PThU start groot onderzoek naar relatie christelijk geloof en grond

Nieuws 2 juni 2023 PThU
grond

De Protestantse Theologische Universiteit (PThU) start in september met een vijfjarig onderzoek naar de relatie tussen christelijk geloof en grond. In het project gaan onderzoekers concreet aan de slag met theologische doordenking van de waarde en betekenis van grond, specifiek in het licht van klimaat- en ecologische vraagstukken. Dat doen ze samen met christelijke boeren en geloofsgemeenschappen en diverse kennisinstituten en maatschappelijke partners. Onderdeel van het project is een omvangrijk kwantitatief onderzoek in samenwerking met het Sociaal en Cultureel Planbureau.

Waarom dit project?
Naar schatting de helft van de boeren in Nederland heeft een christelijke achtergrond. Daarnaast bezitten veel kerken zelf ook grond: rond het kerkgebouw, parkeerplaatsen, begraafplaatsen en landbouwgrond die zij verpachten aan boeren. En dan hebben we het nog niet over de grond die kerkleden bezitten en beheren. Samen betekent dit dat christenen en kerken op tal van manier belang hebben bij grondkwesties, zoals de zorgelijke kwaliteit van een groot deel van de Europese landbouwgrond, de huidige landbouwdiscussie of de nieuwe pachtwet. Er is nog maar weinig bekend over de rol die geloof speelt in hoe christenen omgaan met de grond die zij bewonen en bewerken. Ook hebben christelijke geloofsgemeenschappen doorgaans een visie op grond waarin theologie of geloof geen noemenswaardige rol spelen.

Het project van de PThU draagt bij aan de ontwikkeling van een verantwoord theologisch perspectief op grond in het licht van klimaat- en ecologische vraagstukken. Allereerst door een diagnose te leveren van hoe christenen op dit moment omgaan met grond en welke overtuigingen daarin een rol spelen. Daarnaast door een gids te ontwikkelen die een weg kan wijzen naar een visie op grond niet alleen theologisch verantwoord is, maar ook economisch en sociaal.

Waarom de term ‘grond’?
De focus op ‘grond’ maakt vraagstukken rond klimaat en ecologie concreet. Grond is de aarde die je in je handen kunt houden, maar ook stukken landbouwgrond. Het gaat uit van de materie en houdt ons daarmee weg van alleen abstract denken. Daarnaast is grond een verbinder: alle mensen leven op de grond en van de grond. Grond biedt een basis voor het onderlinge gesprek tussen gelovigen, niet-gelovigen, theologen en andere experts. Tot slot start het project bij de grond, en niet bij de mens. Daarmee richt het zich op de verbondenheid van mensen met alle niet-menselijke schepselen. Zij leven immers allen op, in of van de grond.

Samen met boeren, geloofsgemeenschappen en andere betrokkenen
Het project is collaboratief: we werken samen met boeren, geloofsgemeenschappen, kerkrentmeesters, diakenen, predikanten en lokaal betrokkenen bij de grond. Dat doen we in vier deelprojecten:

  • Christelijke boeren: hoe speelt geloof een rol op hun erf en in de manier waarop ze het land bewerken?
  • Christelijke geloofsgemeenschappen: welke waarden en perspectieven bevorderen een verantwoorde theologische visie over grond, en welke werken belemmerend?
  • Duurzaam beheer van kerkelijke pachtgrond: wat zijn good practices van gelovig gemotiveerd duurzaam grondbeheer?
  • Predikanten: welke visie hebben zij op grond, welke noties en perspectieven doen daarin mee en uit welke Bijbelse en andere bronnen putten zij?


In de deelprojecten werken verschillende disciplines (theologisch en niet-theologisch) samen om de centrale vraag van het hele project te beantwoorden. Samenwerking met betrokkenen in de praktijk is veelbelovend. Het biedt namelijk zicht op welke geloofsovertuigingen er voor de betrokkenen al dan niet toe doen als het gaat om de verbinding met de grond. Door in het onderzoek ook te werken aan nieuwe experimenten met grond levert het concrete voorbeelden op, die aanstekelijk kunnen zijn voor anderen. Zo kunnen christenen en christelijke gemeenschappen inspirerende voorlopers en bondgenoten zijn voor diverse maatschappelijke duurzame initiatieven die momenteel proberen gemeenschappen te creëren van mensen die zorg willen dragen voor de grond.

Partners
De PThU voert het onderzoek uit samen met het Sociaal en Cultureel Planbureau en Wageningen University and Research (WUR). Aeres Hogeschool in Dronten is beoogd onderzoekspartner. De Maatschappij van Welstand is maatschappelijk partner in het project. Het project wordt uitgevoerd door vier promovendi en een team van senior onderzoekers.

ChristenvervolgingIsraëlOpvoedenGeloofszekerheidDuurzaamheid

Praatmee

Beluister onze podcast

Onder de Kansel #6: Schuldbelijdenis van reformatorische christenen over kerkelijke verdeeldheid
Of beluister op:

Meerartikelen

NPV - Zorg voor het Leven
Nieuws

NPV overhandigt ruim 79.000 handtekeningen aan Tweede Kamer tegen late abortussen

De NPV - Zorg voor het Leven heeft vandaag ruim 79.000 handtekeningen overhandigd aan de Tweede Kamer. Met de petitie roept de organisatie de politiek op om abortussen bij gezonde ongeboren kinderen tussen de 22 en 24 weken zwangerschap in...

Ds. B. D. Bouman
Nieuws

Hersteld hervormde gemeente Stolwijk brengt beroep uit op ds. B. D. Bouman

De hersteld hervormde gemeente te Stolwijk heeft een beroep uitgebracht op ds. B. D. Bouman (foto). De predikant moet in de Zuid-Hollandse plaats ds. W. van Klinken opvolgen. Laatstgenoemde predikant vertrok in augustus 2022 naar Andelst-Zetten. Ruim...

Issa Thaljieh
Nieuws

VS weigeren Palestijnse priester visum te verlenen

De Amerikaanse regering heeft een visum geweigerd aan Issa Thaljieh, een Palestijnse priester die werkzaam is in de Geboortekerk in Bethlehem. De geestelijke wilde in Washington aandacht vragen voor de moeilijke omstandigheden waaronder Palestijnse...

India
Nieuws

Zes vermoorde christenen in India na maanden wachten begraven

Zes christelijke mannen die in mei werden ontvoerd en vermoord in de Indiase deelstaat Manipur, zijn maandag 16 november begraven. Hun lichamen lagen vijf maanden in een mortuarium. Nabestaanden weigerden hen te begraven zolang de autoriteiten...

Bert-Jan Ruissen
Nieuws

SGP'er Bert-Jan Ruissen tweede op ranglijst meest actieve Europarlementariërs

SGP-Europarlementariër Bert-Jan Ruissen staat in de nieuwste ranking van meest actieve Europarlementariërs op plek 2 van de 720. Dat meldt de SGP op sociale media. Ruissen, die sinds 2019 in het Europees Parlement zit, maakt zich onder meer sterk...

CGK-synode
Nieuws

CGK-synode Hoogeveen bespreekt toekomst kerkverband: ook convenant met Rijnsburg op tafel

De generale synode van de Christelijke Gereformeerde Kerken (CGK) gaat van 8 tot en met 11 december uitgebreid spreken over de toekomst van het verdeelde kerkverband. Daarbij komt ook de vraag aan de orde of een convenant mogelijk is met de gemeenten...

Charles
Nieuws

Koning Charles over christelijk geloof: “Het kompas dat al mijn handelen als vorst leidt”

Het christelijke geloof geeft richting aan het koningschap van Charles III. Dat zei de Britse vorst dinsdag bij de opening van de nieuwe General Synode van de Church of England. In Church House in Londen sprak hij over een geloof dat gedurende zijn...

Matt Chandler
Nieuws

Predikant zag dochter jaren afdwalen van God: 'Ik kan haar niet van Jezus laten houden'

De Amerikaanse predikant Matt Chandler heeft openhartig verteld over de acht jaar waarin zijn dochter Audrey zich afkeerde van het christelijk geloof en in opstand kwam tegen haar ouders. De voorganger van The Village Church in Texas noemt die...

Meerartikelen

Paul Coakley
Nieuws

Amerikaanse aartsbisschop waarschuwt eigen kerk voor politieke verdeeldheid

De politieke strijd tussen Republikeinen en Democraten mag de Amerikaanse Rooms-Katholieke Kerk niet verdelen. Daarvoor waarschuwt aartsbisschop Paul Coakley, voorzitter van de Amerikaanse bisschoppenconferentie. Tijdens een bijeenkomst van...

Doug Wilson
Nieuws

Gereformeerde predikant preekt opnieuw in Pentagon: 'Geen hoop voor Amerika buiten Jezus'

De gereformeerde predikant Doug Wilson heeft gisteren op uitnodiging van Pete Hegseth, de Amerikaanse minister van Defensie, opnieuw in het Pentagon gepreekt. Tijdens de maandelijkse kerkdienst stelde Wilson dat Amerika alleen hoop heeft door het...

John en Carla Offutt
Nieuws

Predikant en vrouw doodgereden na bruiloft kleinzoon; familie vergeeft bestuurster

Een Amerikaanse predikant en zijn vrouw zijn zaterdag om het leven gekomen bij een verkeersongeval, kort nadat de predikant het huwelijk van zijn kleinzoon had ingezegend. John en Carla Offutt (beiden 74) werden aangereden toen ze op weg waren naar...

Homokoppel
Nieuws

Zweedse kerk verplicht predikanten voorlopig niet om homostellen te trouwen

Predikanten binnen de Zweedse Kerk mogen voorlopig blijven weigeren om homostellen te trouwen als dat tegen hun geloofsovertuiging ingaat. Het kerkparlement heeft dinsdag een omstreden voorstel verworpen dat een einde moest maken aan die...

Schalk
Nieuws

SGP wil Belastingplan ook in senaat niet steunen: zorgen over eenverdieners

De SGP ziet in het Belastingplan voor 2027 onvoldoende terug van de beloofde aanpak van de belastingkloof tussen een- en tweeverdieners. Senator Peter Schalk kondigde dinsdag tijdens de Algemene Financiële Beschouwingen aan dat zijn fractie het...

nigeria
Nieuws

Open Doors: nog eens zeventien ontvoerde christenen overleden in Nigeria

Nog eens zeventien christenen uit de Nigeriaanse dorpen Ariko en Awon zijn volgens Open Doors in gevangenschap overleden. Zij werden eerder dit jaar ontvoerd door vermoedelijk islamitische Fulani-militanten. Vrijgekomen gijzelaars vertellen over...

paus
Nieuws

Paus krijgt rozenkrans tegen gezicht en reageert met een grap

Paus Leo XIV kreeg maandag 16 november een rozenkrans tegen zijn gezicht tijdens zijn bezoek aan de Peruaanse hoofdstad Lima. Een bezoeker gooide het gebedssnoer naar hem toe toen hij in de pausmobiel langs de menigte reed. De paus reageerde later...

Erik-Jan Verbruggen
Opinie

Pornografie is geen onschuldige snack, maar een bedreiging voor je geloof

Pornografie is voor veel christenen een verborgen worsteling. Het beïnvloedt hun kijk op seksualiteit, kan relaties beschadigen en zet het geloofsleven onder druk. Toch blijft het onderwerp in kerken vaak moeilijk bespreekbaar. Volgens Erik-Jan...

Jerke
Column

Het leukste buurtje van Assen heeft geen schuttingen

Mijn broertjes wonen antikraak. Voor wie dat niet kent: je woont tijdelijk en goedkoop in een pand dat anders leeg zou staan, met als voorwaarde dat je vertrekt zodra de eigenaar het nodig heeft. Je weet dus van tevoren dat je weggaat, alleen niet...

Kamer
Nieuws

Bikker hekelt "vechthuwelijk” kabinet, Stoffer ziet wagen van Staat tegen linkervangrail tot stilstand komen

Het kabinet gaat verder, maar de ChristenUnie en de SGP zijn nog niet gerustgesteld. Tijdens het Kamerdebat over de politieke crisis op dinsdag 17 november waarschuwde Mirjam Bikker voor een "vechthuwelijk” waarvan volgende generaties de rekening...

Creaton
Persbericht

Amerikaanse topchirurg Michael Egnor zoekt antwoord op ‘het moeilijke probleem’ van het menselijk bewustzijn tijdens congres in Apeldoorn

Stichting Creaton organiseert op zaterdag 21 november 2026 het landelijke congres ‘De Mens en zijn Maker 2’ in Apeldoorn. Centraal staat een van de grootste mysteries in de moderne wetenschap: het menselijk bewustzijn. De hoofdspreker van de dag is...

Palestijnse christenen
Nieuws

Recordaantal Palestijnse christenen verlaat Israël: ruim duizend emigranten in 2025

Steeds meer Palestijnse christenen met de Israëlische nationaliteit verlaten hun geboorteland. In 2025 emigreerden 1.023 christenen, het hoogste aantal in de onderzochte periode. Dat is ruim twee keer zoveel als in 2019. Niet hun geloof, maar...