Iemand die een “sterke man” lijkt te zijn kan toch een zwakke leider blijken

God 28 september 2023 Jan-Jaap van Peperstraten
Jan-Jaap van Peperstraten

Jezus, Petrus en de leerlingen zijn op reis en zijn in gesprek. Bij deze gesprekken komen er altijd belangrijke lessen naar boven.

Eerder ging het Evangelie ook over Petrus en Jezus, Jezus vraagt de mensen wie hij is en Petrus antwoord: jij bent de Christus, jij bent de Messias. Dat is het moment waarop Petrus zijn naam krijgt. De Rots waarop de Kerk gebouwd wordt. We leren daar een belangrijke les, wie Jezus is! De Koning van Israël!

Het vervolg laat echter een abrupte wending zien. Het lijkt nogal een anticlimax. Als Jezus uitlegt dat hij als Messias, als koning van het Joodse volk, ook zal moeten lijden is Petrus helemaal van de leg.

Hij zegt dat dát niet de bedoeling kan zijn, dat de koning een lijdende dienaar moet zijn! De redder van Israël mág geen kwetsbaar mens zijn! En Petrus krijgt een flinke schrobbering te verduren. Ondanks zijn belijdenis heeft hij er niet veel van begrepen. Hij moet nog veel leren. We leren hier ook een belangrijke les, over wie Petrus is, en over onszelf. Petrus is niet veel anders dan wij.

Als de nood aan de man is, willen wij graag schuilen achter de brede schouders van Onkwetsbare Mensen.

Een tijd geleden las ik dat een oud-Kamerlid een boek had geschreven over haar tijd in ons parlement, als fractielid van een grote politieke partij. Het schetst een ontluisterend beeld. Ze beschrijft hoe de leider van die partij heel autoritair met mensen omging, hen publiekelijk vernederde en voor schut zette – zoals dat gaat gingen ook andere mensen om hem heen dat gedrag navolgen.

Zij werd daar heel ongelukkig van. Toch was die politicus heel erg populair, veel mensen vonden hem een sterke leider, een onkwetsbare man met het hart op de juiste plaats. Wie hij achter de schermen was zag men niet, maar het verraste me niets toen ik dit verhaal in de krant las. Zo gaat dat vaker. Want het gaat niet om die éne persoon, of om die partij. Het gaat om wat er leeft in ons hart.

Als de nood aan de man is, willen wij graag schuilen achter de brede schouders van Onkwetsbare Mensen. Mensen die alles aan kunnen, die altijd direct het juiste besluit nemen en zorgen dat de mensen hen volgen. Dat geeft ons een veilig gevoel. Achter zo`n onkwetsbare macht kunnen we schuilen, kunnen we ons veilig voelen. Die behoefte aan veiligheid máákt de leider. Ook omgekeerd geldt: zonder mensen die achter de leider aanlopen, is de leider helemaal niets.

Een leider die níet onkwetsbaar is, die pijn kan hebben zoals iedereen, daar worden we al wat zenuwachtig van, dat ligt ons niet lekker op de ziel. Dan voelen wij ons zelf al wat onveilig. Als een leider van zijn schild valt zijn de meeste volgers in geen velden of wegen meer te bekennen. Het was niet druk onder het kruis.

Als we pijn zien waar we macht en zelfverzekerdheid verwachten wenden we makkelijk ons gezicht af.

Ook wij zijn niet immuun voor dat gevoel. Toen de Belgische kunstenaar Albert Servaes in 1919 een kruisweg tekende, tekende hij het lijden van Christus heel realistisch uit. Dat was in het België van die tijd ongehoord. Het lijden kwam té dicht bij voor de verantwoordelijken, en de kruisweg moest worden weggehaald. Dat is een beetje als Petrus uit deze lezing gedacht. Die Petrus, die niet de zwakte maar de kracht wil omarmen leeft soms ook in ons eigen hart. Als we pijn zien waar we macht en zelfverzekerdheid verwachten wenden we makkelijk ons gezicht af.

Ook dát is een belangrijke les: want het betekent dat een leider, en de gemeenschap voor wie hij zorgt niet los van elkaar staan. Ze zijn met elkaar verenigd. Als het goed gaat met de ene, dan straalt dat af op de ander. Het kan niet zo zijn dat een leider het goed heeft terwijl zijn gemeenschap verkommert, of dat het goed blijft gaan met een gemeenschap als de verantwoordelijkheden zelf compleet in de put zitten.

Op het hoogste niveau in Jezus Christus, omdat mensen gebogen gaan onder verdriet, onder ziekte, geweld en dood móet hij dat alles delen, juist omdat hij Koning is. Een Koning die niet lijden kan, die emotieloos boven het wereldtoneel hangt is ten diepste niet verbonden met ons mensen.

Leiderschap vooronderstelt verbondenheid. In het groot als in het klein.

En omdat hij Koning is, en hij de spil is waar heel de schepping om draait blijft het niet bij die pijn en dat lijden maar kan Hij door zijn Verrijzenis alles nieuw maken. Heel de schepping een nieuwe rol geven, als een nieuwe hemel en een nieuwe aarde. Hij die deelt in ons lijden laat óns ook delen in zijn overwinning.

En zo is het zowel in het groot als in het klein. Leiderschap vooronderstelt verbondenheid. In het groot als in het klein.

Waar mensen gemeenschappen vormen zal er leiderschap zijn. Er zijn in elke gemeenschap mensen nodig die lijnen uitzetten en processen aansturen. Dat is een grote verantwoordelijkheid die niet kan worden uitgeoefend als mensen tegenover elkaar staan. Zo bekeken is intimidatie, dreigen, dat zijn geen goede vormen van leiderschap. Zo kan iemand die een “sterke man” lijkt te zijn toch een zwakke leider blijken.

Dát is niet waartoe wij geroepen zijn. Als wij de mogelijkheid krijgen om invloed uit te oefenen, op een gemeenschap, op een proces, dan moeten wij dat op een verantwoorde wijze doen. Verbonden met anderen, niet voor onszelf. Dan krijg je misschien niet altijd applaus, maar je hoeft de schijn ook niet op te houden, of je heel anders voor te doen dan je bent.

Als we een leven lang ons best gedaan hebben op onze taken, als we ons best gedaan hebben om er iets van te maken, en voorbij alle oordelen en beoordelingen van de wereld, mogen we al onze taken ook weer teruggeven.

We krijgen onze verantwoordelijkheden van God, en aan Hem geven we ze na afloop ook weer terug. In de naam van hem op wie heel de Aarde steunt: Jezus Christus, onze Heer.

Amen.

Bovenstaande boodschap is afkomstig van priester Jan-Jaap van Peperstraten en is met toestemming overgenomen door Cvandaag. Klik hier om de website van Jan-Jaap van Peperpstraten te bezoeken.

Praatmee

Beluister onze podcast

#398 David ten Voorde & Jonathan Nolan over kerkgroei in onbereikte gebieden
Of beluister op:

Meerartikelen

Joodse ambulance
Nieuws

Christelijke leiders veroordelen brandstichting bij Joodse ambulances

Christelijke leiders in het Verenigd Koninkrijk hebben fel gereageerd op een brandstichting bij ambulances van een Joodse hulporganisatie in Londen. Bij de aanval werden vier ambulances beschadigd. De brand vond plaats in de wijk Golders Green, waar

Linda Hansum
Persbericht

Mercy Ships Nederland stelt Linda Hansum aan als nieuwe directeur

Mercy Ships Nederland krijgt een nieuwe directeur. Linda Hansum volgt Anita Delhaas op, die in september 2026 met pensioen gaat. Hansum brengt ruime ervaring mee uit de zorgsector. De afgelopen 23 jaar was zij werkzaam bij het Leger des Heils, waar z

Rotterdam
Nieuws

'Voorgangersechtpaar mishandeld na kerkdienst in Rotterdam'

Het christelijke nieuwsplatform Revive meldde gisteren dat er in Rotterdam een voorgangersechtpaar mishandeld zou zijn. Het echtpaar zou na een kerkdienst aangevallen zijn door vier mannen. Dat zou gebeurd zijn in de aanwezigheid van hun kinderen, on

abortuspil
Nieuws

SGP en ChristenUnie luiden noodklok over abortuspil: 'Zeer zorgwekkend'

De mogelijkheid om de abortuspil sinds deze week online te bestellen, leidt tot felle politieke en maatschappelijke reacties. Zowel Diederik van Dijk (SGP) als Mirjam Bikker (ChristenUnie) spreken van een 'zeer zorgwekkende ontwikkeling' en hebben Ka

Pakistaanse christen
Nieuws

Pakistan stelt ontruiming van wijken met veel christenen uit, maar onzekerheid blijft

De Pakistaanse overheid heeft plannen om ongeveer 25.000 mensen uit hun woningen in Islamabad te zetten voorlopig stilgelegd. Van deze groep mensen vormen christenen de meerderheid. Omdat de plannen nog niet definitief van tafel zijn, blijft de onzek

Ds. W. J. van de Velde
Video

CGK-predikant over nieuwe hemel en nieuwe aarde: "Geen eeuwige kerkdienst"

"Nee, de hemel en de nieuwe aarde worden niet een eeuwige kerkdienst. Maar daar verdwijnt wel de brok in mijn keel en daar verdwijnt wel alle zonde", aldus ds. W. J. van de Velde. De CGK-predikant blikte in een recente preek onder meer vooruit op het

Matheus Sales de Moura
Column

Tussen iftar en Pasen: jongerenwerk is nooit neutraal

In een samenleving waarin jongeren zoeken naar identiteit, betekenis en richting, staat ook het jongerenwerk onder druk. Hoe ga je om met geloof, zingeving en persoonlijke overtuigingen in een vak dat vaak als neutraal wordt gezien? In deze column re

Brand bij/in kerk
Nieuws

Rapport meldt toename van haatmisdrijven tegen kerken en christenen in Europa

Er heerst een groeiende zorg over haatmisdrijven tegen christenen in Europa. Dat blijkt uit een nieuw rapport van OIDAC Europe. De organisatie zag in februari opnieuw een stijging van het aantal incidenten. In totaal werden 34 gevallen gemeld. Dat zi

Meerartikelen

Christina Hennipman-Herweijer
Interview

Christina pleit voor meer openheid bij suïcidaliteit: "De kerk heeft hier een rol in”

De angst om een geliefde te verliezen aan suïcide beheerst het dagelijks leven van veel naasten. Toch blijft deze groep grotendeels onzichtbaar. Christina Hennipman-Herweijer doet als verplegingswetenschapper in samenwerking met het UMC Utrecht en he

Prof. dr. Fred van Lieburg
Opinie

De spagaat van de ChristenUnie legt iets diepers bloot

Wie de recente verkiezingsuitslagen onder ogen ziet, kan er moeilijk omheen: de ChristenUnie verkeert in zwaar weer. Dat is niet alleen een kwestie van cijfers of zetelverlies. Het raakt aan een dieper liggende spanning binnen christelijk Nederland.

Prof. dr. Arnold Huijgen
Opinie

Lente in de kerk en winter in de CGK: lofzang en scheuring op één dag

Op de eerste lentedag ervaart de Theoloog der Nederlanden drie hoopvolle momenten: studenten die zoeken, een getuigenis van herstel en gezamenlijke lofprijzing. Maar diezelfde dag brengt ook verdrietig kerkelijk nieuws: een nieuwe scheuring binnen de

Vrouw neemt abortuspil in
Nieuws

Schreeuw om leven verontwaardigd over Thuisabortus.nl: 'Mensonterend initiatief'

Abortus als handeling die thuis kan plaatsvinden, zonder de deur uit te hoeven. Met het initiatief van thuisabortus.nl verdwijnen onder het mom van autonomie en veiligheid wezenlijke waarborgen uit beeld. De rol van de arts verschuift en het ongebore

Hemelvaartconferentie
Persbericht

Joden, Arabieren, Iraniërs en Nederlanders samen op Hemelvaartconferentie

In een tijd waarin het thema Israël vaak polariseert en het Midden-Oosten wordt verscheurd door conflicten, organiseert Near East Ministry (NEM) een bijzondere interculturele conferentie. Van 13 tot en met 17 mei komen christenen uit verschillende ac

Ds. P. van de Voorde
Nieuws

Hervormde gemeente Boven-Hardinxveld hoopt op komst ds. P. van de Voorde

De hervormde gemeente te Boven-Hardinxveld hoopt op de komst van ds. P. van de Voorde (foto). Op de predikant werd afgelopen week een beroep uitgebracht. In Boven-Hardinxveld zoeken de hervormden naar een nieuwe gemeentepredikant vanwege het eerdere

ramadan
Nieuws

Journalist krijgt golf van haat na artikel over vervolgde christenen tijdens ramadan

De Duits-Turkse journaliste Ninve Ermagan zegt te worden overspoeld met haatreacties nadat zij een artikel publiceerde over de positie van christenen tijdens de ramadan. Op X schrijft ze dat haar racisme wordt verweten, enkel omdat zij sprak met chri

GerGem Yerseke
Nieuws

Bekende kerkarchitect Wouter van Beijnum (79) overleden

Kerkarchitect Wouter van Beijnum is donderdag op 79-jarige leeftijd overleden. Dat meldt Omroep Flevoland. Van Beijnum ontwierp tientallen kerken in Nederland en genoot vooral binnen reformatorische kring bekendheid.  Van Beijnum ontwierp kerken in B

Kerkscheuring CGK
Nieuws

Eerste landelijke vergadering van CGK-groep Rijnsburg: 55 kerken vertegenwoordigd

In Nunspeet vond zaterdag de eerste landelijke vergadering plaats van de zogenoemde groep-Rijnsburg binnen de Christelijke Gereformeerde Kerken (CGK). In totaal waren 145 afgevaardigden aanwezig, afkomstig uit 55 gemeenten. Van deze kerken namen 33 d

Hildebrand Bijleveld
Opinie

De teloorgang van de ChristenUnie: wat gaat er mis?

De ChristenUnie zit al meerdere verkiezingen in een neerwaartse spiraal. Van verlies in provincies tot het verdwijnen uit het Europees Parlement en forse klappen bij gemeenteraadsverkiezingen: de trend is duidelijk. Waar komt deze teloorgang vandaan?

China - biddende handen
Nieuws

China voert druk op advocaten van opgepakte kerkleider verder op

De Chinese overheid zet advocaten onder druk die de vijf maanden geleden opgepakte christelijke voorganger Ezra Jin verdedigen. Zo zijn vergunningen ingetrokken en waarschuwingen gegeven. Dat melden onder meer The Christian Post en The Wall Street Jo

Ds. W. Visscher
Video

Ds. Visscher vertelt waarom christenen geen streepje voor hebben bij God 

"Dacht u dat God naar Abraham zou willen luisteren omdat hij beter of minder slecht was dan Lot of de Sodomieten?", aldus ds. W. Visscher. In een recente preek over Abraham en Izak, stelde de GerGem-predikant uit Amersfoort zijn toehoorders onder mee