Marjoke Knoop: "Duurzaam leven wordt gezien als hobby van een paar linkse christenen"

Interview
Marjoke Knoop

“Binnen de christelijke wereld is er weinig te vinden over duurzaam leven. Het speelt niet zo en dat vind ik gek”, zegt Marjoke Knoop, in antwoord op de vraag waarom ze heeft meegewerkt aan het boek Groen op hakken. Ze is getrouwd, heeft twee kinderen en werkt ook als grafisch ontwerper. 

Marjoke komt op mij over als een echte gezinsvrouw. Haar twee kinderen vragen tijdens het interview af en toe om haar aandacht. “Mama, wat is onbeleefd?” vraagt de oudste bijvoorbeeld tusendoor, hij komt vervolgens met twee creatieve voorbeelden van wat hij denkt dat het is: een kaarsenhouder of een plank die op een stuk hout is getimmerd. Marjoke spreekt hem liefdevol en geruststellend toe.

“Ik denk dat heel veel christenen gewoon met andere dingen bezig zijn. Evangeliseren vinden mensen vooral belangrijk. Ik kom vaak mensen tegen die zeggen: ‘Uiteindelijk zal God de aarde toch herscheppen dus waarom zou ik mijn best doen om het goed te houden?’ Maar volgens mij heeft God nooit de opdracht ingetrokken om goed voor de aarde te zorgen”, vertelt Marjoke.

"Het heeft mij tien tot vijftien documentaires gekost tot het doordrong: Dit wil ik echt niet meer."

“Duurzaam leven is meer dan zorgen dat de natuur een beetje oké blijft. Het sociale aspect vind ik ook heel belangrijk. Dat de kleren die we aan hebben tegen een eerlijk loon en onder goede omstandigheden gemaakt zijn. Dat kost ons meer geld, maar eigenlijk is fast fashion veel te goedkoop: de boer en de naaister betalen dan de prijs. Overigens heeft het echt wel even geduurd voor we alleen eerlijke kleding kochten."

“Dan hoor je dat de werkomstandigheden bij een bepaalde modeketen niet in de haak is, maar loop je vervolgens door de winkelstraat en zie je een leuk dingetje in de uitverkoop en dan vergeet je dat weer. Het heeft mij 10 tot 15 documentaires gekost voordat het zo diep doordrong: ‘dit wil ik echt niet meer, het is nu gewoon klaar.’ Het is iets dat tijd kost en bewustwording nodig heeft. Als je voor het eerst hoort dat vlees eten niet zo goed voor het milieu is, dan is het nogal een grote stap om het gelijk te laten staan,” zegt de schrijfster nuchter.

“Wij eten nu twee a drie keer vlees per week. Ik zou het prima vinden om over te stappen naar alleen vegetarisch eten maar voor mijn man is dat lastig. Dit is een soort compromis. Het is voor ons een stapsgewijs proces. Overigens kun je in veel gevallen natuurlijk zelf wel vegetarisch eten, zonder dat je partner daar in mee hoeft te gaan. Misschien dat ik over een jaar zeg: ‘dit wil ik echt niet, ik eet geen hap meer’. Er zijn veel mensen die groener leven dan ik. Door het schrijven van het boek ben ik ook weer een stuk wijzer geworden,” is Marjoke bescheiden.

Ik vraag Marjoke waarom het boek specifiek voor vrouwen geschreven is. “Vanuit mijn grafisch werk heb ik veel contact metuitgeverij Sestra, die zich richt op christelijke vrouwen. We zagen allebei dat veel christelijke vrouwen wel duurzamer willen leven, maar niet zo goed weten hoe. Daaruit is dit boek onstaan. Maar het is zeker geschikt voor mannen. Ook mannen doen boodschappen, reizen, shoppen, verbouwen een huis, geven cadeaus en staan onder de douche. Allemaal gebieden waarin je duurzame keuzes kunt maken.

"Binnen de christelijke wereld is er weinig te vinden over duurzaam leven. Het speelt niet zo en dat vind ik gek."

“Duurzaam leven zit ook vooral in het iets meer nadenken over dingen. Een tijd terug was ik met de kinderen naar een museum. Mijn oudste werd ziek en spuugde alles onder. Dus liep ik de Hema in om een nieuw setje kleren te kopen. Normaal gesproken koop ik geen kleren bij de Hema, maar op dat moment denk ik: ‘ja, is een beetje sneu als hij nou in die vieze kleren moet rondlopen’. Aan duurzame keuzes zitten dus ook grenzen. Maar de volgende keer denk ik eraan om een extra setje kleren mee te nemen. Net als dat je naar de winkel gaat en je eigen zakjes meeneemt om aardappels in te doen,' benadrukt de moeder van twee nog maar eens dat duurzaamheid bewustwording en een nieuwe manier van denken betreft.

“Duurzamer leven heeft ook te maken met beter omgaan met de spullen die je al hebt. We leven in zo’n wegwerpcultuur dat de prijs van iets nieuws over het algemeen vrij laag is en je dus in de verleiding komt om minder zuinig met je spullen om te gaan. Je koopt toch zo een nieuwe? Maar de impact van het maken en vervoeren van spullen is enorm. Als je dus beter zorgt voor wat je hebt, hoef je minder snel iets nieuws te kopen. En als je dan toch iets nodig hebt, koop dan als het kan tweedehands. Dubbele winst", zegt de moeder van twee kinderen.

“Duurzaam leven is ouderwets gezegd ‘goed rentmeesterschap’: goed zorgen voor datgene wat jou is toevertrouwd. Ik geloof dat dat heel Bijbels is. Inhoudelijk is het op de Bijbel geïnspireerd en er staan kleine preekjes in. Het raakt me dat christenen hier zo weinig mee bezig zijn. Als je van God houdt, dan hou je toch ook van zijn schepping? Er wordt zelden in kerken over gesproken, al zijn er een heel aantal duurzame christelijke instanties als Micha Nederland en Groene Kerken die zich hier hard voor maken. Maar het wordt vaak nog gezien als een hobby van een paar linkse christenen. Ik hoop dat dit boek veel christenen zal inspireren. Het zou, denk ik, goed zijn als deze boodschap bijvoorbeeld van een podium op Opwekking zou klinken", zegt Marjoke Knoop tot slot.

Bovenstaand artikel kwam in 2019 tot stand en wordt ter inspiratie van lezers af en toe gedeeld op de sociale mediakanalen van Cvandaag.

Praatmee

Beluister onze podcast

#402 Patrick & Don Ceder over christenvervolging en politiek
Of beluister op:

Meerartikelen

Ds. M. Maas
Nieuws

Ds. Maas ontvangt twee beroepen: hervormd Putten en hervormd Katwijk

Ds. M. Maas (foto) heeft twee beroepen ontvangen. De predikant, sinds 2021 verbonden aan de hervormde gemeente te Rijssen, ontving zowel vanuit Putten als Katwijk een beroep. In Putten (Wijk 1) zoekt men naar een nieuwe predikant vanwege de vacante p

Herman Haan in Hour of Power
Video

Komende zondag is Herman Haan te gast in Hour of Power

Herman heeft geen makkelijk leven: als kind kreeg hij te maken met seksueel misbruik, vluchtte hij in drugs en leefde hij met gedachten om zijn vader te vermoorden. Nu kampt hij ook nog met de ziekte van Parkinson. Toch heeft Herman een rotsvast gelo

Kantoorpand
Nieuws

Onderzoek: Britse christenen voelen zich vrij om hun geloof te delen op de werkvloer

Uit nieuw onderzoek van de Evangelical Alliance United Kingdom blijkt dat veel christenen in het Verenigd Koninkrijk zich vrij voelen om hun geloof te delen op de werkvloer. Dat meldt Evangelical Focus. Daarnaast ervaren christenen ook vrijmoedigheid

President Donald Trump
Nieuws

Kort na ophef over AI-afbeelding leest Trump in Witte Huis uit de Bijbel

De Amerikaanse president Donald Trump heeft deze week uit de Bijbel voorgelezen vanuit het Witte Huis. Hij deed dit tijdens het evenement America Reads the Bible in Washington, D.C, dit is een landelijk initiatief waarbij de hele Bijbel hardop wordt

Ds. A. Simons
Video

Ds. Simons roept luisteraars op tot bekering: "Geef je over aan de Zaligmaker"

"Loslaten en geef je over in de armen van de Zaligmaker", aldus ds. A. Simons. De hervormde predikant riep tijdens een recente preek in Katwijk zijn toehoorders op tot bekering. De predikant wees erop dat de tijd kort is en riep zijn luisteraars daar

Ds. J. Belder
God

Waarom spaart God de wereld nog? Ds. Belder wijst op Gods geduld

Waarom grijpt God vandaag niet in, zoals bij de zondvloed? Die vraag leeft bij een vragensteller uit de vragenrubriek van Refoweb. Volgens ds. J. Belder ligt het antwoord in Gods geduld en genade. De vraagsteller wijst op het contrast met de tijd van

Johan Schep
Video

Videoboodschap Johan Schep: Anna en Simeon herkennen de Messias

In een overdenking van evangelist Johan Schep over de ontmoeting van Simeon en Anna met het kind Jezus in de tempel klinkt een krachtige boodschap. Te midden van een plein vol ouders die hun kinderen opdroegen aan God, worden juist twee ouderen door

Rushon T. Patterson II
Nieuws

Amerikaanse voorganger schuldig bevonden na dodelijk ongeval met tiener

De 27-jarige Amerikaanse voorganger Rushon T. Patterson II is schuldig bevonden aan dood door schuld na een tragisch ongeval met een 14-jarige jongen. Het slachtoffer, Malachi I. Nichols-Williams, kwam om het leven nadat hij van een rijdend kerkbusje

Meerartikelen

Synagoge Birmingham
Nieuws

Londense bisschoppen spreken zich uit na aanvallen op Joodse instellingen

In Londen hebben bisschoppen zich duidelijk uitgesproken na recent antisemitisch geweld. Het London College of Bishops veroordeelt meerdere aanvallen die gericht waren op synagogen, Joodse winkels en goede doelen. Dat meldt Christian Today. Zo werd e

Fresh Oil Tour
Persbericht

Fresh Oil Tour wil Nederland in vuur en vlam zetten voor Jezus

Een nieuwe aanbiddings- en gebedstour wil de komende jaren door alle twaalf provincies van Nederland trekken. Onder de naam Fresh Oil 12 provincies Tour willen initiatiefnemers christenen samenbrengen voor avonden van aanbidding, onderwijs en gebed.

Israel
Nieuws

Israël stelt na incidenten speciaal gezant voor de christelijke wereld aan

Jeruzalem heeft een nieuwe speciaal gezant voor de christelijke wereld aangesteld. George Deek, voormalig ambassadeur in Azerbeidzjan, is benoemd om de banden met christelijke gemeenschappen wereldwijd te verdiepen, zo maakte het Ministerie van Buite

Bozhiy
Nieuws

Christelijke vredesactivist dood gevonden in Russische cel

De 43-jarige christelijke activist Khristolyub Bozhiy, online beter bekend als 'Vegan Christ-Lover of God', is deze maand overleden in Russische hechtenis. Bozhiy, die een blog en YouTube-kanaal beheerde, gaf online uiting aan zijn gedachten over rel

Annemieke van Bochove
Boekfragment

Meer dan stenen: de ware betekenis van de tempel

Van een koning met een verlangen tot een tempel vol heerlijkheid en uiteindelijk tot een God die dichtbij komt. Gods plannen zijn vaak groter zijn dan onze beste bedoelingen. Waar David een huis voor God wil bouwen, openbaart God een diepere werkelij

Ds. D. H. J. Folkers
Nieuws

Hersteld hervormde gemeente Rotterdam (Kralingse Veer) beroept ds. D. H. J. Folkers

De hersteld hervormde gemeente te Rotterdam (Kralingse Veer) hoopt op de komst van ds. D. H. J. Folkers (foto). Op de predikant werd eerder deze week een beroep uitgebracht. Ds. Folkers moet in de Laankerk de eerder naar Middelharnis-Sommelsdijk vert

Stephen Clayden
Nieuws

Britse stad en evangelisten botsen over inhoud van straatprediking

De Britse stad Colchester ligt overhoop met een aantal christelijke straatpredikers. Volgens belangenorganisatie Christian Concern doet de gemeente er alles aan om de verkondiging van het evangelie in de weg te zitten. Leden van de Bread of Life Comm

ACN
Nieuws

Geestelijke opleving in Oekraïne: "Onze toekomst ligt in Zijn handen"

Terwijl de oorlog in Oekraïne voortduurt en de hoop op een snelle vrede vervaagt, blijft de katholieke Kerk een baken van geloof en hoop. In een indringend gesprek met Kerk in Nood schetst de apostolische nuntius in Oekraïne een beeld van een land da

Reinhard Marx
Nieuws

Aartsbisschop München staat voortaan zegen voor homokoppels toe

De Rooms-Katholieke Kerk in Duitsland zet een nieuwe stap. Reinhard Marx, aartsbisschop van München, heeft besloten dat LHBTI-koppels, die niet kerkelijk trouwen, een zegen kunnen ontvangen. Dat meldt Evangelical Focus. Daaronder vallen dus ook koppe

Amerikaanse christenen
Nieuws

Onderzoek: 'Jonge Amerikaanse mannen vaker gelovig dan jonge Amerikaanse vrouwen'

Jonge mannen in de Verenigde Staten zijn vaker geloviger dan jonge vrouwen. Dat blijkt uit nieuwe cijfers van Gallup. Jonge mannen blijken ook vaker kerkdiensten bij te wonen dan vrouwen. De uitkomsten van het onderzoek zijn verrassend, aangezien vro

Wilkin van de Kamp
Video

Wilkin van de Kamp vertelt dat angst voortkomt uit een tekort aan Gods liefde

Gods volmaakte liefde laat geen ruimte over voor angst, zo concludeert Wilkin van de Kamp in een nieuwe aflevering van de serie 'Begin je dag met God'. Maar als mensen hebben we geregeld angst: angst voor anderen, ziekten, de dood of misschien wel Go

Burkina Faso
Nieuws

Christelijke hulporganisaties en partijen steunen oproep aan kabinet over ontwikkelingssamenwerking

Het kabinet moet haar beloftes waarmaken op het gebied van ontwikkelingssamenwerking. Die oproep doen een groot aantal hulporganisaties en politieke partijen in een statement. Ook christelijke hulporganisaties en ChristenUnie en SGP staan onder de op