Vóór de natuur, vóór de boeren, tégen polarisatie

Dagelijks leven 13 maart 2023 Mirjam Bikker, ChristenUnie
Mirjam Bikker

Afgelopen zaterdag was ik (het is campagne) op de markt in mijn oude woonplaats Nunspeet. Een gesprek zal me zeker bijblijven. Ik sprak twee kinderen, we zaten samen aan tafel, een jongen en een meisje, beiden van een jaar of 11. Ze zaten samen op school, even verderop in Elspeet.

‘Kan ik later boer worden?’ vroeg de jongen, zoon van een vader die voor zijn werk veel op boerenbedrijven kwam. Hij had aan de keukentafel opgepikt dat dat inderdaad steeds meer een vraag wordt. ‘Zorgen jullie wel goed voor het bos en de dieren in het bos?’ vroeg het meisje, dat zich, zoals zoveel kinderen, begaan toonde met de natuur.

Vandaag zijn er in Den Haag twee grote demonstraties. De één is van mensen die zich zorgen maken over de toekomst van ons land, ons platteland en onze boeren. De ander is van mensen die zich óók zorgen maken over de toekomst van ons land, van onze natuur en van de aarde. Ze staan vandaag tegenover elkaar, zoals landbouw en natuur in de afgelopen zeventig jaar steeds meer tegen elkaar zijn uitgespeeld. Als het aan de grootste politieke kemphanen ligt, blijven we na 15 maart allemaal tegenover elkaar staan. Het ene kamp haalt de schouders op bij een schepping die zucht onder onze levensstijl en biedt de valse hoop dat er niets hoeft te veranderen aan onze landbouw. Het andere kamp is blind voor de wanhoop in de ogen van redelijke boeren en gelooft in Haagse dictaten op basis van technocratische berekeningen. En allebei is het echt heilloos.

De christelijk-sociale weg is altijd een andere, die van het goede samen leven.. Ook nu. Ik ben er diep van overtuigd dat we beter voor de schepping moeten zorgen én ik ben er even diep van overtuigd dat er een mooie toekomst is voor boeren met liefde voor hun vak en hun land. En zoals de christelijk-sociale beweging, in navolging van Jezus, al veel vaker recht, vrede en verzoening heeft gebracht, zo kunnen we ook nu door concrete politieke keuzes die weg bewandelen. Maar dan komt het er nu wel op aan dat we daar ook echt voor kiezen.

Als de verschillende demonstranten aan het eind van zo’n Haagse demonstratiedag in de trein stappen, kunnen ze allemaal hun eigen plekje kiezen, naar buiten kijken en denken: nou, ik heb het vandaag iedereen maar weer mooi duidelijk gemaakt. Dat lijkt op de tevredenheid van Haagse politici die vooral slogans roepen en niets bereiken. De demonstranten in de trein kunnen ook bij elkaar in een ‘vierzits’ gaan zitten en in gesprek gaan. Dat is veel lastiger, misschien soms ook wel irritant en het kost even tijd. En tegelijk is dit de enige weg voorwaarts die leidt naar een echt vergelijk, echte afspraken.

Dit is de manier waardoor ruim honderd jaar geleden Nederland bewaard is gebleven voor een socialistische revolutie. Omdat het de christelijk-sociale beweging lukte om werkgevers en arbeiders, rijk en arm om de tafel te krijgen en samen te werken aan sociale rechtvaardigheid. Dit is de manier waarop we de Schoolstrijd tussen liberalen en christenen hebben beslecht en onderwijsvrijheid hebben gekregen. Dit is de manier waarop sociaaldemocraten en christenen na de oorlog samen onze verzorgingsstaat hebben opgebouwd, met groeiende zorg voor kwetsbare mensen. Dit is ook de manier waarop we in de vorige kabinetsperiode tot een breed gedragen klimaatakkoord kwamen. Ook toen gingen mensen die meer urgentie voor het klimaat eisten om tafel met mensen die bezorgd waren over werkgelegenheid en een veel te hoge rekening voor mensen met een kleine beurs. En we zijn eruit gekomen.

Als wij er nu voor kiezen, wordt dit ook nu de hoopvolle weg voorwaarts. Dat is wel hard werken. Ook in een kleine, maar brede christelijke volkspartij die de ChristenUnie is, vraagt het inspanning van ons allemaal om elkaar te blijven begrijpen en vasthouden. Maar als het óns lukt de onderlinge verschillen te overbruggen en ons te richten op wat we verlangen voor de toekomst, dan kunnen we óók de weg vooruit wijzen. Zoals de christelijk-sociale beweging dat vaker heeft gedaan. Want aan welke tafel ik ook aanschuif, steeds is duidelijk dat de meeste mensen de huidige polarisatie meer dan spuugzat zijn.

In Den Haag werd, mede op verzoek van de ChristenUnie, het beruchte ‘stikstofkaartje’ van tafel gehaald. Het was zo’n symbool van heilloze dictaatpolitiek. En aan de andere kant moeten we af van de valse hoop dat er niets hoeft te veranderen. Je kunt er op de korte termijn verkiezingen mee winnen, maar op de lange termijn verlies je de schepping - en elkaar. De weg voorwaarts is langs de tafels waaraan Piet Adema nu met boeren, burgers en mensen van natuurorganisaties samen praat. En wat mij betreft schuiven ook die jongen en dat meisje uit Elspeet aan. Want met onze kinderen voor ogen, wil toch niemand blijven steken in z’n eigen gelijk? Dit cruciale overleg kan slagen. Als we ervoor kiezen.

Deze blog van CU-fractievoorzitter Mirjam Bikker verscheen eerder op de website van de partij.

Foto credits: Nienke van Denderen

Praatmee

Beluister onze podcast

Van Hart tot Hart #2: Echtscheiding in de kerk
Of beluister op:

Meerartikelen

TUA
Nieuws

Vierde en vijfde student toegelaten tot predikantsopleiding Christelijke Gereformeerde Kerken

Het curatorium van de Christelijke Gereformeerde Kerken (CGK) heeft dinsdag opnieuw twee studenten toegelaten tot de predikantsopleiding. Dat meldt het Reformatorisch Dagblad. Het gaat om de 22-jarige J. A. (Julian) Hoogendoorn en de 32-jarige A. D.

Zanzibar
Nieuws

Voorganger op Zanzibar mishandeld: "Ik dacht dat ik zou sterven"

Een christelijke voorganger op Zanzibar, Tanzania, Ester Felisian Wakala, heeft in april twee gewelddadige aanvallen overleefd. Ze werd daarbij ontvoerd en mishandeld, wat haar leven in gevaar bracht. Wakala, die een kleine christelijke gemeenschap l

Familie Willemsen
Nieuws

Willemsen in Xingang: kerkplanting in Taiwan

In het midden van Xingang staat een grote tempel. Als je op de hoofdstraat loopt, springt het gebouw direct in het oog: het is het centrum van het dorp. Deze tempel is gewijd aan Mazu, een zeegodin die thuishoort in zowel Chinese volksreligie als het

Arjan Banninga
Video

Terugkijken: Hope4Ukraine-directeur over Russische aanvallen op Kiev

De Oekraïense hoofdstad Kiev is opnieuw doelwit geweest van zware Russische aanvallen. Daarbij werd volgens berichtgeving ook schade toegebracht aan een historisch kloostercomplex. Arjan Banninga van stichting Hope4Ukraine was op het moment van de bo

Christian Verwoerd
Getuigenis

Ik kan niet zonder U: Christian Verwoerd aan het woord

"Gods Koninkrijk moet vol worden," vindt zanger en liedschrijver Christian Verwoerd. Muziek is zijn bediening: hij wil God prijzen, aanbidden en Zijn Naam bekend maken. Tegelijk wil hij iets van verdieping meegeven aan zijn luisteraars waardoor ze op

China
Nieuws

Grootschalige politie-inval in Chinese kerk: SDOK roept op tot gebed

Bij een grootschalige politie-inval in een samenkomst van de Early Rain Covenant Church in China zijn gisteren kerkleiders, gemeenteleden en kinderen meegenomen. De meesten zijn inmiddels weer vrijgelaten. SDOK roept christenen op wereldwijd te bidde

Soedan
Nieuws

Soedanese christen mishandeld in kerk van vluchtelingenkamp

Een Soedanese christen is mishandeld terwijl hij zich in een kerk in een vluchtelingenkamp in Zuid-Soedan bevond. Dat meldt mensenrechtenorganisatie en waakhond op het gebied van christenvervolging International Christian Concern (ICC). Volgens de or

The Obama Presidential Center in Chicago, Illinois.
Nieuws

Amerikaanse predikant haalt fel uit naar gloednieuw Obama-centrum: 'Anti-christelijk en atheïstisch'

De Amerikaanse predikant Todd Friel heeft stevige kritiek geuit op het nieuwe Obama Presidential Center in Chicago. Volgens hem straalt het gebouw zelfs een atheïstische en anti-christelijke boodschap uit. Dat schrijft The Christian Post.  Het centru

Meerartikelen

Hugo de Jonge
Nieuws

Hugo de Jonge nieuwe voorzitter van kerkelijk overlegorgaan CIO

Het Interkerkelijk Contact in Overheidszaken (CIO) krijgt een nieuwe voorzitter. Hugo de Jonge neemt per 1 november 2026 het voorzitterschap over van Jaap Smit, die de functie dan bijna tien jaar heeft vervuld. Dat maakte het CIO vorige week bekend.

Dormitiekathedraal
Nieuws

Brand in eeuwenoude kathedraal Kyiv na zware Russische raket- en droneaanvallen

De Dormitiekathedraal in de Oekraïense hoofdstad Kyiv is in de nacht van maandag op dinsdag zwaar beschadigd geraakt door een brand na grootschalige Russische raket- en droneaanvallen. Dat meldt The Christian Post. De kathedraal maakt deel uit van he

Proponent N. L. Dijkdrent
Nieuws

Hervormde gemeente Aalst mag nieuwe predikant verwelkomen: proponent N. L. Dijkdrent

De hervormde gemeente te Aalst beschikt binnenkort over een nieuwe herder en leraar. Proponent N. L. Dijkdrent (foto) aanvaardde het onlangs op hem uitgebrachte beroep. Dijkdrent hoopt in Aalst ds. J. Domburg op te volgen. Laatstgenoemde predikant is

TUA
Nieuws

Derde student toegelaten tot predikantsopleiding Christelijke Gereformeerde Kerken

Het curatorium van de Christelijke Gereformeerde Kerken heeft maandag opnieuw een student toegelaten tot de predikantsopleiding. Dat meldt het Reformatorisch Dagblad. Het gaat om de 20-jarige M. J. (Thijs) van der Lee.  Secretaris ds. C. J. Droger ma

Themadag Back to the Future
Nieuws

Themadag onderzoekt lessen van de eerste christenen voor de kerk van nu

Hoe kan de kerk vandaag vernieuwen zonder haar wortels te verliezen? Die vraag staat centraal tijdens de themadag Back to the Future op zaterdag 27 juni op Landgoed Zonheuvel in Doorn. Sprekers zijn onder anderen de internationaal bekende orthodoxe t

ds. R. Kok
Verdieping

Onderzoeker over de kwestie-Kok: ‘Hier wordt de kern van het Evangelie geraakt’

‘De kwestie rond de schorsing van ds. R. Kok gaat niet alleen over een pijnlijke bladzijde uit de kerkgeschiedenis van de Gereformeerde Gemeenten. Het raakt aan de kern van het Evangelie: de prediking van Gods genade aan zondaren, met bevel van geloo

Jan Keuken
Dagelijks leven

Van Cuba naar Spanje: een predikant tussen afwaswerk en evangelisatie

Onder het genot van een versgebakken, rijkelijk gesuikerde Spaanse churros luisterden we naar het verhaal van predikant Ariel. Onze gezonde voornemens voor deze reis konden we daarmee direct overboord zetten, maar het leverde wel een bijzonder gespre

Evert Leeflang
Recensie

Puzzelen met Daniël: spookrijden in de eindtijd

Wim Grandia wil met zijn nieuwe boek De tijd van het einde het vaak ingewikkelde Bijbelboek Daniël toegankelijk maken voor een breed publiek. Theoloog Evert Leeflang waardeert die ambitie, maar plaatst tegelijkertijd vraagtekens bij Grandia's uitleg.

Joe Weller
Getuigenis

YouTube-ster Joe Weller getuigt: "Jezus is het beste wat mij ooit is overkomen"

De Britse YouTuber Joe Weller heeft zijn miljoenen volgers verrast met een openhartige getuigenis over zijn geloof. In een video op Instagram vertelt de populaire internetpersoonlijkheid dat hij christen is geworden en zijn leven aan Jezus Christus h

Jac de Gooijer
Opinie

Zelfliefde of zelfverloochening? Een boodschap voor evangelischen én reformatorischen

Ik heb in mijn leven veel kerken bezocht. Reformatorische gemeenten waar de ernst als een deken over de banken hing. Evangelische samenkomsten waar de muziek harder stond dan het denken. Pinksterdiensten waarin mensen hun armen omhoogstaken alsof God

TUA
Nieuws

Twee studenten toegelaten tot predikantsopleiding Christelijke Gereformeerde Kerken

Het curatorium van de Theologische Universiteit Apeldoorn (TUA) van de Christelijke Gereformeerde Kerken (CGK), heeft vrijdag twee studenten toegelaten tot de predikantsopleiding. Dat schrijft het Reformatorisch Dagblad. Het gaat om de 33-jarige A. T

Ds. H. Raveling
Nieuws

Nieuwe predikant voor CGK Winschoten: ds. H. Raveling uit Hilversum

De christelijke gereformeerde kerk te Winschoten (De Rank) mag binnenkort een nieuwe predikant verwelkomen. Ds. H. Raveling (foto) aanvaardde het op hem uitgebrachte beroep en zal ds. G. Huisman opvolgen. Laatstgenoemde predikant vertrok in 2023 naar