De Correspondent: 'Kerk House Of Heroes dekte jarenlang misbruik toe'

Nieuws 25 oktober 2017
Misbruik

De Correspondent heeft vandaag een uitgebreide reconstructie gepubliceerd waarin een misbruikaffaire in House of Heroes te Harderwijk uit de doeken wordt gedaan. Binnen de charismatische kerk van voorganger Mattheus van der Steen zou Lisa (nu 23 jaar) in haar jeugd zijn opgevangen door een echtpaar, van wie de man en pleegvader een 'profeet' zou zijn. Die zou haar destijds hebben misbruikt, vanaf haar 15de. Lisa zou zich daar niet tegen verzet hebben omdat ze niet anders kon en bang was om uit het pleeggezin te worden gezet. Toen het misbruik binnen de kerk bekend werd, jaren later, zou voorganger Mattheus van der Steen de hele zaak in de doofpot hebben willen stoppen.

Lees het stuk op De Correspondent hier.

De hele zaak werd binnen de kerk behandeld als een buitenechtelijke affaire van Michael, in plaats van een ongepaste relatie tussen een pleegvader die zijn aangenomen dochter misbruikt, aldus journalist Karel Smouter op De Correspondent.

Deze week werd de zaak behandeld in de rechtbank. Door de officier van justitie was veertien maanden onvoorwaardelijke celstraf en een boete van 27.000 euro geëist. De rechtbank vond dat het nog onvoldoende was geïnformeerd om tot een oordeel te komen, meldt de website. De verdachte moet verder nog psychologisch en psychiatrisch worden onderzocht.

Lisa vertelt in de slachtofferverklaring over de verdachte: "Ik heb altijd al zijn opdrachten opgevolgd omdat ik dacht dat hij handelde vanuit God en ik bang was dat als ik niet luisterde naar de opdrachten van God, dat ik dan Gods zegen zou mislopen en dat er weer nieuwe demonen in mijn leven zouden komen. Dat is wat Michael altijd zei."

Hoewel Michael ontkende strafbare feiten te hebben gepleegd, wees een eerdere bekentenis op het tegendeel. Er waren namelijk opnamen gemaakt van gesprekken tussen voorganger Mattheus van der Steen van House of Heroes, verdachte Michael en slachtoffer Lisa. In deze Nijkerkse pinksterkerk waren zowel Lisa als Michael op dat moment werkzaam binnen het kinderwerk. 

Journalist Karel Smouter schrijft over de opnames met daarop de bekentenis, die waren verwijderd door Mattheus: 'In eerste instantie was de kerkleiding niet van plan de opname van de ‘biecht’ te overhandigen aan de politie. Volgens voorganger Mattheus van der Steen was deze verwijderd (omwille van de goede vrede, red.) en niet meer terug te vinden.' Pas nadat de politie er bij Mattheus van der Steen op aandrong strafbaar te zijn wanneer hij niet zou meewerken aan het onderzoek beloofde hij 'een technisch iemand te vragen hiernaar te kijken.' 

Tegenover CIP.nl verduidelijkt Karel Smouter: "Ik heb niet willen suggereren dat Van der Steen het politieonderzoek heeft tegengewerkt, alleen wat er in mijn artikel staat: dat het even duurde voordat de opname boven water kwam en dat deze aanvankelijk 'in het belang van iedereen' was verwijderd." 

De verwijderde opname met daarop de vermeende bekentenis van de verdachte werden uiteindelijk door de politie gevorderd via Erica Duenk, een pastoraal werker die Lisa begeleidde, aan wie Van der Steen de tape had toegestuurd.

Op Lisa werd in de weken na de ‘biecht’ grote druk uitgeoefend om haar verhaal niet met de politie te delen, schrijft journalist Karel Smouter. Zij zou volgens de kerkleiding evengoed schuldig zijn aan de affaire. 

‘We zijn een internationaal en nationaal bekende gemeente, en als zaken bekend worden, dan blijft dat je gewoon je hele leven achtervolgen. Dat willen we niet! Wij hebben het heel klein proberen te houden, want wij hebben niet bepaalde zaken gedaan, dat ligt tussen jou en die andere persoon. […] Ik vond het ook heel rot om dit hele proces toch wel een jaar lang samen in te gaan, en dan ineens, bats, boem, pats, politie erbij, justitie erbij, ja, dan houdt het voor ons op dat moment ook echt op.’

In een eveneens opgenomen gesprek zegt Mattheus van der Steen onder meer tegen Lisa dat hij zich zorgen maakt over het gezin van Michael. "We gaan geen keuze maken tussen jou en Michael, tussen slachtoffer en dader. […] We zijn een internationale en nationaal bekende gemeente, en als zaken bekend worden, dan blijft dat je gewoon je hele leven achtervolgen. Dat willen we niet!"

Terwijl Michael D. en zijn gezin de kerk blijven bezoeken, zou Lisa verder onder druk zijn gezet. In een opname is te horen hoe Mattheus van der Steen tegen haar zegt: "Ik dacht: als zij deze route gaat kiezen [naar de politie stappen, red.], dan haalt ze letterlijk een pot wormen open. [...] Ik had het ook verschrikkelijk hebben gevonden, zeg maar, als hij zou worden opgepakt, wat natuurlijk uiteindelijk ook gebeurd is."

Nadat Lisa een lange lijst voorvallen had opgenoemd, gaf Michael in de ‘biecht’ aan dat ‘het meeste’ hiervan op waarheid berustte. In de rechtszaal nam D. echter afstand van zijn eerder afgelegde biecht. 

In reactie op de publicatie laat Mattheus van der Steen tegenover CIP.nl weten dat het volgens hem niet zo is dat hij opnames niet heeft willen overhandigen aan politie en justitie. Hij zou de opnames pas hebben verwijderd nadat hij deze had overgedragen aan de zedenpolitie, ook al blijkt uit Whatsapp berichten die CIP.nl heeft ingezien iets anders. Lisa vroeg op 10 en 13 oktober naar de gemaakte opnames. Op 13 oktober liet Mattheus van der Steen vervolgens weten dat hij deze opnames met de bekentenis had verwijderd. Op 16 oktober appte hij Lisa dat de politie om de opnames had gevraagd en een 'technisch iemand' er naar zou laten kijken om deze te kunnen sturen.

Op 11 november geeft de politie per mail aan nog steeds niet over de opnamen te beschikken. 

De bewering dat Mattheus van der Steen het biechtgesprek met bekentenis pas heeft verwijderd nadat hij het had overgedragen aan de politie lijkt dus aannemlijkerwijs niet te kloppen. 

Er is vanaf het begin volgens Mattheus volledige samenwerking geweest tussen de kerk en de gemeente. Ook zijn de betrokken personen direct ontheven uit hun functies binnen de kerk. Verder heeft de kerk altijd aangemoedigd bij alle partijen om professionele hulp te zoeken. De quotes uit het artikel van De Correspondent die suggeren dat er sprake zou zijn van een doofpot zijn volgens hem uit de context gehaald. "We hebben dit op geen enkele manier in de doofpot willen stoppen. Op geen enkele manier." 

Volgens Mattheus is het wel zo dat niet direct de hele gemeente is ingelicht over de situatie omdat er niet alleen sprake was van een lopend onderzoek, maar men ook de families en betrokkenen, waaronder kinderen van families, in bescherming wilde nemen door het niet aan de grote klok te hangen dat hun gemeentelid verdacht werd van ernstig misbruik.

House of Heroes heeft bij monde van voorganger Daniël Renger laten weten niet in te willen gaan op de vragen van journalist Karel Smouter omdat ze hem zien als een journalist die onethisch handelt - verwijzend naar zijn eerdere artikelen over Mattheus van der Steen. Daarom mailde hij naar Smouter: ‘Zolang jij niet van plan bent te rectificeren of openlijk excuses te maken voor jouw gebrek aan journalistieke ethiek zien wij geen enkele reden om jou nu wel vertrouwen te geven door te reageren op jouw vragen.' 

Lees het hele stuk op De Correspondent hier.

Praatmee

Beluister onze podcast

Van Hart tot Hart #8 : Jafeth en Sifra Bekx over aanbidding als levensstijl
Of beluister op:

Meerartikelen

Fatuma
Nieuws

Doodsbedreigingen voor Ethiopisch meisje (14) nadat zij christen werd

Toen de veertienjarige Fatuma eind vorig jaar besloot Jezus te volgen, wist ze dat dit grote gevolgen kon hebben. Toch had ze niet verwacht dat haar eigen familie haar met de dood zou bedreigen. Inmiddels leeft het Ethiopische meisje ondergedoken, te

monga
Nieuws

Priester doodgeschoten, een dag nadat hij 175 mensen had gedoopt

Een katholieke priester in de Centraal-Afrikaanse Republiek is doodgeschoten, slechts één dag nadat hij 175 mensen had gedoopt. Het gaat om pater Crépin Martial Monga (36), die bekendstond om zijn inzet voor vrede en verzoening in een regio die al ja

Ds. C. Harinck
Video

Ds. Harinck vertelt over bekeerde vrouw die aanvankelijk niet aan het avondmaal mocht

"'Ik weet niet echt of Jezus door de deur binnenkwam of dat Hij een gat in de muur maakte, maar één ding weet ik: Hij was vroeger niet in mijn hart, maar nu wél'", aldus ds. C. Harinck. De predikant binnen de Gereformeerde Gemeenten vertelde onlangs

Katholieke zuster
Nieuws

Katholieke zorgorganisaties dagen euthanasiewet in New York voor de rechter

Tien religieuze organisaties die zorg verlenen aan terminale patiënten hebben de Amerikaanse staat New York aangeklaagd vanwege de nieuwe wet die hulp bij zelfdoding mogelijk maakt. Zij stellen dat de wet hun vrijheid van godsdienst en geweten schend

ADF
Nieuws

Kerkelijk leider en aanbiddingsleider gedood bij nieuwe aanvallen op christenen in Congo

Een kerkelijk leider en een aanbiddingsleider behoren tot de zeker twintig doden die zijn gevallen bij een nieuwe golf van aanvallen op christelijke gemeenschappen in het oosten van de Democratische Republiek Congo. De aanvallen vonden tussen 12 en 1

Erling Haaland
Nieuws

Topvoetballer Erling Haaland schenkt handschrift over kerstening Noorwegen aan bibliotheek

De Noorse topvoetballer Erling Haaland heeft een zeldzaam handschrift geschonken aan de bibliotheek van zijn geboorteplaats Bryne. Het gaat om de Heimskringla, een middeleeuws werk dat onder meer de kerstening van Noorwegen beschrijft en als één van

Stichting Gave
Persbericht

Stichting Gave vernieuwt online academie om vrijwilligers beter toe te rusten

Stichting Gave heeft haar online Gave-academie vernieuwd. Met het opgefriste lesaanbod wil de organisatie vrijwilligers beter toerusten voor het contact met vluchtelingen. Ook mensen die zich willen verdiepen in de leefwereld van nieuwkomers kunnen g

Fred Williams
Preekverslag

Fred Williams: “We moeten een beetje gek zijn om onze vijanden lief te hebben”

“De bitterheid, de pijn, de haat en de duisternis zijn echt. Maar midden in die duisternis schijnt het licht.” Met die woorden beschreef de Nigeriaanse spreker Fred Williams tijdens de New Wine Zomerconferentie de situatie in zijn land. Geweld en ver

Meerartikelen

Een klas in Zuid-Soedan
Interview

Christelijke hulporganisaties bieden hulp in Zuid-Soedan: "Mensen staan constant aan"

Het had een feest moeten zijn deze maand in Zuid-Soedan. Het onafhankelijk worden van Soedan 15 jaar geleden liep echter uit op een nachtmerrie: weer woedt een burgeroorlog, terwijl 70 procent van de bevolking honger heeft. “De normale bevolking hoop

Brian Doerksen
Column

Brian Doerksen (1965-2026) leerde mij wat echte aanbidding is

Met het overlijden van Brian Doerksen verliest de christelijke wereld een invloedrijke aanbiddingsleider en liedschrijver. Gerhard Rijksen bewaart warme herinneringen aan de Canadese muzikant, met wie hij samenwerkte rond de Nederlandse uitgave van M

Minecraft
Positief nieuws

Zwitserse predikant houdt Bijbelstudies in populair computerspel

Een predikant van een kerkelijke gemeente in Zwitserland bereikt iedere week tientallen mensen met een online Bijbeloverdenking in het populaire computerspel Minecraft. Opvallend is dat ongeveer de helft van de deelnemers geen enkele band heeft met e

Vredig stilleven met symbolen van vrede
Opinie

Waarom de open brief aan Israëlorganisaties de plank misslaat

De open brief van zes predikanten en theologen aan zeven christelijke Israëlorganisaties heeft veel losgemaakt. In de open brief worden zeven organisaties aangesproken op gebedspunten uit een nieuwsbrief van het Israëlplatform. Daarmee ontstaat de in

IPC
Nieuws

Handelsverbod op Israëlische producten vanaf 22 september: Christenen voor Israël reageert

Het Nederlandse import- en handelsverbod op Israëlische producten uit Judea en Samaria treedt op 22 september in werking. Voor het Israël Producten Centrum (IPC), dat nauw verbonden is aan Christenen voor Israël, betekent het besluit dat het de samen

JD Vance
Nieuws

Christenen mogen hun geloof volgens JD Vance niet opsluiten in de kerk

De Amerikaanse vicepresident JD Vance vindt dat christenen hun geloof niet moeten beperken tot het privéleven. In dit interview zegt hij dat Jezus Christus ook richting geeft aan politieke en economische keuzes. "De duivel misleidt op intelligente wi

Ds. A. Simons
Video

Ds. Simons vertelt in preekfragment waar hij soms enorm onder lijdt

'Want zo lief heeft God de wereld gehad, dat Hij Zijn eniggeboren Zoon gegeven heeft, opdat ieder die in Hem gelooft, niet verloren gaat, maar eeuwig leven heeft.' Deze woorden uit Johannes 3 vers 16 vormen de kern van het christelijk geloof. Tegelij

Vietnam
Nieuws

119 christenen in Vietnam aangepakt wegens vermeende banden met verboden beweging

De Vietnamese autoriteiten hebben in de eerste helft van dit jaar 119 christenen gestraft vanwege vermeende banden met een verboden separatistische beweging. Het gaat onder meer om verhoren, administratieve sancties, arrestaties en strafrechtelijke v

kerk
Nieuws

Vrouw neergestoken tijdens gebed in Ierse kerk

Een vrouw van in de vijftig is dinsdag ernstig gewond geraakt nadat zij tijdens het bidden werd neergestoken in een katholieke kerk in het Ierse Tramore, in County Waterford. De vrouw verkeert niet in levensgevaar. De politie heeft een man van in de

HelloBible
Nieuws

Nieuwe AI-app wil christenen persoonlijk begeleiden bij Bijbellezen en gebed

De christelijke AI-app HelloBible is deze week officieel in Nederland gelanceerd. De app wil gebruikers niet alleen antwoord geven op geloofsvragen, maar hen ook persoonlijk begeleiden bij Bijbellezen, gebed en geloofsgroei. Volgens de initiatiefneme

ELIN - Delen
Video

ELIN brengt nieuw lied en videoclip uit: 'Geluk is wat we delen'

De christelijke band ELIN heeft een nieuw lied met videoclip uitgebracht. Het nummer Delen roept christenen op om Gods liefde niet voor zichzelf te houden, maar uit te delen aan de mensen om hen heen. In het lied staat de vraag centraal hoe gelovigen

Doerksen
Nieuws

Aanbiddingsleider Brian Doerksen (60) overleden: 'Hij was tot het allerlaatst een baken van licht'

De Canadese aanbiddingsleider en liedschrijver Brian Doerksen is overleden. Hij stierf dinsdag op 60-jarige leeftijd in zijn woning, omringd door zijn gezin, nadat eerder dit jaar bekend werd dat hij ernstig ziek was. Dat maakt zijn familie bekend.