De campagne loopt tot en met zaterdag 14...

pastor
Nieuws

Vrouwelijke voorgangers leiden tot discussie binnen Amerikaanse evangelische beweging

Een evangelische kerk in Californië heeft voor het eerst publiekelijk uitgelegd waarom zij vrouwen als voorganger aanstelt. Het gaat om Calvary Chapel Costa Mesa, de gemeente van waaruit de Amerikaanse kerkbeweging Calvary Chapel groeide. De gemeente...

Frankrijk
Nieuws

Franse bisschoppen adviseren katholieke zorginstellingen hoe ze euthanasie kunnen weigeren

De Franse bisschoppen roepen katholieke zorginstellingen op zich juridisch voor te bereiden op de invoering van euthanasie en hulp bij zelfdoding. In een brief die zij zondag 8 november na hun vergadering in Lourdes bekendmaakten, adviseren ze...