Complottheorieën over het coronavirus, waarom tieren ze zo welig?

Nieuws 10 november 2020 Henk van Blijderveen
Corona kerk

Complottheorieën zijn weliswaar van alle tijden, maar in het huidige coronatijdperk duiken ze toch wel erg vaak op. In dit artikel zal ik proberen te verklaren waarom complottheorieën over het coronavirus zo welig tieren.

Een simpele vleermuis, zeg je?!
In februari van dit jaar, toen het coronavirus echt goed losging, was de bereidheid van de gemiddelde Nederlander om de regels op te volgen nog groot. Vooral omdat niemand zijn leven zeker leek te zijn. De artsen wisten nog bar weinig over het virus, de gevolgen waren onvoorspelbaar en de ziekenhuizen dreigden het niet meer aan te kunnen.

Inmiddels weten we, meer dan een miljoen coronadoden wereldwijd verder, beter en gooien veel mensen die niet direct tot een risicogroep behoren er met de pet naar. Ze zijn de vrijheidsbeperkingen zat en grijpen ieder bericht, dat de zin van de maatregelen ontkracht, aan om het nauwer te nemen dan anderhalve meter.

De argwaan tegenover overheid en wetenschap is vrij logisch, want hun visies botsen nogal eens met Gods wetten en met Gods wetenschap.

“Want wees nou eerlijk”, zo zeggen ze, “het kán toch niet zo zijn, dat één simpele vleermuis de wereld zo’n slag toebrengt? Nee, daar zit meer achter!” En ze zoeken naar grootse, meeslepende verklaringen, die in verhouding staan tot de catastrofe. Verklaringen waarbij zondebokken, overgoten met pek en veren, op stokpaardjes door de sociale media galopperen. Een peiling van Ipsos laat zien waar die zondebokken zoal uit bestaan: 15% van de Nederlanders gelooft dat het coronavirus een chemisch wapen is, dat in een lab is gemaakt, 5% denk dat er een duister plan van Bill Gates achter zit en 4% ziet 5G als de boosdoener.

De influencers als verspreider van complottheorieën
Vooral influencers, degenen die onze schermen vullen, omdat ze een beetje kunnen presenteren, zingen of rappen en dergelijke, hebben een grote stem in de verkondiging van deze complottheorieën.

Bijvoorbeeld door de inmiddels niet liegende cijfers van ziekenhuisopnames en doden totaal te negeren en te zeggen dat het coronavirus niet meer is dan een griepje. Ja, de woorden influencer en influenza liggen verdraaid dicht bij elkaar… Je zou er bijna een complottheorie achter zoeken.

Maar goed, wie maar vaak genoeg onzinberichten hoort, promoveert ze vanzelf tot werkelijkheid. Kijk maar naar de volgelingen van Donald Trump, die fanatiek en kritiekloos hun leider volgen.

En nu de tweede golf een feit is, zullen de weerstand tegen de aangehaalde vrijheid en de behoefte aan complottheorieën alleen nog maar groeien.

Ook christenen zijn gevoelig voor complottheorieën
Maar wist u dat ook christenen vatbaar zijn voor complottheorieën? Bovengemiddeld vatbaar zelfs! Daar zijn twee redenen voor.

15% van de Nederlanders gelooft dat het coronavirus een chemisch wapen is, dat in een lab is gemaakt, 5% denk dat er een duister plan van Bill Gates achter zit en 4% ziet 5G als de boosdoener.

De eerste is een veelal terechte argwaan tegen overheid en wetenschap, die niet met God rekenen. En de tweede reden is het feit, dat er in de Bijbel profetieën staan die nog in vervulling moeten gaan.

Ik zal beide redenen globaal behandelen.

Argwaan tegen overheid en wetenschap
De argwaan tegenover overheid en wetenschap is vrij logisch, want hun visies botsen nogal eens met Gods wetten en met Gods wetenschap. Ondanks dat bestuurders en wetenschappers vaak goede hersens hebben, hebben ze toch een enorme blinde vlek. En dat is de kijk op Gods Waarheid. Je zou ze Bijbelse analfabeten kunnen noemen, die de gezonde grenzen van God niet kennen.

Toch mogen we dankbaar zijn voor onze regering, die zorgt dat de samenleving zo ordelijk mogelijk functioneert en voor de wetenschap die de mensheid veel zegeningen heeft gebracht. Maar hun visies moeten wel getoetst worden aan Gods Woord, dat als een tweesnijdend zwaard goddeloze gedachten fileert en blootlegt.

En wie zo toetst, kan niet anders dan afstand nemen van heel wat wetenschappelijke standpunten en wettelijk gestuurde ontwikkelingen. Wat betreft de wetenschap kunnen we bijvoorbeeld denken aan de steeds verdergaande maakbaarheid van (het) leven en de oerknal als bron van alle leven. En wat betreft de overheid aan legalisatie van euthanasie, abortus, genderdiversiteit en homohuwelijk.

Onvervulde profetieën ingekleurd met complottheorieën
Maar laten we als christen vooral niet vergeten om ook onze eigen visies te toetsen! Want het komt steeds vaker voor dat ik lees of hoor dat christenen, op grond van bovengemelde argwaan, het precieze hoe en waarom van Bijbelse profetieën die nog vervuld moeten worden, zelf inkleuren met complottheorieën. En dan bedoel ik complottheorieën die geen enkele steekhoudende grond hebben. Het geeft misschien houvast en een verklaring, maar verder zijn deze eigenmachtige vervullingen volstrekt zinloos.

Mijn advies is, om de tijd die verdaan wordt met het zorgen maken over de hedendaagse problemen, te gebruiken om meer over Jezus te horen en lezen en meer tijd met Hem door te brengen.

Zo geloven nogal wat christenen, dat met het komende coronavaccin ook een chip wordt geïnjecteerd. Een chip die de overheid in staat stelt om mensen te volgen. Uit een peiling onder SGP-stemmers bleek dat 20% van hen deze complottheorie geloofwaardig vindt. En uit eigen ervaring weet ik, dat deze gedachte echt niet alleen leeft onder SGP’ers.

Overigens is er voor de complotdenkers die een vaccin met een chip wat te ondoorzichtig en lomp vinden, ook een subtielere variant op internet verkrijgbaar: een coronavaccin dat onzichtbare spionerende nanodeeltjes bevat.

Nuchter en waakzaam
Al met al zijn er heel wat christenen die in beslag worden genomen door het nieuws over de coronapandemie en het zoeken naar “verklarende” complottheorieën. Tegen hen wil ik zeggen: ga terug naar het abc van uw geloof! Naar de rust en zekerheid van de Here Jezus, want door Zijn offer bent u een kind van God. Niets of niemand kan u uit Zijn hand roven!

Mijn advies is, om de tijd die verdaan wordt met het zorgen maken over de hedendaagse problemen en het zoeken naar verklaringen, te gebruiken om meer over Jezus te horen en lezen en meer tijd met Hem door te brengen. Want waar een mens zich mee voedt, daar wordt hij door gevormd. Voed u daarom met Christus en word vervuld met Zijn Geest. Met als gegarandeerde vrucht: liefde, blijdschap, vrede, geduld, vriendelijkheid, goedheid, geloof, zachtmoedigheid, zelfbeheersing.

Meer heeft een mens, in voor- en tegenspoed, toch niet nodig?

Praatmee

Beluister onze podcast

#395 Jeffrey & ds. Bas van der Graaf over een stille opwekking: zijn kerken er klaar voor?
Of beluister op:

Meerartikelen

Politie
Nieuws

Verdachte van brandstichting bij drie Edese kerken langer vast

De 27-jarige man die vorige week op verdenking van brandstichting bij drie kerken in Ede werd aangehouden, blijft langer vastzitten. Het Openbaar Ministerie meldt dat het voorarrest van de man met twee weken verlengd is. Intussen wordt het onderzoek

Arabische voorganger Saleem Shalash
Video

Voorganger uit Israël over raketaanvallen Iran: "We moeten rennen naar de schuilkelders"

Sinds zaterdag zijn Amerika en Israël in oorlog met Iran. Beide landen voerden luchtaanvallen uit op verschillende militaire en leiderschapsdoelen in het land. Daarbij werd onder meer de Iraanse leider Ayatollah Ali Khamenei in zijn hoofdkwartier uit

Alkmaar
Nieuws

Opvallende draai Grote Kerk Alkmaar na ophef over niet verhuren kerk voor Paasdienst

Er is geen sprake van het categorisch uitsluiten van religieuze bijeenkomsten in de Grote Kerk van Alkmaar. Dat stelde de Alkmaarse wethouder Jan Hoekzema maandag tijdens een debat in de gemeenteraad van die stad. ChristenUnie trok aan de bel nadat e

Rode lijn-protest
Nieuws

Gaza-oorlog: Kritische kerkleden trekken opnieuw ‘rode lijn’ bij PKN

Een groep predikanten, gemeenteleden en theologen binnen de Protestantse Kerk in Nederland (PKN) organiseert op vrijdag 20 maart opnieuw een zogenoemde ‘Rode Lijn’-actie bij het dienstencentrum in Utrecht. Met de oproep 'Sta op, doe recht: luister ec

Ds. Oscar Lohuis
Video

Ds. Oscar Lohuis heeft lovende woorden voor Iraanse schrijver na tv-optreden

De Verenigde Staten en Israël begonnen zaterdag een grootschalige militaire operatie tegen Iran. De landen voerden luchtaanvallen uit op diverse militaire en leiderschapsdoelen in Iran en schakelden onder meer de Iraanse leider Ayatollah Ali Khamenei

Ds. M. M. van Campen
Nieuws

Hervormde gemeente Ermelo hoopt op komst ds. M. M. van Campen

De hervormde gemeente Ermelo hoopt op de komst van ds. M. M. van Campen. De predikant ontving eerder deze week een beroep en moet in de Nieuwe Kerk ds. J. Bogerd opvolgen. Bogerd is sinds vorig jaar maart verbonden aan de hervormde gemeente te Renswo

jimmy
Nieuws

Prominente katholiek in Hongkong wint rechtszaak maar blijft alsnog vastzitten

Jimmy Lai, een prominente pro-democratische mediamagnaat en katholiek uit Hongkong, heeft deze week beroep gewonnen tegen een veroordeling wegens fraude uit 2022. Lai zat hiervoor een celstraf van zes jaar uit, maar deze uitslag verandert weinig aan

India
Nieuws

Christenen in India mogen hun doden niet begraven ondanks ingrijpen rechter

Inheemse dorpelingen in India hebben christenen de begrafenis van een vrouw belet sinds haar overlijden op 24 februari. Zij stellen dat een christelijke begrafenis hun land en goden zou bezoedelen. Het lichaam van Sambai Mandavi, een inheemse christe

Meerartikelen

Dushi Eisden
Interview

Dushi Eisden over haar overleden pleegzoon Jerryson: "Voor mij was hij een Godsgeschenk"

Een schietincident bij een McDonald’s in Capelle aan den IJssel kostte het leven aan de 15-jarige Jerryson, de pleegzoon van Dushi Eisden. In Hour of Power vertelde zij hoe zijn plotselinge dood haar leven op zijn kop zette en hoe haar geloof haar he

Jan Bor
Persbericht

Dankdienst en boekpresentatie markeren afscheid Jan Bor bij Stichting HVC

Hoe werkt God door gewone mensen, juist onder druk en vervolging? Die vraag staat centraal tijdens een event op woensdag 4 maart in de Grote Kerk te Vianen. Stichting Hulp Vervolgde Christenen (HVC) organiseert deze avond ter gelegenheid van het afsc

Israël, Iran en Esther
Verdieping

Waarom dit Bijbelse feest alles te maken heeft met de oorlog tussen Israël en Iran

Deze week vieren Joden wereldwijd Poerim. Op het eerste gezicht lijkt het een kleurrijk, bijna carnavalesk feest. Kinderen verkleden zich, er wordt hardop gelachen tijdens de lezing van het Bijbelboek Esther, de naam van de schurk wordt overstemd met

Willien van Wieringen
Interview

Volgens theoloog Willien van Wieringen is de Bijbel inclusiever dan veel christenen denken

Queer theologie lijkt voor velen een nieuwe en spannende ontwikkeling. Volgens theoloog Willien van Wieringen gaat het om een manier van Bijbellezen die al veel langer bestaat. De co-auteur van Beelddrager van God gezocht (m/v/x) pleit voor wat zij n

YouVersion - Bijbelapp
Nieuws

Meest gedownloade Bijbelapp ter wereld opent centrum in Kenia

YouVersion, de meest gedownloade Bijbelapp ter wereld, opende afgelopen maand een regionaal centrum in de Keniaanse hoofdstad Nairobi. Dat meldt Christian Daily. Het doel is om meer lokale inhoud te maken voor de Bijbel-app en deze beter aan te sluit

Kerkgebouw
Nieuws

Nieuwe predikant voor gereformeerde gemeente Oosterland: ds. M. G. van Middendorp

De gereformeerde gemeente te Oosterland mag binnenkort een nieuwe predikant verwelkomen. Ds. M. G. van Middendorp heeft het op hem uitgebrachte beroep aangenomen. In de Zeeuwse gemeente volgt hij ds. J. van Belzen op. Laatstgenoemde predikant overlee

Ds. W. M. Mulder
Nieuws

HHG Nijkerk brengt beroep uit op ds. W. M. Mulder uit Springford

De hersteld hervormde gemeente te Nijkerk, in combinatie met Hoevelaken en Nijkerkerveen, heeft een beroep uitgebracht op ds. W. M. Mulder (foto). In de Veluwse gemeente moet Mulder ds. N. A. Donselaar opvolgen. Laatstgenoemde predikant nam in 2021 a

Iraanse vlag leeuw en zon
Nieuws

Christelijke organisatie Transform Iran hoopt op regimechange: "Gebeden worden verhoord"

De spanningen in het Midden-Oosten zijn opnieuw geëscaleerd nadat Amerikaanse en Israëlische strijdkrachten gecoördineerde aanvallen uitvoerden op Iraanse doelen. Israëlische functionarissen omschrijven de operatie als een preventieve actie, bedoeld

Iran-oorlog
Nieuws

Christenen bidden voor vrijheid na dood Iraanse leider Khamenei

Christenen over de hele wereld bidden voor een nieuwe en betere toekomst voor Iran, een toekomst die religieuze vrijheid garandeert. Aanleiding is de dood van de Opperste Leider van het land, ayatollah Ali Khamenei. Hij werd gedood tijdens een milita

Jan Pool
Podcast

Jan Pool over leven en sterven: "Ik ben voorbereid als genezing niet komt"

Zijn ziekte heeft Jan Pool geleerd om meer te relativeren. Hij leeft alsof hij nog een hele toekomst voor zich heeft, maar weet ook dat die zekerheid er niet is, zo maakt de spreker duidelijk in de Cvandaag podcast. "Ik ben voorbereid als genezing ni

dr. Munther Isaac
Nieuws

Palestijnse predikant kritisch op PKN-bezoek aan Israël

De Palestijnse predikant dr. Munther Isaac (foto) uit scherpe kritiek op de Protestantse Kerk in Nederland (PKN). In een opiniebijdrage stelt hij dat Europese kerken, waaronder de PKN, wel spreken over luisteren, maar weigeren de werkelijkheid in Gaz

Canadese vlag
Nieuws

Christen krijgt torenhoge boete na online berichten over verschillen man en vrouw

Een christelijke man uit Canada heeft een flinke boete opgelegd gekregen nadat hij zich via sociale media uitsprak over de verschillen tussen man en vrouw. Volgens het tribunaal, die deze kwestie beoordeelde, zou de man met zijn uitspraken meerdere c