Vóór de natuur, vóór de boeren, tégen polarisatie

Dagelijks leven 13 maart 2023 Mirjam Bikker, ChristenUnie
Mirjam Bikker

Afgelopen zaterdag was ik (het is campagne) op de markt in mijn oude woonplaats Nunspeet. Een gesprek zal me zeker bijblijven. Ik sprak twee kinderen, we zaten samen aan tafel, een jongen en een meisje, beiden van een jaar of 11. Ze zaten samen op school, even verderop in Elspeet.

‘Kan ik later boer worden?’ vroeg de jongen, zoon van een vader die voor zijn werk veel op boerenbedrijven kwam. Hij had aan de keukentafel opgepikt dat dat inderdaad steeds meer een vraag wordt. ‘Zorgen jullie wel goed voor het bos en de dieren in het bos?’ vroeg het meisje, dat zich, zoals zoveel kinderen, begaan toonde met de natuur.

Vandaag zijn er in Den Haag twee grote demonstraties. De één is van mensen die zich zorgen maken over de toekomst van ons land, ons platteland en onze boeren. De ander is van mensen die zich óók zorgen maken over de toekomst van ons land, van onze natuur en van de aarde. Ze staan vandaag tegenover elkaar, zoals landbouw en natuur in de afgelopen zeventig jaar steeds meer tegen elkaar zijn uitgespeeld. Als het aan de grootste politieke kemphanen ligt, blijven we na 15 maart allemaal tegenover elkaar staan. Het ene kamp haalt de schouders op bij een schepping die zucht onder onze levensstijl en biedt de valse hoop dat er niets hoeft te veranderen aan onze landbouw. Het andere kamp is blind voor de wanhoop in de ogen van redelijke boeren en gelooft in Haagse dictaten op basis van technocratische berekeningen. En allebei is het echt heilloos.

De christelijk-sociale weg is altijd een andere, die van het goede samen leven.. Ook nu. Ik ben er diep van overtuigd dat we beter voor de schepping moeten zorgen én ik ben er even diep van overtuigd dat er een mooie toekomst is voor boeren met liefde voor hun vak en hun land. En zoals de christelijk-sociale beweging, in navolging van Jezus, al veel vaker recht, vrede en verzoening heeft gebracht, zo kunnen we ook nu door concrete politieke keuzes die weg bewandelen. Maar dan komt het er nu wel op aan dat we daar ook echt voor kiezen.

Als de verschillende demonstranten aan het eind van zo’n Haagse demonstratiedag in de trein stappen, kunnen ze allemaal hun eigen plekje kiezen, naar buiten kijken en denken: nou, ik heb het vandaag iedereen maar weer mooi duidelijk gemaakt. Dat lijkt op de tevredenheid van Haagse politici die vooral slogans roepen en niets bereiken. De demonstranten in de trein kunnen ook bij elkaar in een ‘vierzits’ gaan zitten en in gesprek gaan. Dat is veel lastiger, misschien soms ook wel irritant en het kost even tijd. En tegelijk is dit de enige weg voorwaarts die leidt naar een echt vergelijk, echte afspraken.

Dit is de manier waardoor ruim honderd jaar geleden Nederland bewaard is gebleven voor een socialistische revolutie. Omdat het de christelijk-sociale beweging lukte om werkgevers en arbeiders, rijk en arm om de tafel te krijgen en samen te werken aan sociale rechtvaardigheid. Dit is de manier waarop we de Schoolstrijd tussen liberalen en christenen hebben beslecht en onderwijsvrijheid hebben gekregen. Dit is de manier waarop sociaaldemocraten en christenen na de oorlog samen onze verzorgingsstaat hebben opgebouwd, met groeiende zorg voor kwetsbare mensen. Dit is ook de manier waarop we in de vorige kabinetsperiode tot een breed gedragen klimaatakkoord kwamen. Ook toen gingen mensen die meer urgentie voor het klimaat eisten om tafel met mensen die bezorgd waren over werkgelegenheid en een veel te hoge rekening voor mensen met een kleine beurs. En we zijn eruit gekomen.

Als wij er nu voor kiezen, wordt dit ook nu de hoopvolle weg voorwaarts. Dat is wel hard werken. Ook in een kleine, maar brede christelijke volkspartij die de ChristenUnie is, vraagt het inspanning van ons allemaal om elkaar te blijven begrijpen en vasthouden. Maar als het óns lukt de onderlinge verschillen te overbruggen en ons te richten op wat we verlangen voor de toekomst, dan kunnen we óók de weg vooruit wijzen. Zoals de christelijk-sociale beweging dat vaker heeft gedaan. Want aan welke tafel ik ook aanschuif, steeds is duidelijk dat de meeste mensen de huidige polarisatie meer dan spuugzat zijn.

In Den Haag werd, mede op verzoek van de ChristenUnie, het beruchte ‘stikstofkaartje’ van tafel gehaald. Het was zo’n symbool van heilloze dictaatpolitiek. En aan de andere kant moeten we af van de valse hoop dat er niets hoeft te veranderen. Je kunt er op de korte termijn verkiezingen mee winnen, maar op de lange termijn verlies je de schepping - en elkaar. De weg voorwaarts is langs de tafels waaraan Piet Adema nu met boeren, burgers en mensen van natuurorganisaties samen praat. En wat mij betreft schuiven ook die jongen en dat meisje uit Elspeet aan. Want met onze kinderen voor ogen, wil toch niemand blijven steken in z’n eigen gelijk? Dit cruciale overleg kan slagen. Als we ervoor kiezen.

Deze blog van CU-fractievoorzitter Mirjam Bikker verscheen eerder op de website van de partij.

Foto credits: Nienke van Denderen

Praatmee

Beluister onze podcast

#403 Jeffrey & Alie Hoek over medische verrassingen in de Bijbel
Of beluister op:

Meerartikelen

Ds. M. J. van Keulen
Nieuws

CGK Nunspeet brengt beroep uit op ds. M. J. van Keulen

De christelijke gereformeerde kerk (cgk) te Nunspeet heeft een beroep uitgebracht op ds. M. J. van Keulen (foto). De predikant kan in de Veluwse plaats de collega worden van ds. P. D. J. Buijs. Laatstgenoemde predikant is al sinds 2017 aan de gemeent

Constant van den Heuvel
Podcast

Terugluisteren: historicus Constant van den Heuvel over de opkomst van Nazi-Duitsland

Begin deze maand was het 81 jaar geleden dat de Tweede Wereldoorlog ten einde kwam. In deze oorlog kwamen naar schatting tussen de zeventig en 85 miljoen mensen om het leven, meer dan zes miljoen Joden werden op afschuwelijke wijze gedood in de nazi-

Hendrina Harmannij
Podcast

Hendrina Hermannij over Jezus volgen: "Jongeren hebben geestelijke vaders en moeders nodig"

In de D-PODcast spreekt Mart-Jan van der Maas met Hendrina Harmannij, betrokken bij Alpha Youth Nederland. In deze aflevering gaat het over jongeren, discipelschap en de vraag hoe een nieuwe generatie geholpen kan worden om Jezus te volgen. Volgens H

Hessel en Coby Visser
Video

Hessel en Coby Visser nemen na 35 jaar afscheid van zendingswerk Botswana

De Christelijke Gereformeerde Kerken (CGK) hebben een bijzondere afscheidsvideo gepubliceerd van Hessel en Coby Visser, die na tientallen jaren zendingswerk afscheid namen van Botswana. Het echtpaar werkte sinds 1991 in het Afrikaanse land, waar zij

india
Nieuws

Grote zorgen om Indiase christenen: kerkdiensten en begrafenissen verstoord door hindoes

In de Indiase staat Chhattisgarh zijn hindoenationalisten op zondag tien mei meerdere kerkdiensten binnengevalen. De Hindu Jagran Manch betrad kerken in onder meer Kamal Vihar en Sen Chowk Shriram Nagar. Hier eisten zij van predikanten identiteitspap

draagmoederschap
Persbericht

NPV organiseert symposium over wetsvoorstel draagmoederschap

De NPV organiseert op woensdag 27 mei een symposium over de nieuwe Wet draagmoederschap. Het onderwerp is politiek actueel nu de Tweede Kamer zich binnenkort buigt over het wetsvoorstel Kind, draagmoederschap en afstamming. Het voorstel wil draagmoed

baby en moeder
Verdieping

Draagmoederschap: kind is een gave, geen project

Is alles wat technisch mogelijk is, ook goed om te doen? Draagmoederschap kan het onmogelijke mogelijk maken. Is nieuw leven eigenlijk wel te organiseren? Dit voorjaar spreekt de Tweede Kamer over draagmoederschap. Een van de weinige medisch-ethische

afghaan
Nieuws

Gevluchte Afghaanse gelovigen in angst door deportaties Tadzjikistan

Open Doors bevestigt recente nieuwsberichten die stellen dat Tadzjikistan ongeveer 250 Afghaanse vluchtelingen heeft opgepakt en het land uitgezet. Onder geheime gelovigen die Afghanistan zijn ontvlucht veroorzaken de deportaties veel angst. Bij teru

Meerartikelen

Romy Douma-Brouwer
Interview

Romy Douma-Brouwer nam afscheid van New Age: "Ik werd vanbinnen een tijdbom"

Romy Douma-Brouwer doet alles all the way, nieuwsgierig en energiek als ze is. Als kind speelde ze dat ze een radioprogramma had, de ‘Romy-show’. Ze wilde journalist worden, maar intussen zette ze als tiener ook een eigen kledinglijn op. Na haar ople

Geert Benedictus
Opinie

Kerkoverleg zonder helder einddoel: wie betaalt straks de rekening van de PKN?

Tijdens een bijeenkomst in Drachten sprak de Protestantse Kerk in Nederland (PKN) met kerkleden over de financiële toekomst van de kerk en haar dienstenorganisatie. Volgens Geert Benedictus blijven fundamentele keuzes daarbij echter uit. In deze anal

Curatorium GerGem
Nieuws

Curatorium GerGem laat derde student toe tot opleiding predikantschap

Het curatorium van de Gereformeerde Gemeenten (GerGem) heeft dinsdag opnieuw een kandidaat toegelaten tot de opleiding aan de Theologische School in Rotterdam. Het gaat om dhr. C. Trouwborst (45) uit Barendrecht, zo werd dinsdag bekendgemaakt. Trouwb

Kerkasiel Kampen
Nieuws

Kerkasiel Kampen wint prijs na 550 dagen onafgebroken kerkdienst

Het kerkasiel van de protestantse wijkgemeente Open Hof in Kampen heeft de Over Hoop Prijs 2024 gewonnen. De jury prijst de gemeente omdat zij volgens haar heeft laten zien “dat een kleine geloofsgemeenschap een hoopvolle beweging in gang kan zetten”

Mexico
Nieuws

Evangelist al zes weken vermist na ontvoering in Mexico

Een christelijke mensenrechtenorganisatie uit het Verenigd Koninkrijk heeft de Mexicaanse autoriteiten opgeroepen om een onderzoek te starten naar de verdwijning van de 79-jarige protestantse evangelist Benito Guevara Arcos. De man is al ruim zes wek

Paus Leo
Nieuws

Paus Leo waarschuwt in nieuwe encycliek voor gevaren van AI

Paus Leo XIV presenteert volgende week zijn eerste encycliek over kunstmatige intelligentie (AI). Het document krijgt de naam Magnifica Humanitas wat 'prachtige menselijkheid' betekent. Een encycliek is een belangrijke brief van de paus aan de kerk e

Syrie
Nieuws

Bom gevonden tijdens begrafenis in Syrië, tragedie voorkomen

In Aleppo, Syrië, werd op 13 mei 2026 op wonderlijke wijze een tragedie voorkomen toen een bom werd ontdekt tijdens een drukbezochte begrafenisdienst in een kerk van het Syrisch-orthodoxe aartsbisdom in Aleppo. Om 10:30 uur stond de kerk vol met mens

pro life
Nieuws

Twaalf organisaties roepen Nederlandse kerken op tot gebed en actie tegen abortus

Twaalf Nederlandse pro-life organisaties hebben de handen ineengeslagen en richten zich met een gezamenlijke brief tot alle kerken in Nederland, protestants én rooms-katholiek. In de brief, die deze week is verzonden, uiten de organisaties hun groeie

Kerk en slavernij
Nieuws

Kerk van Schotland biedt excuses aan voor historische banden met slavernij

De Kerk van Schotland heeft officieel excuses aangeboden voor haar historische betrokkenheid bij slavernij. Tijdens de generale vergadering van de kerk in Edinburgh werd uitgesproken dat de kerk 'diep bedroefd' is over het geleden leed. In de verklar

Daphne en Lucas Smit
Interview

Van topsport naar evangelisatie: "Voetbal en basketbal konden onze leegte niet vullen"

Als klein meisje sliep ze met een voetbal als kussen. Hij reisde met zijn basketbalteam het hele land door en zocht ondertussen zijn geluk in drank, vrouwen en drugs. Aan tafel bij Hour of Power vertellen Daphne en Lucas Smit hoe hun leven volledig v

Ds. G. T. van Appeldoorn
Nieuws

Hersteld hervormde gemeente Nieuwleusen beroept ds. G. T. van Appeldoorn

De hersteld hervormde gemeente te Nieuwleusen hoopt op de komst van ds. G. T. van Appeldoorn (foto). Afgelopen week werd een beroep op de predikant uitgebracht. In de Overijsselse plaats moet Van Appeldoorn ds. M. van Sligtenhorst opvolgen. Laatstgen

Theologische Universiteit Apeldoorn
Persbericht

TUA stelt bijzondere leerstoel ‘Waardengedreven Leiderschap’ in

De Theologische Universiteit Apeldoorn (TUA) stelt een bijzondere leerstoel 'Waardengedreven Leiderschap' in. Met deze nieuwe leerstoel wil de universiteit bijdragen aan verdere bezinning op leiderschap binnen kerken, christelijke organisaties en de