Beïnvloedt visie op schepping het ledental van kerken?

God 7 april 2016 Stef Heerema
Het recente rapport ‘God in Nederland’ noopt kerken tot zelfonderzoek. Allerlei deskundigen hebben hun licht op het onderzoek laten schijnen. Echter is een mogelijke relatie met een enquête die het Nederlands Dagblad uitvoerde nog onbelicht (ND; 16 mei 2009). Toen, in het Darwinjaar, zijn alle predikanten van acht kerkgenootschappen bevraagd op hun visie op de schepping. Vierenveertig procent van de predikanten reageerden (twaalfhonderdtachtig). Een kleine minderheid onder hen omarmde de visie dat Genesis 1 een schepping leert in zes dagen van vierentwintig uur. De overigen hadden daar in meer of mindere mate vraagtekens bij. In de tabel is een overzicht gegeven van het aantal leden van de betrokken kerken sindsdien.

De verschillen zijn opmerkelijk aangezien alle zes kerkgenootschappen de drie formulieren van enigheid ondertekenden en alle in dezelfde geseculariseerde samenleving functioneren.

Ongetwijfeld liggen er vele oorzaken onder de afkalving van christelijk Nederland. Dit overzicht dwingt echter na te denken of er mogelijk ook een verband is met de overtuiging van predikanten. Afgezien van het kleinste kerkgenootschap, lijkt het ledental zich te ontwikkelen in verhouding tot het scheppingsgeloof van de predikanten. Het zou oorzakelijk kunnen zijn, aangezien het logisch is dat twijfel over Gods eigenhandig geschreven Woord (“want in zes dagen schiep Ik…”) zich kan vertalen in leegloop. Immers, wie dat niet wil betwijfelen kan besluiten te vertrekken en wie door de gezaaide twijfel tot ongeloof vervalt, vertrekt ook. Bovendien is geloofstwijfel een wankele basis om geloof over te dragen aan nieuwe generaties, wat vergrijzing in de hand werkt. En vergrijzing leidt tot achterblijvende geboortecijfers. 
Is “6x24” als het ware de lakmoesproef waaraan de mate van oprukkende schriftkritiek in een kerkgenootschap kan worden afgelezen? In ieder geval is in 2009 genoteerd: “De historische uitleg van Genesis 1 wordt door de kerken heen echter nog steeds als maatstaf van orthodoxie gezien. Predikanten die een ander inzicht hebben, lopen kans dat gemeenteleden vraagtekens zetten bij hun Bijbelgetrouwheid, laten diverse predikanten weten.”

Opvallende uitkomst van het onderzoek in 2009 was ook dat jongeren vaker in “6x24” geloven dan ouderen. Zelf was ik eens getuige van de woedende reactie van een oudere predikant op een VWO-leerling die de predikant bevroeg of hij wel serieus met de Bijbeltekst omging. Uiteraard werkt zo’n clash vergrijzing van de kerkgenootschappen in de hand. Ieder gezond kerkgenootschap hoort een geboorteoverschot te hebben. De cijfers dus verklaren vanwege een vermeend geboorteoverschot bij alleen de kopgroep lijkt een schromelijke onderschatting van andere en waarschijnlijker oorzaken.
Geloofstwijfel een wankele basis om geloof over te dragen aan nieuwe generaties, wat vergrijzing in de hand werkt

Vanwege het oprukkende evolutionisme is te verwachten dat het aantal predikanten dat nog in “6x24” gelooft verder is afgenomen. Denk aan de groeiende groep christelijke wetenschappers en theologen die publiekelijk de evolutietheorie aanhangen. Bovendien zullen ook de leden van behoudende kerken niet immuun zijn voor media en onderwijs. Inderdaad zijn ook creationisten mondiger geworden, bijvoorbeeld via Logos Instituut, maar ze zijn in de media nog ver in de minderheid. De trend kan zich zo verhevigd doorzetten. Een eerste slecht bericht is van de GKV al ontvangen. Per 2016 kent dit kerkgenootschap nog 119.406 leden (- 1,1%).

De Verenigde Pinkster- en Evangelie gemeenten en de Unie van Baptistengemeenten, waarvan de predikanten in 2009 ook zijn geënquêteerd, zijn niet meegenomen in dit overzicht, vanwege het ontbreken van betrouwbare data over aantallen leden.

Stef Heerema is betrokken bij het Logos Instituut.
ChristenvervolgingOpvoedenIsraëlGeloofszekerheidDuurzaamheid

Praatmee

Beluister onze podcast

Van Hart tot Hart #18: SGP-Kamerlid Diederik van Dijk over zijn geloof in God
Of beluister op:

Meerartikelen

Jeruzalem
Nieuws

Jeruzalem wil samenwerking met christenen versterken en intimidatie tegengaan

De gemeente Jeruzalem heeft een nieuw overlegorgaan opgericht om de samenwerking met christenen in de stad te verbeteren. Het initiatief moet bijdragen aan een betere bescherming van christelijke inwoners, een snellere aanpak van intimidatie en...

 Ds. A. J. Dorst
Nieuws

Ds. A. J. Dorst uit Surhuisterveen ontvangt drie beroepen van CGK-gemeenten

Drie CGK-gemeenten hebben een beroep uitgebracht op ds. A. J. Dorst (foto). De predikant, sinds september 2020 verbonden aan de NCGK te Surhuisterveen, kreeg beroepen uit Scherpenzeel (De Breekhoek), Gouda, en Aalten. Daarnaast bracht de NGK te Bedum...

straat
Nieuws

Protestantse Kerk wil onvoorwaardelijke noodopvang voor mensen zonder verblijfsrecht

PKN-scriba Kees van Ekris en Pepijn Trapman, operationeel directeur van Kerk in Actie, roepen de overheid op mensen zonder verblijfsrecht niet zonder basisopvang te laten. Dat schrijven zij in een opiniestuk dat donderdag 5 november in Trouw...

Perkins
Nieuws

Evangelische leider Tony Perkins over nederlaag Republikeinen: "Mogelijk een tuchtiging"

De Republikeinse verkiezingsnederlaag kan volgens de Amerikaanse christelijke leider Tony Perkins een tuchtiging van God zijn. Tijdens een gesprek met oud-politica Michele Bachmann op de verkiezingsavond verbond hij de uitslag aan het afzwakken van...

Psalm 42
Video

Cherubijn Music brengt Psalm 42 tot leven in nieuwe muziekvideo

Zoals een dorstig hert verlangt naar water, zo kan een mens verlangen naar de nabijheid van God. Die Bijbelse gedachte staat centraal in de muziekvideo Als een hert verlangt naar Water, die Cherubijn Music onlangs op YouTube heeft gepubliceerd. De...

hongarije
Nieuws

Hongaarse bisschoppen beschuldigd van samenwerking met communistische geheime dienst

Twee Hongaarse katholieke bisschoppen spreken tegen dat zij hebben meegewerkt met de geheime dienst van het vroegere communistische bewind. Hun namen staan in onlangs openbaar gemaakte registraties. Volgens hun vertegenwoordigers probeerde de...

Parijs
Nieuws

Franse bisschoppen willen kiezers helpen bij presidentsverkiezingen, maar geven geen stemadvies

De Franse bisschoppen willen katholieken helpen hun keuze te bepalen bij de presidentsverkiezingen van 2027. Tijdens een persconferentie woensdag in Lourdes presenteerden zij daarvoor een nieuw initiatief. Ze willen maatschappelijke vraagstukken...

Esther de Musical
Persbericht

Bijbels verhaal van Esther komt groots tot leven in Drachten

Van 18 tot en met 21 december 2026 staat de Sluisfabriek in Drachten in het teken van Esther de Musical. Een groots opgezette voorstelling waarin zang, dans, acteerwerk, indrukwekkende decors en spectaculaire effecten samenkomen. De musical vertelt...

Meerartikelen

Wong
Nieuws

Christelijke activist Joshua Wong krijgt tien jaar cel en blijft vermoedelijk tot 2036 vast

De christelijke activist Joshua Wong uit Hongkong heeft donderdag een nieuwe gevangenisstraf van tien jaar gekregen. De dertigjarige Wong zou in januari 2027 vrijkomen. Door het nieuwe vonnis blijft hij naar verwachting tot eind 2036 achter de...

Paus
Nieuws

Lijst met 77 beschuldigden van misbruik zet paus onder druk voor bezoek aan Peru

Een lijst met 77 kerkelijke medewerkers die publiekelijk van seksueel misbruik zijn beschuldigd, zet de aanpak van misbruik op scherp voor het bezoek van paus Leo XIV aan Peru. De Amerikaanse organisatie BishopAccountability presenteerde de...

Derk Jan Poel
Opinie

Moet de kerk de problemen van de overheid oplossen?

Moeten kerken statushouders tijdelijk onderdak bieden, of is dat uitsluitend een verantwoordelijkheid van de overheid? Die vraag speelt nu kerken worden opgeroepen om opvangplekken beschikbaar te stellen. Derk Jan Poel, adviseur diaconaat bij...

Bijbel in het Aukaans
Persbericht

Eerste complete Bijbel in het Aukaans gepresenteerd in Suriname

Voor het eerst in de geschiedenis is de complete Bijbel beschikbaar in het Aukaans. Na twaalf jaar vertaalwerk werd de Bijbel zaterdag 31 oktober tijdens een dankdienst in Paramaribo gepresenteerd. Het Nederlands-Vlaams Bijbelgenootschap (NBG)...

Bible League
Levensverhaal

Esubalew (39) uit Ethiopië: van tegenstander tot volgeling van Jezus

Esubalew Belayneh groeide op in een toegewijd islamitisch gezin. Hij was zeer betrokken bij het islamitische geloof en hielp actief mee met het verspreiden van islamitisch materiaal en het winnen van aanhangers van andere religies voor de islam....

James Talarico
Nieuws

Amerikaanse politicus haalt David én Jezus aan na verkiezingswinst: ‘Tijd om tafels om te gooien’

De Amerikaanse politicus James Talarico heeft zijn verkiezingsoverwinning in Texas vergeleken met het Bijbelverhaal van David en Goliath. Opmerkelijk genoeg vergeleek hij zijn politieke beweging zelfs met het optreden van de Heere Jezus. Volgens...

Bijbel
Nieuws

Twee derde van Amerikaanse kerkgangers zakt voor Bijbelkennistest

Hoe goed kennen christenen hun Bijbel eigenlijk? Uit onderzoek van Lifeway Research blijkt dat de Bijbelkennis van bijna twee derde van de ondervraagde Amerikaanse kerkgangers onder de maat is. Zo wist minder dan de helft van de ondervraagden dat...

Alternative für Deutschland (AfD)
Nieuws

Duits kerkverband stelt voorwaarden aan AfD-politici die kerkelijk ambt willen bekleden

Mag iemand die actief is voor de Duitse politieke partij AfD ook ambtsdrager zijn? De Evangelische Kerk in Duitsland (EKD) heeft daar nieuwe richtlijnen voor gepubliceerd. AfD-politici en partijbestuurders die een kerkelijk ambt willen vervullen,...

Polen
Nieuws

Poolse bisschoppen willen bemiddelen in politieke crisis en roepen op tot vasten

De Poolse katholieke bisschoppen bieden aan te bemiddelen in de politieke crisis rond het Constitutionele Tribunaal. Dat bevestigde woordvoerder Leszek Gęsiak woensdag tegenover de katholieke nieuwsdienst KAI. De bisschoppen roepen gelovigen...

Trailer The Chosen seizoen 6
Nieuws

Regisseur The Chosen haalt uit naar critici na ophef over blauwe engelen in trailer

Dallas Jenkins, de regisseur van de populaire christelijke serie The Chosen, heeft fel gereageerd op kritiek op het nieuwe seizoen. Vooral de opvallende verschijning van blauwe engelen in een korte trailer zorgt voor discussie. Volgens Jenkins...

paus
Nieuws

Paus Leo XIV ontvangt Bob Dylan en geeft hem een rozenkrans

Paus Leo XIV heeft woensdagmiddag de Amerikaanse zanger Bob Dylan ontvangen in het Apostolisch Paleis in Vaticaanstad. De paus gaf de 85-jarige muzikant een rozenkrans. Dylan overhandigde hem zijn autobiografie Chronicles – Volume 1. Volgens...

Frankrijk
Nieuws

Frankrijk maakt euthanasie en hulp bij zelfdoding vanaf januari mogelijk

Frankrijk maakt hulp bij zelfdoding en euthanasie vanaf januari 2027 mogelijk. Dat bevestigde minister van Volksgezondheid Stéphanie Rist dinsdag op radiozender Franceinfo. De benodigde uitvoeringsbesluiten verschijnen volgens haar op tijd om de...