Wim Verwoerd: "Sommige naziwetten waren één op één gelijk aan kerkelijke wetten"

Interview 23 oktober 2019
Wim verwoerd

Hij groeide op met de visie dat Gods profetieën vandaag de dag nog steeds letterlijk moeten worden genomen. Daar hoort een liefde voor het volk Israël bij, zo vertelt Wim Verwoerd tegenover Cvandaag. Hij schreef het boek 'Het bloed schreeuwt uit de aarde', waarin hij de trieste en hartverscheurende geschiedenis van eeuwenlange Jodenvervolging in Europa beschrijft.

De meer dan zestig reizen naar de Joodse gemeenschap in Oekraïne, en de bezoeken aan tientallen massagraven en kampen in Estland, Letland, Litouwen, Wit-Rusland, Oekraïne, Polen en Oostenrijk zijn van grote invloed geweest. Hij vertelt tegenover Cvandaag over de relatie tussen christenen en Joden en waar zijn liefde voor het volk van God vandaan komt. Vandaag deel 1: over het verband tussen christendom en antisemitisme.

"Er wordt bijvoorbeeld aangetoond dat sommige naziwetten één op één gelijk zijn aan kerkelijke wetten van eeuwen eerder"

Het boek is met name geschreven om het verband tussen het christendom en de Jodenvervolging in het verleden aan te tonen. Er blijkt een lijn te lopen van de antisemitische kerkleer, waarin Joden als vervloekt werden gezien, naar de Shoa, de vernietiging van de Joden in Europa. "Er wordt bijvoorbeeld aangetoond dat sommige naziwetten één op één gelijk zijn aan kerkelijke wetten van eeuwen eerder", vertelt Verwoerd. "Er komen heel veel zaken voorbij die de meeste mensen niet of nauwelijks weten, zoals het feit dat Duitsland naast Italië nog zeker vijf ‘christelijke’ landen als bondgenoot had, die meegewerkt hebben Gods volk uit te roeien. En wie weet dat Nederland zich in de jaren vóór de oorlog schuldig gemaakt heeft door Joden niet op te willen nemen, terwijl ze op de vlucht waren voor hun leven? Ook de eeuwenlange Jodenvervolging in naam van het kruis voorafgaand aan de Shoa, tijdens de kruistochten, de verdrijvingen uit de christelijke landen, de inquisitie en de vele pogroms, is bij velen nauwelijks bekend."

"Terwijl in haar oorsprong het christendom natuurlijk niet antisemitisch was. Hoe zou dat ook kunnen? De heidenen werden uitgekozen om door geloof in Jezus Christus mede-erfgenamen te zijn van de 'heiligen', van het volk Israël. Jezus komt immers Zelf uit het huis van David en is een echte Jood. En Hij komt ook terug te midden van het Joodse volk en zal straks vanuit Jeruzalem Zijn Koninkrijk op aarde gaan regeren."

"Het 'overwinnend christendom' van keizer Constantijn plaatste de Joden aan de rand van de 'christelijke' samenleving"

"Paulus waarschuwt er in zijn brief aan de Romeinen voor dat 'wij ons niet moeten verheffen' tegen de takken die afgesneden zijn", vervolgt de schrijver. "Maar dat is wel gebeurd. Er werd geleerd dat de Joden als volk door God verworpen zijn. Een christendom dat steeds verder losraakte van haar Joodse wortels, is het Joodse volk gaan beschuldigen van 'godsmoord', van allerlei kwaadwilligheid en van 'aardsgezind en vleselijk' te zijn bijvoorbeeld door hun Koninkrijk verwachting. Het 'overwinnend christendom' van keizer Constantijn plaatste de Joden aan de rand van de 'christelijke' samenleving. Kerkvaders uit die tijd, maar later zelfs ook de protestantse Luther, spuugden hun gal over de Joden om zo de christenen afkerig te maken van onder andere het vieren van de sabbat en de feesten samen met de Joden. Verachting, valse beschuldiging, uitsluiting, verdrijving, brandmerken en uiteindelijk enorme massamoorden, het Joodse volk is het allemaal overkomen in 'christelijke' landen."

Maar is dat vandaag de dag nog steeds aanwezig? Is die gedachte niet behoorlijk teruggedrongen? Verwoerd: "Het verband is er in de ogen van de Joden nog altijd, er is nog steeds een zekere angst voor het christendom. En nog steeds zijn er heel veel christenen en kerken die zichzelf zien in plaats van Israël. In theorie misschien niet, maar de praktijk is weerbarstig. Hebben we ons wel eens ten volle beseft dat het Nieuwe Verbond met Israël gesloten is (Jer. 31:31)? Daarnaast zitten vele vrijzinnige christenen op de lijn van de VN, die zich in 1975 al heeft uitgesproken dat 'Zionisme gelijk staat aan racisme'. Het recht op het land wordt door deze 'christenen' aan de Joden ontzegd. Een christendom dat nu opnieuw zwijgt, wanneer Israël wordt 'aangevallen' of 'veroordeeld' heeft nog niets geleerd van ons verleden. In mijn boek is een hoofdstuk gewijd aan het thema: 'Het kwaad van onverschilligheid'. De spiegel die ons daar wordt voorgehouden vertelt ons of we er nu beter voorstaan dan vóór de Tweede Wereldoorlog. Ik ben bang van niet."

Hoe is die antisemitische kerkleer dan ontstaan? "Toen het christendom 'godsdienstvrijheid' kreeg, ging het zich superieur voelen, terwijl steeds meer heidendom de kerk werd binnengelaten. Uit aversie tegen het Jodendom en de Joden werd de Bijbel steeds meer 'geallegoriseerd'; er werd een geestelijke betekenis achter de tekst gezocht. Deze ingelegde betekenis was vaak ook heel negatief voor de Joden. Zo werd Israël uit de Bijbel weg getheologiseerd en werd er heel veel vervangen; de kerk in plaats van Israël, Rome in plaats van Jeruzalem en een letterlijk duizendjarig rijk werd omgebogen naar een geestelijk aanwezig rijk dat langzamerhand de wereld veroverde. De geest van anti-Judaïsme veranderde in een geest van wat wij nu antisemitisme zouden noemen."

"Deze geest vergiftigde uiteindelijk Europa en werkte door tot in de Holocaust", legt Verwoerd uit.  "Zonder het kerkelijk antisemitisme had de rassenhaat van Hitler nooit zo wortel kunnen schieten. In het boek wordt aangetoond dat er geen Holocaust, zeker niet op deze breed gedragen wijze, had plaatsgevonden zonder deze antisemitische kerkleer."

Praatmee

Beluister onze podcast

#393 Jeffrey & Farshid Seyed Mehdi over massamoord in Iran, het regime & Jeremia 49
Of beluister op:

Meerartikelen

Ds. L. van Rikxoort
Nieuws

Hervormde gemeente Puttershoek mag nieuwe dominee verwelkomen: ds. L. van Rikxoort

De hervormde gemeente te Puttershoek beschikt binnenkort weer over een eigen predikant. Ds. L. van Rikxoort (foto) nam het op hem uitgebrachte beroep aan. In het Zuid-Hollandse dorp volgt Van Rikxoort ds. A. A. van den Berg op. Laatstgenoemde predika

Delft
Nieuws

PKN geeft kerkelijk werker nieuwe positie

De kerkelijk werker (nieuwe stijl) in de Protestantse Kerk in Nederland (PKN) krijgt een civielrechtelijke rechtspositie. Dat heeft de generale synode vrijdag besloten. Ze mogen niet preken binnen de kerk, maar kunnen daarvoor wel toestemming krijgen

David Boogerd
Nieuws

Opiniemaker pleit voor christelijk FVD, EO-presentator waarschuwt

Publicist en jurist Sietske Bergsma 'misbruikt het christendom als instrument in de cultuurstrijd'. Dit stelt David Boogerd, presentator van 'De Ongelooflijke Podcast' (NPO Radio 1/EO). Bergsma, een in rechtse kringen prominent figuur met 80.000 volg

Paus Franciscus
Nieuws

Ex-adviseur Witte Huis sprak met Epstein over 'ten val brengen' paus Franciscus

Recent vrijgegeven documenten van het Amerikaanse ministerie van Justitie laten zien dat voormalig Witte Huis-adviseur Steve Bannon in 2019 contact had met de veroordeelde zedendelinquent Jeffrey Epstein. In berichten tussen beiden sprak Bannon over

Stephen Green
Nieuws

Straatprediker vecht boete aan na tonen Bijbeltekst bij abortuskliniek

Een christelijke straatprediker uit Groot-Brittannië is opnieuw naar de rechter gestapt vanwege de zogeheten bufferzones rond abortusklinieken. Stephen Green kreeg een boete omdat hij in zo’n zone een Bijbeltekst liet zien. Dat schrijft Christian Tod

Ds. A. D. Fokkema
Video

Waarom staat er in de Bijbel zo weinig over Jezus' jeugd? Ds. Fokkema antwoordt

Behalve Zijn geboorte in Bethlehem en Zijn optreden als 12-jarige in de tempel, lezen we in de Bijbel maar weinig over Jezus' jeugd. Daarom bedachten mensen in de loop der eeuwen verschillende verhalen waarin zij een voorstelling maakten van hoe Jezu

prof. dr. J. W. (Hans) Maris
Nieuws

Prof. dr. Maris: 'Partijvorming schaadt eenheid in CGK'

De verwijdering binnen de Christelijke Gereformeerde Kerken (CGK) wordt niet alleen veroorzaakt door inhoudelijke verschillen over vrouw en ambt, maar ook door een jarenlang gegroeide praktijk van selectief uitnodigingsbeleid voor gastpredikanten. Da

Francisca
Video

Francisca deelt ervaringsverhaal over seksueel misbruik tijdens pastoraat

Wat doe je als iemand in de kerk, juist op het kwetsbaarste moment, je vertrouwen schaadt? In deze video van Veilige Kerk vertelt Francisca hoe zij jarenlang worstelde met misbruik door iemand die haar geestelijk begeleidde. Haar verhaal laat zien ho

Meerartikelen

Ds. W. L. van der Staaij 
Nieuws

Nieuwe predikant voor CGK Kerkwerve: ds. W. L. van der Staaij

De christelijke gereformeerde kerk (CGK) te Kerkwerve beschikt binnenkort weer over een eigen predikant. Ds. W. L. van der Staaij nam het op hem uitgebracht beroep aan. In het Zeeuwse dorp volgt hij ds. A. D. Fokkema op. Laatstgenoemde predikant is s

Prof. dr. Arnold Huijgen
Opinie

Tussen waarheid en liefde: Hoe uit je kritiek op een medechristen?

‘Is dit nu naastenliefde?’ Dat vroeg de rechter in de zaak die de zelfstandige kerkelijke gemeente Driedorp al tijden verdeelt. Het bestuur van de gemeente wilde de eigen predikant prof. W.J. op ’t Hof niet langer laten voorgaan. Op ’t Hof en een dee

Melanie Rivas
Nieuws

Het bekeringsverhaal van Melanie Rivas: “Ik was klaar met het leven”

Melanie Rivas straalt van vreugde wanneer ze spreekt over haar geloof. De 22-jarige deelde onlangs een video op sociale media waarin ze vertelt hoe God haar leven heeft veranderd. Haar getuigenis ging viraal en heeft inmiddels bijna 400.000 keer de h

Jan Pool
Podcast

Jan Pool in Cvandaag podcast: “In de woestijn ontmoette ik God”

“Woestijnperiodes zijn niet negatief”, zegt de bekende spreker Jan Pool. “In de woestijn zijn oases. In de Bijbel zie je dat mannen van God in de woestijn uiteindelijk altijd ontmoetingen met God hebben.” Met dat vertrouwen ging hij vorig jaar bewust

Timon Kitsz
Recensie

Verschuivingen op het evangelische erf: corrigeert Jezus het Oude Testament?

Het boek Wij volgen Jezus van Martin Koornstra roept bij veel christenen herkenning en enthousiasme op. Tegelijk signaleren sommigen een theologische verschuiving die vragen oproept over de omgang met het Oude Testament, Gods oordeel en de eenheid va

matthijn
Column

En toen was er een tumor...

Vorig jaar kwam ik in de positie dat geen mens me nog kon helpen. Ik klopte aan bij de Crisisdienst GGZ en werd naar huis gestuurd, ondanks dat ik aangaf dat het voor mij niet veilig was. Ik bleef zo veel mogelijk buiten rondlopen en de tweede nacht

Wilkin van de Kamp
Video

Waarom Wilkin van de Kamp bij Psalm 62 aan Moeder Teresa moest denken

In Psalm 62 zegt David dat zijn ziel alleen bij God rust vindt. Die uitspraak deed Wilkin van de Kamp denken aan een interview tussen een journalist en Moeder Teresa. Laatstgenoemde werd gevraagd of ze nog wel tijd had om tot God te bidden. Dit omdat

Ds. M. van Kooten
Video

Ds. Van Kooten: "Verwacht het niet van ambtsdragers, maar van de Heere Jezus"

"Verwacht het niet van deze nieuw bevestigde knechten. U mag en moet ze wel opdragen aan de troon van de genade, en tegelijkertijd zijn zij de Knecht niet. Dat is er maar Een", aldus ds. M. van Kooten. De predikant ging recentelijk voor in een kerkdi

Wietse van der Hoek
Video

Baptistenvoorganger bracht op uitnodiging van ambassade bezoek aan Israël

De afschuwelijke gebeurtenissen op 7 oktober 2023 lieten littekens achter die niet meer verdwijnen. Een datum die zich in het geheugen van mensen heeft gegrift, niet alleen bij Israëli’s maar wereldwijd. Het nieuws stond er vol van, meningen buitelde

Stichting HVC
Video

Christenvervolging in China kort uitgelegd: bekijk de video

Hoe kan het christelijk geloof in China blijven groeien terwijl gelovigen onder druk staan? In deze korte explainer van Stichting HVC krijg je in enkele minuten inzicht in de geschiedenis en de realiteit van christenvervolging in China. Christenen wo

Arne Hulstein
Video

Betalen met crypto: ook in de kerk? In gesprek met expert Arne Hulstein

Contant geld verdwijnt en digitaal betalen wordt steeds normaler. Ook in kerken roept dat nieuwe vragen op. In een extra aflevering van het Family7-programma Uitgelicht! spreekt tech-expert Arne Hulstein over betalen met crypto in de kerk. In een per

Willem Ouweneel
Podcast

Is God rechtvaardig in ons lijden? Willem Ouweneel over Job

Waarom laat God lijden toe en hoe blijft Hij rechtvaardig? In deze podcast van Uitgeverij Gideon staat het Bijbelboek Job centraal. Op basis van het boek God bent U rechtvaardig? neemt Willem J. Ouweneel luisteraars mee in eerlijke vragen over pijn,