De Correspondent: 'Kerk House Of Heroes dekte jarenlang misbruik toe'

Nieuws 25 oktober 2017
Misbruik

De Correspondent heeft vandaag een uitgebreide reconstructie gepubliceerd waarin een misbruikaffaire in House of Heroes te Harderwijk uit de doeken wordt gedaan. Binnen de charismatische kerk van voorganger Mattheus van der Steen zou Lisa (nu 23 jaar) in haar jeugd zijn opgevangen door een echtpaar, van wie de man en pleegvader een 'profeet' zou zijn. Die zou haar destijds hebben misbruikt, vanaf haar 15de. Lisa zou zich daar niet tegen verzet hebben omdat ze niet anders kon en bang was om uit het pleeggezin te worden gezet. Toen het misbruik binnen de kerk bekend werd, jaren later, zou voorganger Mattheus van der Steen de hele zaak in de doofpot hebben willen stoppen.

Lees het stuk op De Correspondent hier.

De hele zaak werd binnen de kerk behandeld als een buitenechtelijke affaire van Michael, in plaats van een ongepaste relatie tussen een pleegvader die zijn aangenomen dochter misbruikt, aldus journalist Karel Smouter op De Correspondent.

Deze week werd de zaak behandeld in de rechtbank. Door de officier van justitie was veertien maanden onvoorwaardelijke celstraf en een boete van 27.000 euro geëist. De rechtbank vond dat het nog onvoldoende was geïnformeerd om tot een oordeel te komen, meldt de website. De verdachte moet verder nog psychologisch en psychiatrisch worden onderzocht.

Lisa vertelt in de slachtofferverklaring over de verdachte: "Ik heb altijd al zijn opdrachten opgevolgd omdat ik dacht dat hij handelde vanuit God en ik bang was dat als ik niet luisterde naar de opdrachten van God, dat ik dan Gods zegen zou mislopen en dat er weer nieuwe demonen in mijn leven zouden komen. Dat is wat Michael altijd zei."

Hoewel Michael ontkende strafbare feiten te hebben gepleegd, wees een eerdere bekentenis op het tegendeel. Er waren namelijk opnamen gemaakt van gesprekken tussen voorganger Mattheus van der Steen van House of Heroes, verdachte Michael en slachtoffer Lisa. In deze Nijkerkse pinksterkerk waren zowel Lisa als Michael op dat moment werkzaam binnen het kinderwerk. 

Journalist Karel Smouter schrijft over de opnames met daarop de bekentenis, die waren verwijderd door Mattheus: 'In eerste instantie was de kerkleiding niet van plan de opname van de ‘biecht’ te overhandigen aan de politie. Volgens voorganger Mattheus van der Steen was deze verwijderd (omwille van de goede vrede, red.) en niet meer terug te vinden.' Pas nadat de politie er bij Mattheus van der Steen op aandrong strafbaar te zijn wanneer hij niet zou meewerken aan het onderzoek beloofde hij 'een technisch iemand te vragen hiernaar te kijken.' 

Tegenover CIP.nl verduidelijkt Karel Smouter: "Ik heb niet willen suggereren dat Van der Steen het politieonderzoek heeft tegengewerkt, alleen wat er in mijn artikel staat: dat het even duurde voordat de opname boven water kwam en dat deze aanvankelijk 'in het belang van iedereen' was verwijderd." 

De verwijderde opname met daarop de vermeende bekentenis van de verdachte werden uiteindelijk door de politie gevorderd via Erica Duenk, een pastoraal werker die Lisa begeleidde, aan wie Van der Steen de tape had toegestuurd.

Op Lisa werd in de weken na de ‘biecht’ grote druk uitgeoefend om haar verhaal niet met de politie te delen, schrijft journalist Karel Smouter. Zij zou volgens de kerkleiding evengoed schuldig zijn aan de affaire. 

‘We zijn een internationaal en nationaal bekende gemeente, en als zaken bekend worden, dan blijft dat je gewoon je hele leven achtervolgen. Dat willen we niet! Wij hebben het heel klein proberen te houden, want wij hebben niet bepaalde zaken gedaan, dat ligt tussen jou en die andere persoon. […] Ik vond het ook heel rot om dit hele proces toch wel een jaar lang samen in te gaan, en dan ineens, bats, boem, pats, politie erbij, justitie erbij, ja, dan houdt het voor ons op dat moment ook echt op.’

In een eveneens opgenomen gesprek zegt Mattheus van der Steen onder meer tegen Lisa dat hij zich zorgen maakt over het gezin van Michael. "We gaan geen keuze maken tussen jou en Michael, tussen slachtoffer en dader. […] We zijn een internationale en nationaal bekende gemeente, en als zaken bekend worden, dan blijft dat je gewoon je hele leven achtervolgen. Dat willen we niet!"

Terwijl Michael D. en zijn gezin de kerk blijven bezoeken, zou Lisa verder onder druk zijn gezet. In een opname is te horen hoe Mattheus van der Steen tegen haar zegt: "Ik dacht: als zij deze route gaat kiezen [naar de politie stappen, red.], dan haalt ze letterlijk een pot wormen open. [...] Ik had het ook verschrikkelijk hebben gevonden, zeg maar, als hij zou worden opgepakt, wat natuurlijk uiteindelijk ook gebeurd is."

Nadat Lisa een lange lijst voorvallen had opgenoemd, gaf Michael in de ‘biecht’ aan dat ‘het meeste’ hiervan op waarheid berustte. In de rechtszaal nam D. echter afstand van zijn eerder afgelegde biecht. 

In reactie op de publicatie laat Mattheus van der Steen tegenover CIP.nl weten dat het volgens hem niet zo is dat hij opnames niet heeft willen overhandigen aan politie en justitie. Hij zou de opnames pas hebben verwijderd nadat hij deze had overgedragen aan de zedenpolitie, ook al blijkt uit Whatsapp berichten die CIP.nl heeft ingezien iets anders. Lisa vroeg op 10 en 13 oktober naar de gemaakte opnames. Op 13 oktober liet Mattheus van der Steen vervolgens weten dat hij deze opnames met de bekentenis had verwijderd. Op 16 oktober appte hij Lisa dat de politie om de opnames had gevraagd en een 'technisch iemand' er naar zou laten kijken om deze te kunnen sturen.

Op 11 november geeft de politie per mail aan nog steeds niet over de opnamen te beschikken. 

De bewering dat Mattheus van der Steen het biechtgesprek met bekentenis pas heeft verwijderd nadat hij het had overgedragen aan de politie lijkt dus aannemlijkerwijs niet te kloppen. 

Er is vanaf het begin volgens Mattheus volledige samenwerking geweest tussen de kerk en de gemeente. Ook zijn de betrokken personen direct ontheven uit hun functies binnen de kerk. Verder heeft de kerk altijd aangemoedigd bij alle partijen om professionele hulp te zoeken. De quotes uit het artikel van De Correspondent die suggeren dat er sprake zou zijn van een doofpot zijn volgens hem uit de context gehaald. "We hebben dit op geen enkele manier in de doofpot willen stoppen. Op geen enkele manier." 

Volgens Mattheus is het wel zo dat niet direct de hele gemeente is ingelicht over de situatie omdat er niet alleen sprake was van een lopend onderzoek, maar men ook de families en betrokkenen, waaronder kinderen van families, in bescherming wilde nemen door het niet aan de grote klok te hangen dat hun gemeentelid verdacht werd van ernstig misbruik.

House of Heroes heeft bij monde van voorganger Daniël Renger laten weten niet in te willen gaan op de vragen van journalist Karel Smouter omdat ze hem zien als een journalist die onethisch handelt - verwijzend naar zijn eerdere artikelen over Mattheus van der Steen. Daarom mailde hij naar Smouter: ‘Zolang jij niet van plan bent te rectificeren of openlijk excuses te maken voor jouw gebrek aan journalistieke ethiek zien wij geen enkele reden om jou nu wel vertrouwen te geven door te reageren op jouw vragen.' 

Lees het hele stuk op De Correspondent hier.

Praatmee

Beluister onze podcast

#390 Elisabeth van Zijl en Carolien Pape over hun diepe worsteling, geloofsreis en bevrijdingsproces
Of beluister op:

Meerartikelen

Nigeriaanse christenen
Nieuws

Christelijke dorpsleider gedood bij hinderlaag in Nigeria: 'Hij was een vredestichter'

In Centraal-Nigeria is begin deze maand een christelijke dorpsleider omgekomen bij een gewelddadige hinderlaag. Dat meldt International Christian Concern. Het slachtoffer is James Jatau, het dorpshoofd van Hurra, een klein landbouwdorp in de staat Pl

Rotterdam
Nieuws

SGP bezorgt CU slecht nieuws en doet mee met gemeenteraadsverkiezingen Rotterdam

SGP gaat deelnemen aan de gemeenteraadsverkiezingen in Rotterdam. Dat zou slecht nieuws kunnen zijn voor de ChristenUnie. Nadat beide partijen decennialang als combinatiepartij samenwerkten in Rotterdam, doen ze nu afzonderlijk mee waardoor ze wellic

Onno Hoes
Nieuws

Gemeente Tilburg wil vaker handhaven bij "illegale" religieuze samenkomsten

De gemeente Tilburg is van plan vaker te gaan handhaven als er religieuze samenkomsten plaatsvinden op locaties die dat niet specifiek in hun bestemmingsplan hebben staan. Waarnemend burgemeester Onno Hoes zei maandagavond dat die religieuze bijeenko

Nigeria
Nieuws

Fulani-herders zaaien dood en verderf in Nigeria: tien christenen omgekomen bij aanvallen

In het oosten van Nigeria zijn tien christenen omgekomen bij gewelddadige aanvallen door Fulani-herders. Dat meldt Morning Star News. De aanvallen vonden plaats in de nacht van zaterdag op zondag in vier dorpen in de staat Taraba. Het gaat om de dorp

Bijbels
Nieuws

Recordverkoop Bijbels in Verenigd Koninkrijk en Amerika: 'Begin van stille opwekking'

De verkoop van Bijbels is de afgelopen jaren sterk toegenomen in het Verenigd Koninkrijk en de Verenigde Staten. In beide landen zijn zelfs recordniveaus bereikt. Dat schrijft The Christian Post. De cijfers wijzen op een hernieuwde interesse in geloo

Hindoes
Nieuws

Hindoes vallen evangelisten aan; meerdere gewonden en bus in brand gestoken

In de Zuid-Indiase deelstaat Andhra Pradesh is vorige week een minibus met christelijke evangelisten aangevallen door hindoe-nationalisten. Het incident vond plaats bij het dorp Korrakudu. Meerdere inzittenden raakten gewond en het busje van de evang

Van Reenen
Opinie

Er zijn zoveel kerken: valt dat nog uit te leggen?

In het contact met niet-christenen wil je dat er zo min mogelijk obstakels zijn. Veel mensen hebben zelf al barrières genoeg, het zou niet goed zijn als christenen zelf dan nóg een barrière vormen om te komen tot geloof in de Heere Jezus. Maar helaas

Ds. N. H. de Graaf
Nieuws

Nieuwe predikant voor hervormde gemeente Hoornaar: ds. N. H. de Graaf

De hervormde gemeente te Hoornaar heeft een nieuwe dominee: Ds. N. H. de Graaf (foto). De predikant nam het op hem uitgebrachte beroep aan. In het Zuid-Hollandse dorp volgt De Graaf ds. H. Klink op. Laatstgenoemde predikant ging vorig jaar, na een pe

Meerartikelen

Ds. P. den Ouden
Video

HHK-predikant: "Door Christus is er bekering mogelijk in onbekeerlijke harten"

In een recente preek over Mattheüs 3 vers 2 benadrukt ds. P. den Ouden (HHK) dat bekering niet het beginpunt is, maar een vrucht van Gods genade die in Christus nabij is gekomen. Met enkele citaten van Johannes Calvijn maakt Den Ouden helder dat niet

Wilkin van de Kamp
Video

Wilkin van de Kamp noemt innerlijke worstelingen die in eenheid met Jezus mogen wijken

In deze nieuwe aflevering uit de serie 'Begin je dag met God' legt Wilkin van de Kamp de vinger bij onze innerlijke worstelingen. Hij stelt indringende vragen op basis van verschillende Bijbelteksten. Vragen die ons oproepen om niet te leven vanuit a

Hills Campus
Nieuws

Hillsong verkent bouwplannen voor megacampus

De Australische megakerk Hillsong Church heeft bevestigd dat zij in gesprek is met ontwikkelpartners over mogelijke plannen voor het grote Hills Campus-terrein in Sydney. Volgens de kerk gaat het om een verkenning voor de lange termijn en is er nog g

Nieuwe Roemeense kinderbijbel
Persbericht

Nieuwe Roemeense kinderbijbel met illustraties van Kees de Kort uitgebracht

Stichting HOE heeft in samenwerking met de Roemeense uitgeverij Scriptum een nieuwe kinderbijbel in het Roemeens uitgebracht. De uitgave draagt de titel Aşa spune Biblia en maakt gebruik van de bekende illustraties van kunstenaar Kees de Kort, die in

Ernst Leeftink en Jan Hoek
Briefwisseling

Openingsbrief Ernst Leeftink: "Huidige Joodse volk is niet Gods volk"

Neemt het huidige Joodse volk nog altijd een bijzondere plaats in binnen Gods heilsplan? In deze openingsbrief start ds. Ernst Leeftink een theologische briefwisseling met prof. dr. Jan Hoek over deze veelbesproken vraag. De briefwisseling bestaat ui

Drs. Jelte Alma
Opinie

Iran is meer dan een vijand: bekijk het land door een Bijbelse bril

Iran is opnieuw in beweging. In veel provincies zijn bij de start van 2026 protesten uitgebroken. Het zijn de grootste landelijke protesten sinds 2022. In meer dan honderd steden gaan mensen de straat op. Er zijn al honderden doden gevallen. Talloze

Tim Kuijsten
Column

Tom de Wal en de vraag die blijft: hoe vrij is godsdienst in Nederland nog?

Hoe stevig is de godsdienstvrijheid in Nederland daadwerkelijk gewaarborgd? Die vraag dringt zich bij veel christenen op na de arrestatie van prediker Tom de Wal afgelopen weekend. In veel landelijke media verschuift de discussie al snel naar de over

Vlag
Nieuws

Amerikaanse militair moet christelijke vlag uit voortuin verwijderen

Sergeant Robert Durrant van de Amerikaanse luchtmacht heeft een christelijke vlag uit zijn voortuin moeten verwijderen. Dat schrijft CBN News. De man kreeg van een medewerker van een woningbeheerder te horen dat hij met de vlag 'allerlei regels zou o

Iraanse christenen
Nieuws

Iraanse christenen opgesloten vanwege hun geloof: ‘Bedreigd met executie'

Rond de kerstperiode zijn meerdere christenen in Iran gevangengezet vanwege hun geloof. Dat meldt de Iraanse organisatie Article 18. Twee christelijke broers begonnen midden december aan hun gevangenisstraf. Ook werd een christelijke vrouw twee dagen

Tom de Wal
Opinie

Mag een burgemeester zomaar een kerkdienst verbieden?

Nadat een hotel een dienst van Frontrunners Ministries annuleerde vanwege een aangekondigde demonstratie, werd ook een vervangende kerkdienst in Tilburg beëindigd op last van de burgemeester. In dit opiniërende artikel wordt kritisch gekeken naar de

Ds. V. S. van der Meer
Nieuws

HHK Stolwijk brengt beroep uit op ds. V. S. van der Meer

De hersteld hervormde gemeente te Stolwijk heeft een beroep uitgebracht op ds. V. S. van der Meer (foto). De predikant moet in het Zuid-Hollandse dorp ds. W. van Klinken opvolgen. Laatstgenoemde predikant vertrok in augustus 2022 naar Andelst-Zetten.

Ds. A. T. Vergunst
Video

GerGem-predikant verbindt strijd met zelfbeeld aan geloof in Christus

In een recente preek deelde ds. A. T. Vergunst (GerGem) een pastorale ontmoeting. Een vrouw worstelde jarenlang met minderwaardigheid, terwijl haar man haar steeds opnieuw wees op zijn onvoorwaardelijke liefde. Het voor veel mensen herkenbare thema,