Vóór de natuur, vóór de boeren, tégen polarisatie

Dagelijks leven 13 maart 2023 Mirjam Bikker, ChristenUnie
Mirjam Bikker

Afgelopen zaterdag was ik (het is campagne) op de markt in mijn oude woonplaats Nunspeet. Een gesprek zal me zeker bijblijven. Ik sprak twee kinderen, we zaten samen aan tafel, een jongen en een meisje, beiden van een jaar of 11. Ze zaten samen op school, even verderop in Elspeet.

‘Kan ik later boer worden?’ vroeg de jongen, zoon van een vader die voor zijn werk veel op boerenbedrijven kwam. Hij had aan de keukentafel opgepikt dat dat inderdaad steeds meer een vraag wordt. ‘Zorgen jullie wel goed voor het bos en de dieren in het bos?’ vroeg het meisje, dat zich, zoals zoveel kinderen, begaan toonde met de natuur.

Vandaag zijn er in Den Haag twee grote demonstraties. De één is van mensen die zich zorgen maken over de toekomst van ons land, ons platteland en onze boeren. De ander is van mensen die zich óók zorgen maken over de toekomst van ons land, van onze natuur en van de aarde. Ze staan vandaag tegenover elkaar, zoals landbouw en natuur in de afgelopen zeventig jaar steeds meer tegen elkaar zijn uitgespeeld. Als het aan de grootste politieke kemphanen ligt, blijven we na 15 maart allemaal tegenover elkaar staan. Het ene kamp haalt de schouders op bij een schepping die zucht onder onze levensstijl en biedt de valse hoop dat er niets hoeft te veranderen aan onze landbouw. Het andere kamp is blind voor de wanhoop in de ogen van redelijke boeren en gelooft in Haagse dictaten op basis van technocratische berekeningen. En allebei is het echt heilloos.

De christelijk-sociale weg is altijd een andere, die van het goede samen leven.. Ook nu. Ik ben er diep van overtuigd dat we beter voor de schepping moeten zorgen én ik ben er even diep van overtuigd dat er een mooie toekomst is voor boeren met liefde voor hun vak en hun land. En zoals de christelijk-sociale beweging, in navolging van Jezus, al veel vaker recht, vrede en verzoening heeft gebracht, zo kunnen we ook nu door concrete politieke keuzes die weg bewandelen. Maar dan komt het er nu wel op aan dat we daar ook echt voor kiezen.

Als de verschillende demonstranten aan het eind van zo’n Haagse demonstratiedag in de trein stappen, kunnen ze allemaal hun eigen plekje kiezen, naar buiten kijken en denken: nou, ik heb het vandaag iedereen maar weer mooi duidelijk gemaakt. Dat lijkt op de tevredenheid van Haagse politici die vooral slogans roepen en niets bereiken. De demonstranten in de trein kunnen ook bij elkaar in een ‘vierzits’ gaan zitten en in gesprek gaan. Dat is veel lastiger, misschien soms ook wel irritant en het kost even tijd. En tegelijk is dit de enige weg voorwaarts die leidt naar een echt vergelijk, echte afspraken.

Dit is de manier waardoor ruim honderd jaar geleden Nederland bewaard is gebleven voor een socialistische revolutie. Omdat het de christelijk-sociale beweging lukte om werkgevers en arbeiders, rijk en arm om de tafel te krijgen en samen te werken aan sociale rechtvaardigheid. Dit is de manier waarop we de Schoolstrijd tussen liberalen en christenen hebben beslecht en onderwijsvrijheid hebben gekregen. Dit is de manier waarop sociaaldemocraten en christenen na de oorlog samen onze verzorgingsstaat hebben opgebouwd, met groeiende zorg voor kwetsbare mensen. Dit is ook de manier waarop we in de vorige kabinetsperiode tot een breed gedragen klimaatakkoord kwamen. Ook toen gingen mensen die meer urgentie voor het klimaat eisten om tafel met mensen die bezorgd waren over werkgelegenheid en een veel te hoge rekening voor mensen met een kleine beurs. En we zijn eruit gekomen.

Als wij er nu voor kiezen, wordt dit ook nu de hoopvolle weg voorwaarts. Dat is wel hard werken. Ook in een kleine, maar brede christelijke volkspartij die de ChristenUnie is, vraagt het inspanning van ons allemaal om elkaar te blijven begrijpen en vasthouden. Maar als het óns lukt de onderlinge verschillen te overbruggen en ons te richten op wat we verlangen voor de toekomst, dan kunnen we óók de weg vooruit wijzen. Zoals de christelijk-sociale beweging dat vaker heeft gedaan. Want aan welke tafel ik ook aanschuif, steeds is duidelijk dat de meeste mensen de huidige polarisatie meer dan spuugzat zijn.

In Den Haag werd, mede op verzoek van de ChristenUnie, het beruchte ‘stikstofkaartje’ van tafel gehaald. Het was zo’n symbool van heilloze dictaatpolitiek. En aan de andere kant moeten we af van de valse hoop dat er niets hoeft te veranderen. Je kunt er op de korte termijn verkiezingen mee winnen, maar op de lange termijn verlies je de schepping - en elkaar. De weg voorwaarts is langs de tafels waaraan Piet Adema nu met boeren, burgers en mensen van natuurorganisaties samen praat. En wat mij betreft schuiven ook die jongen en dat meisje uit Elspeet aan. Want met onze kinderen voor ogen, wil toch niemand blijven steken in z’n eigen gelijk? Dit cruciale overleg kan slagen. Als we ervoor kiezen.

Deze blog van CU-fractievoorzitter Mirjam Bikker verscheen eerder op de website van de partij.

Foto credits: Nienke van Denderen

Praatmee

Beluister onze podcast

#393 Jeffrey & Farshid Seyed Mehdi over massamoord in Iran, het regime & Jeremia 49
Of beluister op:

Meerartikelen

Hugo de Jonge
Interview

Hugo de Jonge over roeping en verantwoordelijkheid: “Geboren worden is een opdracht”

“Mijn vader was dominee. De kerk hoorde bij ons leven.” Met die woorden blikt voormalig vicepremier Hugo de Jonge afgelopen zondag in Hour of Power terug op zijn jeugd. Hij groeit op in een pastorie waar geloof en kerkelijk leven vanzelfsprekend zijn

Dia Moodley
Nieuws

Britse straatpredikant aangehouden na 'beledigende uitspraken' over islam

Een Britse straatpredikant is in Bristol aangehouden nadat omstanders hadden geklaagd over uitspraken die hij tijdens een evangelisatieactie over de islam gedaan zou hebben. De politie hield hem aan op verdenking van 'religieus beledigende intimidati

Ds. L. A. den Butter
Video

CGK-predikant waarschuwt vaders die mogelijk misbruik van hun kinderen maken

Veel christenen kennen God als hun Vader, maar er zijn er ook die door diverse redenen het moeilijk vinden om deze aanspreektitel te gebruiken. Denk maar aan mensen die door hun vader lichamelijk, geestelijk of mentaal misbruikt zijn. Ds. L. A. den B

Wilkin van de Kamp
Video

Wilkin van de Kamp moedigt je aan volop te genieten van wat God geeft

In een nieuwe aflevering van de serie 'Begin je dag met God' staat het thema 'genieten' centraal. Spreker Wilkin van de Kamp merkt op dat genieten een gave Gods is. Op basis van Prediker moedigt hij de kijker aan om bewust te genieten van het goede d

Marco Rubio
Nieuws

Amerikaanse minister oogst lof na pleidooi voor christelijk geloof in toespraak

De Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken Marco Rubio heeft op de Veiligheidsconferentie in München een krachtig pleidooi gehouden voor het christelijk erfgoed van het Westen. Zijn woorden konden op een langdurig applaus rekenen. Rubio waarschuw

kerk
Nieuws

Wantrouwen en onveiligheid: de lastige positie van bekeerlingen in Egypte

In Egypte staat iemands religie zwart op wit op de identiteitskaart. Dat gegeven heeft grote gevolgen voor christenen die zich vanuit de islam tot Christus hebben bekeerd. Kerken vragen bij de ingang vaak om een identiteitsbewijs. Niet uit wantrouwen

Ramadan
Persbericht

Oproep Evangelie & Moslims: Bid tijdens ramadan voor moslims in Nederland

Moslims hebben als regel om in de islamitische maanmaand ramadan, dit jaar van 18 februari tot en met 19 maart, van zonsopgang tot zonsondergang te vasten. Voor veel moslims heeft de ramadan iets feestelijks: een maand van intensief contact met elkaa

Herstelteam Nederland
Nieuws

Herstelteam Nederland maakt doorstart: herstelbediening keert terug

Herstelteam Nederland maakt doorstart: bekende herstelbediening keert terugNa jaren van afwezigheid is Herstelteam Nederland terug. In oktober 2025 is Stichting Herstelteam Nederland officieel opnieuw opgericht. Sinds 5 januari 2026 is ook de website

Meerartikelen

Pakistan
Nieuws

Blinde christen in Pakistan blijft vastzitten na beschuldiging godslastering

Een rechtbank in Pakistan heeft in februari een verzoek om borgtocht afgewezen voor een blinde christelijke man, Nadeem Masih (49), die beschuldigd wordt van blasfemie. Ondanks tegenstrijdigheden in het politierapport en de getuigenverklaringen in de

Iran
Nieuws

Iraanse veiligheidstroepen doodden minstens 19 christenen tijdens protesten

In Iran zijn tijdens de grootschalige anti-regeringsprotesten minstens 19 christenen gedood, zegt een organisatie die de godsdienstvrijheid in het land monitort. Onder hen bevinden zich zowel kerkleden uit erkende christelijke gemeenschappen als mens

Ds. Tim Schakel
Column

De les van Habakuk: roerige tijden vragen om christenen die verbinden

Roerige tijden zijn van alle eeuwen. In de dagen van Habakuk werd Gods volk verscheurd door politieke verdeeldheid, angst en beschuldigingen over en weer. Ook vandaag verketteren christenen elkaar om hun politieke standpunten. Wat vraagt dat van ons?

Willem Glashouwer
Verdieping

'Zijn bloed kome over ons': een misbruikt Bijbelvers?

Eén van de teksten uit de Bijbel die door de eeuwen heen door de kerk gebruikt werd om de leer te ondersteunen dat Israël verworpen is en onder de eeuwige vloek en het eeuwige oordeel van God valt, en dat de kerk in de plaats van Israël gekomen is al

Liam
Getuigenis

‘Ik en mijn huis, wij zullen de HEERE dienen’: Liam (8) laat zich dopen

Met een persoonlijk en dankbaar bericht op Facebook deelt Dalal Dijkstra dat haar zoon Liam is gedoopt. Voor haar is het een zichtbaar teken van Gods trouw in hun leven. 'Mijn zoon Liam is een geschenk uit de hemel, een zegen die mij door de Heere Je

Ds. L. van Rikxoort
Nieuws

Hervormde gemeente Puttershoek mag nieuwe dominee verwelkomen: ds. L. van Rikxoort

De hervormde gemeente te Puttershoek beschikt binnenkort weer over een eigen predikant. Ds. L. van Rikxoort (foto) nam het op hem uitgebrachte beroep aan. In het Zuid-Hollandse dorp volgt Van Rikxoort ds. A. A. van den Berg op. Laatstgenoemde predika

Delft
Nieuws

PKN geeft kerkelijk werker nieuwe positie

De kerkelijk werker (nieuwe stijl) in de Protestantse Kerk in Nederland (PKN) krijgt een civielrechtelijke rechtspositie. Dat heeft de generale synode vrijdag besloten. Ze mogen niet preken binnen de kerk, maar kunnen daarvoor wel toestemming krijgen

David Boogerd
Nieuws

Opiniemaker pleit voor christelijk FVD, EO-presentator waarschuwt

Publicist en jurist Sietske Bergsma 'misbruikt het christendom als instrument in de cultuurstrijd'. Dit stelt David Boogerd, presentator van 'De Ongelooflijke Podcast' (NPO Radio 1/EO). Bergsma, een in rechtse kringen prominent figuur met 80.000 volg

Nigeria
Nieuws

Nieuwe Amerikaanse wet moet christenvervolging in Nigeria tegengaan

De godsdienstvrijheid in Nigeria staat onder druk. De Verenigde Staten willen daar nu harder tegen optreden. Een nieuw wetsvoorstel in het Amerikaanse Huis van Afgevaardigden vraagt om een strengere aanpak van schendingen van religieuze vrijheden in

Paus Franciscus
Nieuws

Ex-adviseur Witte Huis sprak met Epstein over 'ten val brengen' paus Franciscus

Recent vrijgegeven documenten van het Amerikaanse ministerie van Justitie laten zien dat voormalig Witte Huis-adviseur Steve Bannon in 2019 contact had met de veroordeelde zedendelinquent Jeffrey Epstein. In berichten tussen beiden sprak Bannon over

Stephen Green
Nieuws

Straatprediker vecht boete aan na tonen Bijbeltekst bij abortuskliniek

Een christelijke straatprediker uit Groot-Brittannië is opnieuw naar de rechter gestapt vanwege de zogeheten bufferzones rond abortusklinieken. Stephen Green kreeg een boete omdat hij in zo’n zone een Bijbeltekst liet zien. Dat schrijft Christian Tod

Ds. A. D. Fokkema
Video

Waarom staat er in de Bijbel zo weinig over Jezus' jeugd? Ds. Fokkema antwoordt

Behalve Zijn geboorte in Bethlehem en Zijn optreden als 12-jarige in de tempel, lezen we in de Bijbel maar weinig over Jezus' jeugd. Daarom bedachten mensen in de loop der eeuwen verschillende verhalen waarin zij een voorstelling maakten van hoe Jezu