Amsterdam is een kleurrijke, veelzijdige stad. Dat is ook terug te zien in de verschillende zorginstellingen voor mensen met een bepaalde achtergrond. Met de opening van twee speciale groepswoningen in het Flevohuis is er nu ook weer een plek speciaal voor ouderen met dementie en een christelijke achtergrond.

Aan de opening op 7 april is heel wat voorafgegaan, vertelt manager Liesbeth Bonis van Zorggroep Amsterdam Oost (de organisatie waar het Flevohuis onder valt). ‘Er was leegstand omdat er bewoners waren overleden aan corona. Daarnaast zijn we bezig met renoveren. Dat gaf ons de mogelijkheid een nieuwe invulling te vinden voor deze twee groepswoningen. We hebben een rondgang gemaakt langs verschillende mogelijke doelgroepen, zoals bijvoorbeeld Surinamers en mensen met een islamitische achtergrond.’

Voor die groepen is er echter al woongelegenheid in Amsterdam. Astrid Bakker, de teamleider van de nieuwe woningen, zag haar kans schoon om een langgekoesterde wens in vervulling te laten gaan. ‘Ik ben zelf christen en als ik later oud ben wil ik voor een christelijk verpleeghuis niet helemaal naar de andere kant van het land moeten verhuizen, want Amsterdam is echt mijn stad.’ Die wens hoort ze ook terug bij vrienden met ouders op leeftijd, ook omdat de drempel om op bezoek te gaan bij een ouder die ver weg woont een stuk hoger is.

Maaike Smit (69) is de echtgenote van IJf, de allereerste bewoner van de nieuwe woning. Ze is heel blij dat IJf in Amsterdam kan blijven wonen. ‘IJf hoort hier, in de stad. Hij moet niet ergens ver weg op een boerderij gaan wonen. Wat moet hij daar gaan doen?

Herkenbaarheid
Wat de twee nieuwe woningen uniek maakt is de aandacht voor christelijke rituelen, aldus Bakker. ‘Het gaat erom dat mensen onderdelen uit hun geloofsleven mee kunnen nemen naar hun nieuwe woonplek. Denk aan bidden, het lezen uit de Bijbel en het op zondag naar de kerkdienst kijken of de dienst zelfs bezoeken. Veel mensen met dementie gaan eigenlijk terug naar hun jeugd, hun kindertijd. En juist in die periode speelde het geloof een grote rol. Eigenlijk is het hun anker, hun gevoel van herkenbaarheid. Als ik mijn handen vouw vragen ze bijvoorbeeld gelijk of we gaan bidden. En dan fleuren ze echt op.’

Volgens Bakker helpt haar christelijke achtergrond ook als bewoners met grote levensvragen rondlopen. ‘Sommige christenen zijn in de laatste periode van hun leven heel erg bezig met de vraag of ze straks wel goed genoeg zijn voor God. Omdat ik dat vraagstuk ken, omdat ik de achtergrond ken, kan ik dat gesprek goed voeren.’

Alle medewerkers van het team hebben een christelijke achtergrond. ‘Toen bleken er veel meer collega’s kerkelijk actief te zijn dan we wisten’, aldus Bonis. ‘Volgens mij hebben we zelfs een wachtlijst van medewerkers die op deze woningen zouden willen werken.’ En dat terwijl er binnen het Flevohuis eerst wel de vraag werd gesteld of we opeens een christelijk tehuis waren geworden, vertelt Bonis. ‘Astrid en ik hebben goed moeten uitleggen dat we echt een algemeen huis blijven. Deze twee woningen zijn speciaal voor deze doelgroep, maar in de andere negen woningen is iedereen welkom. Het is echt geen christelijke bubbel. Er zijn nog genoeg gezamenlijke activiteiten waarbij bewoners elkaar ontmoeten.’

Vrijheid
Voor het echtpaar Smit is het geloof heel belangrijk. ‘Het geeft ons zo veel. Vertrouwen, geborgenheid, het gevoel geliefd te zijn. En het geeft IJf ook vooral veel rust. Het Bijbellezen, het samen bidden voor het slapengaan. Dat deden we toen hij nog thuis woonde en ik vind het zo mooi dat dat hier ook kan.’

Uiteindelijk is het hun dominee die haar, als ze bij hem informeert of er een tehuis is met veel aandacht voor het geloof, doorverwijst naar Bakker. Bij haar eerste rondleiding door het tehuis valt haar gelijk het respect op waarmee de bewoners worden behandeld. ‘Er werd hen netjes gevraagd of het goed was als het bezoek even rond kwam kijken. Het gaf mij een fijn gevoel dat mijn man uiteindelijk ook zo behandeld zou gaan worden.’

Naast het geloof is ook een gevoel van vrijheid belangrijk voor IJf. ‘Hij zegt dat hij gewoon de deur in schopt als we hem op zouden sluiten. Want het is niet aan ons om te beslissen of hij blijft’, vertelt Bakker. In het Flevohuis wordt er alles aan gedaan om mensen, ondanks dat ze voor hun eigen veiligheid op een gesloten afdeling wonen, toch dat gevoel van vrijheid te laten behouden. ‘Dit pand is in een vierkant gebouwd, dus men kan in de gangen rondjes lopen zonder ergens uit te komen. Bewoners ervaren zo veel bewegingsvrijheid’, aldus Bakker. Dankzij moderne zorgtechnologie is het mogelijk om toegang tot ruimtes op maat in te regelen. Is het verantwoord dan loopt een bewoner zo de tuin in.

Mantelzorgcoach
Waar Smit in het moeilijke proces op weg en tijdens de opname veel steun aan heeft gehad en graag aandacht voor wil vragen is de mantelzorgcoach. ‘Die begeleidt je gedurende het hele proces en je kunt er terecht met al je vragen.’ Volgens Bonis is de mantelzorgcoach vrij uniek. ‘We werken er nu twee jaar mee. Ik denk dat het echt goed is. Want het is natuurlijk een grote stap, een moeilijk proces.’

Smit drukt mensen die in dit proces zitten op het hart vooral een keertje een rondleiding te krijgen bij het Flevohuis. ‘Je moet een goed gevoel hebben bij de plek waar je iemand naartoe brengt. En je moet zeker niet alleen afgaan op recensies op het internet. Die zeggen echt niet alles.’

Zelf is ze in ieder geval blij dat ze deze stap heeft genomen. ‘In het begin voelde ik me wel schuldig en had ik het gevoel hem tekort te hebben gedaan. Maar IJf zegt zelf tegen me dat dat niet nodig is. En er wordt hier zo goed voor hem gezorgd! Ze gaan vaak met hem wandelen, doen boodschappen met hem of gaan samen met hem een taart bakken. Hij is hier gewoon op zijn gemak. Ik voel me heel gezegend met deze plek.’

Wil jij meer weten over het Flevohuis of wil je contact opnemen over wonen in de kleinschalige groepswoningen van Zorggroep Amsterdam Oost? Kijk hier.