Is Leviticus 18 in het kader van homoseksualiteit wel van toepassing op christenen?

God 28 juli 2021 Thomas Willoughby
Thomas Willoughby

Theoloog Thomas Willoughbly neemt Leviticus 18 onder de loep omdat dit hoofdstuk vaak een discussiepunt vormt in christelijke kringen als het gaat over homoseksualiteit. Hoe moeten we dit bijbelboek interpreteren? Is het wel relevant voor christenen die het Nieuwe Testament als uitgangspunt nemen?

Op 18 oktober 2000 toonde de film The West Wing een scène die velen zien als één van de mooiste voordrachten aller tijden. De president van de Verenigde Staten die werd gespeeld door Martin Sheen ontving allerlei media in het Witte Huis, onder wie dr. Jenna Jacobs, een conservatieve talkshow-host.

Tijdens de intrigerende dialoog komt de president met een aantal vragen waardoor de visie van dr. Jacobs op homoseksualiteit naar voren komt. In een vlammend betoog vuurt Sheen verschillende bijbelteksten af, vooral uit Leviticus, en gebruikt ze om aan te tonen hoe ontzettend ridicuul het is om deze leerstellingen aan te houden. Hiermee trekt hij de betrouwbaarheid van het Oude Testament in twijfel.

Misschien is Leviticus 18 wel één van de meest ontweken hoofdstukken van de Bijbel.

De vraag wat betreft de rol van het Oude Testament in het leven van christenen heeft vele boeken, blogs en preken opgeleverd. Daarbij zijn veel gelovigen geholpen. Maar vraag de gemiddelde kerk of het boek Leviticus onderwijs aanlevert dat toepasbaar is voor vandaag de dag, dan zal het antwoord je wellicht verbazen.

Misschien is Leviticus 18 wel één van de meest ontweken hoofdstukken van de Bijbel. Hier zijn waarschijnlijk meerdere redenen voor en de belangrijkste is misschien wel om de tekst die seksuele immoraliteit, inclusief homoseksuele activiteiten verbiedt, te negeren.

Pogingen om Leviticus 18 te verwijderen
Sommigen hebben zich afgevraagd of de woorden die hier gebruikt worden over homoseksualiteit onderdeel zijn van een antihomo-agenda die rond het midden van de 20e eeuw zou zijn ingevoerd.

Anderen, zoals de scriptschrijver van The West Wing proberen het onderwerp te frustreren door willekeurig andere teksten erbij te halen. Zonder daarbij de context in acht te nemen. Door andere teksten uit hun verband te rukken zijn hun pogingen verwarring te zaaien succesvol gebleken. Hoe kunnen we deze fragmenten uit een Bijbels boek dat door het Nieuwe Testament wordt weggezet, begrijpen?

Leviticus 18 in het juiste verband zien
Theologen verdelen Leviticus in twee delen: Hoofdstukken 1-16 en 17-26 (de Heiligheidscode). Met één hoofdstuk dat overblijft meerdere visies herbergt. Met andere woorden, de eerste 16 hoofdstukken adresseren hoe de oude Hebreeërs offers brachten terwijl de andere hoofdstukken zich richten op hoe er samengeleefd moest worden binnen de gemeenschap.

Als de Hebreeërs doen wat de Kanaänieten deden, dan zullen ze lijden zoals de Kanaänieten dat gedaan hebben.

Wanneer het boek overgaat van het bespreken van slachtrituelen naar hoe mensen samen zouden moeten leven, begint het tweede deel (Lev. 17) met hoe het bloed gevloeid heeft, met vervolgens een laatste voorbereidende waarschuwing (Lev. 18), voordat er beschreven wordt hoe er met elkaar omgegaan dient te worden. 

Het is belangrijk om te benoemen dat verschillende elementen van de heiligheidscode (Lev. 17-26) uniek waren voor Israëls status als theocratie. Vaak worden deze elementen als ouderwets, vreemd en bizar gezien (Lev. 19:19,28). Het zijn de elementen die Martin Sheen in zijn vertolking van de president van Amerika opnoemt als hij tekeer gaat tegen dr. Jacobs. Zonder context lijken deze voorschriften dan ook zeer ongewoon en onredelijk.

Morele wetten zijn niet alleen voor Israël bedoeld
Maar deze specifieke wetten zijn niet terug te vinden in Leviticus 18. Dit hoofdstuk stipt morele kwesties aan die, vanuit het perspectief van de schrijver, begrepen zouden worden door de inwoners van het land.

Sta even stil bij hoe het hoofdstuk begint en eindigt. De eerste vijf verzen benoemen zondige acties tussen twee groepen: de Egyptenaren en de Kanaänieten. De laatste verzen spreken opnieuw van acties tegen de landen die Israël daarvoor bevolkten. Deze literaire structuur kadert de tussenliggende verzen zodat hier de aandacht op komt te liggen (Lev. 18:6-23).

Dit is geen hoofdstuk over homoseksualiteit. Het is een waarschuwing tegen elke vorm van seksueel zondig gedrag, van pornografie tot aan incest en beestachtige vormen van seksualiteit.

Deze verzen zien niet onduidelijk of gek, ook zijn ze niet eigenaardig voor Hebreeërs zelf, omdat het zaken zijn die tot het uitdrijven van andere volken hebben geleid. De boodschap van het hoofdstuk is helder: Als de Hebreeërs doen wat de Kanaänieten deden, dan zullen ze lijden zoals de Kanaänieten dat gedaan hebben.

De voortdurende relevantie van Leviticus 18
Dus wat doen we vandaag de dag met Leviticus 18? Er zijn bepaalde dingen die uit het midden van het hoofdstuk die vaak genegeerd worden met schadelijke gevolgen voor de lezer. Dit is geen hoofdstuk over homoseksualiteit. Het is een waarschuwing tegen elke vorm van seksueel zondig gedrag, van pornografie tot aan incest en beestachtige vormen van seksualiteit. Paulus gebruikt hetzelfde principe uit Leviticus 18:8 als hij schrijft dat zulke zonden niet eens onder heidenen gepraktiseerd worden (1 Kor. 5:1).

Zelfs het concept van seks tijdens de menstruatieperiode in vers 19 als moreel verwerpelijk vanwege de aanwezigheid van bloed. Zoals Leviticus 17:13-16 aangeven en ook Genesis 9:4 geeft aan, leven zit in het bloed en is dus heilig. Er moet niet lichtzinnig mee omgegaan worden. Opnieuw wordt dit gezien als een universeel iets dat niet beperkt kan blijven tot de Hebreeërs ten tijde van dit verbond.

Het resultaat van dergelijk gedrag betekende dat de Israëlieten verbannen zouden worden uit het land en uit Gods nabijheid zouden geraken. Ook al leven we niet in het heilige der heiligen, we zijn wel zelf Gods tempel, gezamenlijk en individueel (1 Kor. 3:16-17; 6:19). Dit heeft morele gevolgen voor hoe we onze lichamen gebruiken (1 Kor 6:20). 

Omdat we onze gerechtigheid en heil niet zelf kunnen verdienen, hoeven we niet bang te zijn dat Gods Geest ons verlaat. Als volk van God daarentegen kunnen we niet minder bezig gaan met het naleven van wetten die historisch gezien zo belangrijk waren. Als we dat wel doen zijn we niet beter dan de Egyptenaren en Kanaänieten, die de God van de Bijbel niet kenden.

ChristenvervolgingDuurzaamheidGeloofszekerheidOpvoedenIsraël

Praatmee

Beluister onze podcast

Onder de Kansel #6: Schuldbelijdenis van reformatorische christenen over kerkelijke verdeeldheid
Of beluister op:

Meerartikelen

André Flach
Nieuws

SGP-Kamerlid André Flach: "Islam eist steeds meer publieke ruimte op"

Volgens SGP-Kamerlid André Flach eist de islam steeds meer publieke ruimte op in Nederland. Dat stelde de christenpoliticus maandag tijdens een debat over integratie in de Tweede Kamer. Hij wees daarbij op de versterkte islamitische gebedsoproep in...

Krakau
Nieuws

Schutter van Krakau krijgt mogelijk kerkelijke begrafenis: 'Hij was gedoopt'

De 24-jarige Michał Oksiński, die begin november negen mensen doodschoot in Krakau, krijgt mogelijk een kerkelijke begrafenis. Priester en hoogleraar ethiek Andrzej Kobyliński vindt dat de kerk de overleden schutter niet mag uitsluiten. Volgens de...

Gaza
Nieuws

Kardinaal spreekt met christenen in Gaza: ‘Een hoekje paradijs, omringd door de hel’

Terwijl het geweld in Gaza ondanks het staakt-het-vuren voortduurt, probeert een kleine christelijke gemeenschap overeind te blijven. Kardinaal Claudio Gugerotti sprak deze week via een videoverbinding met de katholieke parochie van de Heilige...

Iran
Nieuws

Kerst onder druk in Iran: gelekt document noemt vergaande maatregelen

Een gelekt document wijst volgens mensenrechtenorganisatie Article18 op Iraanse plannen om kerstvieringen en de verkoop van christelijke artikelen te beperken. Scholen zouden geen kerstvieringen mogen houden en hotels geen kerstbomen mogen...

islam
Nieuws

'In 2035 wereldwijd meer moslims dan christenen in de wereld'

Wereldwijd zijn er tegen 2035 naar verwachting meer moslims dan christenen. Dat blijkt uit bevolkingsprognoses die het Amerikaanse Pew Research Center woensdag publiceerde. Tegelijk groeit het aantal christenen wereldwijd door tot bijna 3 miljard...

Amerikaanse pro-abortusdemonstranten
Nieuws

Amerikaanse bisschoppen vrezen verruiming abortuswetgeving na winst Democraten

Amerikaanse katholieke bisschoppen vrezen dat de abortuswetgeving wordt verruimd nu de Democraten vanaf 2027 de meerderheid krijgen in beide Kamers van het Amerikaanse Congres. Bisschop Daniel Thomas, voorzitter van de pro-lifecommissie van de...

Vluchtelingen
Nieuws

Nederland wil met vier andere landen asielzoekers naar Rwanda sturen, bisschop bezorgd

Nederland en vier andere Europese landen willen een uitzetcentrum voor afgewezen asielzoekers openen in Rwanda. Dat meldt het Katholiek Nieuwsblad. Bisschop Gerard de Korte deelt in gesprek met datzelfde medium zijn zorgen en benadrukt dat de...

Christian Emmanuel Sanon
Nieuws

Amerikaanse voorganger betrokken bij moordcomplot tegen Haïtiaanse president

De Amerikaans-Haïtiaanse voorganger Christian Emmanuel Sanon (68) is schuldig bevonden aan betrokkenheid bij het complot rond de moord op de Haïtiaanse president Jovenel Moïse in 2021. Dat meldt persbureau Associated Press (AP). Sanon was...

Meerartikelen

Toren van Babel – Nieuwe Verhalen
Persbericht

Bijbelverhaal over Toren van Babel centraal in nieuwe tentoonstelling in Breda

Hoe kunnen mensen elkaar nog begrijpen in een samenleving waarin meningen steeds verder uiteenlopen? En welke rol speelt taal bij het verbinden of verdelen van mensen? In Stedelijk Museum Breda opent op 21 november de tentoonstelling Toren van...

aartsbisschop
Nieuws

Aartsbisschop vastgebonden en beroofd in Syrië: kerkleiders eisen bescherming voor christenen

Een aartsbisschop die in zijn kantoor wordt vastgebonden en beroofd. Een christelijke juwelier die wordt ontvoerd en gemarteld. Syrische kerkleiders slaan alarm over de veiligheid van christenen in hun land. Ook SGP en ChristenUnie vragen om...

Walid Alasaad
Interview

Syrische voorganger houdt Nederlandse kerken spiegel voor: "Hier is het vaak meer ik dan wij"

Als de Syrische Walid Alasaad (49) terugkijkt op zijn leven, ziet hij hoe God hem stap voor stap heeft voorbereid op zijn roeping. Via een twaalf jaar durende ‘woestijnperiode’ en een vlucht naar Nederland kwam hij uiteindelijk terecht bij de...

Cvandaag
Opinie

Ik snap wel iets van die omgekeerde vlaggen

Omgekeerde vlaggen als symbool van boerenprotesten zijn sinds een paar jaar gemeengoed geworden. Veel mensen verafschuwen het. Dat begrijp ik. Maar ik ben milder geworden. Die vlaggen kloppen wel, maar toch niet helemaal. Als je honderden trekkers...

Derksen
Nieuws

Johan Derksen slaat alarm over christenen in azc’s: "Kinderen worden in elkaar geslagen"

Johan Derksen heeft in de talkshow Vandaag Inside een boekje opengedaan over de positie van christenen in Nederlandse azc's. Hij stelde dat hun situatie op dit moment de grootste angst is binnen opvanglocaties. "Ze worden de hele dag geterroriseerd...

Zuid Soedan
Nieuws

Predikant in Zuid-Soedan veroordeeld om muziekinstrumenten bij uitvaart

Een anglicaanse predikant in Zuid-Soedan is volgens Morning Star News veroordeeld tot acht maanden cel omdat tijdens een rouwdienst een christelijk lied met muziekinstrumenten klonk. Zijn gemeente betaalde een deel van de opgelegde boete, waardoor...

Bartow
Nieuws

Bezoekers onderbreken openingsgebed imam met Onze Vader in Florida

Bezoekers van een vergadering van het stadsbestuur van Bartow, in de Amerikaanse staat Florida, hebben maandag 16 november het openingsgebed van een imam onderbroken door hardop het Onze Vader te bidden. De politie begeleidde verschillende aanwezigen...

Marjolein Kooistra
Boekfragment

Ik had mijn zoon eindelijk in mijn armen, maar hij leefde niet meer

Na veertig weken zwangerschap keek Marjolein Kooistra vol verwachting uit naar de geboorte van haar zoontje Mattanja. Maar toen de verloskundige zijn hartje niet meer kon vinden, veranderde alles. In het ziekenhuis kregen Marjolein en haar man Harold...

NPV - Zorg voor het Leven
Nieuws

NPV overhandigt ruim 79.000 handtekeningen aan Tweede Kamer tegen late abortussen

De NPV - Zorg voor het Leven heeft woensdag ruim 79.000 handtekeningen overhandigd aan de Tweede Kamer. Met de petitie roept de organisatie de politiek op om abortussen bij gezonde ongeboren kinderen tussen de 22 en 24 weken zwangerschap in...

Ds. B. D. Bouman
Nieuws

Hersteld hervormde gemeente Stolwijk brengt beroep uit op ds. B. D. Bouman

De hersteld hervormde gemeente te Stolwijk heeft een beroep uitgebracht op ds. B. D. Bouman (foto). De predikant moet in de Zuid-Hollandse plaats ds. W. van Klinken opvolgen. Laatstgenoemde predikant vertrok in augustus 2022 naar Andelst-Zetten. Ruim...

Issa Thaljieh
Nieuws

VS weigeren Palestijnse priester visum te verlenen

De Amerikaanse regering heeft een visum geweigerd aan Issa Thaljieh, een Palestijnse priester die werkzaam is in de Geboortekerk in Bethlehem. De geestelijke wilde in Washington aandacht vragen voor de moeilijke omstandigheden waaronder Palestijnse...

India
Nieuws

Zes vermoorde christenen in India na maanden wachten begraven

Zes christelijke mannen die in mei werden ontvoerd en vermoord in de Indiase deelstaat Manipur, zijn maandag 16 november begraven. Hun lichamen lagen vijf maanden in een mortuarium. Nabestaanden weigerden hen te begraven zolang de autoriteiten...