7 bijzondere wijsheden van de Woestijnvaders

God 23 juni 2016
De Woestijnvaders zijn inspirerende mannen en vrouwen uit het eerste millennium, die deel uitmaakten van een intrigerende monnikenbeweging. Vanaf de derde eeuw trokken illustere karakters als Antonius de Grote, Mozes de Donkere, Johannes van de Ladder, Maria uit Egypte en Syncletica uit Alexandrië de Egyptische woestijn in, op zoek naar spirituele ontwikkeling, wijsheid en inspiratie.  

Mattias Rouw en zijn vrienden raakte zo geïnspireerd door de levens van de Woestijnvaders dat hij met zijn vrienden een prachtig boek maakte onder de titel 'Woestijnvaders'. Het is geïllustreerd door Studio Vandaar. In het boek vind je de mooiste uitspraken en meest bijzondere wijsheden van de Woestijnvaders. Het is een lust om uit te lezen. Niet voor niks won het afgelopen week de Theologie Publicatieprijs. Op CIP.nl 7 mooie uitspraken en anekdoten over de Woestijnvaders. 

Koop Woestijnvaders hier.

1. Gregorius de Grote over delen
"We zijn gemaakt van stof, niemand heeft daar recht op, het is gezamenlijk bezit. En wat wij produceren met behulp van dit lichaam dient daarom ter versterking van ons allemaal."

"Tevergeefs denken mensen dat ze onschuldig zijn, als ze beweren dat zij hun bezittingen niet hoeven te delen. Want mensen die zo denken, plegen roofbouw op andermans leven. Zij creëren een slagveld waarop zij moordend rondgaan, omdat zij achterhouden wat de ander toebehoort. Want als je hulp geeft aan mensen in nood, geef je hun wat van hen is, niet van jezelf. Als je je bezittingen met anderen deelt, kun je daarom beter spreken over een daad van rechtvaardigheid dan van
naastenliefde."

2. Pambo van Nitrië over spaarzaamheid in woorden
Het is bekend dat vader Pambo, als men bij hem kwam om raad te vragen of hem een probleem voor te leggen, nooit meteen antwoord gaf. Hij zei altijd: “Ik heb het antwoord nog niet gevonden.” Soms gingen er weken voorbij, zonder dat hij antwoord gaf. “Ik kan maar niet bevatten wat het gevolg zal zijn van de woorden die ik uit wil spreken, dus ik geef nog even geen antwoord,” zei hij dan. Maar als hij uiteindelijk antwoordde, was het zeer wijs, alsof God over elk woord zijn zegen had gegeven.

3. Gezelligheid kent geen tijd 
Een grijsaard kwam op bezoek bij een woestijnvader. Deze kookte een potje linzen en zei tegen hem: ‘Laten we voor het eten eerst een kort gebed uitspreken.’ De woestijnvader bad vervolgens het hele bijbelboek Psalmen en de ander zei uit zijn hoofd twee andere bijbelboeken op. En toen de ochtend aanbrak, vertrok de grijsaard die op bezoek gekomen was, en zij vergaten te eten.

4. Waarom God ontmoeten niet gelijk staat aan bidden 
Monnik Kallistos Ware vertelde eens: ‘Er was eens een oude man die de gewoonte had uren in de kerk door te brengen. Op een gegeven moment vroegen zijn vrienden hem wat hij daar al die tijd aan het doen was. “Ik ben aan het bidden,” antwoordde hij. “O,” zeiden zijn vrienden, “dan heb je vast heel veel aan God te vragen!” Enigszins verbaasd zei de oude man, “Ik vraag God helemaal niets.” “Maar, wat doe je daar dan al die tijd?”, vroegen zij. Hij antwoordde: “Ik zit en kijk naar God en God zit en kijkt naar mij.”’

5. Nisteros de Grote over afhankelijkheid
Een monnik die zag dat Nisteros de Grote twee tunieken had, vroeg hem: ‘Als er nu een bedelaar naar je toe komt, en hij zou om een tuniek vragen, welke zou je dan geven?’ Nisteros antwoordde: ‘De mooiste van de twee.’ ‘Goed,’ zei de monnik, ‘maar wat doe je als er vervolgens nóg een bedelaar komt, die ook om een tuniek vraagt?’ ‘Dan zou ik mijn tuniek door de helft scheuren en één deel aan de bedelaar geven. Met het andere deel zou ik mijzelf bedekken door het om mij heen te slaan. Met mijn riem lukt het me dan vast wel om alles op z’n plaats te houden,’ zei Nisteros rustig.

‘OK, alles goed en wel,’ zei de monnik verwachtingsvol, ‘maar wat zou je doen als er vervolgens nóg een bedelaar zou komen, die je naar die lap stof zou vragen? Wat zou je dan doen?’ Daarop sprak de oude man: ‘Ik zou hem de lap stof geven en rustig ergens gaan zitten wachten, naakt, totdat God mij iets zou geven om me mee te kleden. Want ik zou nooit, echt nooit, ook maar iets van iemand vragen.’

6. Ruzie maken
Twee woestijnvaders woonden al heel lang samen in een klein monnikshuisje. Ze ergerden zich nooit aan elkaar en hadden nooit ruzie. Daarom zei de een tegen de ander: ‘Kom, laten we eens ruzie maken, zoals de anderen dat doen.’ Maar de ander zei: ‘Ik zou niet weten hoe je ruzie zou kunnen maken.’ De eerste was echter vastberaden en sprak: ‘Ik heb een idee. Laten we een steen in het midden neerleggen. Ik zal zeggen: “Die is van mij!”, waarop jij zegt: “Nee hoor, die is van mij.” Daar kunnen we dan mooi over discussiëren en zo komt er vast wel ruzie.’

Ze plaatsten een steen in het midden. De een zei: ‘Die is van mij,’ waarop de ander zei: ‘Ik denk dat die van mij is.’ De eerste sprak daarop met iets meer klem: ‘Die is niet van jou, de steen is van mij!’ De andere monnik antwoordde toen: ‘Goed dan, als die steen écht van jou is, pak hem dan maar!’ En zo lukte het deze woestijnvaders zelfs niet ruzie te maken terwijl ze het echt wilden.

7. Antonius over oordelen
Woestijnmonnik Antonius zei eens: ‘Al zie je iemand een ernstige fout maken op het moment dat hij sterft, zelfs dan is het niet gepast om te oordelen. Want wie weet hoe God naar iemands leven kijkt? Sommigen hebben publiekelijk grote fouten gemaakt, maar hebben in het geheim nog grotere daden verricht; zo worden mensen die kritiek hebben, verblind door de rook van hun eigen vurige oordeel, in plaats van dat hun geest verlicht wordt door de zon van kennis en wijsheid.’

Koop Woestijnvaders hier.

Praatmee

Beluister onze podcast

#391 Patrick, Jeffrey & Bart Jan Spruyt over cultuurchristenen, Wierd Duk en seculiere bondgenoten
Of beluister op:

Meerartikelen

Opperrabbijn Jacobs
Column

We zijn dankbaar dat onze zoon 47 jaar zoveel voor anderen betekende

Hoewel opperrabbijn Jacobs zich normaal gesproken niet vaak uitlaat over zijn privéleven vertelt hij in zijn nieuwste dagboek over het overlijden van zijn zoon enkele jaren geleden. Ook doet hij uit de doeken hoe hij als een VVV-informatiepaal bij ee

bijbel
Nieuws

Bijbel brak in 2025 records op social media

De Bijbel brak in 2025 records in de sociale media. Dat laten de kijkcijfers van het Nederlands-Vlaams Bijbelgenootschap en Zij Lacht zien. Het bereik van Bijbelfilmpjes op TikTok verdrievoudigde ten opzichte van 2024. De groei is vooral te danken aa

Verwoeste kerk
Nieuws

Twintig predikanten overleven Russische drone-aanval op evangelische kerk in Kiev

Een Russische droneaanval op een evangelische kerk in Kiev heeft eind september wonderbaarlijk genoeg geen slachtoffers gemaakt. Dat schrijft The Christian Post. In het gebouw sliepen namelijk op dat moment twintig predikanten. De aanval vond plaats

Kerk
Nieuws

Onderzoek: steeds meer Amerikaanse kerken sluiten de deuren

In de Verenigde Staten sloten in 2024 meer protestantse kerken de deuren dan in datzelfde jaar geopend werden. Dat blijkt uit een nieuwe analyse van Lifeway Research. Toch is er volgens de onderzoekers ook reden om hoopvol te zijn.   Volgens het onde

Hoes
Nieuws

Burgemeester Tilburg heeft "totaal" geen spijt van arrestatie Tom de Wal: "Zou het morgen weer doen"

De Tilburgse burgemeester heeft geen spijt van de arrestatie van Tom de Wal. Volgens hem was er geen sprake van een kerkdienst of een een religieuze bijeenkomst, zo zei hij in het televisieprogramma Café Kockelmann op WNL. “Ik zou het morgen weer doe

china
Nieuws

Chinese christenen in VS bidden en vasten voor vervolgde kerken in China

Honderden Chinese christenen in de Verenigde Staten hebben begin januari samen gebeden en gevast voor vervolgde kerken in China. Aanleiding was de nieuwe overheidsactie tegen huiskerken, waaronder de inval op 6 januari bij de Early Rain Covenant Chur

Ds. G. van Zanden
Video

Predikant wijst kerkgangers op sterfelijkheid: "Niemand van ons zit hier over 100 jaar"

"Niemand van ons, op misschien de allerkleinsten na, zal dan nog zitten waar hij of zij nu zit. Dan zijn we er niet meer", aldus ds. G. van Zanden. De hervormde predikant uit Katwijk aan Zee wees zijn toehoorders in een recente preek op onze sterfeli

Arda’s Nonnen
Video

Arda’s Nonnen zingen 'Wat de toekomst brenge moge'

Een bekend lied in een nieuw muzikaal jasje raakt soms extra diep. In deze video zingen Arda’s Nonnen het lied Wat de toekomst brenge moge op de melodie van The Rose. Het optreden vond plaats tijdens een bijeenkomst voor ouderen in Dennenheul in Erme

Meerartikelen

Werelddag
Persbericht

Van doodsangst naar herstel: Oegandees deelt levensverhaal op Werelddag

“Iedere nacht opnieuw die angst: zouden veedieven onze kudde roven, rebellen onze kerk aanvallen?” In de jaren negentig leefde James Alex Adima in de ban van dood en terreur. Het liet diepe sporen na. Toch bleef hij overeind en hervond hoop. Daarover

Marta
Boekfragment

Geloof in de schaduw van de dood: Marta’s krachtige getuigenis

In het rustige Betanië, waar verdriet het huis van Marta, Maria en Lazarus overschaduwde, vond een bijzonder moment plaats. Toen Marta hoorde dat Jezus in de buurt was, droogde ze haar tranen en ging Hem alleen tegemoet. Jezus zei tegen haar: ‘Ik ben

ds. Mark de Jager
Interview

Ds. Mark de Jager waarschuwt: “Biblebelt gaat grote klappen van secularisatie krijgen”

Missionair werk wordt soms gezien als iets dat bij de predikant hoort. Een taak voor iemand met een titel, een studie en een preekstoel. Maar volgens ds. Mark de Jager is dat beeld achterhaald én schadelijk voor de toekomst van de kerk. “Een dominee

spruyt
Podcast

Cvandaag Podcast: Bart Jan Spruyt over cultuurchristendom, Wierd Duk en seculiere bondgenoten

Wat is de plek van conservatisme binnen de christelijke roeping? En is het cultuurchristendom een bondgenoot of juist een bedreiging? In deze aflevering van de Cvandaag podcast gaat Bart Jan Spruyt, historicus, publicist en conservatief denker, in ge

nigeria
Nieuws

Twaalf christenen gedood bij reeks aanvallen in centraal Nigeria

Minstens twaalf christenen zijn begin januari om het leven gekomen bij gewelddadige aanvallen in de centrale Nigeriaanse deelstaat Plateau. Volgens lokale bronnen gaat het om een reeks gerichte aanvallen door gewapende Fulani-herders op overwegend ch

Iran
Nieuws

Iran in duisternis gehuld

De landelijke protesten die op 28 december 2025 in Iran begonnen, doen ons denken aan hartverscheurende beelden die wij de afgelopen jaren hebben gezien. Eerdere protesten die vaak heel snel keihard werden neergeslagen door het Iraanse regime. Nu vin

Stoffer
Opinie

Stijgende christenvervolging vraagt om actie

De nieuwste ranglijst over christenvervolging van Open Doors laat geen ruimte voor vrijblijvendheid. Wereldwijd worden meer dan 388 miljoen christenen vervolgd of gediscrimineerd vanwege hun geloof. Dat is geen statistiek, maar een harde werkelijkhei

Ds. P. W. J. van der Toorn
Nieuws

CGK Doornspijk hoopt op komst ds. P. W. J. van der Toorn

De christelijke gereformeerde kerk (CGK) te Doornspijk heeft een beroep uitgebracht op ds. P. W. J. van der Toorn (foto). De predikant moet in het Veluwse dorp ds. B. L. C. Aarnoudse opvolgen. Laatstgenoemde predikant ging eind 2023 met emeritaat. Va

Sela
Video

Sela brengt in paar dagen tijd tweede single van nieuw album uit: 'Leve de Koning'

Leve de Koning, zo heet de allernieuwste single van de christelijke zanggroep Sela. Het lied maakt deel uit van het nieuwe paasalbum dat eind deze maand verschijnt. Eerder deze week verscheen ook al de eerste single van het album: Met Christus opgest

Ds. J. Koppelaar
Video

HHK-predikant deelt onverwachte ontmoeting tussen Peter ten Boom en Joodse cardioloog

De meeste mensen kennen de Nederlandse verzetsheldin Corrie ten Boom wel, maar een stuk minder bekend is haar familielid Peter ten Boom. Peter hielp als jonge man mee om Joodse kinderen aan een onderduikplaats te helpen en dus uit de handen van de SS

Worstelende LHBTI'er
Dagelijks leven

Biseksuele gevoelens en geloof: Refoweb-vragensteller zoekt rust

Openheid over seksuele gevoelens groeit, ook binnen christelijke kringen. Toch blijven sommige thema’s moeilijk bespreekbaar. Dat blijkt uit een recente vraag op Refoweb van een jongeman die zich al sinds zijn tienertijd aangetrokken voelt tot zowel

Elise van Hoek
Nieuws

Sociologe Elise van Hoek waarschuwt in podcast voor normalisering van draagmoederschap

In een recente aflevering van De Podcast van je Leven! uit sociologe Elise van Hoek stevige zorgen over de praktijk van draagmoederschap, zowel in Nederland als internationaal. Zij pleit ervoor om draagmoederschap niet wettelijk te regelen, omdat dit