PThU start groot onderzoek naar relatie christelijk geloof en grond

Nieuws 2 juni 2023 PThU
grond

De Protestantse Theologische Universiteit (PThU) start in september met een vijfjarig onderzoek naar de relatie tussen christelijk geloof en grond. In het project gaan onderzoekers concreet aan de slag met theologische doordenking van de waarde en betekenis van grond, specifiek in het licht van klimaat- en ecologische vraagstukken. Dat doen ze samen met christelijke boeren en geloofsgemeenschappen en diverse kennisinstituten en maatschappelijke partners. Onderdeel van het project is een omvangrijk kwantitatief onderzoek in samenwerking met het Sociaal en Cultureel Planbureau.

Waarom dit project?
Naar schatting de helft van de boeren in Nederland heeft een christelijke achtergrond. Daarnaast bezitten veel kerken zelf ook grond: rond het kerkgebouw, parkeerplaatsen, begraafplaatsen en landbouwgrond die zij verpachten aan boeren. En dan hebben we het nog niet over de grond die kerkleden bezitten en beheren. Samen betekent dit dat christenen en kerken op tal van manier belang hebben bij grondkwesties, zoals de zorgelijke kwaliteit van een groot deel van de Europese landbouwgrond, de huidige landbouwdiscussie of de nieuwe pachtwet. Er is nog maar weinig bekend over de rol die geloof speelt in hoe christenen omgaan met de grond die zij bewonen en bewerken. Ook hebben christelijke geloofsgemeenschappen doorgaans een visie op grond waarin theologie of geloof geen noemenswaardige rol spelen.

Het project van de PThU draagt bij aan de ontwikkeling van een verantwoord theologisch perspectief op grond in het licht van klimaat- en ecologische vraagstukken. Allereerst door een diagnose te leveren van hoe christenen op dit moment omgaan met grond en welke overtuigingen daarin een rol spelen. Daarnaast door een gids te ontwikkelen die een weg kan wijzen naar een visie op grond niet alleen theologisch verantwoord is, maar ook economisch en sociaal.

Waarom de term ‘grond’?
De focus op ‘grond’ maakt vraagstukken rond klimaat en ecologie concreet. Grond is de aarde die je in je handen kunt houden, maar ook stukken landbouwgrond. Het gaat uit van de materie en houdt ons daarmee weg van alleen abstract denken. Daarnaast is grond een verbinder: alle mensen leven op de grond en van de grond. Grond biedt een basis voor het onderlinge gesprek tussen gelovigen, niet-gelovigen, theologen en andere experts. Tot slot start het project bij de grond, en niet bij de mens. Daarmee richt het zich op de verbondenheid van mensen met alle niet-menselijke schepselen. Zij leven immers allen op, in of van de grond.

Samen met boeren, geloofsgemeenschappen en andere betrokkenen
Het project is collaboratief: we werken samen met boeren, geloofsgemeenschappen, kerkrentmeesters, diakenen, predikanten en lokaal betrokkenen bij de grond. Dat doen we in vier deelprojecten:

  • Christelijke boeren: hoe speelt geloof een rol op hun erf en in de manier waarop ze het land bewerken?
  • Christelijke geloofsgemeenschappen: welke waarden en perspectieven bevorderen een verantwoorde theologische visie over grond, en welke werken belemmerend?
  • Duurzaam beheer van kerkelijke pachtgrond: wat zijn good practices van gelovig gemotiveerd duurzaam grondbeheer?
  • Predikanten: welke visie hebben zij op grond, welke noties en perspectieven doen daarin mee en uit welke Bijbelse en andere bronnen putten zij?


In de deelprojecten werken verschillende disciplines (theologisch en niet-theologisch) samen om de centrale vraag van het hele project te beantwoorden. Samenwerking met betrokkenen in de praktijk is veelbelovend. Het biedt namelijk zicht op welke geloofsovertuigingen er voor de betrokkenen al dan niet toe doen als het gaat om de verbinding met de grond. Door in het onderzoek ook te werken aan nieuwe experimenten met grond levert het concrete voorbeelden op, die aanstekelijk kunnen zijn voor anderen. Zo kunnen christenen en christelijke gemeenschappen inspirerende voorlopers en bondgenoten zijn voor diverse maatschappelijke duurzame initiatieven die momenteel proberen gemeenschappen te creëren van mensen die zorg willen dragen voor de grond.

Partners
De PThU voert het onderzoek uit samen met het Sociaal en Cultureel Planbureau en Wageningen University and Research (WUR). Aeres Hogeschool in Dronten is beoogd onderzoekspartner. De Maatschappij van Welstand is maatschappelijk partner in het project. Het project wordt uitgevoerd door vier promovendi en een team van senior onderzoekers.

ChristenvervolgingGeloofszekerheidIsraëlOpvoedenDuurzaamheid

Praatmee

Beluister onze podcast

Van Hart tot Hart #19: Jack van der Tang lag op het randje van de dood
Of beluister op:

Meerartikelen

Palestijnse christenen
Nieuws

Recordaantal Palestijnse christenen verlaat Israël: ruim duizend emigranten in 2025

Steeds meer Palestijnse christenen met de Israëlische nationaliteit verlaten hun geboorteland. In 2025 emigreerden 1.023 christenen, het hoogste aantal in de onderzochte periode. Dat is ruim twee keer zoveel als zes jaar eerder. Niet hun geloof, maar...

Pines Church
Nieuws

School weert kerk om visie op abortus en homohuwelijk: rechter grijpt in

Een Amerikaanse kerk die ruimte wilde huren in een openbare school, werd geweigerd nadat bestuursleden vragen hadden gesteld over haar standpunten over homoseksualiteit, het huwelijk en abortus. Een federale rechter heeft nu geoordeeld dat het...

Voorgangers Anglicaanse Kerk Engeland
Nieuws

Zweedse predikanten moeten mogelijk verplicht homostellen trouwen

Moeten predikanten verplicht worden om homostellen te trouwen, ook als dat tegen hun geloofsovertuiging ingaat? Die vraag zorgt voor grote verdeeldheid binnen de Zweedse Kerk, de evangelisch-lutherse kerk die tot 2000 de staatskerk van Zweden...

Nigeria
Nieuws

Opnieuw dodelijke aanvallen op christelijke dorpen in Nigeria

Bij aanvallen in de Nigeriaanse deelstaat Plateau zijn zondag en maandag volgens lokale bronnen zeker veertien mensen gedood. Het geweld trof overwegend christelijke gemeenschappen. Onder de slachtoffers zouden een echtpaar met hun tweeling en een...

Abortuswetgeving Georgia
Nieuws

Democraten willen abortuswet in Georgia schrappen, Republikeinen verzetten zich

De Democraten in de Amerikaanse staat Georgia willen een einde maken aan de wet die abortus vanaf ongeveer zes weken zwangerschap grotendeels verbiedt. Na hun verkiezingswinst zien zij mogelijkheden om de regels te veranderen. Maar de...

Judith Pen
Persbericht

Amerikaanse Bijbelleraar Andy Woods brengt boek over Daniël uit met Nederlandse uitgever

De Amerikaanse theoloog en Bijbelleraar dr. Andy Woods brengt samen met de Nederlandse uitgever Judith Pen een uitgebreide Bijbelstudie over het boek Daniël uit. Het boek, Daniël – Verzegeld tot de eindtijd, bestemd om ontdekt te worden, behandelt de...

Oostenrijk
Nieuws

Onderzoek: katholieke kerk brengt Oostenrijkse overheid meer op dan zij kost

De katholieke kerk levert de Oostenrijkse overheid volgens nieuw onderzoek meer op dan zij ontvangt. Onderzoeksinstituut Joanneum Research berekent een positief saldo van ongeveer 890 miljoen euro. Daarbij tellen ook de economische effecten van...

Kevin Doran
Nieuws

Ierse bisschop verdedigt bedenktijd bij abortus: 'Heeft veel jonge levens gered'

De Ierse bisschop Kevin Doran roept politici op de verplichte bedenktijd van drie dagen bij abortus te behouden. Volgens hem biedt die periode vrouwen gelegenheid om hun besluit te overwegen en hulp te zoeken. 'Uw moedige optreden heeft veel jonge...

Meerartikelen

doop
Nieuws

Bijna 10.000 volwassenen gedoopt in Church of England in 2025: mogelijk hoogste aantal ooit

In de Church of England zijn vorig jaar 9.900 volwassenen gedoopt. Dat zijn er ongeveer 1.300 meer dan in 2024. Volgens het kerkverband ligt het aantal mogelijk hoger dan ooit, al ontbreken de gegevens om dat met zekerheid vast te stellen. De cijfers...

Hoskin
Nieuws

Oprichter Book of Hope overleden: Bob Hoskins bracht miljoenen kinderen het Evangelie

Bob Hoskins, oprichter van de christelijke zendingsorganisatie OneHope, is zaterdag 14 november op 90-jarige leeftijd overleden. Met het werk dat begon onder de naam Book of Hope wilde hij kinderen wereldwijd in aanraking brengen met het Evangelie....

Bijbel
Nieuws

Statenvertalers bouwden voort op oudere Bijbelvertaling

Meer dan de helft van de tekst van het Oude Testament in de Statenvertaling komt overeen met de oudere Deux-Aesvertaling. Dat blijkt uit onderzoek van Kees Jan van Linden, die maandag 16 november promoveerde aan de Vrije Universiteit Amsterdam. De...

zwart
Nieuws

Rapport: 44 procent meer aanvallen en bedreigingen tegen christenen in Europa

Het aantal geregistreerde christenvijandige incidenten gericht tegen personen in Europa is in 2025 met 44 procent gestegen. Dat meldt OIDAC Europe in het maandag verschenen jaarrapport. De organisatie registreerde minstens 395 incidenten die...

Rosaline Ratering-McDonald
Column

Wat zou Jezus doen in de supermarkt?

We vertellen elkaar dat we gezonder moeten eten, meer moeten bewegen en moeten stoppen met roken. Maar hoe eerlijk is die boodschap als onze omgeving ons voortdurend verleidt tot ongezonde keuzes? Volgens leefstijltrainer en stoppen-met-roken-coach...

Sarina Kriek
Column

We willen kinderen beschermen, maar maken we ouders vooral bang?

We willen kinderen beschermen en geen enkel signaal van onveiligheid missen. Maar wat gebeurt er als die zorg omslaat in angst en controle? Sarina Kriek ziet hoe ouders en professionals daardoor soms tegenover elkaar komen te staan, terwijl juist...

Jeroen
Getuigenis

Jeroen verloor zijn moeder en vluchtte in het uitgaansleven: "Toen kwam Jezus dichtbij"

Jeroen Timmermans groeit op in een warm katholiek gezin in Midden-Limburg. Maar wanneer zijn moeder overlijdt, raakt hij als twintigjarige student de weg kwijt. Hij probeert zijn verdriet te verdringen met feesten en alcohol. Tot hij na een nacht...

Johan van Heuven
Interview

Johan brak met jarenlange pornoverslaving: “God hielp mij moedig te zijn”

“Je schaamt je oog uit je kop, maar je durft het niet op te biechten", vertelt Johan van Heuven. Jarenlang zat hij gevangen in een pornoverslaving die hem twee huwelijken kostte. Ook zijn geloofsleven stond op losse schroeven. Maar toen het niet...

Mirjam Moolhuizen
Nieuws

Mirjam Moolhuizen heeft een zeldzame auto-immuunziekte: "Ik kan niet genezen; mijn toekomst ligt in Gods handen"

Jarenlang stond Mirjam Moolhuizen (56) met plezier in een drogisterij. Ze hield ervan om mensen te helpen, een luisterend oor te bieden en tijd voor klanten te nemen. Tot een ziekte haar leven ingrijpend veranderde. Door systemische sclerose, een...

Kerk wint prijs
Persbericht

Kerk redt dak met gesponsorde dakpannen en wint prijs voor creatieve geldwerving

Een kerkdak redden door dakpannen te laten sponsoren, honderden dorpsbewoners samenbrengen tijdens een maaltijd en kinderen enthousiast maken voor Bijbelverhalen met een spaaralbum. Drie kerkelijke initiatieven zijn zaterdag 14 november in Nijkerk...

Ds. W. J. Westland
Nieuws

Nieuwe predikant voor hervormde gemeente Papendrecht: ds. W. J. Westland

De hervormde gemeente te Papendrecht mag binnenkort een nieuwe predikant verwelkomen: ds. W. J. Westland (foto). De predikant nam het op hem uitgebrachte beroep aan en volgt in wijk Oost ds. C. H. Bijl op. Laatstgenoemde predikant is sinds april 2025...

Wes Huff
Nieuws

Populaire apologeet Wes Huff trekt zich terug na plagiaatbeschuldigingen

De Canadese apologeet Wes Huff, bekend van zijn optreden in de populaire podcast van Joe Rogan, trekt zich voorlopig terug vanwege plagiaatbeschuldigingen. Huff is vicevoorzitter van Apologetics Canada, een organisatie die het christelijk geloof...