De Correspondent: 'Kerk House Of Heroes dekte jarenlang misbruik toe'

Nieuws 25 oktober 2017
Misbruik

De Correspondent heeft vandaag een uitgebreide reconstructie gepubliceerd waarin een misbruikaffaire in House of Heroes te Harderwijk uit de doeken wordt gedaan. Binnen de charismatische kerk van voorganger Mattheus van der Steen zou Lisa (nu 23 jaar) in haar jeugd zijn opgevangen door een echtpaar, van wie de man en pleegvader een 'profeet' zou zijn. Die zou haar destijds hebben misbruikt, vanaf haar 15de. Lisa zou zich daar niet tegen verzet hebben omdat ze niet anders kon en bang was om uit het pleeggezin te worden gezet. Toen het misbruik binnen de kerk bekend werd, jaren later, zou voorganger Mattheus van der Steen de hele zaak in de doofpot hebben willen stoppen.

Lees het stuk op De Correspondent hier.

De hele zaak werd binnen de kerk behandeld als een buitenechtelijke affaire van Michael, in plaats van een ongepaste relatie tussen een pleegvader die zijn aangenomen dochter misbruikt, aldus journalist Karel Smouter op De Correspondent.

Deze week werd de zaak behandeld in de rechtbank. Door de officier van justitie was veertien maanden onvoorwaardelijke celstraf en een boete van 27.000 euro geëist. De rechtbank vond dat het nog onvoldoende was geïnformeerd om tot een oordeel te komen, meldt de website. De verdachte moet verder nog psychologisch en psychiatrisch worden onderzocht.

Lisa vertelt in de slachtofferverklaring over de verdachte: "Ik heb altijd al zijn opdrachten opgevolgd omdat ik dacht dat hij handelde vanuit God en ik bang was dat als ik niet luisterde naar de opdrachten van God, dat ik dan Gods zegen zou mislopen en dat er weer nieuwe demonen in mijn leven zouden komen. Dat is wat Michael altijd zei."

Hoewel Michael ontkende strafbare feiten te hebben gepleegd, wees een eerdere bekentenis op het tegendeel. Er waren namelijk opnamen gemaakt van gesprekken tussen voorganger Mattheus van der Steen van House of Heroes, verdachte Michael en slachtoffer Lisa. In deze Nijkerkse pinksterkerk waren zowel Lisa als Michael op dat moment werkzaam binnen het kinderwerk. 

Journalist Karel Smouter schrijft over de opnames met daarop de bekentenis, die waren verwijderd door Mattheus: 'In eerste instantie was de kerkleiding niet van plan de opname van de ‘biecht’ te overhandigen aan de politie. Volgens voorganger Mattheus van der Steen was deze verwijderd (omwille van de goede vrede, red.) en niet meer terug te vinden.' Pas nadat de politie er bij Mattheus van der Steen op aandrong strafbaar te zijn wanneer hij niet zou meewerken aan het onderzoek beloofde hij 'een technisch iemand te vragen hiernaar te kijken.' 

Tegenover CIP.nl verduidelijkt Karel Smouter: "Ik heb niet willen suggereren dat Van der Steen het politieonderzoek heeft tegengewerkt, alleen wat er in mijn artikel staat: dat het even duurde voordat de opname boven water kwam en dat deze aanvankelijk 'in het belang van iedereen' was verwijderd." 

De verwijderde opname met daarop de vermeende bekentenis van de verdachte werden uiteindelijk door de politie gevorderd via Erica Duenk, een pastoraal werker die Lisa begeleidde, aan wie Van der Steen de tape had toegestuurd.

Op Lisa werd in de weken na de ‘biecht’ grote druk uitgeoefend om haar verhaal niet met de politie te delen, schrijft journalist Karel Smouter. Zij zou volgens de kerkleiding evengoed schuldig zijn aan de affaire. 

‘We zijn een internationaal en nationaal bekende gemeente, en als zaken bekend worden, dan blijft dat je gewoon je hele leven achtervolgen. Dat willen we niet! Wij hebben het heel klein proberen te houden, want wij hebben niet bepaalde zaken gedaan, dat ligt tussen jou en die andere persoon. […] Ik vond het ook heel rot om dit hele proces toch wel een jaar lang samen in te gaan, en dan ineens, bats, boem, pats, politie erbij, justitie erbij, ja, dan houdt het voor ons op dat moment ook echt op.’

In een eveneens opgenomen gesprek zegt Mattheus van der Steen onder meer tegen Lisa dat hij zich zorgen maakt over het gezin van Michael. "We gaan geen keuze maken tussen jou en Michael, tussen slachtoffer en dader. […] We zijn een internationale en nationaal bekende gemeente, en als zaken bekend worden, dan blijft dat je gewoon je hele leven achtervolgen. Dat willen we niet!"

Terwijl Michael D. en zijn gezin de kerk blijven bezoeken, zou Lisa verder onder druk zijn gezet. In een opname is te horen hoe Mattheus van der Steen tegen haar zegt: "Ik dacht: als zij deze route gaat kiezen [naar de politie stappen, red.], dan haalt ze letterlijk een pot wormen open. [...] Ik had het ook verschrikkelijk hebben gevonden, zeg maar, als hij zou worden opgepakt, wat natuurlijk uiteindelijk ook gebeurd is."

Nadat Lisa een lange lijst voorvallen had opgenoemd, gaf Michael in de ‘biecht’ aan dat ‘het meeste’ hiervan op waarheid berustte. In de rechtszaal nam D. echter afstand van zijn eerder afgelegde biecht. 

In reactie op de publicatie laat Mattheus van der Steen tegenover CIP.nl weten dat het volgens hem niet zo is dat hij opnames niet heeft willen overhandigen aan politie en justitie. Hij zou de opnames pas hebben verwijderd nadat hij deze had overgedragen aan de zedenpolitie, ook al blijkt uit Whatsapp berichten die CIP.nl heeft ingezien iets anders. Lisa vroeg op 10 en 13 oktober naar de gemaakte opnames. Op 13 oktober liet Mattheus van der Steen vervolgens weten dat hij deze opnames met de bekentenis had verwijderd. Op 16 oktober appte hij Lisa dat de politie om de opnames had gevraagd en een 'technisch iemand' er naar zou laten kijken om deze te kunnen sturen.

Op 11 november geeft de politie per mail aan nog steeds niet over de opnamen te beschikken. 

De bewering dat Mattheus van der Steen het biechtgesprek met bekentenis pas heeft verwijderd nadat hij het had overgedragen aan de politie lijkt dus aannemlijkerwijs niet te kloppen. 

Er is vanaf het begin volgens Mattheus volledige samenwerking geweest tussen de kerk en de gemeente. Ook zijn de betrokken personen direct ontheven uit hun functies binnen de kerk. Verder heeft de kerk altijd aangemoedigd bij alle partijen om professionele hulp te zoeken. De quotes uit het artikel van De Correspondent die suggeren dat er sprake zou zijn van een doofpot zijn volgens hem uit de context gehaald. "We hebben dit op geen enkele manier in de doofpot willen stoppen. Op geen enkele manier." 

Volgens Mattheus is het wel zo dat niet direct de hele gemeente is ingelicht over de situatie omdat er niet alleen sprake was van een lopend onderzoek, maar men ook de families en betrokkenen, waaronder kinderen van families, in bescherming wilde nemen door het niet aan de grote klok te hangen dat hun gemeentelid verdacht werd van ernstig misbruik.

House of Heroes heeft bij monde van voorganger Daniël Renger laten weten niet in te willen gaan op de vragen van journalist Karel Smouter omdat ze hem zien als een journalist die onethisch handelt - verwijzend naar zijn eerdere artikelen over Mattheus van der Steen. Daarom mailde hij naar Smouter: ‘Zolang jij niet van plan bent te rectificeren of openlijk excuses te maken voor jouw gebrek aan journalistieke ethiek zien wij geen enkele reden om jou nu wel vertrouwen te geven door te reageren op jouw vragen.' 

Lees het hele stuk op De Correspondent hier.

Praatmee

Beluister onze podcast

#391 Patrick, Jeffrey & Bart Jan Spruyt over cultuurchristenen, Wierd Duk en seculiere bondgenoten
Of beluister op:

Meerartikelen

Hans Maat
Opinie

Discussieer niet over Frontrunners, maar kom op voor onze vrijheid

Wat mij vorige week misschien nog wel het meest heeft geraakt, is niet eens de arrestatie van Tom de Wal. Het raakte mij vooral dat het blijkbaar mogelijk is dat de politie een religieuze samenkomst binnenvalt en dat gebed op straat vervolgens de aan

Arnold Huijgen
Column

Verdeeldheid is zonde en daarom bidden we voor eenheid

Deze week is de week van gebed voor eenheid. Eenheid, zo schrijft theoloog Arnold Huijgen, smoort verscheidenheid niet, maar schept er juist ruimte voor. Problematisch wordt het als je je opsluit in je eigen vorm en je meent dat je geen waar christen

Samuel Lee
Opinie

Het pinksterchristendom heeft bekering nodig: zwijgen is geen optie meer

Ik schrijf dit niet als buitenstaander of criticus, maar als iemand die deze pinksterweg al meer dan drie decennia bewandelt: als voorganger, als broeder, als iemand die samen met onze mensen wereldwijd heeft gebeden, gehuild en geloofd. En toch beef

Bert-Jan Ruissen
Persbericht

SGP wil opheldering over 'leger' pro-abortuslobbyisten bij de EU

Europarlementariër Bert-Jan Ruissen wil opheldering over wat hij noemt ‘het leger aan pro-abortuslobbyisten’ dat momenteel in Brussel lobbyt voor het burgerinitiatief ‘My Voice, My Choice’. De SGP'er wil met name weten of hier Europees geld mee gemoe

Don Ceder
Nieuws

ChristenUnie ziet brede steun voor religieuze geletterdheid

De Tweede Kamer heeft ingestemd met een voorstel van de ChristenUnie om structureel te investeren in religieuze geletterdheid. Het voorstel is ingediend door Kamerlid Don Ceder (foto) en richt zich op meer kennis over religie binnen de overheid en op

Louis Raphaël Sako
Nieuws

Aramese Beweging blij met Europese steun voor christelijke minderheden

De Aramese Beweging voor Mensenrechten (ABM) verwelkomt de toenemende politieke aandacht in Nederland en Europa voor de bedreigingen tegen Louis Raphaël Sako (foto), patriarch van de Chaldeeuwse Kerk in Irak. Volgens de organisatie is deze aandacht h

Jennifer Melle
Nieuws

Petitie roept ziekenhuis op om zaak tegen christelijke verpleegkundige te stoppen

Steunbetuigers van de christelijke verpleegkundige Jennifer Melle zijn een petitie gestart om haar ziekenhuis te bewegen alle disciplinaire maatregelen tegen haar te laten vallen, zo meldt Christian Today. Melle ligt al langere tijd onder vuur nadat

syrie
Nieuws

Christenen in Syrië vrezen dat wapenstilstand weinig verandert aan hun positie

De Syrische regering heeft een onmiddellijk landelijk staakt-het-vuren aangekondigd met de Koerdisch geleide Syrian Democratic Forces (SDF). Daarmee komt een einde aan bijna twee weken van gevechten in het noordoosten van het land. Internationaal kli

Meerartikelen

Ara Torosian
Nieuws

Iraanse voorganger slaat alarm: "Er vindt een massaslachting plaats"

De Iraanse voorganger Ara Torosian heeft in een emotioneel interview met CBN News een noodkreet geslaakt over de situatie in Iran. Volgens Torosian worden op straat duizenden mensen gedood en maakt ook de ondergrondse kerk extreem zware tijden door.

Iran
Nieuws

Dringende oproep Open Doors: Kom meebidden voor Iran!

Open Doors organiseert woensdag 21 januari een gebedsbijeenkomst voor Iran. De organisatie doet een dringende oproep aan christenen om mee te komen bidden in Harderwijk. “Gebed kan komen waar wij zelf niet kunnen komen”, legt directeur Marc de Graaf

Esther Vorsterman van Oijen
Interview

Esther Vorsterman van Oijen ziet nood bij jongeren: “Maar God laat ze niet los!” 

“God liet mij zien: deze generatie verdrinkt.” Velen kennen Esther Vorsterman van Oijen als spreekster en presentatrice, maar in Hour of Power vertelde zij zondag haar échte verhaal. Over waarom ze alles losliet, waarom haar sabbatical langer duurde

India
Nieuws

Begrafenis India eindigt in terreur: christenen opgejaagd en kerken verwoest

In centraal India is een familie verwikkeld geraakt in een slepend conflict na de dood van de 65-jarige Chamru Ram Salam. Wat begon als een begrafenis volgens traditionele gebruiken, mondde uit in grootschalig geweld tegen christenen, brandstichting

Achterberg
Nieuws

Oud Gereformeerde Gemeenten in Nederland laten geen nieuwe student toe

De Oud Gereformeerde Gemeenten in Nederland (OGGiN) hebben geen nieuwe student toegelaten tot de opleiding voor het predikantschap. Dat meldt het Reformatorisch Dagblad. De beslissing werd genomen door de commissie van onderzoek, die gesprekken voert

Ds. J. J. Mulder
Video

Ds. Mulder roept luisteraars op om in Jezus' betraande ogen te kijken: "God is bewogen"

"Ik vraag vanavond maar één ding: kijk eens één keer in je leven in de betraande ogen van Jezus Christus. Wij als predikanten bekeren niemand en toch weet ik het haast wel zeker: een keer Jezus' bewogenheid zien is het einde van je ongeloof", aldus d

Martin Koornstra
Interview

Kerken kunnen scheuren, zegt Martin Koornstra: "Maar onze zekerheid is in Jezus"

“Als je een thema als de eindtijd, de hel, de doop of Israël noemt, scheuren zalen doormidden”, ziet Martin Koornstra, voorganger en schrijver van het boek Wij volgen Jezus. “In onze standpunten zit een zekerheid, die maakt dat we de ‘andere club’ we

ChatGPT
Interview

Christenen komen met reformatorisch alternatief voor ChatGPT

Net zoals in de hele samenleving, heeft kunstmatige intelligentie (AI) ook in de reformatorische gezindte haar intrede gedaan. En dat is niet zonder gevaren, zeggen Jasper Visser, Ton van Dijk en Wim Nijsink. De drie lanceerden onlangs ‘RefGPT’, hét

Phil Knox
Nieuws

Britse missioloog ziet grote kansen voor de kerk: "Dit wordt het jaar van de doorbraak"

De Britse missioloog Phil Knox verwacht dat 2026 een uitzonderlijk jaar wordt voor de kerk in het Verenigd Koninkrijk. Volgens hem staat de samenleving meer open voor het christelijk geloof dan in tientallen jaren het geval was. Knox stelt zelfs dat

Ernst Leeftink en Jan Hoek
Briefwisseling

Vervolgbrief Ernst Leeftink: 'Vanaf Pinksteren heeft geen enkel volk meer een streepje voor'

'Gods weg met Israël is geen tijdelijk intermezzo geweest en heeft niet slechts pedagogische betekenis gehad', maakte prof. dr. Jan Hoek duidelijk in zijn openingsbrief. Vorige week trapte dominee Ernst Leeftink een briefwisseling af. Het onderwerp l

Nigeria
Nieuws

Kerkdiensten aangevallen in Nigeria: meer dan 160 christenen ontvoerd

Gewapende mannen hebben zondag meerdere kerkdiensten in het noorden van Nigeria aangevallen. Daarbij zijn meer dan 160 christenen ontvoerd. De aanvallen vonden plaats terwijl de diensten bezig waren. Kerkgangers sloegen in paniek op de vlucht. Degene

Opperrabbijn Jacobs
Column

We zijn dankbaar dat onze zoon 47 jaar zoveel voor anderen betekende

Hoewel opperrabbijn Jacobs zich normaal gesproken niet vaak uitlaat over zijn privéleven vertelt hij in zijn nieuwste dagboek over het overlijden van zijn zoon enkele jaren geleden. Ook doet hij uit de doeken hoe hij als een VVV-informatiepaal bij ee