Open Doors-oprichter Anne van der Bijl is op 94-jarige leeftijd overleden. De organisatie voor vervolgde christenen bevestigt dit woensdag op haar website. 

Anne van der Bijl werd in 1928 geboren als zoon van een arme smid en invalide moeder. Hij was 12 jaar oud toen het Duitse leger Nederland binnenviel tijdens de Tweede Wereldoorlog. Hij verstopte zich in greppels om te voorkomen dat hij door nazi-soldaten zou worden opgemerkt. Toen in 1944 de hongerwinter uitbrak, at Van der Bijl tulpenbollen om te overleven. Na de oorlog sloot Van der Bijl zich aan bij het Nederlandse leger en werd hij naar Indonesië gestuurd. Zijn enthousiasme verdween toen er onschuldige mensen werden gedood. Naar eigen zeggen was Van der Bijl betrokken bij een bloedbad in een Indonesisch dorp, waarbij iedereen zonder aanziens des persoon werd vermoord.

De dood van een jonge moeder en haar zogende zoon maakte diepe indruk op Van der Bijl. Nadat Van der Bijl in zijn enkel werd geschoten, besloot hij de Bijbel van zijn moeder te lezen. Na zijn terugkeer naar Nederland werd Van der Bijl een fanatieke kerkganger, waarna hij zijn leven in 1950 overgaf aan de Heere God. “Er was niet veel vertrouwen in mijn gebed”, zei Van der Bijl hierover. “Ik zei gewoon: ‘Heer, als U me de weg wijst, zal ik U volgen. Amen.’”

Bijbelsmokkel
Van der Bijl ging in 1953 naar Schotland en kwam op de zendingsschool van Worldwide Evangelization Crusade’s terecht. Daar leerde hij een belangrijke les: de meeste potentiële evangelisten geven snel op, omdat de Heilige Geest hen slechts één op de duizend mensen op het hart legt. Van der Bijl kwam in opstand: “Waarom zou je je energie besteden als 999 je boodschap niet aannemen?” In plaats van zich bezig te houden met berekeningen en strategieën besloot Van der Bijl om zich te laten leiden door Gods Geest. Korte tijd later werd hij geraakt door Openbaring 3:2, ‘Wees waakzaam en versterk het overige dat dreigt te sterven, want Ik heb uw werken niet vol bevonden voor God.’

Van der Bijl begreep dat hij door God werd geroepen om de kerk in communistische landen te steunen. In 1955 maakte hij een door de regering gecontroleerde rondreis door Polen, maar ondertussen sloop hij weg van zijn groep om een groep christenen te bezoeken. Tijdens een tweede reis naar het toenmalige Tsjechoslowakije ontdekte Van der Bijl dat gelovigen een grote behoefte hebben aan Bijbels. “Ik beloofde God dat ik zo vaak als ik kon Bijbels naar Gods kinderen achter het IJzeren Gordijn zou brengen. Naar elk land waar God een deur opende die groot genoeg is om erdoorheen te glippen”, zei hij later.

Zijn eerste smokkelreis kwam in 1957 tot stand. In zijn blauwe Volkswagen ging Van der Bijl op pad. In het toenmalige Joegoslavië deelde Van der Bijl traktaten en Bijbels uit. Terwijl bewakers zijn auto doorzochten, sprak Van der Bijl een gebed uit dat hij later “het gebed van Gods smokkelaar” zou noemen: ‘Heer, in mijn bagage heb ik Bijbels die ik naar Uw kinderen over deze grens wil brengen. Toen U op aarde was, liet U blinden weer zien. Nu bid ik, maak ziende ogen blind. Maak de bewakers blind voor dingen die ze niet onder ogen mogen krijgen.’

Later smokkelde Van der Bijl ook Bijbels de voormalige Sovjet-Unie in. Hij rekruteerde andere christenen om hem hierbij te helpen en ze slaagden er samen in om de aandacht van grenswachten en de geheime politie af te leiden. Soms reisden ze vermomd als getrouwde echtparen en soms gebruikten ze afgelegen grensovergangen. De Bijbel verborgen ze in kleine onopvallende auto’s. Ze volgden de leiding van de Heilige Geest en werden nooit door iemand gearresteerd.

Wereldwijd netwerk
Van der Bijl reisde de hele wereld over om vervolgde christenen op te zoeken, Bijbels te brengen en voor hen te pleiten bij overheden en regeringsleiders. Het werk breidde zich uit naar vele landen waar christenen worden vervolgd: van China en andere landen in Azië naar Afrika, Latijns-Amerika en het Midden-Oosten. Van der Bijl begon het werk voor de vervolgde kerk in zijn eentje, maar inmiddels werken wereldwijd meer dan 1.400 medewerkers samen om vervolgde christenen te steunen. In landen als Nederland, Duitsland, Frankrijk en de Verenigde Staten wordt gevraagd om gebed, giften en betrokkenheid bij vervolgde christenen. Per jaar worden ruim twee miljoen Bijbels en christelijke boeken verspreid, ontvangen ruim 500.000 kerkleiders een training en meer dan 300.000 christenen ontvangen praktische hulp.

Van der Bijl was een man die vaak tegen de stroom inzwom. Als hij hoorde dat iets ‘onmogelijk’ was, dan werd hij juist gemotiveerd om de handen uit de mouwen te steken. Zo werden er in één nacht 1 miljoen Bijbels in het diepste geheim met een sleepboot in China afgeleverd, deelde hij Bijbels uit in Saudi-Arabië en was hij vastbesloten om leiders van terreurorganisaties over Jezus Christus te vertellen.

Jan van den Bosch deelt in onderstaande video twee prachtige anekdotes over Anne van der Bijl:

Aandacht voor de islamitische wereld
Al voor de val van het IJzeren Gordijn breidde Van der Bijl zijn aandacht en werkterrein uit naar de islamitische wereld. Van der Bijl voorzag dat de snelle opkomst van de islam de grootste bedreiging zou gaan vormen voor de christelijke kerk wereldwijd. Hij reisde veel in het Midden-Oosten en het zuiden van Azië. Vooral Pakistan was een land waar hij regelmatig kwam. Het was zijn persoonlijke missie om in deze landen altijd in gesprek te gaan met leiders van de Taliban, Al Qaeda of andere terreurorganisaties. In deze gesprekken pleitte hij voor de christenen in het land en bracht hij het evangelie ter sprake. Ook ontmoette hij leiders van Hamas en Hezbollah.

In het licht van toenemend islamitisch geweld tegen christenen in het Midden-Oosten, de Perzische Golf, Noord-Afrika en Zuidoost-Azië predikte Van der Bijl geen wraak te nemen en geen haat te koesteren. “Als we een vijandig beeld hebben van een politieke of religieuze groep of natie, dan kan de liefde van God ons niet bereiken om er iets aan te doen”, meende hij. Hij gebruikte het woord islam geregeld als acroniem voor I Sincerely Love All Muslims (‘ik heb oprecht alle moslims lief’).

Toen de Verenigde Staten in 2001 Afghanistan en in 2003 Irak binnenvielen, werd Van der Bijl een uitgesproken criticus van de steun van Amerikaanse evangelicals voor de strijd tegen terrorisme. Volgens hem konden christenen alleen vertrouwen op militair ingrijpen als ze hun geloof in zendingsmissies hadden opgegeven. Toen Van der Bijl ruim twintig jaar geleden voor een Amerikaans publiek sprak, vroeg hij zijn toehoorders of ze voor Osama bin Laden hadden gebeden. Nadat de Amerikaanse troepen de leider van al-Qaeda om het leven brachten, sprak Van der Bijl zijn verdriet hierover uit.

Open Doors
Van der Bijl beloofde gedurende zijn Bijbelsmokkel-reizen met de Bijbel terug te keren naar Nederland en deed dat. Daarmee was het werk van Open Doors geboren. Vandaag de dag werkt Open Doors in meer dan zestig landen zijn er wereldwijd meer dan 1.400 medewerkers.

De laatste jaren trok Van der Bijl zich steeds meer terug uit Open Doors. Zijn passie om vervolgde christenen bij te staan bleef onveranderd groot. Hoewel hij door zijn hoge leeftijd minder kon reizen, meldde hij tijdens de jaarlijkse Open Doors-dag steevast dat hij zijn koffers alweer had klaarstonden om naar Pakistan te reizen. Het internationaal leiderschap van Open Doors is op dit moment in handen van Dan Ole Shani uit Kenia. Het is voor het eerst in de geschiedenis van Open Doors dat er een leider is aangesteld uit een land met een vervolgde kerk.

Van der Bijl kreeg in 1993 een koninklijke onderscheiding voor zijn werk. In 1997 ontving hij de Religious Liberty Award van de World Evangelical Alliance voor zijn inzet voor de vervolgde kerk en zijn passie voor het verspreiden van het evangelie. Het meest trots was Van der Bijl naar eigen zeggen op de titel ‘bloedbroeder’ die hij kreeg van een stam Apache-indianen in de jaren ’80. Als onderdeel van de ceremonie gaven de indianen hem een naam die betekent: ‘Hij die door barrières heen breekt’.

Van der Bijl was 59 jaar getrouwd met Corry van der Bijl, die veelal op de achtergrond bleef. Zij overleed in 2018. Anne en Corry van der Bijl kregen vijf kinderen en elf kleinkinderen.

Bekijk ook onderstaande video:

Reactie Gert-Jan Segers (ChristenUnie): "God’s Smuggler is niet meer. Na een leven in dienst van de vervolgde kerk, eerst achter het IJzeren Gordijn en later het Midden-Oosten. Omdat hij Gods liefde met iedereen wilde delen, stond hij oog in oog met onder andere Arafat en sjeik Yassin."

Kees van der Staaij (SGP): "Geraakt door bericht van overlijden Anne van der Bijl. Hij had een buitengewoon grote en inspirerende inzet voor vervolgde christenen wereldwijd. We gedenken hem in dankbaarheid."