7 bijzondere wijsheden van de Woestijnvaders

God 23 juni 2016
De Woestijnvaders zijn inspirerende mannen en vrouwen uit het eerste millennium, die deel uitmaakten van een intrigerende monnikenbeweging. Vanaf de derde eeuw trokken illustere karakters als Antonius de Grote, Mozes de Donkere, Johannes van de Ladder, Maria uit Egypte en Syncletica uit Alexandrië de Egyptische woestijn in, op zoek naar spirituele ontwikkeling, wijsheid en inspiratie.  

Mattias Rouw en zijn vrienden raakte zo geïnspireerd door de levens van de Woestijnvaders dat hij met zijn vrienden een prachtig boek maakte onder de titel 'Woestijnvaders'. Het is geïllustreerd door Studio Vandaar. In het boek vind je de mooiste uitspraken en meest bijzondere wijsheden van de Woestijnvaders. Het is een lust om uit te lezen. Niet voor niks won het afgelopen week de Theologie Publicatieprijs. Op CIP.nl 7 mooie uitspraken en anekdoten over de Woestijnvaders. 

Koop Woestijnvaders hier.

1. Gregorius de Grote over delen
"We zijn gemaakt van stof, niemand heeft daar recht op, het is gezamenlijk bezit. En wat wij produceren met behulp van dit lichaam dient daarom ter versterking van ons allemaal."

"Tevergeefs denken mensen dat ze onschuldig zijn, als ze beweren dat zij hun bezittingen niet hoeven te delen. Want mensen die zo denken, plegen roofbouw op andermans leven. Zij creëren een slagveld waarop zij moordend rondgaan, omdat zij achterhouden wat de ander toebehoort. Want als je hulp geeft aan mensen in nood, geef je hun wat van hen is, niet van jezelf. Als je je bezittingen met anderen deelt, kun je daarom beter spreken over een daad van rechtvaardigheid dan van
naastenliefde."

2. Pambo van Nitrië over spaarzaamheid in woorden
Het is bekend dat vader Pambo, als men bij hem kwam om raad te vragen of hem een probleem voor te leggen, nooit meteen antwoord gaf. Hij zei altijd: “Ik heb het antwoord nog niet gevonden.” Soms gingen er weken voorbij, zonder dat hij antwoord gaf. “Ik kan maar niet bevatten wat het gevolg zal zijn van de woorden die ik uit wil spreken, dus ik geef nog even geen antwoord,” zei hij dan. Maar als hij uiteindelijk antwoordde, was het zeer wijs, alsof God over elk woord zijn zegen had gegeven.

3. Gezelligheid kent geen tijd 
Een grijsaard kwam op bezoek bij een woestijnvader. Deze kookte een potje linzen en zei tegen hem: ‘Laten we voor het eten eerst een kort gebed uitspreken.’ De woestijnvader bad vervolgens het hele bijbelboek Psalmen en de ander zei uit zijn hoofd twee andere bijbelboeken op. En toen de ochtend aanbrak, vertrok de grijsaard die op bezoek gekomen was, en zij vergaten te eten.

4. Waarom God ontmoeten niet gelijk staat aan bidden 
Monnik Kallistos Ware vertelde eens: ‘Er was eens een oude man die de gewoonte had uren in de kerk door te brengen. Op een gegeven moment vroegen zijn vrienden hem wat hij daar al die tijd aan het doen was. “Ik ben aan het bidden,” antwoordde hij. “O,” zeiden zijn vrienden, “dan heb je vast heel veel aan God te vragen!” Enigszins verbaasd zei de oude man, “Ik vraag God helemaal niets.” “Maar, wat doe je daar dan al die tijd?”, vroegen zij. Hij antwoordde: “Ik zit en kijk naar God en God zit en kijkt naar mij.”’

5. Nisteros de Grote over afhankelijkheid
Een monnik die zag dat Nisteros de Grote twee tunieken had, vroeg hem: ‘Als er nu een bedelaar naar je toe komt, en hij zou om een tuniek vragen, welke zou je dan geven?’ Nisteros antwoordde: ‘De mooiste van de twee.’ ‘Goed,’ zei de monnik, ‘maar wat doe je als er vervolgens nóg een bedelaar komt, die ook om een tuniek vraagt?’ ‘Dan zou ik mijn tuniek door de helft scheuren en één deel aan de bedelaar geven. Met het andere deel zou ik mijzelf bedekken door het om mij heen te slaan. Met mijn riem lukt het me dan vast wel om alles op z’n plaats te houden,’ zei Nisteros rustig.

‘OK, alles goed en wel,’ zei de monnik verwachtingsvol, ‘maar wat zou je doen als er vervolgens nóg een bedelaar zou komen, die je naar die lap stof zou vragen? Wat zou je dan doen?’ Daarop sprak de oude man: ‘Ik zou hem de lap stof geven en rustig ergens gaan zitten wachten, naakt, totdat God mij iets zou geven om me mee te kleden. Want ik zou nooit, echt nooit, ook maar iets van iemand vragen.’

6. Ruzie maken
Twee woestijnvaders woonden al heel lang samen in een klein monnikshuisje. Ze ergerden zich nooit aan elkaar en hadden nooit ruzie. Daarom zei de een tegen de ander: ‘Kom, laten we eens ruzie maken, zoals de anderen dat doen.’ Maar de ander zei: ‘Ik zou niet weten hoe je ruzie zou kunnen maken.’ De eerste was echter vastberaden en sprak: ‘Ik heb een idee. Laten we een steen in het midden neerleggen. Ik zal zeggen: “Die is van mij!”, waarop jij zegt: “Nee hoor, die is van mij.” Daar kunnen we dan mooi over discussiëren en zo komt er vast wel ruzie.’

Ze plaatsten een steen in het midden. De een zei: ‘Die is van mij,’ waarop de ander zei: ‘Ik denk dat die van mij is.’ De eerste sprak daarop met iets meer klem: ‘Die is niet van jou, de steen is van mij!’ De andere monnik antwoordde toen: ‘Goed dan, als die steen écht van jou is, pak hem dan maar!’ En zo lukte het deze woestijnvaders zelfs niet ruzie te maken terwijl ze het echt wilden.

7. Antonius over oordelen
Woestijnmonnik Antonius zei eens: ‘Al zie je iemand een ernstige fout maken op het moment dat hij sterft, zelfs dan is het niet gepast om te oordelen. Want wie weet hoe God naar iemands leven kijkt? Sommigen hebben publiekelijk grote fouten gemaakt, maar hebben in het geheim nog grotere daden verricht; zo worden mensen die kritiek hebben, verblind door de rook van hun eigen vurige oordeel, in plaats van dat hun geest verlicht wordt door de zon van kennis en wijsheid.’

Koop Woestijnvaders hier.

Praatmee

Beluister onze podcast

#390 Elisabeth van Zijl en Carolien Pape over hun diepe worsteling, geloofsreis en bevrijdingsproces
Of beluister op:

Meerartikelen

Spanje vlag
Positief nieuws

Aantal evangelicale kerken in Spanje blijft groeien

Het aantal evangelicale kerken en gebedshuizen in Spanje blijft toenemen. Dat blijkt uit nieuwe cijfers van het Observatorium voor Religieus Pluralisme. Spanje telt 4.763 gemeenten die tot de evangelicale stroming van het protestantisme behoren, meld

Palestijnen
Nieuws

Christelijke hulporganisaties in onzekerheid door nieuwe Israëlische regels voor Gaza

Israël staat 37 internationale hulporganisaties voorlopig niet toe om in Gaza te werken, tenzij zij voldoen aan aangescherpte registratie-eisen. De nieuwe regels vragen om uitgebreide persoonlijke gegevens van Palestijnse medewerkers. Israël zegt dat

Indonesie
Nieuws

Steun van islamitische organisaties helpt Indonesische kerk kerst te vieren

In Indonesië heeft een kleine evangelische gemeente kerst kunnen vieren, ondanks pogingen van een lokale moslimgroep om de diensten te verbieden. De kerk kreeg daarbij hulp uit onverwachte hoek. De gebeurtenissen speelden zich af in het dorp Sukasirn

Proponent E. Oevermans
Nieuws

Nieuwe dominee voor hervormde gemeente Molenaarsgraaf: proponent E. Oevermans

De hervormde gemeente te Molenaarsgraaf (Zuid-Holland) mag binnenkort een nieuwe predikant verwelkomen. Net voor het einde van het afgelopen kalenderjaar werd bekend dat proponent E. Oevermans uit Utrecht het op hem uitgebrachte beroep heeft aangenom

Ds. W. A. Zondag
Video

Ds. Zondag over geven aan de kerk: "God kijkt niet naar de grootte, maar naar het hart"

In een recente preek benadrukte ds. W. A. Zondag, predikant van de gereformeerde gemeente te Dordrecht, dat geven aan de kerk meer omvat dan alleen geld. Naast financiële bijdragen riep hij op om ook gaven als tijd, talenten en inzet in te zetten in

Veertigdagenkalender
Persbericht

Tearfund presenteert Veertigdagenkalender 2026 met thema ‘Trouw’

Tearfund heeft de Veertigdagenkalender voor 2026 gelanceerd. De jubileumeditie, de vijftiende inmiddels, staat in het teken van het thema ‘Trouw’ en nodigt christenen uit tot dagelijkse bezinning in de veertigdagentijd. De overdenkingen zijn geschrev

India
Nieuws

Kersttijd in India overschaduwd door oplaaiend geweld tegen christenen

De kersttijd is in grote delen van India overschaduwd door een golf van geweld tegen christenen. Tijdens advent en kerst werden bijna vijftig aanvallen op christelijke gemeenschappen geverifieerd, zo meldt de Evangelical Fellowship of India. Het gewe

pakistan
Nieuws

Christelijk meisje van 14 in Pakistan verkracht na conflict met moslimburen

Een 14-jarig christelijk meisje is begin december in de Pakistaanse provincie Punjab ontvoerd en verkracht. Volgens haar familie was de aanval een daad van wraak na een eerder conflict tussen haar broer en islamitische buren. Vrouwen en meisjes die t

Meerartikelen

Soedan
Nieuws

Dodelijke droneaanval treft christenen op weg naar kerstviering in Soedan

Bij een droneaanval van het Soedanese leger zijn op Eerste Kerstdag minstens elf christenen om het leven gekomen in de deelstaat Zuid-Kordofan. De slachtoffers waren onderweg naar een kerstviering van de Episcopal Church of Sudan in het dorp Julud. Z

Henk Helmantel
Interview

Kunstenaar Henk Helmantel leest dagelijks Gods Woord: "De Bijbel is eigenlijk alles voor mij"

"Een appel die op tafel ligt, zegt net zoveel over God als een geopende Bijbel", zegt Henk Helmantel, bijna nonchalant. Typisch Helmantel. In 2008 was hij Kunstenaar van het Jaar, maar daarvóór werd hij jarenlang verguisd in de kunstwereld. Zijn real

Gerry Velema
Opinie

Als genezing uitblijft: geloven in Gods kracht door zwakheid heen

Wat als genezing uitblijft, ondanks gebed en geloof? In dit persoonlijke en eerlijke verhaal reflecteert Gerry Velema op leven met een beperking in een geloofstraditie die sterk inzet op genezing. Aan de hand van Bijbelse voorbeelden, persoonlijke er

Arthur Alderliesten
Column

Pro-life in mineur en majeur: leren zingen met Maria, ook in 2026

Vanuit pro-life perspectief gaf 2025 aanleiding voor een mineurstemming, schrijft Arthur Alderliesten, directeur van Schreeuw om leven. Zou de moed je niet in de pro-life schoenen zinken? Maria geeft het voorbeeld, als zij de kerstboodschap hoort. Ee

Kaarsen in kerk
Nieuws

Kerst was voor menig christen geen feest van vrede

Voor christenen wereldwijd was het kerstfeest niet alleen feestelijk, maar regelmatig ook gevaarlijk. Dat laat Christian Today zien. Zo werden in Turkije honderd strijders van Islamitische Staat gearresteerd en werden in India meer dan tachtig meldin

Nigeria
Nieuws

Moeten christenen in Nigeria vrezen voor meer geweld? Rapport zegt dat extremisme kan verdubbelen

Hoewel Nigeria al het land is waar de meeste dodelijke slachtoffers onder christenen vallen, kan dit aantal zelfs verdubbelen in 2026, zegt het Annual Persecution Trends Report van Release International. Essentieel wordt de vraag of het extremisme de

Dankbare vrouw
God

Jongvolwassenen in Groot-Brittannië zijn God dankbaarder, laat onderzoek zien

In Groot-Brittannië zijn 18 tot 34-jarigen vaker dankbaar ten opzichte van God, laat het onderzoek Greatful Britain? zien. In het onderzoek dat door onderzoeksbureau Opinium werd uitgevoerd in opdracht van het King's College in Londen, werden 2050 me

Bram Hofland
Podcast

Cvandaag podcast: CGK-predikant wijst op doopverwarring onder jongeren

Predikant Bram Hofland ziet een groeiende noodzaak voor kerken om opnieuw na te denken over de manier waarop zij onderwijs geven over de doop en hoe zij daarin geestelijke eenheid bewaren. In de Cvandaag podcast vertelt hij hoe jonge gelovigen steeds

Ruben Flach
Video

Zondag is voormalig directeur van Opwekking Ruben Flach te gast in Hour of Power

In de eerste Hour of Power uitzending van het nieuwe jaar is voormalig directeur van Opwekking Ruben Flach te gast. Hij vertelt over THE SEND, een beweging die gelovige jongeren in actie zet om hun generatie te bereiken met het goede nieuws. Volgens

Ds. A. D. Fokkema
Video

CGK-predikant: "Wees op het gebied van seksualiteit net zo zuiver en wijs als Maria"

"Maria gaat met seksualiteit om zoals God dat bedoeld heeft: alleen op die veilige en zuivere plek binnen het huwelijk", aldus ds. A. D. Fokkema. De CGK-predikant preekte onlangs over Lukas 1 vers 34. In dat vers reageert Maria op de boodschap van de

Hans Alblas
Podcast

Wat de genezing van de melaatse ons vandaag leert

Deze podcast van het Evangelisch College laat op een indringende manier zien hoe Jezus omgaat met mensen die aan de rand van de samenleving staan. De genezing van de melaatse uit het evangelie van Marcus is geen gewoon wonder. Het raakt aan sociale u

Guinee-Bissau
Interview

Ondernemen met God in Guinee-Bissau

Marianne woont en werkt al 21 jaar in Guinee-Bissau, samen met Gerda Klaver-Natchende. Sinds een jaar is zij met lokale medewerkers een bijenproject gestart. Inmiddels staan er 40 bevolkte bijenkasten in de omliggende bossen en is de eerste honing is