Beïnvloedt visie op schepping het ledental van kerken?

God 7 april 2016 Stef Heerema
Het recente rapport ‘God in Nederland’ noopt kerken tot zelfonderzoek. Allerlei deskundigen hebben hun licht op het onderzoek laten schijnen. Echter is een mogelijke relatie met een enquête die het Nederlands Dagblad uitvoerde nog onbelicht (ND; 16 mei 2009). Toen, in het Darwinjaar, zijn alle predikanten van acht kerkgenootschappen bevraagd op hun visie op de schepping. Vierenveertig procent van de predikanten reageerden (twaalfhonderdtachtig). Een kleine minderheid onder hen omarmde de visie dat Genesis 1 een schepping leert in zes dagen van vierentwintig uur. De overigen hadden daar in meer of mindere mate vraagtekens bij. In de tabel is een overzicht gegeven van het aantal leden van de betrokken kerken sindsdien.

De verschillen zijn opmerkelijk aangezien alle zes kerkgenootschappen de drie formulieren van enigheid ondertekenden en alle in dezelfde geseculariseerde samenleving functioneren.

Ongetwijfeld liggen er vele oorzaken onder de afkalving van christelijk Nederland. Dit overzicht dwingt echter na te denken of er mogelijk ook een verband is met de overtuiging van predikanten. Afgezien van het kleinste kerkgenootschap, lijkt het ledental zich te ontwikkelen in verhouding tot het scheppingsgeloof van de predikanten. Het zou oorzakelijk kunnen zijn, aangezien het logisch is dat twijfel over Gods eigenhandig geschreven Woord (“want in zes dagen schiep Ik…”) zich kan vertalen in leegloop. Immers, wie dat niet wil betwijfelen kan besluiten te vertrekken en wie door de gezaaide twijfel tot ongeloof vervalt, vertrekt ook. Bovendien is geloofstwijfel een wankele basis om geloof over te dragen aan nieuwe generaties, wat vergrijzing in de hand werkt. En vergrijzing leidt tot achterblijvende geboortecijfers. 
Is “6x24” als het ware de lakmoesproef waaraan de mate van oprukkende schriftkritiek in een kerkgenootschap kan worden afgelezen? In ieder geval is in 2009 genoteerd: “De historische uitleg van Genesis 1 wordt door de kerken heen echter nog steeds als maatstaf van orthodoxie gezien. Predikanten die een ander inzicht hebben, lopen kans dat gemeenteleden vraagtekens zetten bij hun Bijbelgetrouwheid, laten diverse predikanten weten.”

Opvallende uitkomst van het onderzoek in 2009 was ook dat jongeren vaker in “6x24” geloven dan ouderen. Zelf was ik eens getuige van de woedende reactie van een oudere predikant op een VWO-leerling die de predikant bevroeg of hij wel serieus met de Bijbeltekst omging. Uiteraard werkt zo’n clash vergrijzing van de kerkgenootschappen in de hand. Ieder gezond kerkgenootschap hoort een geboorteoverschot te hebben. De cijfers dus verklaren vanwege een vermeend geboorteoverschot bij alleen de kopgroep lijkt een schromelijke onderschatting van andere en waarschijnlijker oorzaken.
Geloofstwijfel een wankele basis om geloof over te dragen aan nieuwe generaties, wat vergrijzing in de hand werkt

Vanwege het oprukkende evolutionisme is te verwachten dat het aantal predikanten dat nog in “6x24” gelooft verder is afgenomen. Denk aan de groeiende groep christelijke wetenschappers en theologen die publiekelijk de evolutietheorie aanhangen. Bovendien zullen ook de leden van behoudende kerken niet immuun zijn voor media en onderwijs. Inderdaad zijn ook creationisten mondiger geworden, bijvoorbeeld via Logos Instituut, maar ze zijn in de media nog ver in de minderheid. De trend kan zich zo verhevigd doorzetten. Een eerste slecht bericht is van de GKV al ontvangen. Per 2016 kent dit kerkgenootschap nog 119.406 leden (- 1,1%).

De Verenigde Pinkster- en Evangelie gemeenten en de Unie van Baptistengemeenten, waarvan de predikanten in 2009 ook zijn geënquêteerd, zijn niet meegenomen in dit overzicht, vanwege het ontbreken van betrouwbare data over aantallen leden.

Stef Heerema is betrokken bij het Logos Instituut.
ChristenvervolgingGeloofszekerheidDuurzaamheidIsraëlOpvoeden

Praatmee

Beluister onze podcast

Van Hart tot Hart #17: Voormalig politieman Erik over de zware stormen in zijn leven
Of beluister op:

Meerartikelen

Eritrea
Nieuws

Christelijke vrouw sterft in militaire gevangenis Eritrea

Een christelijke Eritrese vrouw is na bijna drie jaar gevangenschap overleden. Lokale partners van Open Doors in de Hoorn van Afrika vertellen dat zij gevangen zat in een van de beruchte militaire gevangenissen van Eritrea. Het land staat op de...

Bijbel
Nieuws

Driekwart van Urker scholieren leest elke dag in de Bijbel

Zelf de Bijbel openslaan is voor veel scholieren op Urk een dagelijkse gewoonte. Van 665 leerlingen die meededen aan een onderzoek van Het Urkerland, zeggen er 507 minstens één keer per dag zelfstandig te lezen. Tegelijk geeft ruim een vijfde aan dat...

Bisschop
Nieuws

Aangifte tegen voormalig SGP-Kamerlid Roelof Bisschop vanwege aankoop Israëlische wijn

Activisten die oproepen tot een boycot van Israël hebben aangifte gedaan tegen oud-SGP-Kamerlid Roelof Bisschop. Ze willen dat het Openbaar Ministerie zijn aankoop van twee flessen Israëlische wijn onderzoekt. Bisschop kocht de wijn uit protest tegen...

Maria en Jozef en het baby'tje Jezus
Nieuws

Steeds minder Amerikanen geloven dat Jezus uit de maagd Maria werd geboren

Voor het eerst gelooft minder dan de helft van de Amerikanen dat Jezus uit de maagd Maria is geboren. Dat blijkt uit nieuw onderzoek van het American Bible Society (ABS). Hoewel het geloof in de heilsfeiten onder de Amerikaanse bevolking afneemt,...

Johan Schep
Video

Johan Schep over Jezus aan het kruis: "Tot het einde toe de grote Redder"

De zeven kruiswoorden van Jezus laten zien hoe Hij zelfs tijdens Zijn zwaarste lijden gericht bleef op vergeving, redding en zorg voor anderen. Dat benadrukt evangelist Johan Schep in een videoboodschap van Growing Faith. Hij staat stil bij de...

congres ‘De kerk nabij in kwetsbaarheid’
Persbericht

Congres in Zeist richt zich op pastoraat bij ziekte en kwetsbaarheid

Hoe kan een kerkelijke gemeente mensen nabij zijn bij ziekte, psychische problemen of moeilijke medische keuzes? Die vraag staat centraal tijdens het congres ‘De kerk nabij in kwetsbaarheid’, dat op vrijdag 20 november in Zeist wordt gehouden. De...

Kirsten en Martien Wijnen
Nieuws

Martien en Kirsten Wijnen te gast bij Hour of Power: "Zoek God, de rest komt vanzelf"

Als ondernemer wil hij anderen meegeven: zoek God en de rest komt vanzelf. Martien Wijnen zocht zelf in een spirituele zoektocht ook de waarheid: "Gelukkig kwam ik bij dé Waarheid uit." Zondag zijn hij en Kirsten Wijnen te gast bij Hour of Power....

Patrick Simons & Silvan Bruinstroop
Opinie

Wat XXL-Halloweenfeest in Rotterdamse kerk christelijk Nederland te zeggen heeft

Er zijn nieuwsberichten die je leest en vervolgens schouderophalend weer naast je neerlegt. Maar er zijn ook berichten die je niet zomaar loslaten. Het geplande 'XXL-Halloweenfeest' in de Rotterdamse Laurenskerk op 31 oktober behoort voor mij tot die...

Meerartikelen

VK
Nieuws

Britse ‘christelijke nationalisten’ verdedigen het geloof, maar zitten zelden wekelijks in de kerk

Groot-Brittannië moet zijn christelijke karakter beschermen. Dat vinden Britten die onderzoekers omschrijven als ‘christelijke nationalisten’. Toch gaat maar 13 procent van deze groep iedere week naar de kerk, terwijl 81 procent zich christen...

Eppo Bruins
Column

De cijfers zijn klein, maar de zorgen over jonge meisjes zijn groot

Van 65 naar 163. In één jaar tijd steeg het aantal abortussen bij meisjes jonger dan vijftien van een schommelend dieptepunt naar het hoogste cijfer in jaren. De Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd kan geen verklaring geven. Experts stellen terecht...

Larry Koelewijn
Opinie

Hoe de regenboog zwart-wit werd

De regenboogvlag moest symbool staan voor acceptatie en verbinding, maar lijkt volgens columnist Larry Koelewijn steeds vaker verdeeldheid op te roepen. De recente stemming over het hijsen van de vlag bij de Tweede Kamer en de harde reacties op de...

Chosen
Nieuws

Zien: nieuwe trailer The Chosen toont Jezus op weg naar het kruis

De makers van The Chosen hebben donderdag de officiële trailer van het zesde seizoen uitgebracht. De nieuwe afleveringen draaien om de laatste dag van Jezus vóór Zijn kruisiging. Nederlandse kijkers kunnen het seizoen vanaf 16 november volgen via New...

bus
Nieuws

Amerikaans schoolbestuur biedt excuses aan na tegenwerken Bijbellessen en betaalt 275.000 dollar

Een Amerikaans schoolbestuur biedt excuses aan nadat het leerlingen en ouders die voor Bijbellessen kozen bewust tegenwerkte. Everett Public Schools in de staat Washington past zijn beleid aan en betaalt 275.000 dollar aan advocaatkosten....

Ab Klein Haneveld
Nieuws

Bijbelleraar Ab Klein Haneveld (81) overleden na plotselinge ziekte

De Nederlandse Bijbelleraar en gospelmuzikant Ab Klein Haneveld is op 81-jarige leeftijd overleden. Vorige week werd hij opgenomen in het ziekenhuis, waar artsen vaststelden dat hij aan uitgezaaide alvleesklierkanker leed. De ziekte bleek niet meer...

Ds. J. W. Sparreboom
Nieuws

Ds. J. W. Sparreboom neemt beroep aan van hervormde gemeente Woerden

Ds. J. W. Sparreboom (foto) heeft een beroep aangenomen van de hervormde gemeente te Woerden (Centrum Oost). De predikant was sinds mei 2020 verbonden aan wijk 2 van de hervormde gemeente te Nieuwerkerk aan den IJssel. In Woerden volgt Sparreboom ds....

Indi
Nieuws

Omstreden antibekeringswet in India voor rechter: ook vrijwillige bekering onder toezicht

De omstreden antibekeringswet in de Indiase deelstaat Chhattisgarh ligt voor de rechter. Tegenstanders willen dat bepalingen die de geloofskeuze van inwoners onder overheidstoezicht plaatsen, voorlopig buiten werking worden gesteld. Het gerechtshof...

Tienduizenden christenen komen samen in Amerikaans stadion
Nieuws

80.000 christenen komen in stadion samen om God te aanbidden: ‘God was tastbaar aanwezig’

Zo'n tachtigduizend christenen zijn zaterdag samengekomen in het AT&T Stadium in Arlington, Texas, voor een massale gebeds- en aanbiddingsbijeenkomst. Het evenement werd georganiseerd door de Amerikaanse kerk 2819 Church, onder leiding van voorganger...

Jenne Minnema
Video

Landelijke kinderwerkersconferentie keert na tien jaar terug en is binnen drie weken uitverkocht

Na een afwezigheid van ongeveer tien jaar keert de landelijke kinderwerkersconferentie terug. Op 31 oktober komen kinderwerkers uit allerlei kerkelijke achtergronden bijeen in Harderwijk voor ontmoeting, inspiratie en praktische toerusting. Dat...

Wim Grandia
Video

Openbaring spreekt over ‘spoedig’: hoe kan dat na 2000 jaar?

Veel christenen kennen de woorden uit Openbaring dat gebeurtenissen 'spoedig' moeten plaatsvinden. Maar hoe moeten we die belofte begrijpen als er inmiddels bijna tweeduizend jaar zijn verstreken? In de tweede aflevering van zijn veertigdelige...

Mirjam Bikker & Diederik van Dijk
Nieuws

CU en SGP botsen met Pro over late abortussen: 'Kievitsei beter beschermd dan ongeboren leven'

ChristenUnie-leider Mirjam Bikker en SGP-Kamerlid Diederik van Dijk hebben woensdag tijdens de VWS-begroting de noodklok geluid over het recordaantal abortussen en de proef met late zwangerschapsafbrekingen. Beiden riepen op tot meer bescherming...